Khai thác giá trị văn hóa phi vật thể di sản Hát Xoan trong phát triển sản phẩm du lịch văn hóa tại thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ

Việc bảo tồn và phát huy giá trị của các di sản văn hóa phi vật thể đóng vai trò then chốt trong bối cảnh phát triển kinh tế và hội nhập quốc tế hiện nay. Hát Xoan, một loại hình nghệ thuật dân gian đặc sắc của Phú Thọ, không chỉ là niềm tự hào của cộng đồng mà còn là nguồn tài nguyên quý giá cho ngành du lịch. Tuy nhiên, di sản Hát Xoan từng đứng trước nguy cơ mai một nghiêm trọng. Nhờ những nỗ lực phối hợp giữa chính quyền, cộng đồng và các tổ chức quốc tế, Hát Xoan đã được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Nghiên cứu này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc khai thác các giá trị độc đáo của Hát Xoan để phát triển bền vững các sản phẩm du lịch văn hóa tại thành phố Việt Trì, góp phần bảo tồn và lan tỏa di sản này.

Các nhà nghiên cứu, học giả trong lĩnh vực văn hóa, du lịch và bảo tồn di sản; các nhà hoạch định chính sách, quản lý du lịch; các doanh nghiệp lữ hành và cộng đồng địa phương quan tâm đến phát triển du lịch văn hóa bền vững.

Bài viết này đi sâu phân tích tầm quan trọng của việc khai thác Hát Xoan, một di sản văn hóa phi vật thể độc đáo của Phú Thọ, trong chiến lược phát triển du lịch văn hóa bền vững tại thành phố Việt Trì. Hát Xoan, với lịch sử lâu đời gắn liền với các truyền thuyết Hùng Vương và ý nghĩa tín ngưỡng sâu sắc, từng đối mặt với nguy cơ biến mất do số lượng nghệ nhân mai một và khả năng truyền dạy hạn chế. Trước tình hình cấp bách này, các cơ quan chức năng, cộng đồng địa phương và các tổ chức đã nỗ lực không ngừng, dẫn đến việc Hát Xoan được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp vào năm 2011, sau đó được nâng cấp thành Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại vào năm 2017. Quá trình bảo tồn và phát triển Hát Xoan không chỉ tập trung vào việc khôi phục các làn điệu, kỹ thuật biểu diễn và đào tạo thế hệ nghệ nhân kế cận mà còn lồng ghép di sản này vào các hoạt động du lịch. Cụ thể, các sản phẩm du lịch văn hóa được xây dựng trên nền tảng giá trị của Hát Xoan, cho phép du khách, đặc biệt là khách du lịch nước ngoài, trực tiếp trải nghiệm và hòa mình vào không gian diễn xướng tại các lễ hội, đình làng. Phương pháp tiếp cận này không chỉ tạo ra các sản phẩm du lịch độc đáo, mang tính đặc thù của vùng Đất Tổ mà còn góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng về giá trị di sản, thúc đẩy kinh tế địa phương và bảo tồn Hát Xoan một cách hiệu quả, bền vững. Nghiên cứu khẳng định Hát Xoan là nguồn tài nguyên du lịch quý giá, tạo dấu ấn mạnh mẽ cho du lịch Phú Thọ và Việt Nam nói chung.