Đoạn trích Trong lòng mẹ
(Trích Những ngày thơ ấu)
I.Tìm hiểu tác giả, tác phẩm:
1. Tác giả:
Nguyên Hồng-tên khai sinh là Nguyễn Nguyên Hồng.Quê ở thành phố Nam
Định.Trước CM ông sống chủ yếu ở thành phố cảng Hải Phòng trong một xóm lao
động nghèo.Ngòi bút của Nguyên Hồng chủ yếu hướng đến những người lao động
nghèo,đặc biệt là phụ nữ & trẻ em.
2. Tác phẩm:
Những ngày thơ ấu là tập hồi kí về tuổi thơ cay đắng của tác giả.Tác phẩm gồm
9 chương , đăng trên báo năm 1938, in thành sách lần đầu năm 1940.Đoạn trích “
Trong lòng mẹ” là chương IV của tác phẩm
“Những ngày thơ ấu” có thể coi là một tác phẩm xuất sắc. Đây là tập hồi kí về
tuổi thơ ghi lại những rung động cực điểm của một linh hồn trẻ dại (Thạch Lam)
Chương 1: Tiếng kèn
Chương 2: Chúa xót thương chúng con
Chương 3: Trụy lạc
Chương 4: Trong lòng mẹ
Chương 5: Đêm Nô-En
Chương 6: Trong đêm đông
Chương 7: Đồng xu cái
Chương 8: Sa ngã
Chương 9: Một bước ngắn
II.Phân tích:
1. Bố cục
Bố cục: 2 phần
Phần 1: Từ đầu đến “Người ta hỏi đến chứ”
=>Cuộc đối thoại giữa người cô và chú bé Hồng
Phần 2: Còn lại
=>Cuộc gặp gỡ giữa bé Hồng và mẹ
a.Suy nghĩ của bé Hồng về bà cô
*Hoàn cảnh của bé Hồng:
-Gần đến ngày gỗ đầu của thầy
-Mẹ ở Thanh Hóa chưa về
-Ở với họ hàng
->Hoàn cảnh đáng thương mồ côi bố, sống xa mẹ
* Thái độ của người cô
Gọi tôi đến bên cười hỏi:
-Hồng mày có muốn vào Thanh Hóa với mẹ mày không?
Giọng ngọt:
-Mợ mày phát tài lắm, có như dạo trước đâu
Vỗ vai tôi cười mà nói rằng:
-…Bắt mợ mày may vá sắm sửa cho và thăm em bé chứ
Đổi giọng nghiêm nghị…chập chừng nói tiếp
Thánh tám là giỗ đầu cậu mày, mợ mày về dù sao cũng đỡ tủi cho cậu mày, và
mày còn phải có họ, có hàng, người ta hỏi đến chứ
=>Giả dối, mỉa mai, cay độc
*Thái độ của bé Hồng khi nghe câu chuyện của bà cô về mẹ
Toan trả lời…cúi đầu không đáp
Nước mắt tôi ròng ròng rớt xuống hai bên mép rồi chan hòa ở cằm và ở cổ
Cười dài trong tiếng khóc
Cổ họng nghẹn ứ khóc không ra tiếng
=>Tâm trạng đau đớn tủi cực
*Cảm nhận của bé Hồng về câu chuyện của bà cô
-Nhận ra những ý nghĩa cay độc trong giọng nói và trên nét mặt khi cười rất
kịch của cô
Những rắp tâm tanh bẩn
Những cổ tục
=>Hiểu rõ bản chất của người cô, đó là con người có tính cách hẹp hòi, tâm địa
cay độc tàn nhẫn.=> Là nhân vật thể hiện những định kiến hẹp hòi tàn nhẫn đối với
người phụ nữ trong xã hội cũ
Cảm nhận của em về câu văn “Giá những cổ tục đã đày đọa mẹ tôi là một vật
như hòn đá hay cục thủy tinh, đầu mẩu gỗ, tôi quyết vồ ngay lấy mà cắn, mà nhai, mà
nghiến cho kì nát vụn mới thôi
