Ộ              B  CÔNG TH Ạ Ọ

ƯỜ

TR

ƯƠ NG         Ự Ệ NG Đ I H C CÔNG NGHI P TH C PH M TPHCM

ệ ự

Khoa công ngh  th c ph m

Ể BÀI TI U LU N

Đ  TÀI :

ơ ể

ơ ế ấ ộ ấ ộ

“ C  ch  ch t đ c xâm nh p vào c  th Ch t đ c Aflatoxin “

GVHD:  Liêu M  Đông                                                Nhóm th c hi n : 2

Tháng 3 năm 2016

Ờ Ở Ầ

L I M  Đ U

ề ườ ờ ố ả ố

ồ ệ ố ừ ự

ẫ ưở

ố ữ ứ

ạ ẩ ấ ượ ằ Trong đ i s ng h ng ngày, con ng ả  t ấ ị ớ ứ ể ấ ợ ề  nh ng đi u ki n   nhiên hay nhân t o.  ố ớ ế ng to l n đ i   nh ng r i lo n ch c năng sinh h c đ n nh ng căn b nh nguy  ả

ượ ả ướ ự ệ ự c ả t quá m c tiêu chu n cho phép. Tr

ẩ ệ ứ ấ

ơ ệ

ể ộ ộ ế ẫ ề ấ ộ ự ầ ấ

ề ế ứ ấ ộ ư ệ ế

ự t th c và c n  ơ ể t thì ch t đ c đi vào c  th  qua ba  ơ ể ậ ng hô h p, tiêu hóa và qua da.Và khi chúng đã xâm nh p vào c  th

c quan tâm hi n nay. Nh  chúng ta đã bi ng là đ ẽ ế

2.

ặ ớ i luôn ph i đ i m t v i nhi u h p ch t có ạ Ở ữ ộ kh  năng gây đ c có ngu n g c t ữ ả ặ ự ố nh t đ nh, s  đ i m t này là nguyên nhân d n đ n nh ng  nh h ỏ ừ ữ ọ ế ệ v i s c kh e: t ệ ử ụ ệ ả hi m . Vi c s  d ng th c ph m không đ m b o ch t l ng, không đ m b o v   ẩ ư ấ ả sinh, có d  ch t b o v  th c ph m v ắ ườ ử ụ ể i s  d ng nghiêm  m t có th  gây ng  đ c và các b nh tiêu hóa c p tính cho ng ọ ậ   ế ỷ ạ ể tr ng h n thì d n đ n nguy hi m tính m ng, và các căn b nh th  k  khác. Vì v y ế ẩ ệ vi c tìm hi u v  ch t đ c trong th c ph m là v n đ  h t s c thi ượ đ ấ ườ ườ đ chúng s  đi qua màng t ế

1. Khu ch tán th  đ ng qua màng.  trên màng t

ế bào.

ấ ậ ộ ấ

ể ượ Hi u đ ạ ế ượ ề ơ ể

ấ ộ ơ ể ự ế ể ấ ậ ộ bào theo 4 cách :  ụ ộ ỗ ọ Th m l c qua các l ự ể 3. V n chuy n tích c c.  4. N i th m bào. ệ ư ơ ế ẽ c vi c  c nguyên nhân cũng nh  c  ch  s  giúp chúng ta h n ch  đ ấ ộ ơ dung n p ch t đ c vào c  th . Và sau đây nhóm chúng tôi xin trình bày v :  “ C   ậ ủ ch  xâm nh p c a ch t đ c vào c  th  : V n chuy n tích c c, N i th m bào “

ự ể I.V n chuy n tích c c

1.Khái ni mệ

ự ể ậ ươ ứ ậ ể ấ ­ V n chuy n tích c c là  ph ng th c v n chuy n các ch t qua màng sinh

ấ ừ ơ ấ ậ ộ ấ ể ế ấ ầ ồ ơ ồ ộ ch t t n i có n ng đ  th p đ n n i có n ng đ  cao, c n ch t v n chuy n (ch t

ầ ố mang) và c n tiêu t n năng l ượ  ATP.[1] ng

ả ấ ậ ữ ể ạ ấ ­ Các tác nhân t i (hay ch t v n chuy n, ch t mang ) là nh ng protein ho t

ế ố ậ ữ ư ự ể ạ ủ ộ đ ng nh  enzym. Nh ng y u t ể  v n chuy n, ki m soát s  qua l i c a các phân

ữ ơ ệ ạ ỗ ơ ộ ử t qua màng là nh ng kênh (b m) chuyên bi t.  M i lo i kênh (b m) tùy thu c

ấ ặ ộ ố ệ vào protein màng cho m t s  hóa ch t đ c bi t xuyên qua. [2]

ấ ượ ậ ể ấ ế ấ ầ ­ Các ch t đ c v n chuy n là: các ch t mà t ấ ộ ạ  bào c n, ch t đ c h i, ch t có

2.C  chơ ế

ướ ớ ơ ỗ kích th c l n h n l màng.

ự ậ ự ườ ơ ế ạ ứ ữ ự ộ ể ­ S  v n chuy n tích c c th ng d a trên c  ch  t o ra m t ph c gi a phân t ử

ấ ả ủ ứ ể ế ộ và ch t t i cao phân t ử ạ  t i m t phía c a màng. Lúc này ph c có th  khu ch tán

ạ ả ấ ả ạ qua bên kia màng và t i đây phân t ử ẽ ượ  s  đ c gi i phóng. Sau đó ch t t i quay l i

ầ ạ ế ụ ị v  trí ban đ u và quá trình l i ti p t c. [3]

ấ ả ủ ườ ớ ạ ấ ả ị ả ­ Tuy nhiên , kh  năng c a ch t t i th ng có gi i h n. Khi ch t t i b  bão hòa

ỷ ệ ậ ộ ủ ụ ể ộ ồ ử ự thì t v n chuy n không còn ph  thu c vào n ng đ  c a phân t l ộ  và đ ng l c

ứ ậ ằ ọ h c có th  b c b ng không. [3]

ế ủ ả ộ ử ớ ế ị ở ­ Kh  năng liên k t c a m t phân t ộ  v i m t ch t t ấ ả ượ i đ c quy t đ nh b i các

ể ấ ọ ướ ế ố y u t quan tr ng sau : c u trúc, hình th , kích th ệ c, và đi n tích.

ệ ượ ể ả ữ ữ ạ ử ­ Hi n t ng kìm hãm c nh tranh cũng có th  x y ra gi a nh ng phân t có các

ươ ự ử ế ớ ấ ả ự ạ ặ đ c tính t ng t nhau ,phân t ơ  nào có ái l c m nh h n thì liên k t v i ch t t i

ượ ề ơ đ c nhi u h n. [3]

ấ ả ự ể ậ ộ ể ả ử ­ Trong v n chuy n tích c c, m t ch t t ả i có th  đ m b o cho các phân t qua

ượ ớ ặ ế ồ ộ ử ở ạ ấ ả màng ng c v i gradient n ng đ , ho c n u phân t d ng ion hoá thì ch t t i

ẽ ả ả ượ ớ ệ cũng s  đ m b o cho chúng qua màng ng c v i gradient đi n hoá. [3]

ự ụ ể ậ ộ ồ ộ ệ   ­ V n chuy n tích c c không ph  thu c vào gradient n ng đ  hay gradient đi n

ượ ẽ ị ứ ủ ổ ử ụ hoá, mà s  d ng năng l ấ ng c a quá trình trao đ i ch t, do đó quá trình s  b   c

ấ ộ ố ả ế ở ữ ưở ớ ự ấ ủ ế ch  b i nh ng ch t đ c v n  nh h ng t ổ i s  trao đ i ch t c a t bào.

II.N i th m bào

ể ượ ấ ặ ở ố ụ ở ự ể ắ ạ ­ Các ti u phân d ng r n có th  đ c h p th  b i th c bào ho c b i u ng bào

ầ ở ạ ể ế n u các ti u ph n ỏ  d ng l ng. [3]

 Th c bào ự

1.Khái ni mệ

ệ ượ ự ố ượ ạ ầ ­ Th c bào là hi n t ố ng b ch c u nu t và tiêu hoá đ i t ự ng th c bào.

ệ ượ

2. Hi n t

ự ng th c bào

ệ ượ ộ ố ế ắ ữ ủ ử ắ ­ Hi n t ng m t s  t ả  bào có kh  năng b t gi và tiêu h y các phân t r n

ế ạ ậ ạ ượ ọ ệ ượ hay t bào l ( v t l ) đ c g i là hi n t ự ng th c bào.

ế ố ệ ượ ự ế ố ượ ự ­ Các y u t tham gia vào hi n t ng th c bào là: t bào th c bào, đ i t ng

ự ườ th c bào và môi tr ự ng th c bào

ự ế ế ả ồ ­ T  bào th c bào: t ạ   ự  bào có kh  năng th c bào g m hai lo i:

ự ệ ể ầ ạ + Ti u th c bào (microphage) chính là b ch c u đa nhân trung tính, làm nhi m v ụ

ỏ ư ự ậ ẩ ả ế ớ ư ấ th c bào các v t nh  nh  : vi khu n, các m nh t ể  bào, v i  u đi m là r t nhanh.

ự ạ ầ ồ ơ ớ ạ   + Đ i th c bào ( macrophage) bao g m b ch c u đ n nhân l n (monocyte) và các

ủ ệ ỏ ạ ộ ể ự ự ượ ậ ớ ữ ạ đ i th c bào c a h  v ng m c n i mô, có th  th c bào đ ơ   c nh ng v t l n h n,

ạ ổ ự ả ạ ầ ầ ượ ả ạ th c bào c  xác b ch c u. T i ạ  viêm b ch c u đ c ho t hoá nên kh  năng

ỏ ệ ự ủ th c bào c a chúng tăng lên r  r t.

ố ượ ự ồ ấ ả ẩ ả ế ạ ỷ ị ­ Đ i t ng th c bào: Bao g m t t c  các vi khu n, m nh t bào b  hu  ho i

ấ ạ ư ụ ả ạ ấ ạ ổ t i viêm và các ch t l nh  : b i than, m nh kim lo i, ch t màu...

ố ớ ố ượ ể ả ẽ ả ị ự ­ Khi b  th c bào , s  có 5 kh  năng có th  x y ra đ i v i đ i t ự ng th c bào

ị ự ẽ ị ủ ạ t b i men c a lysosom, khi vi khu n b  th c bào s  b  bao l i

ẩ ế ớ ệ ở ị + Nó b  tiêu di ự

ỷ ồ

ồ ạ ự ế bào th c bào nh  b i than. i lâu trong t

ự ư ụ ự ế  bào th c bào

bào th c bào, theo t ả ệ ơ

ớ ự ế ả

ế ế ự ư ẩ

bào th c bào do có đ c l c quá cao nh  vi khu n lao làm  ị ộ ự ầ ự ầ ạ

ạ t o thành túi th c bào (phagosom), phagosom liên k t v i lysosom thành  ề ứ ẩ phagolysosom – ch a nhi u hydrolaza axit; các men này phân hu  vi khu n, đ ng  ự ỷ ả ế  bào th c bào. th i tiêu hu  c  t ỷ ị        + Nó không b  tiêu hu  mà t n t ỷ ẫ ố ị ế        + Nó không b  tiêu hu , v n s ng trong t ư ữ ổ đi n i khác gây nh ng   viêm m i nh  trong b nh lao m n tính. ế ị        + Nó b  nh  ra mà t  bào th c bào không ch t.        + Nó làm ch t t ạ ế ạ ch t b ch c u đa nhân trung tính (lý do b ch c u xuyên m ch, s  hình thành d ch rĩ viêm).

ự ế ờ ố ợ ế ấ bào, chúng ta th y m t s  tr bào

­ Trong th c t ấ ng h p t ể ộ ố ườ  ch t r n l n mà ta có th  quan sát

ầ ử ấ ắ ớ ự ổ ề ạ ủ ế  đ i s ng c a t ữ ng do s  thay đ i v  hình d ng c a màng t o nên.

ườ ư ự ấ ượ ng th c bào th

c I.Mestnhicov mô t ng đ ế ộ ụ ượ ả c nh ng ph n t có kh  năng h p th  đ ườ ể ượ ướ i kính hi n vi th đ c d ự ự ượ ọ c g i là s  th c bào, đ Quá trình đó đ ệ ượ ễ ự trình th c bào di n ra nh  sau: hi n t ư ậ ổ ế ở ộ  đ ng v t nguyên sinh nh  amip, trùng roi… và t ph  bi n ạ ủ ả ầ  l n đ u tiên. Quá   ượ c quan sát th y  ậ  bào đ ng v t có vú.

3. C  chơ ế ­ Qua trình th c bào đ

ự ượ ạ c chia làm hai giai đo n :

ế ụ ạ ấ ữ ặ ề ặ ế ạ + Giai đo n 1: Các t bào h p ph  h t và gi ch t nó trên b  m t t bào

ư ạ ạ ạ ộ ượ + Giai đo n 2 :  là đ a các h t đó vào trong n i bào , giai đo n này đ c xem

ề ặ ủ ư ố ế ạ ầ ọ ấ ể nh  là quá trình u n b  m t c a màng t bào vào trong đ  bao b c l y h t c n

ộ ư đ a vào n i bào.

ơ ể ế ẩ ậ ẩ ­ Ví d  : ụ khi vi khu n lao xâm nh p vào c  th , vì là vi khu n hi u khí nên

ẽ ế ụ ế ẽ ế ề ậ ơ chúng s  đi đ n n i có nhi u oxi nên chúng s  ti p t c xâm nh p vào ph  nang ,

ế ệ ượ ộ ớ ủ ế ể ệ và các t ả  bào b o v  đ c huy đ ng t ự i ( ch  y u là th c bào) đ  tiêu di t

ư ấ ế ẩ chúng. Nh ng vì vi khu n lao có c u trúc vách t bào và axit mycolic giúp cho

ị ự ể ượ ứ ậ ẩ chúng có s c ch u đ ng cao. Chính vì v y nó làm cho vi khu n phát tri n đ c

ủ ơ ể ệ ố ự ự ẩ ị ạ ễ trong th c bào và  n tránh h  th ng mi n d ch c a c  th  và vô tình th c bào l i

ơ ể ư ể ẩ là n i đ  vi khu n lao c  trú và phát tri n.

  m bào

1.Khái ni mệ

ư ế ọ ỏ ị ạ ế ằ ­ T  bào đ a các gi t nh  d ch ngo i bào vào bên trong t bào b ng cách lõm

ồ ư ọ ấ ấ ị ế màng sinh ch t bao b c l y d ch vào trong túi màng r i đ a vào bên trong t bào.

ể ể ậ ượ ọ Ki u v n chuy n này đ ố c g i là u ng bào.

ệ ượ

2.Hi n t

ng u ng bào

ệ ượ ệ ượ ố ấ ỏ ể ậ ế ­ Hi n t ng u ng bào là hi n t ng các ch t l ng có th  xâm nh p vào t

ướ ạ bào d i d ng bong bóng.

ệ ượ ố ượ ấ ở ầ ế ế ự ậ ộ ­ Hi n t ng u ng bào đ c quan sát th y h u h t t bào th c v t và đ ng

v tậ

ự ủ ự ẩ ­ Trong quá trình hình thành các bóng  m bào có s  tham gia tích c c c a màng

ự ẩ ế ế t bào và s  hình thành bao bóng  m bào là do màng t bào hình thành nên.

ứ ằ ệ ử ữ ể ậ ỹ ứ ằ ọ Nh ng nghiên c u b ng k  thu t hi n vi đi n t đã ch ng minh r ng các gi t

ượ ấ ụ ở ế ộ ớ ở ầ ấ ỏ ch t l ng đ c h p th  b i t bào có bao m t l p thành ngoài là do 1 ph n

ế ủ c a màng t ạ  bào t o nên.

ệ ượ ự ả ẩ ầ ố ọ ­ Hi n t ng  m bào x y ra gi ng mô hình th c bào: đ u tiên các gi ấ t ch t

ượ ấ ề ặ ụ ế Ở ầ ế ỏ l ng đ c h p th  vào b  m t màng t bào. ph n màng t ự ả  bào đó x y ra s

ổ ề ứ ề ặ ỗ thay đ i v  s c căng b  m t và hình thành nên ch  lõm hình chén vào sâu trong

ấ ẩ ượ ế ế t ư ậ  bào ch t và nh  v y bóng  m bào đ c hình thành. Sau đó, vách màng t bào

ẩ ỏ ế ế ẩ ủ c a bóng  m bào khép kín và tách kh i màng t bào. Trong t bào, các bóng  m

ể ả ớ ướ ể ẩ ạ ớ bào có th  th i b t n c, các bóng  m bào bé có th  dính l i v i nhau hình thành

bóng l n.ớ

ứ ấ ố ử ụ ằ ­ Các ch t ch a trong bóng u ng bào đ ượ ế c t bào s  d ng b ng cách các bóng

ẩ ế ớ ứ ượ ể ấ ủ ể m bào liên k t v i th  lisosome, các ch t ch a đ c enzyme c a th  lisosom

ờ ệ ượ ủ ẩ ế ụ ượ phân h y... Nh  hi n t ng  m bào mà t ấ  bào h p th  đ c các prôtêin, acid

ữ ấ ử ớ ế nucleic, các nucleoprotide là nh ng ch t có phân t ể  l n không th  đi qua màng t

ự ế ượ ằ bào b ng cách tr c ti p đ c.

3. C  chơ ế ­ G m 2 giai đo n :

ạ ồ

ạ ả ế ứ ị + Giai đo n 1: x y ra sau khi t bào vào d ch có ch a protein hòa tan , lúc này

ế ượ ấ ề ặ ủ ụ màng t bào các protein đ c h p th  trên b  m t c a màng.

ề ặ ủ ố ạ ầ ạ ầ ố + Giai đo n 2 :b  m t c a màng u n l i d n d n thành không bào và cu i cùng

ấ ư đ a không bào đó vào nguyên sinh ch t.

ụ ế ể ể ậ ậ Ví d  : T  bào ở ườ  ng ể ổ   i dùng cách v n chuy n này đ  nh n cholesterol đ  t ng

ể ổ ợ ở ợ h p màng hay dùng đ  t ng h p ra các steroid khác.  Cholesterol trong máu

ỏ ượ ọ ứ ữ ạ ộ ướ ạ d i d ng nh ng h t nh  đ c g i là low – density lipoprotein (LDL), m t ph c

ư ậ ở ả ồ ử ợ ủ h p c a lipit và protein, nh  v y ligand đây là LDL g m kho ng 2000 phân t

ế ợ ớ ộ ượ ọ ữ cholesterol k t h p v i m t protein, protein này đ c g i là apoprotein. Nh ng

ụ ể ắ ỏ ế ạ h t nh  này g n vào th  th  trên màng và sau đó đi vào bên trong t ự ằ  bào b ng s

ộ ệ ộ ậ ộ n i nh p bào. Ở ườ  ng i có m t b nh tên là familial hypercholesterolemia là m t

ớ ặ ề ể ồ ộ ệ b nh di truy n, v i đ c đi m có n ng đ  cholesterol trong máu cao, là do không

ụ ể ế ậ ế ượ có th  th  ti p nh n LDL nên cholesterol không vào t bào đ c. Cholesterol tích

ệ ượ ỡ ụ ề ẽ ụ t ạ  trong máu, t o ra hi n t ng m  trong máu ( và khi tích t ơ  nhi u s  làm x

ạ ộ ứ c ng thành đ ng m ch).

III. Aflatoxin

ồ ố 1.Ngu n g c

ả ấ ề ứ

ấ ặ ư Aspergillus trong đó đáng l u ý nh t là loài

ắ ọ ơ ướ ấ ấ ữ ơ i đ t, trên các ch t h u c ,

ưở ấ ướ ế ố ả ạ ạ ươ nh h

ng n ả ế ự ườ ớ ng l n đ n s  phát  ơ ấ i ta

ơ ấ ẩ 80­85%, hàm  m c  ch t là 15­20%,

ậ ợ ể ấ ừ ệ ể t đ  là 30­35 đ  C là đi u ki n thu n l i đ  n m phát tri n và sinh ra

ề ng cao. ủ

ượ ử ạ ớ ọ ộ ng phân t

ễ ấ ái l c m nh v i thành ru t, có tr ng l c h p thu  hoàn toàn sau khi ăn.

ượ ấ ế ẽ c h p thu vào tĩnh

ạ ộ

ề ạ

ậ ế ượ ậ ơ ng Aflatoxin c a c  th ), ti p theo th n, c , mô

ừ ố ấ ỡ ụ ế ị ­ Theo các công trình nghiên c u cho th y, có nhi u loài có kh  năng sinh  ệ ở t  aflatoxin, đ c bi Aspergillus flavus và A. parasiticus . ấ ở ­ A. flavus 1 là loài th y   kh p m i n i: d ầ ạ các lo i h t, nh t là các h t có d u. ệ ộ ­ Hàm l t đ  là 2 y u t c và nhi ủ ể ể ấ tri n và kh  năng l y nhi m c a A. flavus trên các c  ch t. Ng ộ ẩ ậ ấ nh n th y khi đ   m không khí t ộ ệ ộ nhi ượ aflatoxin cho hàm l ộ ơ ế    2. C  ch  tác đ ng c a aflatoxin ử ự ­ Aflatoxin là phân t ượ ấ th p nên d  dàng đ ộ ­ Khi đ n ru t non aflatoxin B1 s  nhanh chóng đ m ch ru t non và tá tràng. ử  ­ T   ng tiêu hóa, theo tĩnh m ch c a, Aflatoxin t p trung vào gan nhi u  ủ ơ ể ế nh t ( chi m 17% l m , t y, lá lách và 80% b  bài ti t ra ngoài.

(cid:0) ứ ả ậ ọ

Cho đ n nay, các lu n ch ng khoa h c đã công nh n kh  năng tác  ả ế ế ủ ạ ậ  bào gan c a Aflatoxin tr i qua 5 giai đo n: ộ đ ng lên t

(cid:0) ạ ớ ị ế i v i AND và  c ch  các polymeraza ch u

ộ Tác đ ng qua l ợ ổ ệ ứ trách nhi m t ng h p AND và ARN.

(cid:0) ậ ặ ổ ợ ừ Làm ch m ho n ng ng t ng h p AND.

(cid:0) Ứ ế ổ ề ợ c ch  t ng h p ARN truy n tin.

(cid:0) ế ổ ế Bi n đ i hình thái nhân t bào.

(cid:0) ế ạ ổ ợ H n ch  quá trình sinh t ng h p protein.

 H u qu  c a quá trình tác đ ng sinh hóa lên t

ả ủ ậ ộ ế bào gan này là gây

ế ư ể ung th  bi u mô t bào gan.

ứ ễ ủ ỏ ỉ ầ ­ 1 kg th c ăn ch  c n nhi m 2 miliga m Aflatoxin cũng đã đ  làm h ng

gan.

ộ ượ ừ ­ M t l ng 0,03 ppm aflatoxin B1 t ạ  khô l c gây ra u gan.

ấ ấ ấ ườ ế ấ ư ạ ­ Một ch t gây ung th  m nh nh t, h p thu qua đ ng tiêu hoá, n u h p

ư ệ ấ ộ thu 2,5mg aflatoxin trong 89 ngày s  th y ẽ ấ  xu t hi n ung th  gan sau m t

năm.

ướ ạ ị ấ ấ ọ ­ Sinh ra d ế ấ i d ng là ch t hóa h c, vì th  ch t Aflatoxin không b  m t đi

ở ệ ộ ậ ệ ộ ể ạ ử khi x  lý nhi t đ  nóng hay th m chí là nhi t đ  sôi (1000C). Đ  lo i

ầ ệ ộ ơ ệ ộ ệ ỏ ấ ộ b  ch t đ c này c n nhi t đ  cao h n nhi t đ  sôi, tuy nhiên, vi c đó

ạ ỏ ượ ế ộ ứ ạ ầ ỉ cũng ch  giúp h n ch  m t ph n nào ch  không lo i b  đ c hoàn toàn.

ụ ể ớ ệ ộ ấ ừ ế ơ ử C  th , v i nhi t đ  rang, s y t 1500C đ n h n 2000C trong n a gi ờ ,

ử ấ ị ệ ộ ố ủ ư ẫ ị các bào t ề  n m đ u b  di t nh ng đ c t c a chúng v n không b  phá

ỷ hu  hoàn toàn .

ạ ủ 3. Tác h i c a Aflatoxin

ố ẽ ấ ị ữ ề ệ ấ ­ Trong nh ng đi u ki n nh t đ nh, n m m c s  sinh ra aflatoxin. Tuy

ố ượ ượ ạ ộ ộ ặ ủ ể nhiên, s  l ng aflatoxin đ c t o ra không đ  đ  gây ng  đ c n ng.

ư ố ộ ứ ệ ưở ứ ậ ố Các tri u ch ng kéo dài nh  t c đ  tăng tr ng ch m, tiêu t n th c ăn,

ệ ả ả ả ố ị ả kh  năng ch ng b nh, d ch gi m. Nhìn chung, aflatoxin làm gi m kh

ụ ấ ưỡ ả ưở ế ố ộ ưở ẳ n ng h p th  dinh d ng và do đó  nh h ng đ n t c đ  tăng tr ng và

ử ụ ưỡ ủ ả ưở các quá trình s  d ng dinh d ng c a gia súc. Aflatoxin  nh h ng quá

ầ ấ ả ỡ ỡ ổ ị ụ trình trao đ i ch t béo và sinh ra m  trong gan và gi m m  qu y th t. C

ể ạ th  aflatoxin gây ra các tác h i sau:

(cid:0) ậ ố ộ  bào gan, th n và các b  ph n s ng còn khác. (cid:0) ị ậ ễ

(cid:0) ệ ộ

(cid:0) ậ ưỡ ế

(cid:0) ế

ậ ấ ả ể ị ẩ ượ ấ ỳ

ứ ứ

ứ ự ẩ ắ ướ ạ ẩ i   các   n

ỷ ế Phá hu  t ưở Ả nh h ng lên h  mi n d ch. ạ Ăn mòn thành ru t và d  dày. ớ ng, ch m l n, ch t. Suy dinh d ườ ầ ư ị   Gây ra ung th  cho gia súc, gia c m. Và n u con ng i ăn th t ả ụ ư ch a aflatoxin thì có th  b  ung th  gan. Chính vì v y, C c qu n lý   ự   ạ ẩ Th c ph m và d t c  các lo i th c c ph m Hoa K  đã c m t ự ế ỷ ệ   l , t ph m và th c ăn chăn nuôi có ch a aflatoxin. Trên th c t ễ   ị ự ệ m c  b nh  cao   t c   châu  Á   là   do   th c   ph m   b   nhi m aflatoxin.

Ộ Ễ Ở Ệ 4. TÌNH HÌNH NHI M Đ C AFLATOXIN VI T NAM

ế ư

ị i B nh vi n H u Ngh  (Hà N i) cho th y: ủ ơ ệ ộ ố ệ ổ ứ ứ ầ ả ủ ộ Theo k t qu  c a m t nghiên c u g n đây trên các b nh nhân ung th  gan  ữ ệ ị ạ ệ ề nguyên phát đi u tr  t ­ Có Aflatoxin B1 trong t ch c gan c a h n 83% s  b nh nhân.

ơ ệ ế ố nguy c  là Aflatoxin B1 và viêm

ơ ượ ố u và thu c lá.

ế ố  nguy c  là Aflatoxin B1, r ư ở Vi

ệ ượ ̉

ả ệ , b nh ung th  gan nguyên phát  ễ ộ ố ơ ể ượ ự  này trong c  th  vì các ẽ ớ ng đ c t

ế ệ

ượ ề u đ u dùng r ễ ự ễ ắ u tr ng đ ố ộ ố ữ ấ ượ ấ ừ c n u t ng th c d  nhi m n m m c sinh đ c t

­ 17% b nh nhân có cùng lúc 2 y u t gan virus. ­ 13% mang cùng lúc 3 y u t Theo các tác gi t Nam liên quan  ặ ch t ch  v i nhi m Aflatoxin B1 qua th c phâm. R u cũng làm tăng  hàm l lý do: ệ ượ ầ ­ H u h t b nh nhân nghi n r ươ ắ ạ g o, s n, ngô,… là nh ng l Aflatoxin B1.

Ộ Ố Ệ . Ễ 5.BI N PHÁP PHÒNG NHI M Đ C T  AFLATOXIN

ậ ớ khá b n v ng v i nhi

ườ ệ t. Vì v y bi n pháp đun  ộ . Ð . đ  phòng ng

ề ừ ệ ộ ộ ố ụ ố ớ ộ ố ể ề ng không có tác d ng đ i v i đ c t ề ả ả ố ệ ạ t các lo i LTTP, trong đó

ấ ự ậ ụ ẩ ự ­ Aflatoxin là m t đ c t sôi thông th ộ đ c, bi n pháp áp d ng là v n đ  b o qu n t ủ ế ch  y u là th c ph m th c v t.

ầ ả ả ữ ng th c nh  g o, ngô, mì: Yêu c u b o qu n là gi khô, thoáng

ư ạ ễ ự ị ớ ươ  ­ V i l ố ể mát đ  không b  nhi m m c

ớ ẩ ự ữ

ự ậ ễ ố ễ

ư ạ ả ụ ạ

ừ ả ố ầ ượ t c n đ ể ế ướ ẩ ỏ ứ ơ ủ ạ ộ ẩ ả ­ V i nh ng th c ph m th c v t khô nh  l c, v ng, cà phê... là nh ng  ự th c ph m d  hút  m và d  m c. Mu n b o qu n t khô, gi ả tho ng ph i đem ph i khô lài. Yêu c u đ   m c a h t là d ữ ơ ố ẩ c ph i  ụ ỉ ừ  nguyên v  đ ng trong các đ ng c  s ch kín n u đ  lâu, th nh  ầ i 15%.

ấ ươ ả ầ ữ ế

ư c ch m nh  xì d u, t ộ ướ ạ

ấ ể ệ ấ

ầ ễ c ta cho th y đ  nhi m Aflatoxin trong n ệ ả ệ ậ ầ ả ượ ế ế ở ớ ướ ng: Nh ng thông báo k t qu  đ u tiên  V i n ấ ướ c ch m là đáng lo ng i.  n ấ ướ c ch m và các  Vì v y vi c ki m tra v  sinh các xí nghi p s n xu t n ườ ử ng xuyên. c ti n hành th c a hàng mua bán là c n thi t và ph i đ

Ỏ Ủ CÂU H I C NG C

ượ

Câu 1: Quá trình th c bào đ

ấ c chia làm m y giai đo n :

A.2

B.3

C.4

D.5

Câu 2 :  Aflatoxin nào là lo i c c đ c:

A. G1

B. B1

C. M1

D. B2

ệ ượ

ư

ướ

Câu 3 :  Hi n t

ng kìm hãm c nh tranh  u tiên cho phân t

nào tr

c?

A.

ế ớ

ơ

Phân t

ơ  nào có ái l c m nh h n thì liên k t v i ch t t

ấ ả ượ i đ

c ít h n.

B.

ự ế

ế ớ

ơ

ơ

Phân t

nào có ái l c y u h n thì liên k t v i ch t t

ấ ả ượ i đ

ề c nhi u h n.

ế ớ

ơ

ơ  nào có ái l c m nh h n thì liên k t v i ch t t

ấ ả ượ i đ

ề c nhi u h n.

C.Phân t

D.C  3 đ u sai

ế

ượ ấ

Câu 4 : Khi đ n ru t non aflatoxin B1 s  nhanh chóng đ

c h p thu vào:

A.

Tĩnh m ch ru t già

B.

ộ Ru t già

C. Máu

ạ D.Tĩnh m ch ru t non

ấ ầ ượ ậ

Câu 5 : Ch t c n đ

ậ c v n chuy n trong v n chuy n tích c c là:

ế

ả A. M nh t

bào b  phân h y

ấ ế

B. Các ch t t

bào th i ra

ướ ớ

ơ ỗ

c l n h n l

màng

C. Ch t có kích th

ạ ự ộ

ướ

ỏ ơ ỗ

D. Ch t có kích th

c nh  h n l

màng

ườ

Câu 6 : . Aflatoxin th

ng có trong lo i th c ph m nào:

A.

ề ướ

Có nhi u n

c

ầ B .Có nhi u d u

ố ề C. Có nhi u mu i

ề D. Có nhi u vitamin

ệ ượ

ở ữ

ế

Câu 7:  Hi n t

ng u ng bào có th  quan sát

nh ng t

bào nào :

ậ ộ A.Đ ng v t

ự ậ B.Th c v t

C. A và B  đúng

D. A và B sai

Câu 8 :  Tác hại của Aflatoxin?

A.Ung th  ganư

B. Suy dinh d

ngưỡ

ưở

Ả C.  nh h

ng h  mi n d ch

D. C  3 đáp án trên

ế ố

Câu 9 : Y u t

tham gia vào th c bào là :

A.T  bàoế

ấ B.Ch t mang

ế

ả C.M nh t

bào b  phân h y

ố ượ

ự ng th c bào

D. Đ i t

Câu 10 : Khoa học đã công nhận khả năng tác động lên tế bào gan của Aflatoxin trải

qua bao nhiêu giai đoạn:

A.4

B.5

C.6

D.7

TÀI LI U THAM KH O

ọ ạ ươ [1]: Sinh h c đ i c ng

[2]: http://websrv1.ctu.edu.vn/coursewares/khoahoc/sinhhocdc_a1/phan1/ch2.htm

ủ ầ ạ ọ ỷ ị [3]: Lê Ng c Tú (ch  biên), Lâm Xuân Thanh, Ph m Thu Thu , Tr n Th

ộ ố ọ ự ẩ ọ ị Xô,...,2006. Đ c t ỹ ả  h c và an toàn th c ph m. B n d ch NXB Khoa h c và K

ậ ộ thu t, Hà N i.

[4] http://www.suckhoecongdong.com/thuong­thuc/dinh­duong/an­toan­thuc­

pham/874­dhoc­to­nam­aflatoxin.html

[5] http://l.facebook.com/l.php?u=http%3A%2F%2Ftdt.edu.vn%2Fimages

%2Fstories%2Ftapchikhoahocungdung%2Ftckhud12%2F14­

[6]: https://vi.wikipedia.org/wiki/Aflatoxin

17.pdf&h=YAQHvOgLR.