Kinh nghiệm phát triển quỹ đầu tư mạo hiểm tại Trung Quốc và bài học cho Việt Nam

Chia sẻ: ViSatori ViSatori | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:9

0
4
lượt xem
0
download

Kinh nghiệm phát triển quỹ đầu tư mạo hiểm tại Trung Quốc và bài học cho Việt Nam

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tại mỗi quốc gia, vốn đầu tư mạo hiểm đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển, giúp các doanh nghiệp với các ý tưởng mới táo bạo có điều kiện tiếp cận vốn và kinh nghiệm quản lý từ các nhà đầu tư cá nhân và tổ chức trong và ngoài nước.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Kinh nghiệm phát triển quỹ đầu tư mạo hiểm tại Trung Quốc và bài học cho Việt Nam

<br /> <br /> THỰC TIỄN & KINH NGHIỆM QUỐC TẾ <br /> <br /> Kinh nghiệm phát triển quỹ đầu tư mạo hiểm<br /> tại Trung Quốc và bài học cho Việt Nam<br /> Phạm Tiến Mạnh<br /> Ngày nhận: 14/05/2018 <br /> <br /> Ngày nhận bản sửa: 05/06/2018 <br /> <br /> Ngày duyệt đăng: 24/07/2018<br /> <br /> Tại mỗi quốc gia, vốn đầu tư mạo hiểm đóng vai trò quan trọng trong<br /> quá trình phát triển, giúp các doanh nghiệp với các ý tưởng mới táo<br /> bạo có điều kiện tiếp cận vốn và kinh nghiệm quản lý từ các nhà đầu<br /> tư cá nhân và tổ chức trong và ngoài nước. Việt Nam đang trong quá<br /> trình chuyển mình để hướng tới cuộc cách mạng công nghiệp 4.0,<br /> rất cần thiết việc huy động vốn thông qua quỹ đầu tư mạo hiểm; do<br /> đó, học hỏi kinh nghiệm từ các quốc gia đã đi trước thành công, có<br /> điều kiện kinh tế, chính trị, xã hội tương đồng là cần thiết. Thông<br /> qua việc học hỏi kinh nghiệm từ nước bạn Trung Quốc, chúng ta sẽ<br /> có cái nhìn tổng quan hơn về quá trình hình thành và phát triển quỹ<br /> đầu tư mạo hiểm ở quốc gia này, đồng thời rút ra được các bài học<br /> cần thiết cho Việt Nam.<br /> Từ khóa: Vốn đầu tư mạo hiểm, quỹ đầu tư mạo hiểm.<br /> <br /> 1. Lời mở đầu<br /> rong những giai<br /> đoạn đầu phát<br /> triển, quỹ đầu tư<br /> mạo hiểm được<br /> coi là những cá<br /> nhân hoặc nhóm nhà đầu tư sẵn<br /> sàng cung cấp vốn cho những<br /> dự án với ý tưởng mới, khám<br /> phá mới hoặc các phát minh<br /> mới của một cá nhân không có<br /> đủ nguồn lực để tiếp tục công<br /> việc của mình, hay không đủ<br /> điều kiện để ngân hàng cấp vốn<br /> <br /> © Học viện Ngân hàng<br /> ISSN 1859 - 011X<br /> <br /> cho. Trên thực tế, quỹ đầu tư<br /> mạo hiểm là thuật ngữ ám chỉ<br /> các tổ chức kinh doanh vốn<br /> mạo hiểm, tức là điều phối<br /> nguồn vốn từ các nhà đầu tư<br /> đang có vốn nhàn rỗi, sẵn sàng<br /> chấp nhận rủi ro để đầu tư<br /> vào các dự án đang thiếu vốn,<br /> có triển vọng trong tương lai,<br /> nhưng không chắc chắn về kết<br /> quả đầu tư bởi chưa có sự kiểm<br /> chứng từ kết quả sản phẩm. Tuy<br /> nhiên cách hiểu phổ biến nhất<br /> về quỹ đầu tư mạo hiểm là một<br /> lượng vốn nằm dưới sự quản lý<br /> <br /> 71<br /> <br /> chuyên nghiệp, được huy động<br /> với mục đích là thực hiện các<br /> khoản đầu tư vốn cổ phần trực<br /> tiếp, được quản lý chủ động<br /> vào các công ty tư nhân có khả<br /> năng tăng trường nhanh, hoặc<br /> tham gia góp vốn ở giai đoạn<br /> ý tưởng; và với một chiến lược<br /> thoái vốn đã được xác định rõ<br /> ràng (Christofidis và Debande,<br /> 2001).<br /> Quỹ đầu tư mạo hiểm thường<br /> có chiến lược đầu tư vào một<br /> số lĩnh vực có khả năng tăng<br /> trưởng nhanh, với lợi nhuận<br /> Tạp chí Khoa học & Đào tạo Ngân hàng<br /> Số 194- Tháng 7. 2018<br /> <br /> THỰC TIỄN & KINH NGHIỆM QUỐC TẾ <br /> <br /> lớn như các ngành công nghệ<br /> cao, do đó quỹ đầu tư mạo<br /> hiểm có thể coi là quỹ tăng<br /> trường, đồng thời đây là loại<br /> quỹ có tính chuyên biệt hóa<br /> cao (specialized funds). Bên<br /> cạnh đó, một số quỹ đầu tư<br /> mạo hiểm được lập ra với<br /> mục đích tập trung đầu tư<br /> vào một địa bàn hoặc một<br /> quốc gia nhất định (country<br /> funds) hoặc để chuyên đầu<br /> tư vào quỹ đầu tư mạo hiểm<br /> khác nhằm chia sẻ rủi ro đầu<br /> tư (quỹ trung gian- fund of<br /> funds). Quỹ đầu tư mạo hiểm<br /> có vai trò rất quan trọng trong<br /> nền kinh tế, đó là: (1) Cung<br /> cấp vốn đầu tư mạo hiểm cho<br /> các doanh nhân mạo hiểm tại<br /> các giai đoạn đầu của doanh<br /> nghiệp; (2) cung cấp vốn đầu<br /> tư cho các đối tác nhằm mục<br /> đích mua bán, sáp nhập doanh<br /> nghiệp; (3) hỗ trợ về mặt kinh<br /> nghiệm quản lý, tư vấn về góc<br /> độ luật pháp cho các doanh<br /> nghiệp mới thành lập.<br /> Xây dựng và phát triển quỹ<br /> đầu tư mạo hiểm là một quá<br /> trình, đòi hỏi sự tham gia từ<br /> nhiều phía, như từ chính nhu<br /> cầu nhận vốn đầu tư từ các<br /> doanh nhân mạo hiểm; nhu<br /> cầu đầu tư từ các nhà đầu tư<br /> mạo hiểm; và đặc biệt là sự<br /> trợ giúp của chính phủ. Chính<br /> vì vậy, tìm hiểu kinh nghiệm<br /> xây dựng và phát triển quỹ<br /> đầu tư mạo hiểm tại các quốc<br /> gia khác là cần thiết để giúp<br /> Việt Nam xây dựng và phát<br /> triển hệ thống quỹ đầu tư mạo<br /> hiểm của riêng mình.<br /> 2. Kinh nghiệm phát triển<br /> quỹ đầu tư mạo hiểm tại<br /> Trung Quốc<br /> <br /> 72 Số 194- Tháng 7. 2018<br /> <br /> Quan điểm về vốn đầu tư<br /> mạo hiểm lần đầu được đem<br /> ra thảo luận tại Trung Quốc<br /> vào năm 1985, trong “Quyết<br /> định cải cách Hệ thống Khoa<br /> học và Công nghệ” của chính<br /> quyền Trung ương. Trước giai<br /> đoạn phát triển này và sau khi<br /> ban hành chính sách mở cửa<br /> và cải cách nền kinh tế năm<br /> 1978, di sản của nền kinh tế<br /> kế hoạch hóa tập trung cũng<br /> như tất cả các quyết định liên<br /> quan đến sản xuất và đầu tư<br /> đều được kiểm soát và tập<br /> trung vào tay chính quyền, do<br /> đó không có các doanh nghiệp<br /> tư nhân, không có khởi sự<br /> doanh nghiệp, không có quỹ<br /> đầu tư mạo hiểm hoặc các<br /> tầng lớp doanh nhân ở Trung<br /> Quốc.<br /> Ngày nay người Trung Quốc<br /> hiểu thuật ngữ vốn đầu tư mạo<br /> hiểm cũng giống như trên thế<br /> giới, đó là nhìn chung vốn<br /> đầu tư mạo hiểm là một khoản<br /> đầu tư vào các dự án có khả<br /> năng tăng trưởng cao, rủi ro<br /> lớn, thường là các hãng công<br /> nghệ cao và cần vốn để đầu tư<br /> phát triển sản phẩm có tiềm<br /> năng tăng trưởng, dưới dạng<br /> góp vốn cổ phần thay vì vay<br /> nợ. Theo đó, như một phần<br /> của vốn cổ phần tư nhân, thuật<br /> ngữ vốn đầu tư mạo hiểm<br /> nhìn chung không bao hàm<br /> việc đầu tư để mua đứt doanh<br /> nghiệp, mà các công ty cổ<br /> phần tư nhân sẽ mua số lượng<br /> cổ phần lớn đủ để chi phối các<br /> công ty hiện tại hoặc các công<br /> ty trưởng thành từ các chủ sở<br /> hữu hiện tại.<br /> Trải qua quá trình hình thành<br /> và phát triển, chính quyền<br /> Trung Quốc đã xác định một<br /> <br /> số vấn đề cấp thiết nhất nhằm<br /> xây dựng và phát triển quỹ<br /> đầu tư mạo hiểm tại quốc gia<br /> này. Đó là: (1) Vấn đề pháp<br /> lý; (2) vấn đề nguồn vốn;<br /> và (3) vai trò của thị trường<br /> chứng khoán (TTCK).<br /> 2.1. Khung pháp lý và cơ chế<br /> quản lý quỹ đầu tư mạo hiểm<br /> Đối với hệ thống pháp luật tại<br /> Trung Quốc, các điều luật liên<br /> quan đến vốn mạo hiểm có thể<br /> được chia thành 3 loại chính:<br /> (1) Các điều luật quốc gia<br /> được ban hành bởi Quốc hội<br /> và Ủy ban thường vụ Quốc<br /> hội như Luật Chứng khoán,<br /> Luật Công ty, Luật Công<br /> ty hợp danh, Luật Tín thác<br /> (Trust Law) và Luật Các quỹ<br /> đầu tư chứng khoán sửa đổi<br /> 2013 (Luật quỹ mới); (2) Các<br /> quy định hành chính được ban<br /> hành bởi Hội đồng Nhà nước<br /> và các bộ ngành dưới Hội<br /> đồng Nhà nước, đó là “Các<br /> biện pháp tạm thời để quản<br /> lý doanh nghiệp đầu tư khởi<br /> nghiệp 2005”; (3) Các quy<br /> định mang tính đặc thù được<br /> ban hành bởi các nhà lập pháp<br /> địa phương. Trước khi chính<br /> quyền trung ương đưa ra các<br /> điều khoản để đánh giá các<br /> công ty khởi nghiệp, các chính<br /> quyền thành phố như Bắc<br /> Kinh, Thượng Hải và Thâm<br /> Quyến đã ban hành rất nhiều<br /> các quy định đặc thù của mình<br /> nhằm hỗ trợ các quỹ đầu tư<br /> mạo hiểm trong việc huy động<br /> vốn mạo hiểm trong phạm vi<br /> của mình. Thêm vào đó, có<br /> rất nhiều hướng dẫn có liên<br /> quan do Hiệp hội Quỹ đầu tư<br /> chứng khoán Trung Quốc và<br /> <br /> Tạp chí Khoa học & Đào tạo Ngân hàng<br /> <br /> THỰC TIỄN & KINH NGHIỆM QUỐC TẾ <br /> <br /> Hiệp hội Quỹ đầu tư cổ phiếu<br /> Trung Quốc ban hành.<br /> Đối với cơ chế pháp luật đặc<br /> thù của đầu tư mạo hiểm,<br /> khía cạnh chính mà cơ chế tại<br /> Trung Quốc khác Mỹ ở chỗ<br /> nền tảng quy định tại Trung<br /> Quốc dựa trên sự phân loại<br /> của các tổ chức tài chính và<br /> sản phẩm mà họ cung cấp.<br /> Ví dụ, các quỹ đầu tư được<br /> thành lập dưới dạng các<br /> công ty tín thác và được điều<br /> chỉnh bởi Ủy ban Quản lý<br /> ngân hàng Trung Hoa (the<br /> China Banking Regulatory<br /> Commission- CBRC), trong<br /> khi các công ty chứng khoán<br /> và các công ty quản lý quỹ,<br /> các sản phẩm tài chính của họ<br /> được điều chỉnh bởi Ủy ban<br /> Quản lý chứng khoán Trung<br /> Quốc (the China Securities<br /> Regulatory CommissionCSRC). Trên thực tế, Ủy ban<br /> Cải cách và phát triển quốc<br /> gia (the National Development<br /> and Reform CommissionNDRC) và CSRC luôn cạnh<br /> tranh để giành quyền quản lý<br /> lĩnh vực vốn cổ phần tư nhân<br /> và quỹ đầu tư mạo hiểm tại<br /> Trung Quốc. Chính sự không<br /> rõ ràng và thống nhất trong<br /> việc quản lý này đã làm cản<br /> trở sự phát triển của lĩnh vực<br /> đầu tư mạo hiểm và sự không<br /> thống nhất các quy định liên<br /> quan đối với các đối tượng<br /> tham gia thị trường.<br /> Nhằm làm rõ trách nhiệm<br /> pháp lý của các cơ quan khác<br /> nhau trong Chính phủ và tạo<br /> ra một cơ chế điều hành hoạt<br /> động trong lĩnh vực đầu tư<br /> mạo hiểm được minh bạch,<br /> các nhà làm luật Trung Quốc<br /> đang trong quá trình sửa đổi<br /> <br /> Tạp chí Khoa học & Đào tạo Ngân hàng<br /> <br /> các điều luật và các quy định<br /> liên quan nhằm điều hành<br /> hiệu quả các quỹ đầu tư mạo<br /> hiểm. Một điểm đổi mới đáng<br /> ghi nhận, đó là sự ra đời của<br /> một khuôn khổ pháp lý mới<br /> dành riêng cho lĩnh vực vốn<br /> cổ phần tư nhân và quỹ đầu tư<br /> mạo hiểm ở Trung Quốc thông<br /> qua việc ban hành Quy định<br /> về Đăng ký các nhà quản lý<br /> quỹ đầu tư mạo hiểm tư nhân<br /> và Nộp hồ sơ của các quỹ đầu<br /> tư mạo hiểm tư nhân, bản thí<br /> điểm thực hiện vào năm 2014<br /> do Hiệp hội Quản lý tài sản<br /> Trung Quốc (AMAC) ban<br /> hành; và các biện pháp tạm<br /> thời để quản lý và giám sát<br /> Quỹ đầu tư tư nhân vào năm<br /> 2014.<br /> Theo khuôn khổ pháp lý mới<br /> này, quyền soạn thảo các quy<br /> định và luật pháp liên quan<br /> đến vốn cổ phần tư nhân và<br /> lĩnh vực đầu tư mạo hiểm đã<br /> được chuyển từ NDRC sang<br /> CSRC, sau đó được ủy quyền<br /> cho AMAC. Như vậy, hiện<br /> nay CSRC là cơ quan ban<br /> hành các quy định chính về<br /> các lĩnh vực liên quan đến các<br /> quỹ đầu tư mạo hiểm, nhằm<br /> quản lý và giám sát chúng<br /> hiệu quả. Lập trường hiện nay<br /> của CSRC về các quy định<br /> của lĩnh vực đầu tư mạo hiểm<br /> cũng giống Mỹ, khi cho rằng<br /> thị trường này không nên bị<br /> áp đặt với nhiều quy định<br /> bắt buộc cứng nhắc, mà nên<br /> chủ yếu dựa vào sự tự điều<br /> tiết, điều chỉnh của chính nó.<br /> Thêm vào đó, các quy định do<br /> SCRC ban hành nên tập trung<br /> vào các quy định liên quan<br /> đến các nhà quản lý quỹ, hơn<br /> là tập trung vào bản thân quỹ<br /> <br /> đầu tư. Do vậy, các biện pháp<br /> tạm thời của SCRC ra đời<br /> nhằm thúc đẩy việc ghi danh<br /> của các nhà quản lý quỹ đầu<br /> tư mạo hiểm, thống kê về các<br /> quỹ đầu tư với AMAC, cũng<br /> như thiết lập các cơ chế hợp<br /> lý đối với các nhà đầu tư đủ<br /> điều kiện.<br /> Đối với chính sách thuế, từ<br /> năm 2007, nhiều chính quyền<br /> địa phương đã ban hành các<br /> chính sách thuế đặc thù nhằm<br /> hỗ trợ cho sự phát triển của<br /> các quỹ đầu tư mạo hiểm. Tại<br /> Thượng Hải và Bắc Kinh, thuế<br /> thu nhập cá nhân đối với các<br /> thành viên góp vốn vào quỹ<br /> đầu tư mạo hiểm được giảm<br /> trừ còn 20% (so với đầu tư<br /> vào lĩnh vực khác là 35%).<br /> Đồng thời, năm 2007 Bộ Tài<br /> chính và Cục Thuế Nhà nước<br /> Trung Quốc ra thông báo về<br /> các chính sách thuế có liên<br /> quan đến quỹ đầu tư mạo<br /> hiểm, quy định nếu quỹ đầu<br /> tư mạo hiểm đầu tư vào các<br /> doanh nghiệp nhỏ và vừa lĩnh<br /> vực công nghệ cao (high-tech<br /> SMEs) từ hai năm trở lên,<br /> được phép sử dụng 70% giá<br /> trị đầu tư để giảm trừ thuế, bắt<br /> đầu tư năm thứ ba cho đến khi<br /> khấu trừ hết.<br /> Để khuyến khích các doanh<br /> nhân khởi nghiệp tập trung<br /> vào lĩnh vực mạo hiểm, công<br /> nghệ cao, theo Điều 28, Luật<br /> Thuế thu nhập doanh nghiệp<br /> của Trung Quốc (sửa đổi vào<br /> năm 2008), thuế thu nhập<br /> doanh nghiệp đối với các<br /> công ty trong lĩnh vực công<br /> nghệ cao được giảm xuống<br /> từ 25% xuống 15%. Ngoài<br /> ra, theo Điều 57 của luật này,<br /> nếu các công ty công nghệ<br /> <br /> Số 194- Tháng 7. 2018<br /> <br /> 73<br /> <br /> THỰC TIỄN & KINH NGHIỆM QUỐC TẾ <br /> <br /> cao đặt tại một số địa điểm<br /> nhất định được quy định<br /> trước, thì còn được lợi thuế bổ<br /> sung. Cụ thể, nếu các doanh<br /> nghiệp này đặt tại Phố Đông<br /> (Pudong)- Thượng Hải; Thâm<br /> Quyến (Shenzhen), Sán Đầu<br /> (Shantou), Chu Hải (Zhuhai),<br /> Hạ Môn (Xiamen) và Hải<br /> Nam (Hainan), có thể được<br /> miễn thuế thu nhập doanh<br /> nghiệp trong hai năm đầu cho<br /> tới năm đầu tiên có doanh thu<br /> từ sản phẩm sáng tạo, sản xuất<br /> ra; thêm vào đó, các doanh<br /> nghiệp này còn được giảm<br /> một nửa số thuế thu nhập<br /> doanh nghiệp theo luật định<br /> (25% đối với lĩnh vực công<br /> nghệ cao) từ hai đến ba năm<br /> sau đó (Cai, 2010).<br /> 2.2. Nguồn vốn của quỹ đầu<br /> tư mạo hiểm<br /> Bảng 1 cho thấy, số lượng nhà<br /> đầu tư tham gia vào quỹ đầu<br /> tư mạo hiểm tại Trung Quốc<br /> đa phần là các nhà đầu tư tư<br /> nhân, chiếm tỷ trọng lớn qua<br /> các năm; trong khi số lượng<br /> nhà đầu tư tổ chức chiếm tỷ<br /> trọng nhỏ hơn. Tuy nhiên khi<br /> xét đến giá trị vốn huy động,<br /> các nhà đầu tư tư nhân chỉ<br /> chiếm tỷ trọng nhỏ, dưới 3%<br /> <br /> mỗi năm; trong khi các nhà<br /> đầu tư tổ chức chiếm trên 80%<br /> qua các năm.<br /> Bảng 2 cho thấy, các tổ chức<br /> tài chính như ngân hàng/ dịch<br /> vụ tài chính, các công ty bảo<br /> hiểm, các quỹ đầu tư chiếm tỷ<br /> trọng khiêm tốn trong lượng<br /> vốn đầu tư vào quỹ đầu tư<br /> mạo hiểm so với các công ty<br /> và tập đoàn tại nước này.<br /> Việc số lượng các cá nhân và<br /> doanh nghiệp chiếm ưu thế<br /> chứ không phải các quỹ đầu<br /> tư, quỹ hưu trí và các công<br /> ty bảo hiểm trong lĩnh vực<br /> đầu tư mạo hiểm tại Trung<br /> Quốc có thể được giải thích<br /> bởi hai lý do chính: Thứ nhất,<br /> tại quốc gia này có rất nhiều<br /> cá nhân giàu có sẵn sàng bỏ<br /> vốn để đầu tư; Thứ hai, hậu<br /> quả của việc hạn chế đầu tư<br /> vốn cổ phần tư nhân trong các<br /> thập kỷ trước, làm cho các<br /> nhà đầu tư tổ chức như quỹ<br /> đầu tư quốc gia và các công<br /> ty bảo hiểm không có đủ thời<br /> gian để tích lũy vốn đầu tư.<br /> Tuy nhiên, việc nhiều nhà<br /> đầu tư cá nhân tham gia đầu<br /> tư trong lĩnh vực đầu tư mạo<br /> hiểm (tỷ lệ tăng từ 2,1% năm<br /> 2012 lên 2,7% năm 2015) đã<br /> tạo ra nhiều vấn đề trong quá<br /> trình hoạt động của các quỹ<br /> <br /> đầu tư mạo hiểm. Rất nhiều<br /> nhà đầu tư cá nhân thuộc thế<br /> hệ giàu có thứ nhất, tài sản<br /> của họ kiếm được sau mở cửa<br /> và cải cách kinh tế năm 1978,<br /> ít có sự hiểu biết về lĩnh vực<br /> tài chính, khả năng chấp nhận<br /> rủi ro thấp hơn so với các<br /> nhà đầu tư tổ chức. Do đó, họ<br /> không sẵn lòng giao tiền của<br /> mình cho bên thứ ba để đầu<br /> tư, mà có xu hướng muốn tự<br /> định đoạt vốn đầu tư của mình<br /> bằng việc tự mình lựa chọn<br /> các công ty để đầu tư.<br /> Vốn đầu tư của Chính phủ<br /> được ghi nhận là một trong<br /> những nguồn vốn đầu tư<br /> quan trọng nhất đối với các<br /> doanh nhân đầu tư, chỉ xếp<br /> sau nguồn vốn tín dụng ngân<br /> hàng. Nhiều quốc gia đã cung<br /> cấp nhiều chương trình khác<br /> nhau để hỗ trợ các doanh nhân<br /> khởi nghiệp như các quỹ đầu<br /> tư mạo hiểm do Chính phủ<br /> tài trợ nhằm tài trợ cho các<br /> dự án của các doanh nhân trẻ.<br /> Ví dụ chương trình Yozma<br /> của Israel, CORFU của Chile,<br /> WFG của Đức và ESVF của<br /> Singapore. Tương tự như vậy,<br /> Chính phủ Trung Quốc đã cấp<br /> vốn cho các dự án đầu tư mạo<br /> hiểm cho các start-up công<br /> nghệ thông qua nhiều chương<br /> <br /> Bảng 1. Tỷ trọng về số lượng nhà đầu tư tham gia vào quỹ đầu tư mạo hiểm tại Trung Quốc<br /> Chỉ tiêu<br /> <br /> 2012<br /> <br /> 2013<br /> <br /> 2014<br /> <br /> Đơn vị tính: %<br /> 2015<br /> <br /> Các cá nhân và gia đình giàu có<br /> <br /> 46,10<br /> <br /> 50,20<br /> <br /> 50,80<br /> <br /> 54,40<br /> <br /> Các công ty và tập đoàn<br /> <br /> 19,50<br /> <br /> 17,20<br /> <br /> 16,60<br /> <br /> 14,90<br /> <br /> 4,70<br /> <br /> 5,90<br /> <br /> 6,10<br /> <br /> 8,50<br /> <br /> Khác<br /> <br /> 29,70<br /> <br /> 26,70<br /> <br /> 26,50<br /> <br /> 22,20<br /> <br /> Tổng<br /> <br /> 100,00<br /> <br /> 100,00<br /> <br /> 100,00<br /> <br /> 100,00<br /> <br /> Các công ty đầu tư<br /> <br /> Nguồn: Zero2IPO, 2016<br /> <br /> 74 Số 194- Tháng 7. 2018<br /> <br /> Tạp chí Khoa học & Đào tạo Ngân hàng<br /> <br /> THỰC TIỄN & KINH NGHIỆM QUỐC TẾ <br /> <br /> Bảng 2. Tỷ lệ vốn huy động của quỹ đầu tư mạo hiểm tại Trung Quốc<br /> Chỉ tiêu<br /> <br /> 2012<br /> <br /> Cá nhân và gia đình giàu có<br /> <br /> 2013<br /> <br /> 2014<br /> <br /> Đơn vị tính: %<br /> 2015<br /> <br /> 2,10<br /> <br /> 2,50<br /> <br /> 2,60<br /> <br /> 2,70<br /> <br /> Các công ty và tập đoàn<br /> <br /> 32,20<br /> <br /> 29,70<br /> <br /> 29,90<br /> <br /> 29,50<br /> <br /> Công ty đầu tư và quỹ đầu tư<br /> <br /> 33,10<br /> <br /> 35,00<br /> <br /> 34,70<br /> <br /> 34,20<br /> <br /> Quỹ hưu trí<br /> <br /> 24,70<br /> <br /> 24,80<br /> <br /> 24,30<br /> <br /> 22,90<br /> <br /> Tổ chức từ thiện<br /> <br /> 0,80<br /> <br /> 0,70<br /> <br /> 0,70<br /> <br /> 0,70<br /> <br /> Công ty bảo hiểm<br /> <br /> 1,10<br /> <br /> 1,00<br /> <br /> 1,10<br /> <br /> 1,10<br /> <br /> Ngân hàng/ dịch vụ tài chính<br /> <br /> 3,80<br /> <br /> 3,00<br /> <br /> 2,90<br /> <br /> 2,80<br /> <br /> Các tổ chức liên quan đến chính phủ<br /> <br /> 2,20<br /> <br /> 3,00<br /> <br /> 3,10<br /> <br /> 5,40<br /> <br /> Khác<br /> <br /> 0,00<br /> <br /> 0,30<br /> <br /> 0,70<br /> <br /> 0,70<br /> <br /> Tổng<br /> <br /> 100,00<br /> <br /> 100,00<br /> <br /> 100,00<br /> <br /> 100,00<br /> <br /> Nguồn: Zero2IPO, 2016<br /> <br /> trình hỗ trợ của Chính phủ<br /> như Quỹ đổi mới cho các công<br /> ty công công nghệ (IFTBF),<br /> Quỹ đầu tư công nghiệp, Quỹ<br /> định hướng Chính phủ. Các<br /> dữ liệu nghiên cứu từ năm<br /> 2008 cho thấy, 80% vốn đầu<br /> tư của các quỹ đầu tư mạo<br /> hiểm là do Chính phủ đứng<br /> đằng sau hỗ trợ đầu tư.<br /> 2.3. Vai trò của thị trường<br /> chứng khoán trong phát triển<br /> quỹ đầu tư mạo hiểm<br /> Việc thoái vốn đầu tư mạo<br /> hiểm được coi là giai đoạn<br /> quan trọng, bởi nó sẽ ghi nhận<br /> doanh thu và lợi nhuận thực<br /> sự của thương vụ đầu tư. Điều<br /> kiện tiên quyết đối với một thị<br /> trường vốn mạo hiểm, là việc<br /> tồn tại một kênh thoái vốn<br /> hiệu quả, tính thanh khoản cao<br /> để cho các nhà đầu tư dễ dàng<br /> thu được tiền mặt. Do vậy,<br /> TTCK đóng vai trò rất quan<br /> trọng cho sự phát triển của thị<br /> trường vốn mạo hiểm. Black<br /> & Gilson (2000) cho rằng, tại<br /> <br /> Tạp chí Khoa học & Đào tạo Ngân hàng<br /> <br /> các quốc gia có TTCK phát<br /> triển, cho phép các nhà tư bản<br /> mạo hiểm thoái vốn thuận lợi<br /> hơn thông qua việc phát hành<br /> cổ phiếu ra công chúng (IPO).<br /> Với điều kiện thực tế tại<br /> Trung Quốc có nhiều doanh<br /> nghiệp với các quy mô khác<br /> nhau, Chính phủ Trung Quốc<br /> rất linh hoạt khi tạo ra các sàn<br /> <br /> giao dịch chứng khoán với các<br /> điều kiện, tiêu chuẩn niêm yết<br /> khác nhau đáp ứng được nhu<br /> cầu thoái vốn của thị trường.<br /> Tại Trung Quốc, có ba kênh<br /> thoái vốn dành cho các công<br /> ty mạo hiểm, đó là sàn giao<br /> dịch cho các doanh nghiệp<br /> nhỏ và vừa (SME Boards);<br /> sàn giao dịch cho các công ty<br /> <br /> Bảng 3. Các kênh thoái vốn chính trên thị trường vốn mạo<br /> hiểm Trung Quốc<br /> Năm<br /> <br /> IPO<br /> <br /> M&A<br /> <br /> Chuyển nhượng cổ phiếu*<br /> <br /> 2015<br /> <br /> 257<br /> <br /> 280<br /> <br /> 197<br /> <br /> 2014<br /> <br /> 172<br /> <br /> 111<br /> <br /> 70<br /> <br /> 2013<br /> <br /> 33<br /> <br /> 76<br /> <br /> 58<br /> <br /> 2012<br /> <br /> 144<br /> <br /> 31<br /> <br /> 44<br /> <br /> 2011<br /> <br /> 312<br /> <br /> 55<br /> <br /> 41<br /> <br /> 2010<br /> <br /> 331<br /> <br /> 24<br /> <br /> 20<br /> <br /> 2009<br /> <br /> 82<br /> <br /> 6<br /> <br /> 24<br /> <br /> 2008<br /> <br /> 43<br /> <br /> 6<br /> <br /> 27<br /> <br /> 2007<br /> <br /> 100<br /> <br /> 13<br /> <br /> 29<br /> <br /> 2006<br /> <br /> 30<br /> <br /> 25<br /> <br /> 12<br /> <br /> Nguồn: Zero2IPO và China Venture, 2016<br /> * Không bao gồm nghiệp vụ mua đứt và mua lại cổ phiếu (Management<br /> buyouts và buybacks)<br /> <br /> Số 194- Tháng 7. 2018<br /> <br /> 75<br /> <br />

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản