Khô mắt ở người lớn và cách điều trị
(Kỳ II)
Sẹo giác mạc do khô mắt.
Kỳ II: Phương pháp điều trị khô mắt
Khô mắt không gây khó chịu thường xuyên và tổn hại lâu dài, triệu chứng
nhìn mờ thường khiến bạn phải đi gặp bác sĩ. Điều trị khô mắt là nhằm mục đích
khôi phục film nước mắt trở lại bình thường để giảm thiểu khô mắt và biến chứng
do khô mắt.
Bạn hãy đi gặp bác sĩ khi bạn có những triệu chứng của khô mắt kéo dài,
bao gồm đỏ mắt, kích thích, mỏi và đau mắt.
Làm thế nào để biết chính xác bị khô mắt?
Nếu mắt bạn cảm thấy khô và kích thích, bác sĩ mắt có thể kiểm tra cả số
lượng và chất lượng nước mắt của bạn. Bác sĩ có thể đánh giá việc sản xuất nước
mắt bằng việc dùng test nước mắt Schirmer. Trong test này, bác sĩ đặt mảnh giấy
thấm vào mi mắt dưới của bạn, sau 5 phút đo chiều dài mảnh giấy bị thấm nước
mắt.
Test khác dùng thuốc nhuộm tra mắt đặc biệt để xác định tình trạng bề mặt
mắt của bạn. Bác sĩ sẽ tìm thuốc nhuộm trên bề mặt giác mạc và tính xem nó tồn
tại bao lâu trước khi nước mắt của bạn bay hơi.
Biến chứng do khô mắt
Nghe có vẻ là mâu thuẫn, bạn bị khô mắt nhưng tự bạn vẫn bị chảy nước
mắt. Vì sao?
Nước mắt tiết theo 2 cách. Tiết nước mắt cơ bản với tốc độ chậm, đều đặn
có tác dụng giữ cho mắt bạn trơn đều. Tiết nước mắt phản xạ là tiết một lượng lớn
nước mắt để phản ứng với các kích thích mắt hoặc khi xúc động. Tiết nước mắt
phản xạ chứa nhiều nước hơn tiết nước mắt cơ bản, chúng ít chất nhày và dầu hơn.
Khi mắt của bạn bị kích thích vì khô, tuyến tiết nước mắt sẽ tiết nước mắt
nhiều hơn do tiết nước mắt phản xạ. Nước mắt này không chất lượng nên nó
không giúp bạn khỏi khô mắt, mà nó còn làm bạn tiết nước mắt nhiều hơn.
Hầu hết mọi người bị khô mắt không có biến chứng lâu dài nào. Tuy nhiên
nếu không được điều trị, khô mắt nặng có thể dẫn đến viêm mắt, nhiễm khuẩn và
gây sẹo bề mặt giác mạc.
Điều trị khô mắt hiệu quả bằng cách nào?
Điều trị hiệu quả bắt đầu với một kiểm tra cẩn thận để xác định yếu tố nào
gây ra các triệu chứng của khô mắt. Mục đích của điều trị là duy trì độ ẩm của
mắt.
Điều trị vấn đề mi mắt:
Nếu bạn có vấn đề với mi mắt như bất thường giải phẫu hoặc nhắm mắt
không kín làm nặng thêm khô mắt, bác sĩ cần phải phẫu thuật tạo hình mi mắt.
Nếu bạn bị viêm bờ mi, bác sĩ sẽ dặn dò bạn làm sạch bờ mi thường xuyên bằng
dung dịch dầu gội của trẻ pha loãng. Bác sĩ cũng có thể kê đơn thuốc ngắn ngày,
hàng đêm cho bạn với kháng sinh nhỏ hoặc mỡ hoặc kháng sinh uống như
tetracyclin hoặc doxycyclin.
Bổ sung nước mắt:
Bạn có thể điều trị khô mắt nhẹ với nước mắt nhân tạo không cần kê đơn.
Bác sĩ có thể hướng dẫn số lần nhỏ nào là tốt nhất cho bạn. Bạn có thể dùng thuốc
tra làm trơn mắt khi bạn cần, thậm chí vài lần trong một giờ sau đó giảm dần. Nếu
bạn dùng thuốc tra thường xuyên, thuốc nhỏ mắt không có chất bảo quản là sự lựa
chọn tốt nhất để phòng dị ứng hoặc phản ứng với chất bảo quản. Bạn có thể dùng
thuốc mỡ tra mắt để bảo đảm độ trơn của mắt. Thuốc mỡ có thể làm mờ mắt nên
tốt nhất dùng trước khi đi ngủ.
Bảo tồn nước mắt:
Bác sĩ có thể đề nghị bạn thực hiện một phương pháp để giữ nước mắt tự
nhiên lâu hơn. Việc này có thể được thực hiện bằng cách đóng một phần hoặc
hoàn toàn ống dẫn nước mắt. Ống dẫn nước mắt có thể nút lại bằng nút silicon
nhỏ. Bạn có thể dùng bổ sung thêm nước mắt nhân tạo. Nút silicon có thể sẽ được
lấy bỏ. Một chỉ định lâu dài hơn là đốt nhiệt. Trong thủ thuật này bác sĩ gây tê cục
bộ sau đó áp dây nóng làm co mô tổ chức ống dẫn gây sẹo, vì thế đóng được ống
dẫn nước mắt.
Người bị khô mắt nhẹ đáp ứng tốt với điều trị bằng nước mắt nhân tạo. Một
số người có triệu chứng dai dẳng và không đáp ứng với nước mắt nhân tạo mặc dù
mắt của họ khá bình thường. Khô mắt nặng đòi hỏi điều trị nặng hơn như nút ống
silicon. Người bị khô mắt nặng có thể dùng với kính áp tròng mềm. Kính này được
đặt ở phần lòng trắng của mắt tạo ra một lớp chứa dịch trên giác mạc.
Thuốc thường dùng
Bác sĩ kê cho bạn cyclosporin (Restasis) để dùng cho trường hợp khô mắt
mạn tính. Restasis làm giảm viêm mắt và giúp tăng sản xuất nước mắt. Một số
người có cảm giác bỏng rát ở mắt khi dùng thuốc. Không dùng Restasis khi bạn bị
viêm mắt mạn tính hoặc có tiền sử bị nhiễm virut mắt.
Khi bạn bị kích thích không thể chịu được mặc dù đã thường xuyên tra
thuốc trơn mắt, bác sĩ có thể kê cho bạn thuốc tra steroid.
Tự chăm sóc phòng tránh khô mắt?
Cũng giống như các chất lỏng khác, nước mắt dễ bị bay hơi khi tiếp xúc với
không khí. Bạn có thể thực hiện các bước đơn giản sau để làm chậm quá trình bay
hơi.
- Tránh không khí thổi vào mắt. Không để máy sấy tóc trực tiếp vào mắt,
ống xả ô tô, điều hòa hoặc quạt thổi trực tiếp vào mắt.
- Đeo kính đi đường và kính bơi. Loại kính ôm có tác dụng tốt.
- Giữ độ ẩm trong nhà giữa 30%-50%. Vào mùa đông, dùng máy giữ độ ẩm
để tăng thêm độ ẩm trong nhà. Một số người dùng kính được thiết kế đặc biệt tạo
ra khoảng ẩm xung quanh mắt.
- Tránh cọ xát vào mắt: Bạn có thể gây kích thích mắt bạn bằng hành động
không tốt là cọ xát vào chúng như dụi mắt.