Giả i pháp: Hãy linh hoạ t và duy trì mộ t nguồ n lự c dự trữ . Khi điề u độ ng quân lính cho
trậ n đấ u, nhữ ng nhà chỉ huy quân sự giàu kinh nghiệ m đề u làm như vậ y vớ i giả thiế t là
cuộ c chiế n sẽ tạ o ra nhữ ng mố i nguy hiể m và cơ hộ i ngoài dự kiế n. Họ nắ m mộ t lự c
lư ợ ng dự phòng để phả n ứ ng lạ i các tình huố ng này. Mộ t dự án thự c hiệ n chiế n lư ợ c cũng
tư ơ ng tự . Không thể thấ y trư ớ c chắ c chắ n nhữ ng nguồ n lự c nào cầ n cho dự án và các vấ n
đề gì sẽ nả y sinh. Do đó, các nhà quả n lý nên linh hoạ t trong kế hoạ ch và dự trữ thêm
ngân quỹ , thiế t bị hoặ c nhân lự c nhằ m chuẩ n bị cho việ c thiế u hụ t nguồ n lự c .
Thấ t bạ i trong phố i hợ p liên kế t. Nhóm mà phòng ban củ a bạ n cầ n hợ p tác hay chuyể n
giao công việ c có thể thay đổ i kế hoạ ch vì thế không đáp ứ ng đư ợ c các nghĩa vụ mà họ
thự c hiệ n cho bạ n. Trong nhiề u tr ư ờ ng hợ p, điề u này xả y ra vì trư ở ng nhóm không thể
tùy ý sử dụ ng các nguồ n lự c cầ n thiế t hoặ c có các ư u tiên khác. Cũng có khi sự phố i hợ p
liên kế t bị bỏ sót trong giai đoạ n lậ p kế hoạ ch hành độ ng.
Nế u không thư ờ ng xuyên làm việ c cùng nhau, thì sự hợ p tác giữ a các phòng ban luôn gặ p
nhiề u trở ngạ i. Nguyên nhân củ a việ c hợ p tác khó khăn thư ờ ng là do:
* Giao tiế p kém (“Chúng tôi không biế t họ muố n g ìở chúng tôi.”)
* Thiế u sự phù hợ p giữ a các mụ c tiêu và nhữ ng điề u ư u tiên
* Sự đố i lậ p giữ a các nhà quả n lý cấ p phòng ban
* Các phong cách làm việ c khác nhau (ví dụ : phong cách dám nghĩ dám l àm đố i lậ p vớ i
phong cách quan liêu)
Thiế u độ ng cơ hợ p tác
Giả i pháp: Hãy giao tiế p hiệ u quả . Cấ p quả n lý nên truyề n đạ t rõ ràng: “Việ c thự c hiệ n
chiế n lư ợ c này là mụ c tiêu chính củ a công ty. Tôi trông đợ i các bạ n l àm việ c cùng nhau
để đạ t đư ợ c thành công”. Ngoài ra, việ c giao tiế p sẽ không phả i l à vấ n đề nế u các phòng
ban phố i hợ p tham gia trọ n vẹ n v ào việ c triể n khai các kế hoạ ch hành độ ng thự c hiệ n
chiế n lư ợ c.
Có sự chố ng đố i thay đổ i. Mộ t chiế n lư ợ c mớ i sẽ tạ o ra nhiề u thay đổ i về thế cạ nh tranh
củ a mộ t công ty. Nó cũng phá vỡ hiệ n trạ ng trong nộ i bộ tổ chứ c, tạ o ra nhữ ng ng ư ờ i
chố ng đố i thay đổ i. “Ngư ờ i chủ trư ơ ng cả i cách có đị ch thủ ở tấ t cả nhữ ng ngư ờ i đư ợ c
hư ở ng lợ i từ cơ chế cũ” - Machiavelli đã từ ng phát biể u. Mộ t số ngư ờ i rõ ràng hư ở ng thụ
nhữ ng mố i lợ i mà dù đúng hay sai, họ đề u thấ y bị đe dọ a nế u có thay đổ i. Họ có thể nhậ n
thấ y thay đổ i là mộ t mố i đe dọ a cho sinh kế , bổ ng lộ c, nhữ ng mố i quan hệ x ã hộ i nơ i làm
việ c hay đị a vị củ a họ trong tổ chứ c. Nhữ ng ng ư ờ i khác biế t rằ ng các kỹ năng chuyên
môn củ a họ có thể đư ợ c đánh giá không đúng giá trị . Ví dụ : khi mộ t công ty cung cấ p hệ
thố ng điề u khiể n thủ y lự c tự độ ng vào cuố i thậ p niên 1990 chuyể n sang sử dụ ng công
nghệ điề u khiể n điệ n tử , nhữ ng nhân viên chuyên về ố ng nư ớ c, van nư ớ c và lự c nén thủ y
lự c bỗ ng trở nên không còn quan trọ ng. Nhữ ng kiế n thứ c họ có đ ư ợ c trong quá trình làm
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version - http://www.simpopdf.com
việ c lâu dài đã trở nên không còn nhiề u giá trị đố i vớ i công ty, thay vào đó công ty tích
cự c tuyể n dụ ng nhữ ng nhân viên có kỹ năng về điệ n để đáp ứ ng tình hình thay đổ i.
Bấ t cứ khi nào con ngư ờ i nhậ n thấ y mình là kẻ thua cuộ c trong mộ t quá trình thay đổ i, họ
đề u muố n kháng cự . Sự kháng cự có thể thụ độ ng, dư ớ i hình thứ c không tậ n tâm vớ i mụ c
tiêu và quy trình để đạ t đư ợ c mụ c tiêu đó; hoặ c chủ độ ng, dư ớ i hình thứ c chố ng đố i hay
phá hoạ i trự c tiế p. Bạ n sẽ giả i quyế t vớ i sự kháng cự đó nh ư thế nào?
Giả i pháp: Hãy xác đị nh nhữ ng ngư ờ i có khả năng chố ng đố i v à cố gắ ng điề u khiể n,
kiể m soát họ bằ ng mộ t số cách sau :
Nhậ n diệ n ngư ờ i có khả năng tổ n thấ t khi thay đổ i chiế n lư ợ c củ a công ty và truyề n đạ t
“lý do” thay đổ i cho họ . Hãy giả i thích tính cấ p bách củ a việ c cầ n phả i thoát r a khỏ i
nhữ ng sắ p xế p hoặ c lề thói đãđư ợ c thiế t lậ p.
Nhấ n mạ nh nhữ ng lợ i ích củ a chiế n l ư ợ c mớ i cho ngư ờ i có khả năng chố ng đố i. Nhữ ng
lợ i ích này có thể là sự đả m bả o về công việ c trong tư ơ ng lai nhiề u hơ n, lư ơ ng cao hơ n,
chế độ tố t hơ n,v.v. Không có cơ sở chắ c chắ n rằ ng nhữ ng lợ i ích củ a việ c thay đổ i sẽ
vư ợ t quá nhữ ng tổ n thấ t củ a các cá nhân n ày. Tuy nhiên, việ c giả i thích nhữ ng lợ i ích sẽ
giúp chuyể n sự tậ p trung củ a họ từ ti êu cự c sang tích cự c.
Giúp nhữ ng ngư ờ i chố ng đố i nhậ n ra vai tr ò mớ i – vai trò tiêu biể u cho nhữ ng đóng góp
nhiệ t tình và xoa dị u nhữ ng tổ n thấ t củ a họ .
Hãy giao quyề n cho nhữ ng ngư ờ i chố ng đố i. Nhiề u ngư ờ i chố ng lạ i thay đổ i vì nó đồ ng
nghĩa vớ i việ c mấ t kiể m soát đố i vớ i cuộ c số ng hàng ngày củ a họ . Bạ n có thể trả lạ i sự
kiể m soát này trong mộ t chừ ng mự c nào đó bằ ng cách biế n họ trở thành các đố i tác chủ
độ ng trong chư ơ ng trình thự c hiệ n chiế n lư ợ c.
Nế u như sự can thiệ p không hiệ u quả , h ãy đư a nhữ ng ngư ờ i chố ng đố i ra khỏ i bộ phậ n
củ a bạ n. Bạ n không thể để mộ t con sâu làm rầ u nồ i canh như ng đừ ng tạ o thêm áp lự c cho
họ . Hãy làm nhữ ng gì có thể tái bố trí họ vào nhữ ng nơ i mà họ có thể sử dụ ng tố i ư u
nhữ ng kỹ năng đặ c biệ t. Đó là điề u mà nhà cách tân hệ thố ng điề u khiể n điệ n tử đã làm
đư ợ c. Công ty này vẫ n có nhiề u bộ phậ n cung cấ p hệ t hố ng thủ y lự c cho nhữ ng nhà sả n
xuấ t xe hơ i và xe tả i. Chính vì thế công ty đã chuyể n nhiề u chuyên gia về thủ y lự c đế n
các bộ phậ n đó để hỗ trợ công việ c kinh doanh củ a họ trong khi v ẫ n tuyể n thêm kỹ sư
điệ n tử cho ngành hàng mớ i đang mở rộ ng.
Triể n khai các kế hoạ ch đố i phó sự cố bấ t ng ờ
Bấ t kỳ kế hoạ ch thự c hiệ n chiế n l ư ợ c nào cũng đề u chứ a đự ng nguy c ơ phát sinh nhữ ng
điề u ngoài dự kiế n có khả năng gây trì hoãn hay hủ y hoạ i kế hoạ ch. Bạ n nên triể n khai
các kế hoạ ch đố i phó sự cố bấ t ngờ cho nhữ ng vấ n đề tiề m ẩ n này.
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version - http://www.simpopdf.com
Kế hoạ ch đố i phó sự cố bấ t ngờ trả lờ i cho câu hỏ i: “Nế u X xả y ra, chúng ta có thể phả n
ứ ng như thế nào để vô hiệ u hóa hay giả m thiể u thiệ t hạ i?”. Sau đây l à hai ví dụ về kế
hoạ ch đố i phó sự cố bấ t ngờ :
Công ty Acme lậ p mộ t dự án hai năm để hiệ n đạ i hóa c ơ sở sả n xuấ t. Cấ p lãnh đạ o xem
thờ i hạ n hai năm là mộ t điề u vô cùng quan trọ ng. Nhậ n thứ c đư ợ c tình hình thự c tế khó
có thể đạ t đư ợ c thờ i hạ n đó, nhà tài trợ đồ ng ý lậ p mộ t quỹ dự ph òng dùng để tuyể n
nguồ n lự c bên ngoài trong trư ờ ng hợ p dự án đi chậ m so vớ i lị ch tr ình. Kế hoạ ch đố i phó
sự cố bấ t ngờ này bao gồ m cả việ c xem lạ i tiế n độ h àng tháng và mộ t điề u khoả n rằ ng sẽ
dùng đế n quỹ dự phòng này nế u dự án chậ m trễ ba tuầ n trở lên so vớ i lị ch trình.
Công ty Techno Whiz đang tài tr ợ cho mộ t nhóm dự án phầ n mề m để phát triể n mộ t
phiên bả n mớ i về ứ ng dụ ng văn ph òng tích hợ p. Phiên bả n này đư ợ c quả ng bá rầ m rộ và
đặ t nhiề u kế t nố i trên mạ ng Internet. Không muố n để lỡ ngày phát hành đã công bố và chi
phí marketing đắ t đỏ , nhóm dự án này đã triể n khai mộ t kế hoạ ch đố i phó sự cố bấ t ngờ
để giả i quyế t mọ i yế u tố ch ư a hoàn tấ t củ a chư ơ ng trình. Kếhoạ ch thậ t rõ ràng: Bấ t kỳ
yế u tố mớ i nào chư a sẵ n sàng vào ngày giớ i thiệu chính thứ c sẽ đư ợ c gắ n nhãn “bổ sung”
và sẽ công bố thờ i điể m cụ thể sau đó để tấ t cả nhữ ng ngư ờ i đăng ký có thể sử dụ ng
phiên bả n mớ i này. Việ c bố trí nhân sự để phát triể n phầ n bổ sung n ày đãđư ợ c lậ p kế
hoạ ch trư ớ c vớ i ngân sách phụ thuộ c vào số lư ợ ng công việ c cầ n thiế t.
Kế hoạ ch đố i phó sự cố bấ t ngờ chuẩ n bị cho mọ i ng ư ờ i cách thứ c giả i quyế t nhữ ng tình
huố ng bấ t lợ i. Khi khủ ng hoả ng xả y ra, các nhà quả n lý và nhân viên không phả i bỏ ra
thờ i gian hay ngân quỹ để đố i phó vớ i tình hình mớ i này.
Phòng ban củ a bạ n đã xác đị nh các nguy cơ rủ i ro trong kế hoạ ch thự c hiệ n chiế n l ư ợ c
củ a mình chư a? Phòng ban bạ n đã triể n khai kế hoạ ch đố i phó sự cố bấ t ngờ để xử lý
nhữ ng rủ i ro này chư a? Giữ cho việ c thự c hiệ n chiế n lư ợ c đi đúng hư ớ ng là điề u vô cùng
quan trọ ng. Mặ c dù nhữ ng ngư ờ i hoạ ch đị nh chiế n lư ợ c đư ợ c tín nhiệ m nhiề u nhấ t khi
chiế n lư ợ c mớ i thành công, như ng chính các nhà đi ề u hành và quả n lý giữ cho chiế n lư ợ c
đi đúng hư ớ ng mớ i là ngư ờ i đóng vai trò quan trọ ng nhấ t, vì suy cho cùng, mộ t chiế n
lư ợ c có hiệ u quả đế n mấ y cũng sẽ chẳ ng có giá trị nhiề u nế u khâu thự c hiệ n yế u kém .
Giao trách nhiệ m quả n lý rủ i ro nghiêm trọ ng
Cũng như nhiệ m vụ trong mộ t kế hoạ ch h ành độ ng, mọ i rủ i ro nghiêm trọ ng cầ n đư ợ c
giao phó trách nhiệ m cho mộ t ngư ờ i nào đó. Ngư ờ i này cầ n phả i kiể m soát nguy c ơ dự
kiế n, thông báo nế u nguy c ơ này có khả năng chuyể n thành vấ n đề nghiêm trọ ng, và sẵ n
sàng đố i phó vớ i hậ u quả .
Tóm tắt
* Nhữ ng thấ t bạ i về chiế n l ư ợ c thư ờ ng do việ c thự c hiệ n kém.
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version - http://www.simpopdf.com
* Bạ n có thể nhậ n biế t sự chệ ch h ư ớ ng khỏ i các kế hoạ ch hành độ ng thông qua các tiêu
chí về hiệ u suấ t hoạ t độ ng; đị nh kỳ xem lạ i tiế n trình; các báo cáo bên lề ; quan sát trự c
tiế p.
* Việ c xem lạ i tiế n trình hàng tuầ n hoặ c hàng tháng là biệ n pháp tố t nhấ t để nắ m bắ t các
vấ n đề khó khăn trong việ c thự c hiệ n chiế n lư ợ c trư ớ c khi chúng phát triể n th ành trở ngạ i
lớ n cho sự thành công.
* Nế u bạ n là cấ p trên, đừ ng tạ o ra bầ u không khí khiế n mọ i ngư ờ i e ngạ i không dám báo
cáo kị p thờ i các vấ n đề khó khăn khi thự c hiệ n chiế n lư ợ c.
* Các nhà điề u hành và quả n lý không nên chờ nhân viên báo cáo tiế n độ mà nên có mặ t
tạ i hiệ n trư ờ ng thự c hiệ n chiế n lư ợ c, quan sát và đặ t câu hỏ i.
* Nhữ ng nguyên nhân gây ra thấ t bạ i trong việ c thự c hiệ n chiế n lư ợ c thư ờ ng thấ y là mở
rộ ng kế hoạ ch, cắ t giả m kế hoạ ch, thiế u hụ t nguồ n lự c, phố i hợ p liên kế t kém hoặ c sự
chố ng cự củ a nhữ ng ngư ờ i thấ y mình bị tổ n thấ t nế u thự c hiệ n chiế n l ư ợ c mớ i này.
* Mọ i kế hoạ ch thự c hiệ n chiế n l ư ợ c đề u chứ a đự ng rủ i ro – nhữ ng điề u không thể dự
kiế n trư ớ c. Hãy lậ p mộ t kế hoạ ch đố i phó sự cố bấ t ngờ cho mọ i rủ i ro nghiêm trọ ng.
* Hãy phân chia trách nhiệ m quả n lý đố i vớ i mọ i rủ i ro nghi êm trọ ng.
Yế u tố con ngư ờ i trong việ c thự c hiệ n chiế n l ư ợ c
Phân chia trách nhiệ m cho nhữ ng ngư ờ i phù hợp
Con ngư ờ i là yế u tố quan trọ ng nhấ t trong việ c thự c hiệ n chiế n l ư ợ c, và việ c khai thác
nguồ n nhân lự c cũng như sự tậ n tâm củ a nhân vi ên cho sự thay đổ i chiế n lư ợ c là mộ t
trong nhữ ng thách thứ c lớ n nhấ t củ a ngư ờ i quả n lý.
Nhân viên phả i cả m thấ y có độ ng lự c vớ i nhữ ng kế hoạ ch mà họ đư ợ c giao trọ ng trách
thự c hiệ n. Nhân viên phả i biế t rằ ng sự thành công có ý nghĩa quan trọ ng. Ngoài ra, nhân
viên còn phả i nhìn thấ y kế t quả củ a việ c thự c hiệ n chiế n l ư ợ c là có giá trị và ý nghĩa để
họ nỗ lự c làm việ c tích cự c.
Việ c thự c hiệ n chiế n lư ợ c hiế m khi diễ n ra suôn sẻ . Trong mộ t số trư ờ ng hợ p, các yế u tố
bên ngoài làm rố i loạ n lị ch trình hoặ c làm chệ ch hư ớ ng tậ p trung củ a cấ p quả n lý. Sự trụ c
trặ c kỹ thuậ t cũng ả nh hư ở ng xấ u đế n tiế n độ . Như ng vấ n đề con ngư ờ i vẫ n là nguyên
nhân thư ờ ng gặ p nhấ t. Nhân viên phạ m sai lầ m. Nhân viên chính thôi việ c hoặ c thuyên
chuyể n công tác. Các nhóm làm việ c không giao tiế p lẫ n nhau. Nhân viên không qua đào
tạ o đư ợ c giao nhữ ng công việ c m à họ không thể đả m đư ơ ng. Các nhà quả n lý xa cách
nhữ ng nhân viên phụ trách các bư ớ c hành độ ng quan trọ ng… Chư ơ ng này sẽ trình bày
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version - http://www.simpopdf.com
yế u tố con ngư ờ i trong việ c thự c hiệ n chiế n lư ợ c và hư ớ ng dẫ n bạ n giả i quyế t các vấ n đề
nan giả i.
Tranh thủ sự hỗ trợ và tham gia củ a các nhân viên chủ chố t
Việ c thự c hiệ n chiế n lư ợ c củ a bạ n sẽ suôn sẻ hơ n nế u có đư ợ c sự hậ u thuẫ n và tham gia
củ a nhữ ng nhân viên chủ chố t. Dĩ nhiên sự tham gia củ a các nhà quả n lý cấ p cao là cầ n
thiế t, như ng tranh thủ sự hỗ trợ củ a nhữ ng ngư ờ i đư ợ c ngư ờ i khác kính trọ ng cũng cầ n
thiế t không kém. Đó là nhữ ng cá nhân chứ ng tỏ đư ợ c năng lự c chuyên môn, nhữ ng ngư ờ i
có khả năng tiế p cậ n các nguồ n lự c quan trọ ng, v à nhữ ng nhà lãnh đạ o không chính thứ c
thư ờ ng đư ợ c mọ i ngư ờ i hỏ i xin lờ i khuyên và tư vấ n ý kiế n chỉ đạ o khi gặ p khó khăn.
Làm thế nào bạ n có thể xác đị nh nhữ ng ngư ờ i này? Michael Tushman và Charles OReilly
nêu rõ:
Để xác đị nh nhữ ng cá nhân chủ chố t n ày là ai và họ có thể hư ở ng ứ ng như thế nào vớ i sự
thay đổ i, hãy đặ t câu hỏ i: Ai là ngư ờ i có khả năng thự c hiệ n hay phá vỡ sự thay đổ i? Ai
kiể m soát các nguồ n lự c hoặ c chuyên môn quan trọ ng? Sau đó hãy nghĩ về việ c thay đổ i
này có thể ả nh hư ở ng như thế nào đế n từ ng cá nhân này và phả n ứ ng củ a mọ i ngư ờ i
chố ng lạ i thay đổ i này như thế nào. Ai sẽ đư ợ c? Ai sẽ mấ t? ... Liệ u có nhữ ng nhóm cá
nhân có thể ngăn cả n hay hỗ trợ cho việ c thay đổ i không?
Để tranh thủ sự hỗ trợ , điề u cầ n thiế t l à bạ n phả i xây dự ng mộ t nhóm nhân vi ên tạ o ra
thay đổ i hiệ u quả có thể kế t hợ p l àm việ c cùng hư ớ ng đế n nhữ ng mụ c ti êu đãđị nh.
Như ng làm thế nào bạ n có thể chắ c chắ n làđã chọ n đúng ngư ờ i vào nhóm? Sau đây là
nhữ ng câu hỏ i giúp bạ n biế t đư ợ c liệ u nhóm bạ n có nhữ ng ngư ờ i phù hợ p hay không:
*Trong nhóm có đủ nhữ ng ngư ờ i đóng vai trò chủ chố t củ a công ty không? (nhữ ng
ngư ờ i có vị trí quyề n lự c liên quan)
* Các thành viên trong nhóm có chuyên môn liên quan đ ể làm công việ c đư ợ c giao và
đư a ra nhữ ng quyế t đị nh thông minh hay không ?
* Nhóm có nhữ ng quan điể m và nguyên tắ c cầ n thiế t để làm việ c cũng như ra quyế t đị nh
sáng suố t hay không?
* Nhóm có bao gồ m nhữ ng ngư ờ i đủ uy tín để các nhân viên và cấ p quả n lý tin tư ở ng vào
quyế t đị nh củ a họ không?
* Nhóm có bao gồ m nhữ ng ngư ờ i có khả năng lãnh đạ o không?
* Các thành viên trong nhóm có kh ả năng từ bỏ quyề n lợ i cá nhân củ a họ để ủ ng hộ cho
mụ c tiêu lớ n hơ n củ a tổ chứ c không?
Nế u bạ n trả lờ i “có” cho hầ u hế t các câu hỏ i n ày, nhóm củ a bạ n đã có mộ t vị trí mạ nh mẽ
để thành công. Nế u bạ n nói “không” cho bấ t kỳ câu hỏ i nào, có lẽ bạ n nên xem lạ i
phư ơ ng án chọ n lự a cho nhóm củ a bạ n.
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version - http://www.simpopdf.com