SỞ GD & ĐT PHÚ YÊN ĐỀ THI THPT QUỐC GIA LỚP 12
Trường THPT chuyên Lương Văn Chánh Năm học: 2019 – 2020
------------------ Môn: Ngữ Văn
ĐỀ ĐỀ NGHỊ Thời gian làm bài: 120 phút
(Không kể thời gian giao đề)
I. ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
Đọc đoạn trích dưới đây:
(1) Nếu bạn cho phép người khác ảnh hưởng quá nhiều đến cuộc sống của bạn, thì bạn
sẽ rơi vào trạng thái mất cân bằng hay tiêu cực tự lúc nào không hay. Bỏ qua tất cả những
điều gây tổn thương cho con người bạn, không ai có quyền phán xét bạn. Họ có thể biết
những câu chuyện của bạn, nhưng họ sẽ không thực sự cảm nhận được những gì bạn đã trải
qua. Bạn không thể nào kiểm soát được tất cả những gì họ nói, nhưng bạn có thể kiểm soát
được tầm ảnh hưởng của chúng đến mình như thế nào. Chỉ đơn giản là gạt bỏ tất cả những
thứ tiêu cực xâm nhập vào trái tim và tâm trí của bạn. […]
(2) Cuộc sống sẽ là một cuộc hành trình đầy thử thách hoặc không là gì cả. Chúng ta sẽ
không thể trở thành người chúng ta mong muốn bằng cách vẫn tiếp tục làm những gì đã từng
làm. Hãy lắng nghe tiếng nói bên trong chính bản thân bạn, mà không phải là những gì áp đặt
từ quan điểm của người khác. Làm theo những gì trái tim bạn mách bảo thì đó chính là con
đường riêng của bạn. Những người khác có thể đi cùng bạn, nhưng họ sẽ không thể thay thế
bạn được. Hãy luôn trân trọng cuộc sống của bạn mỗi ngày. Một ngày tươi đẹp sẽ mang đến
cho bạn những niềm hạnh phúc, còn sự thất bại sẽ trang bị thêm cho bạn những điều tuyệt
vời. Những điều tồi tệ nhất sẽ mang lại cho bạn những bài học tốt nhất. Sống đúng nghĩa chứ
không phải chỉ là tồn tại.
(Trích Sống đúng nghĩa chứ không phải chỉ là tồn tại, dẫn theo
nghethuatsong.com.vn)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1.Theo tác giả, khi ta cho phép người khác ảnh hưởng quá nhiều đến cuộc sống của
mình, ta sẽ phải nhận hậu quả gì?
Câu 2. Nêu tác dụng của phép điệp “Hãy…” trong đoạn văn (2).
Câu 3. Chỉ ra sự khác nhau giữa “sống đúng nghĩa” và “tồn tại”.
Câu 4. Anh/chị có đồng tình với quan điểm: “sự thất bại sẽ trang bị thêm cho bạn những điều
tuyệt vời”? Vì sao?
II. LÀM VĂN (7,0 điểm)
Câu 1. (2,0 điểm)
Từ đoạn trích trên, hãy viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý
nghĩa của việc lắng nghe tiếng nói từ bên trong mình.
Câu 2. (5,0 điểm)
Trong bài thơ “Tây Tiến”, nhà thơ Quang Dũng viết:
Doanh trại bừng lên hội đuốc hoa
Kìa em xiêm áo tự bao giờ
Khèn lên man điệu nàng e ấp
Nhạc về Viên Chăn xây hồn thơ
Người đi Châu Mộc chiều sương ấy
Có thấy hồn lau nẻo bến bờ
Có nhớ dáng người trên độc mộc
Trôi dòng nước lũ hoa đong đưa
(Ngữ văn 12, tập một, NXB Giáo dục, 2008, tr.88,89)
Trình bày cảm nhận của anh/chị về đoạn thơ trên, từ đó nhận xét ngắn gọn về nghệ
thuật thể hiện của nhà thơ.
SỞ GD & ĐT PHÚ YÊN KHẢO SÁT NĂNG LỰC LỚP 12
Trường THPT chuyên Lương Văn Chánh Năm học: 2018 – 2019
------------------ Môn: Ngữ Văn
HƯỚNG DẪN CHẤM THI
(Hướng dẫn chấm gồm 03 trang)
I. Hướng dẫn chung
- Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của hướng dẫn chấm để đánh giá tổng quát bài làm
của thí sinh, tránh cách chấm đếm ý cho điểm.
- Do đặc trưng của môn Ngữ văn nên giám khảo cần chủ động, linh hoạt trong việc vận
dụng đáp án và thang điểm; khuyến khích những bài viết có cảm xúc và sáng tạo.
- Việc chi tiết hóa điểm số của các ý (nếu có) phải đảm bảo không sai lệch với tổng
điểm của mỗi ý và được thống nhất trong hội đồng chấm thi.
II. Đáp án và thang điểm
ĐÁP ÁN ĐIỂM
I. ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
Câu 1 Theo tác giả, khi ta cho phép người khác ảnh hưởng quá nhiều đến
cuộc sống của mình, ta sẽ rơi vào trạng thái mất cân bằng hay tiêu
cực tự lúc nào không hay.
0,5
Câu 2 Phép điệp “Hãy” có tác dụng tạo giọng điệu tha thiết, gây ấn tượng
sâu đậm cho người đọc, từ đó nhấn mạnh điều tác giả muốn kêu
gọi.
0,5
Câu 3 - “Tồn tại” là có mặt, là sống về mặt sinh học
- “Sống đúng nghĩa” không chỉ là sự có mặt, không chỉ là sự tồn tại
về mặt sinh học mà phải sống một cuộc sống có ý nghĩa: có lý
tưởng ước mơ, khát vọng, biết yêu thương, sống có ích cho xã
hội…
0,5
0,5
Câu 4 - Đồng tình/ không đồng tình/ đồng tình một phần không đồng tình
một phần
- Lý giải hợp lí, có sức thuyết phục
0,25
0,75
II. PHẦN LÀM VĂN (7,0 điểm)
Câu 1 Viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về ý nghĩa
của việc lắng nghe tiếng nói từ bên trong mình.
2,0
a. Đảm bảo yêu cầu về hình thức đoạn văn
Thí sinh thể hiện đúng hình thức một đoạn văn, có thể trình bày
đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, tổng-phân-hợp, song hành,
0,25
móc xích.
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
Ý nghĩa của việc lắng nghe tiếng nói từ bên trong mình.
0,25
c. Triển khai vấn đề cần nghị luận
Thí sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nêu rõ ý, lập luận
thuyết phục, diễn đạt trôi chảy. Có thể theo hướng sau:
- Lắng nghe tiếng nói từ bên trong mình được hiểu là sống đúng với bản
thể của mình; sống bằng chính suy nghĩ, cảm xúc, đam mê, sở thích của
mình mà không phụ thuộc, dựa dẫm vào ai khác.
- Khi biết lắng nghe tiếng nói từ bên trong mình, ta sẽ tìm thấy
niềm hạnh phúc khi được sống tự do, thoải mái theo ý mình mà
không phụ thuộc dựa dẫm vào ai khác. Những người không biết
lắng nghe tiếng nói bên trong mình sẽ phải sống thân tầm gửi,
mãi là con rối trong tay kẻ khác.
- Việc biết lắng nghe tiếng nói bên trong mình sẽ kích thích năng
lực, phát triển khả năng, nuôi dưỡng ước mơ khát vọng; là
động lực thôi thúc con người nỗ lực, cố gắng không ngừng để tự
mình vươn lên; tích cực, chủ động tạo lập cuộc sống cho riêng
mình.
- Việc lắng nghe tiếng nói bên trong mình không có nghĩa là bỏ
ngoài tai tất cả những tiếng nói khác. Để có sự lựa chọn, quyết
định đúng đắn trong cuộc sống con người cần phải biết tham
khảo, lắng nghe những ý kiến, những góp ý chân thành từ
những người xung quanh mình.
1,0
d. Chính tả, dùng từ, đặt câu
– Đảm bảo đúng chính tả, ngữ nghĩa, ngữ pháp tiếng Việt
0,25
e. Sáng tạo
– Có cách diễn đạt mới mẽ, thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề
nghị luận
0,25
Câu 2 Trình bày cảm nhận của anh/chị về đoạn thơ trong bài Tây Tiến, từ
đó nhận xét ngắn gọn về nghệ thuật thể hiện của nhà thơ.
5,0
a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận
Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài
khái quát được vấn đề.
0,25
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
Đoạn thơ trong bài Tây Tiến, nghệ thuật thể hiện của nhà thơ.
0,25
c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm
Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần vận dụng tốt
các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng, đảm
bảo các yêu cầu sau:
* Giới thiệu tác giả, tác phẩm, đoạn thơ.
* Phân tích đoạn thơ:
- Khung cảnh một đêm liên hoan tươi vui, ấm áp t
ình quân dân;
rực rỡ ánh sáng; tưng bừng , náo nức trong tiếng khèn, tiếng nhạc,
trong những điệu múa man dại của những thiếu nữ miền Tây.
Những người lính hiện lên trẻ trung, lãng mạn, đa tình, ngây ngất
men say.
- Cảnh sông nước miền Tây hoang sơ, thơ mộng, trữ tình, bảng lảng
khói sương,có sự hòa quyện tuyệt diệu giữa cảnh và người. Hình
ảnh thiên nhiên và con người được gợi tả mộc mạc mà duyên dáng.
- Đoạn thơ làm nổi bật vẻ đẹp của thiên nhiên và sinh hoạt của
miền Tây, cho thấy nỗi nhớ và tình yêu sâu nặng của Quang Dũng
dành cho nơi này.
* Nhận xét về nghệ thuật thể hiện của nhà thơ
Nghệ thuật thể hiện của Quang Dũng tinh tế, độc đáo: Bút pháp tài
hoa và lãng mạn; hình ảnh và ngôn ngữ thơ tinh tế, trong sáng,
giàu sức gợi; sử dụng linh hoạt những biện pháp nghệ thuật làm
toát lên được vẻ đẹp riêng về thiên nhiên, con người và những nét
sinh hoạt của miền Tây.
- Khái quát vấn đề
0,25
2,5
1,0
0,25
d. Chính tả, ngữ pháp
Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt.
0,25
e. Sáng tạo
Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận, có cách diễn đạt mới
mẻ.
0,25