FSH TÁI TỔ HỢP TRONG HỖ TRỢ SINH SẢN
Vai trò FSH và LH trong sự phát triển nang noãn
Trong 2 tuần sau cùng của chu trình phát triển, noãn và nang noãn chịu tác động
chủ yếu của FSH. Trong giai đoạn này LH chỉ đóng vai trò thứ yếu. Sự tăng và
giảm của FSH đóng vai trò quan trong trọng trong quá trình phát triển, chọn lọc và
vượt trội của nang noãn.
LH đóng vai trò quan trọng trong quá trình trưởng thành về mặt di truyền của noãn
trước khi phóng noãn. Đỉnh LH tái kích hoạt quá trình giảm phân, giúp noãn hoàn
thành quá trình giảm phân lần thứ nhất và bước vào quá trình giảm phân thứ hai,
chuẩn bị cho sự thụ tinh với tinh trùng. Ngoài ra đỉnh LH ở khoảng giữa chu kỳ là
tác nhân kích thích hiện tượng phóng noãn.
Lịch sử phát triển của các chế phẩm FSH
Sự phát triển của qui trình chiết xuất và tổng hợp các gonadotropins gần trong
những năm qua cho thấy sự phát triển vượt bậc của ngành nội tiết học và công
nghệ sản xuất dược phẩm.
Với sự tiến bộ không ngừng của khoa học trong lãnh vực nội tiết và dược phẩm,
các chế phẩm gonadotropins, đặc biệt là FSH ngày càng có độ tinh khiết cao hơn.
Từ năm 1995, công tái tổ hợp được áp dụng để tổng hợp FSH người nhằm đáp ứng
nhu cầu ngày càng tăng của FSH trên toàn thế giới. Đồng thời đây cũng là một
bước tiến lớn về công nghệ dược phẩm giúp sản xuất được FSH với số lượng lớn
với hoạt tính sinh học đặc hiệu và độ tinh khiết cao hơn các sản phẩm chiết xuất.
Trong công nghệ tái tổ hợp, người ta tổng hợp các đoạn ADN chứa thông tin di
truyền để tổng hợp được các phân tử chứa các gốc hoạt tính sinh học của FSH
người. Các đoạn ADN này được “cấy” vào trong tế bào. Từ đó các tế bào sẽ sử
dụng “công thức” này để thực hiện sinh tổng hợp FSH người với cấu trúc sinh học
ổn định và độ tin khiết cao.
Các chế phẩm gonadotropins, đặc biệt là FSH ngày càng có độ ổn định cao hơn, sử
dụng hiệu quả và an toàn hơn. Trong tương lai gần, dạng FSH tác dụng kéo dài,
khoảng 7 ngày, sẽ được đưa vào sử dụng, giúp giảm đáng kể số lần tiêm thuốc cho
bệnh nhân trong quá trình điều trị.
Sự cải tiến trong các dạng trình bày của FSH tái tổ hợp
Với sự cải tiến về công nghệ sản xuất, dạng đóng gói của FSH cũng không ngừng
thay đổi. Từ dạng bột pha tiêm sang dạng cầu đông khô, đến dạng dung dịch pha
sẵn và gần đây là dạng dung dịch pha sẵn chứa trong bút tiêm.
Các sự thay đổi trên đã giúp cải thiện đáng kể sự thuận tiện trong khi sử dụng đối
với cả nhân viên y tế và bệnh nhân. Từ việc nhân viên y tế phải bẻ nhiều ống
thuốc, pha chế, tiêm bắp với thể tích lớn, ngày nay bệnh nhân có thể sử dụng bút
tiêm chứa thuốc pha sẵn tự tiêm thuốc (tiêm dưới da) tại nhà với thể tích tiêm rất
nhỏ và độ an toàn cao.
Chọn lựa giữa FSH tái tổ hợp hay FSH / hMG chiết xuất từ nước tiểu?
Đây là một vấn đề mà bất cứ bác sĩ nào tham gia điều trị vô sinh đều phải cân
nhắc. Sự chọn lựa này, đương nhiên ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả, chất lượng
và chi phí điều trị cho bệnh nhân. Do đó, bệnh nhân cũng cần đóng vai trò quan
trọng và có ý kiến về việc chọn lựa thuốc sử dụng.
Xu hướng hiện nay trong y học là cá thể hóa các phác đồ điều trị, nói một cách
khác, không có phác đồ chuẩn, thống nhất cho tất cả các bệnh nhân. Thầy thuốc
cần cân nhắc tất cả các yếu tố liên quan đến bệnh lý, đặc điểm bệnh nhân để thông
tin, tư vấn và cùng người bệnh chọn lựa phác đồ điều trị phù hợp.
Việc chọn lựa FSH tái tổ hợp hay FSH /hMG có nguồn gốc từ nước tiểu, phù hợp
cho từng bệnh nhân, thầy thuốc và bệnh nhân cần quan tâm đến nhiều yếu tố khác
nhau.
1. Hiệu quả điều trị
Rất nhiều nghiên cứu trên thế giới đã được thực hiện và tổng kết để so sánh và
đánh giá hiệu quả điều trị của rec-FSH và FSH / hMG chiết xuất từ nước tiểu. Đa
số các nghiên cứu đều cho thấy FSH tái tổ hợp cho hiệu quả điều trị cao hơn. Tuy
nhiên, có thể nói sự khác biệt là không lớn.
Nghiên cứu meta-analysis của Daya, báo cáo năm 1999: Tỉ lệ thai lâm sàng
cao hơn với rec-FSH so với u-FSH.
Nghiên cứu meta-analysis của Al-Inany, báo cáo năm 1999: Không có sự
khác biệt về hiệu quả điều trị giữa rec-FSH so với FSH nước tiểu và hMG
(Al-Inany, 2003)
Nghiên cứu meta-analysis của Daya và Gunby, báo cáo trên thư viện
Cochrane tháng 7/2007, so sánh hiệu quả điều trị giữa FSH tái tổ hợp và
hMG:
- Tỉ lệ thai lâm sàng, tính trên chu kỳ bắt đầu điều trị, của FSH tái tổ hợp
cao hơn (OR 1,7; 95% CI, 1,11 – 2,60)
- Tỉ lệ thai lâm sàng, tính trên chu kỳ chọc hút trứng, của FSH tái tổ hợp
cao hơn (OR 1,68; 95% CI, 1,10 – 2,56)
- Tỉ lệ thai lâm sàng, tính trên chu kỳ chuyển phôi, của FSH tái tổ hợp cao
hơn (OR 1,69; (95% CI, 1,10 – 2,59)
Nghiên cứu meta-analysis của Daya và Gunby, báo cáo trên thư viện
Cochrane tháng 7/2007, so sánh hiệu quả điều trị giữa FSH tái tổ hợp và
FSH nguồn gốc nước tiểu.
- Tỉ lệ thai lâm sàng, tính trên chu kỳ bắt đầu điều trị, của FSH tái tổ hợp
cao hơn (OR 1,21; 95% CI, 1,04 – 1,42)
- Tỉ lệ thai diễn tiến (trên 20 tuần), tính trên chu kỳ bắt đầu điều trị, của
FSH tái tổ hợp cao hơn (OR 1,29; 95% CI, 1,08 – 1,54)
- Tổng liều FSH tái tổ hợp thấ hơn u-FSH là 406 IU (185 – 627)
Một số nghiên cứu khác cho rằng cơ hội có thai với các chu kỳ sử dụng
FSH tái tổ hợp cao hơn với các chế phẩm FSH có nguồn gốc nước tiểu do
có nhiều phôi để dư để trữ lạnh hơn (Out, 1995; Jones,Jr., 1997; Ludwig,
2004).
Cách sử dụng
Xu hướng kích thích buồng trứng nhẹ và tối thiểu
Xu hướng kích thích buồng trứng trong hỗ trợ sinh sản hiện nay là kích thích nhẹ
và tối thiểu. Một số nghiên cứu chứng minh rằng sử dụng liều FSH cao hơn không
đưa đến tỉ lệ có thai cao hơn (Out, 1999; 2000). Ngoài, ra việc sử dụng kích thích