Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Lª Hoµng Huy
1
Lêi nãi ®Çu
cïng víi sù ph¸t triÓn nh vò b·o cña cuéc c¸crh m¹ng khoa häc kü
thuËt vµ sù c¹nh tranh ngµy cµng khèc liÖt trªn thÞ trêng th× vÊn ®Ò sèng cßn
®èi víi c¸c doanh nghiÖp hiÖn nay lµ ph¶i n©ng cao n¨ng suÊt lao ®éng , chÊt
lîng s¶n phÈm vµ hiÖu qu¶ s¶n xuÊt ®ång thêi ph¶i cè g¾ng h¹ gi¸ thµnh s¶n
phÈm tõ ®ã mang l¹i lîi nhuËn cao. §Ó ®¹t ®îc hiÖu qu¶ lîi nhuËn cao trong
s¶n xuÊt ph¶i tiÕt kiÖm ®îc lao ®éng sèng vµ sö dông cã hiÖu qulao ®éng
hiÖn cã. Tæ chøc lao ®éng khoa häc lµ ®iÒu kiÖn kh«ng thÓ thiÕu ®îc ®Ó n©ng
cao n¨ng suÊt lao ®éng vµ hiÖu qu¶ s¶n suÊt. ViÖc vËn dông vµ ¸p dông nh÷ng
thµnh tùu cña tiÕn bé khoa häc kü thuËt vµo trong qu¸ tr×nh lao ®éng ®ßi hái
ph¶i ®îc thùc hiÖn mét c¸ch ®ång bé hÖ thèng c¸c biÖn ph¸p vÒ tæ chøc kü
thuËt, t©m sinh lý, kinh tÕ vµ x· héi. §©y chÝnh lµ nhiÖm vô cña tæ chøc lao
®éng khoa häc.
NhËn thÊy sù cÇn thiÕt cña c«ng t¸c tæ chøc lao ®éng vµ ý nghÜa cña vÊn
®Ò nµy trong qu¸ tr×nh thùc tËp t¹i c«ng ty xi m¨ng - ®¸ v«i Phó Thä em ®· ®i
s©u t×m hiÓu vµ lùa chän ®Ò tµi “ Hoµn thiÖn c«ng t¸c tæ chøc lao ®éng t¹i
c«ng ty xi m¨ng - ®¸ v«i Phó Thä” lµm chuyªn ®Ò thùc tËp.
VÒ kÕt cÊu chuyªn ®Ò, ngoµi phÇn më ®Çu vµ kÕt luËn chuyªn ®Ò cña em
gåm 3 phÇn:
PhÇn I: Lý luËn chung vÒ tæ chøc lao ®éng khoa häc
PhÇn II: Thùc tr¹ng tæ chøc lao ®éng t¹i c«ng ty xi m¨ng ®¸ v«i
Phó Thä
PhÇn III: Mét sè kiÕn nghÞ nh»m hoµn thiÖn c«ng t¸c tæ chøc lao
®éng t¹i c«ng ty xi m¨ng ®¸ v«i Phó Thä.
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.
Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Lª Hoµng Huy
2
phÇn I- Lý luËn chung vÒ tæ chøc
lao ®éng khoa häc
I. Kh¸i niÖm, môc ®Ých, ý nghÜa, nhiÖm vô cña tæ chøc lao
®éng khoa häc trong doanh nghiÖp.
1. Kh¸i niÖm:
Lao ®éng lµ ho¹t ®éng cã môc ®Ých, cã ý thøc cña con ngêi t¸c ®éng
vµo giíi tù nhiªn biÕn ®æi giíi tù nhiªn nh»m tho¶ m·n nhu cÇu vÒ ®êi sèng
cña m×nh.
Qu¸ tr×nh lao ®éng lµ tæng thÓ nh÷ng hµnh ®éng ( ho¹t ®éng lao ®éng )
cña con ngêi hoµn thµnh mét nhiÖm vô s¶n xuÊt nhÊt ®Þnh. Qu¸ tr×nh lao
®éng lu«n lµ mét hiÖn tîng kinh tÕ, v× vËy nã lu«n ®îc xem xÐt trªn hai
mÆt: MÆt vËt chÊt vµ mÆt x· héi.
VÒ mÆt vËt chÊt qu¸ tr×nh lao ®éng lµ sù kÕt hîp 3 yÕu tè: lao ®éng , ®èi
tîng lao ®éng vµ c«ng cô lao ®éng . Trong qu¸ tr×nh nµy con ngêi sö dông
c«ng cô lao ®éng t¸c ®éng lªn ®èi tîng lao ®éng nh»m môc ®Ých lµm cho
chóng thÝch øng víi nhu cÇu cña m×nh.
VÒ mÆt x· héi thÓ hÖn sù ph¸t sinh c¸c mèi quan hÖ qua l¹i gi÷ nh÷ng
ngêi lao ®éng víi nhau trong lao ®éng . C¸c mèi liªn hÖ ®ã lµm h×nh thµnh
tÝnh chÊt tËp thÓ, tÝnh chÊt x· héi cña lao ®éng .
Qu¸ tr×nh lao ®éng lµ bé phËn cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. Qu¸ tr×nh s¶n
xuÊt ®îc thùc hiÖn trªn c¬ së thùc hiÖn trän vÑn c¸c qu¸ tr×nh lao ®éng mµ
mçi qu¸ tr×nh lao ®éng trong ®ã chØ lµ mét giai ®o¹n nhÊt ®Þnh trong viÖc chÕ
t¹o ra s¶n phÈm. Tuy nhiªn trong mét sè truêng hîp qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kh«ng
chØ cã t¸c ®éng cña con ngêi trong qu¸ tr×nh lao ®éng mµ cßn cã t¸c ®éng
cña lùc lîng tù nhiªn. Do ®ã trong kh¸i niÖm qu¸ tr×nh s¶n xuÊt gåm mét
tæng thÓ nhÊt ®Þnh c¸c qu¸ tr×nh lao ®éng vµ c¸c qu¸ tr×nh tù nhiªn. Gi÷a
chóng cã mèi liªn hÖ mËt thiÕt víi nhau cã tÝnh ®ång nhÊt vÒ môc ®Ých cuèi
cïng.
Cho dï qu¸ tr×nh lao ®éng ®îc diÔn ra trong ®iÒu kiÖn nµo th× còng
ph¶i tæ chøc sù kÕt hîp gi÷a 3 yÕu tè c¬ b¶n cña qu¸ tr×nh lao ®éng vµ c¸c mèi
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.
Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Lª Hoµng Huy
3
quan hÖ gi÷a con ngêi víi con ngêi trong qu¸ tr×nh lao ®éng ®Ó hoµn thµnh
môc tiªu cña qu¸ tr×nh ®ã, tøc lµ ph¶i tæ chøc lao ®éng .
Nh vËy tæ chøc lao ®éng lµ tæng thÓ c¸c biÖn ph¸p, ph¬ng ph¸p, thñ
thuËt nh»m b¶o ®¶m sù kÕt hîp mét c¸ch cã hiÖu qu¶ nhÊt con ngêi trong
qóa tr×nh lao ®éng víi c¸c yÕu tè vËt chÊt cña s¶n xuÊt trong kh«ng gian vµ
thêi gian nhÊt ®Þnh . Tæ chøc lao ®éng lµ mét bé phËn kh«ng thÓ t¸ch rêi cña
tæ chøc s¶n xuÊt. Muèn cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt vËt chÊt ®îc diÔn ra nhÞp
nhµng, ®em l¹i hiÖu qu¶ cao ®ßi hái ngêi qu¶n lý ph¶i ¸p dông tæ chøc lao
®éng khoa häc vµo trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt.
2. Môc ®Ých cña tæ chøc lao ®éng khoa häc
Tæ chøc lao ®éng khoa häc nh»m ®¹t ®îc kÕt qu¶ lao ®éng cao ®ång
thêi ®¶m b¶o søc khoÎ, an toµn cho ngêi lao ®éng vµ ph¸t triÓn toµn diÖn
ngêi lao ®éng , gãp phÇn cñng cè c¸c mèi quan hÖ x· héi gi÷a ngêi lao
®éng vµ ph¸t triÓn tËp thÓ lao ®éng .
Môc ®Ých nµy ®îc xuÊt ph¸t tõ viÖc ®¸nh gi¸ cao vai trß cña con ngêi
trong qu¸ tr×nh t¸i s¶n xuÊt x· héi . Víi t c¸ch lµ lùc lîng s¶n xuÊt chñ yÕu ,
ngêi lao ®éng chÝnh lµ kÎ s¸ng t¹o lªn nh÷ng thµnh qu¶ kinh tÕ kü thuËt cña
x· héi vµ còng chÝnh lµ ngêi sö dông nh÷ng thµnh qu¶ ®ã. Do ®ã mäi biÖn
ph¸p c¶i tiÕn tæ chøc lao ®éng , c¶i tiÕn tæ chøc s¶n xuÊt ®Òu ph¶i híng vµo
viÖc t¹o ®iÒu kiÖn cho ngêi lao ®éng lµm viÖc cã hiÖu qu¶ h¬n, khuyÕn
khÝch vµ thu hót con ngêi tù gi¸c tham gia vµo qu¸ tr×nh lao ®éng ngµy cµng
®îc hoµn thiÖn.
3. ý nghÜa cña tæ chøc lao ®éng khoa häc
VÒ mÆt kinh tÕ tæ chøc lao ®éng khoa häc cho phÐp n©ng cao n¨ng
suÊt lao ®éng , t¨ng cêng hiÖu qu¶ s¶n xuÊt nhê tiÕt kiÖm lao ®éng sèng vµ
sö dông cã hiÖu qu¶ nhÊt c¸c nguån vËt t, trang thiÕt bÞ, nguyªn vËt liÖu hiÖn
cã. Ngoµi ra nã cßn cã t¸c dông lµm gi¶m hoÆc thËm chÝ lo¹i trõ h¼n nhu cÇu
vÒ vèn ®Çu t c¬ b¶n, v× nã ®¶m b¶o t¨ng n¨ng suÊt nhê ¸p dông c¸c ph¬ng
ph¸p tæ chøc c¸c qu¸ tr×nh lao ®éng hoµn thiÖn nhÊt. §ång thêi nã còng cã t¸c
dông trong viÖc thóc ®Èy sù ph¸t triÓn, hoµn thiÖn cña kü thuËt vµ c«ng nghÖ
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.
Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Lª Hoµng Huy
4
s¶n xuÊt , n©ng cao tr×nh ®é kü thuËt ho¸ qu¸ tr×nh lao ®éng vµ ®ã chÝnh lµ
®iÒu kiÖn ®Ó n©ng cao n¨ng suÊt lao ®éng vµ hiÖu qu¶ s¶n xuÊt .
VÒ mÆt x· héi tæ chøc lao ®éng khoa häc cã t¸c dông gi¶m nhÑ lao
®éng vµ an toµn lao ®éng , ®¶m b¶o søc khoÎ cho ngêi lao ®éng , lµm cho
ngêi lao ®éng khoa häc kh«ng ngõng hoµn thiÖn chÝnh m×nh , thu hót con
ngêi tù gi¸c tham gia vµo lao ®éng còng nh n©ng cao tr×nh ®é v¨n ho¸
chuyªn m«n cña hä.
4. NhiÖm vô cña tæ chøc lao ®éng khoa häc .
VÒ mÆt kinh tÕ: Cã nhiÖm vô ®¶m b¶o t¨ng hiÖu qu¶ s¶n xuÊt trªn c¬ së
t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng , tiÕt kiÖm vËt t, tiÒn vèn. §Ó gi¶i quyÕt ®îc nhÖm
vô nµy th× ph¶i thùc hiÖn c¸c biÖn ph¸p nh»m h¹n chÕ nh÷ng l·ng phÝ vÒ mäi
mÆt cña ngêi lao ®éng .
VÒ mÆt x· héi: Cã nhiÖm vô ®¶m b¶o thêng xuyªn n©ng cao tr×nh ®é
v¨n ho¸, tr×nh ®é chuyªn m«n nghiÖp vô, tay nghÒ cho ngêi lao ®éng t¹o bÇu
kh«ng khÝ tËp thÓ hoµ hîp, nh÷ng ®iÒu kiÖn thuËn lîi ®Ó h¹n chÕ ë møc thÊp
nhÊt nh÷ng yÕu tè g©y trë ng¹i cho ngêi lao ®éng ,b»ng mäi c¸ch n©ng cao
møc ®é hÊp dÉn cña lao ®éng tiÕn tíi biÕn lao ®éng thµnh nhu cÇu thiÕt yÕu
cña con ng¬×.
VÒ mÆt t©m sinh lý: §m b¶o cè g¾ng t¹o ra nh÷ng ®iÒu kiÖn thuËn lîi
®Ó h¹n chÕ ®Õn møc thÊp nhÊt nh÷ng bÊt lîi cña m«i trêng vµ cña tÝnh chÊt
c«ng viÖc ®Ó b¶o vÖ søc khoÎ, duy tr× kh¶ n¨ng lµm viÖc cña ngêi lao ®éng .
II. Nh÷ng néi dung c¬ b¶n cña tæ chøc lao ®éng khoa häc .
1. C«ng t¸c ®Þnh møc lao ®éng .
§Þnh møc lao ®éng lµ viÖc x©y dùng vµ ¸p dông c¸c møc lao ®éng ®èi
víi tÊt c¶ c¸c qu¸ tr×nh lao ®éng mét c¸ch chÝnh x¸c vµ cã c¨n cø khoa häc .
§©y lµ qu¸ tr×nh dù tÝnh vµ tæ chøc thùc hiÖn c¸c biÖn ph¸p vÒ tæ chøc vµ kü
thuËt ®Ó thùc hiÖn c«ng viÖc cã n¨ng suÊt lao ®éng cao, trªn c¬ së ®ã x¸c ®Þnh
møc tiªu hao lao ®éng ®Ó thùc hiÖn c«ng viÖc.
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.
Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Lª Hoµng Huy
5
Møc lao ®éng lµ luîng lao ®éng hao phÝ ®îc quy ®Þnh ®Ó hoµn thµnh
mét ®¬n vÞ s¶n phÈm hay mét kh«Ý lîng c«ng viÖc ®óng tiªu chuÈn chÊt
lîng trong ®iÒu kiÖn tæ chøc kü thuËt nhÊt ®Þnh.
§iÒu kiÖn tæ chøc kü thuËt ®ã lµ tr×nh ®é tæ chøc vµ phôc vô n¬i lµm
viÖc , lµ m¸y mãc thiÕt bÞ, c«ng cô lao ®éng , chÊt lîng nguyªn vËt liÖu vµ
tr×nh ®é lµnh nghÒ cña ngêi c«ng nh©n.
Møc lao ®éng chÝnh lµ c¬ së ®Ó c©n ®èi n¨ng lùc s¶n xuÊt , x¸c ®Þnh
nhiÖm vô cña tõng bé phËn. ViÖc thùc hiÖn ®Çy ®ñ vµ chÆt chÏ møc lao
®éng sÏ t¹o ®iÒu kiÖn x©y dùng møc cã c¨n cø khoa häc , n©ng cao hiÖu
qu¶ sö dông lao ®éng nhÊt lµ thêi gian lµm viÖc cña ngßi lao ®éng ®¶m
b¶o thu nhËp thùc tÕ cu¶ ngêi lao ®éng t¬ng xøng víi sè lîng vµ chÊt
lîng lao ®éng mµ hä bá ra. V× vËy c«ng t¸c ®Þnh møc lao ®éng lµ mét
néi dung quan träng cña tæ chøc lao ®éng. Cô thÓ, ®Þnh møc lao ®éng cã
c¸c vai trß sau:
- §Þnh møc lao ®éng lµ c¬ së ®Ó kÕ ho¹ch ho¸ lao ®éng
- §Þnh møc lao ®éng lµ c¬ së ®Ó x¸c ®Þnh hao phÝ lao ®éng tèi u vµ
phÊn ®Êu tiÕt kiÖm thêi gian lao ®éng
- §Þnh møc lao ®éng lµ c¬ së ®Ó bæ trÝ lao ®éng hîp lý ®Ó dùa vµo ®ã
tiÕn hµnh ph©n phèi c«ng viÖc cho tõng ngêi
- §Þnh møc lao ®éng lµ c¬ së ®Ó ph©n phèi theo lao ®éng : møc lao
®éng lµ thíc ®o hao phÝ lao ®éng ®Ó lµm ra mét ®¬n vÞ s¶n phÈm, cho ta biÕt
hao phÝ thêi gian mµ c«ng nh©n bá ra ®Ó hoµn thµnh c«ng viÖc. V× vËy nã lµ c¬
së ®Ó tr¶ l¬ng cho ngêi lao ®éng .
Møc thêi gian(Mtg): Lµ lîng thêi gian hao phÝ ®îc quy ®Þnh cho mét
hoÆc mét nhãm ngêi lao ®éng cã tr×nh ®é chuyªn m«n thÝch hîp ®Ó hoµn
thµnh mét ®¬n vÞ s¶n phÈm hoÆc kh«Ý lîng c«ng viÖc ®óng tiªu chuÈn chÊt
lîng trong ®iÌu kiÖn tæ chøc kü thuËt nhÊt ®Þnh.
Møc s¶n läng( Msl): Lµ sè lîng ®¬n vÞ s¶n phÈm hay kh«Ý lîng
c«ng viÖc quy ®Þnh cho mét hoÆc mét nhãm ngßi lao ®éng cã tr×nh ®é nghiÖp
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.