Bộ Nông nghiệp và Phát triển nong thôn
Báo cáo tiến độ
CARD 027/06/VIE
TĂNG CƯỜNG KỸ NĂNG VÀ CẢI TIẾN CÔNG
NGHỆ CHO CÁC XƯỞNG XẺ QUY MÔ NHỎ Ở
VÙNG NÔNG THÔN VIỆT NAM
MS6: Báo cáo tiến độ 6 tháng lần thứ 3
Ngày 30/3/2010
1
Mục lục
1. Thông tin về tổ chức ........................................................................................................ 2
2. Tóm tắt dự án ................................................................................................................... 3
3. Tóm tắt các kết quả đã đạt được...................................................................................... 3
4. Giới thiệu và tổng quan ................................................................................................... 4
5. Tiến trình công việc ......................................................................................................... 5
5.1 Các công việc đã thực hiện..................................................................................................5
5.2 Sự quảng bá..........................................................................................................................5
6. Báo cáo về các vấn đề xã hội và giới............................................................................... 5
6.1 Vấn đề xã hội và giới ...........................................................................................................5
7. Vấn đề thực hiện và tính bền vững ................................................................................. 5
7.1 Các vấn đề và rào cản..........................................................................................................5
8. Các bước công việc tiếp theo ........................................................................................... 6
9. Kết luận ............................................................................................................................ 6
10. Công bố điều khoản quy định ........................................Error! Bookmark not defined.
11. Tài liệu đính kèm ............................................................Error! Bookmark not defined.
11.1 Tiến độ thực hiện dự án vớiư mục tiêu, đầu ra,hoạt động và đầu vào của dự án..Error!
Bookmark not defined.
11.2 Mốc công việc được điều chỉnh.............................................Error! Bookmark not defined.
Phụ lục 1.........................................................................................................................................7
2
1. Thông tin về tổ chức
Tên dự án Tăng cường kĩ năng và cải tiến công
nghệ cho các xưởng xẻ quy mô nhỏ
vùng nông thôn Việt Nam
Tên tổ chức ở Việt nam Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam
Giám đốc dự án phía Việt nam Đoàn Văn Thu
Tổ chức phía Australia Đại học Melbourne, Trung tâm chế
biến gỗ công nghệ cao, Australia.
Giám đốc dự án phía Australia Giáo sư Peter Vinden
Thời gian thực hiện dự án 23/5/2007
Thời gian kết thúc dự án (ban đầu) 3/2009
Thời gian kết thúc dự án (điều chỉnh) 12 /2010
Giai đoạn báo cáo 01/09/2008 to 30/03/2010
Đầu mối liên hệ
Phía Australia: Trưởng nhóm
Tên: Giáo sư Peter Vinden Telephone:
Chức vụ: Giáo sư danh dự Fax:
Tổ chức Đại học Melbourne. Email: vindens@gmail.com
Phía Australia: Đầu mối quản lý
Tên: Pam Keen Telephone: +61 (3) 5321-4197
Chức vụ: Cán bộ quản lý nghiên cứu, Phân
hiệu Môi trường và Đất, đai học
Melbourne.
Fax: +61 (3) 5321 4166
Tổ chức Đại học Melbourne. Email: pamelaak@unimelb.edu.au
Phía Việt Nam In Vietnam
Họ và tên: Đoàn Văn Thu Telephone: +84 4 37 521 424
Chức vụ: Phó Viện trưởng Fax: +84 4 38 389 722
Tổ chức Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt
Nam (FSIV)
Email: thudoanvan@FSIV.org.vn
p.d.chien@uu.nl
3
2. Tóm tắt dự án
3. Tóm tắt các kết quả đã đạt được
Mục tiêu của dự án là cải hiện năng suất và hiệu quả của các xưởng cưa vùng nông thôn Việt
Nam góp phần phát triển nông thôn và giảm nghèo. Các bên liên quan được mời tới tham dự
Hội thảo khởi động dự án để thảo luận, góp ý kiến cho việc xây dựng kế hoạch triển khai dự
án. Trong bước đầu tiên này, một mạng lưới các bên liên quan sẽ được thiết lập để góp ý kiến
cho việc hoàn thành các mục tiêu của dự án. Thách thức của dự án là việc chuyển tải một các
thích hợp các kỹ năng, kiến thức và công nghệ của các nhà nghiên cứu Việt Nam và
Australia tới các xưởng cưa vùng nông thôn. Các nhà nghiên cứu Australian đã sang thăm và
làm việc ở Việt Nam 3 lần tính tới thời điểm báo cáo. Lần đầu vào tháng 5 năm 2007, và cuối
đợt là việc tổ chức thành công Hội thảo khởi động dự án với báo cáo đã được đệ trình lên
CARD. Đợt thăm và làm việc thứ 2 nhằm xây dựng bảng câu hỏi và triển khai khảo sát thực
trạng các xưởng xẻ. Đợt thăm và làm việc thứ 3 là tổ chức các lớp tập huấn cho 1 lớp tiểu
giáo viên và 2 khoá tập huấn cho các chủ xưởng xẻ và công nhân vận hành.
Hội thảo khởi động dự án có 23 thành viên tham gia, đến từ công nghiệp, giáo dục, viện
nghiên cứu, chính phủ, tổ chức quốc tế, đã đồng ý với mục tiêu của chương trình và xác định
chi tiết các yêu cầu then chốt cho đợt khảo sát các xưởng xẻ ở Việt Nam. Các bảng câu hỏi
cho mỗi đối tượng được xây dựng, xin ý kiến, xem xét, và thử nghiệm để đảm bảo rằng các
thong tin thu được sẽ chính xác và hữu dụng cho mục tiêu của dự án.
Đợt khảo sát chỉ có thể được bắt đầu sau khi có sự phê chuẩn của Đại học Melbourne (tháng
năm 2008). Đợt khảo sát kết thúc trước lần thăm và làm việc thứ 3 của chuyên gia Australia
vào tháng 7 năm 2008. Số liệu được phân tích và báo cáo được hoàn thành vào tháng 8 năm
2008. Một khoá đào tạo chuyên sâu cho 7 nhà nghiên cứu Việt Nam được tổ chức tại
Australia, từ ngày 28 tháng 8 tới 3 tháng 10 năm 2007. Tất cả các mục tiêu đặt ra cho đợt tập
huấn đã được thực hiện thành công.
Hiện nay rừng trồng các loài cây mọc nhanh mà phần lớn là các loài Keo và Bạch đàn từ
Úc đã có thể thay thế cho một lượng lớn gỗ khai thác từ rừng tự nhiên. Sự gia tăng các
xưởng cưa quy mô nhỏ với nguyên liệu là các loại gỗ rừng trồng tại địa phương đã đáp
ứng nhu cầu về gỗ xây dựng , đồ nội thất hoặc sản phẩm dăm phục vụ cho công nghiệp
giấy và bột giấy. Tuy nhiên thiết bị của các xưởng cưa này không thích hợp với loại
nguyên liệu gỗ từ cây rừng trồng mọc nhanh, đường kính nhỏ hiện nay, vì thế mà tính
hiệu quả trong sử dụng gỗ không cao, hơn nữa hầu hết “công nhân” trong các xưởng cưa
này không được đào tạo, vì thế chất lượng sản phẩm thấp và an toàn lao động không đảm
bảo. Hiện nay có một vài cơ sở đào tạo công nhân, các cán bộ quản lí xưởng cưa, giới
thiệu các công nghệ mới. Mặc dù còn nhiều tồn tại, các xưởng cưa quy mô nhỏ đã và đang
có đóng góp quan trọng cho phát triển kinh tế nông thôn. Mục đích của dự án này là nâng
cao tính hiệu quả và khả năng sản xuất của các xưởng cưa quy mô nhỏ, nhằm góp phần
phát triển nông thôn và xoá đói, giảm nghèo. Điều này sẽ đạt được thông qua các chương
trình đào tạo và phát triển công nghệ cho các xưởng cưa quy mô nhỏ khu vực miền Trung
Việt Nam.
4
Hai trong số 3 lớp tập huấn cho chủ và công nhân các xưởng xẻ và một lớp tập huấn cho đào
tạo viên đã được tổ chức thành công.
4. Giới thiệu và tổng quan
Dự án nhằm tăng cường năng lực của công nghiệp chế biến gỗ ở Việt Nam là cải thiện kỹ
năng và kinh nghiệm vận hành các xưởng xẻ và chế biến gỗ. Dự án cũng nhằm cải tiến, khắc
phục sự lạc hậu của các thiết bị, công nghệ để đạt được yêu cầu và đòi hỏi của thị trường.
Các đối tác của Australia đã có kinh nghiệm trong việc phát triển các xưởng xẻ vùng nông
thôn ở Australia và các nước khác, có thể vận dụng các kinh nghiệm này vào nghiên cứu và
triển khai ở Việt Nam.
Là một dự án nhỏ và ngắn hạn, một điều cần thiết là phải xác định phạm vi và các nội dung
quan tâm chính của dự án. Dự án chỉ chú trọng tới các xưởng xẻ nhỏ vùng nông thôn, các
xưởng này chế biến chủ yếu gỗ keo rừng trồng, nguồn gỗ mà Australia có nhiều chuyên gia
giỏi. Đây là một ngành công nghiệp chế biến quan trọng và đang phát triển mạnh, và khác
hẳn với các dự án/chương trình quan tâm về chế biến gỗ rừng tự nhiên.
Phương pháp thực hiện
Mục tiêu của dự án là cải thiện năng suất và hiệu quả của các xưởng xẻ quy mô nhỏ ở vùng
nông thôn Việt nam, góp phần phát triển nông thôn miền núi và giảm nghèo. Dự án bắt đầu
bằng hội thảo khởi động dự án với sự góp mặt của rất nhiều bên liên quan để thành lập ban tư
vấn để xem xét, rà xoát, giám sát và đánh giá định kỳ quá trình vận hành dự án. Ban tư vấn
gồm đại diện công nghiệp chế biến gỗ, người trồng rừng, các dự án liên quan, và cơ quan
chính phủ liên quan. Hội thảo cũng đã thiết lập trách nhiệm của các bên liên quan tham gia
dự án.
Mục tiêu dự án
Dự án có các mục tiêu:
1 Xác định các vấn đề/hạn chế của công nghiệp chế biến, xác định nhu cầu và cơ hội
thông qua các khảo sát các xưởng cưa nhỏ vùng nông thôn Việt nam.
2 Thiết lập điều kiện cần thiết cho đào tạo và phát triển công nghệ.
3 Xây dựng chương trình đào tạo và cải thiện kỹ năng vận hành cho các tiểu giáo viên
và cho người vận hành các xưởng xẻ.
4 Phát hiện, trình diễn và khuyến cáo các công nghệ thích hợp để cải thiện năng suất và
hiệu quả vận hành các xưởng cưa.
5 Xây dựng chiến lược lâu dài cho phát triển công nghiệp chế biến.
Để đạt được các mục tiêu đề ra:
Một đợt khảo sát do nhóm chuyên gia Australia và Việt nam tiến hành tại một số tỉnh tiêu
biểu, với sự hợp tác của các Sở nông nghiệp và Phát triển nông thôn của tỉnh. Khảo sát sử
dụng phưong pháp đánh giá nhanh (PRA). Nhóm chuyên gia tới thăm các xưởng xẻ đơn lẻ và
phỏng vấn các chủ xưởng về: lượng gỗ tròn mua về, lượng gỗ xẻ và cấp độ, giá cả, thị
trường, máy móc thiết bị, lao động, các vấn đề hạn chế, thách thức, các nhu cầu và cơ hội
phát triển của xưởng và của ngành. Đợt khảo sát cũng bao gồm người trồng rừng để đánh giá
quan điểm của họ về thị trường, giá cả, và người sử dụng gỗ xẻ để xem xét đánh giá của họ