VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
HỒ NGỌC ĐĂNG
QUAN ĐIỂM CỦA GIA LONG VÀ MINH MẠNG
VỀ XÂY DỰNG, QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ QUAN LẠI
(1802-1841)
LUẬN ÁN TIẾN SĨ TRIẾT HỌC
HÀ NỘI - 2020
VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
HỒ NGỌC ĐĂNG
QUAN ĐIỂM CỦA GIA LONG VÀ MINH MẠNG
VỀ XÂY DỰNG, QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ QUAN LẠI
(1802-1841)
Ngành: Triết học
Mã số: 9229001
LUẬN ÁN TIẾN SĨ TRIẾT HỌC
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Nguyễn Tài Đông
HÀ NỘI - 2020
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan, luận án là công trình nghiên cứu độc lập của riêng
tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận án là trung thực, rõ ràng và có nguồn
gốc cụ thể. Kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận án chưa từng được
công bố trong bất kỳ công trình nào khác.
Tác giả
Hồ Ngọc Đăng
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1
Chƣơng 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI .............. 6
1.1. Các tài liệu nghiên cứu về những điều kiện, tiền đề khách quan và
nhân tố chủ quan cho sự hình thành quan điểm của vua Gia Long và
Minh Mạng (1802-1841) về xây dựng và quản lý đội ngũ quan lại ........... 6
1.2. Các công trình liên quan đến việc nghiên cứu những nội dung cơ bản
trong quan điểm của Gia Long và Minh Mạng về xây dựng, quản lý đội
ngũ quan lại (1802-1841) và việc thực thi quan điểm đó đương thời ............ 15
1.3. Các công trình nghiên cứu đề cập đến giá trị, hạn chế và bài học lịch
sử từ quan điểm của Gia Long và Minh Mạng về xây dựng, quản lý đội
ngũ quan lại (1802-1841) đối với công tác cán bộ ở nước ta hiện nay ........ 22
1.4. Đánh giá khái quát về tình hình nghiên cứu đề tài và một số vấn
đề đặt ra từ tổng quan các công trình khoa học liên quan đến đề tài cần
được tiếp tục giải quyết trong luận án ....................................................... 28
Chƣơng 2: CƠ SỞ HÌNH THÀNH QUAN ĐIỂM CỦA VUA GIA
LONG VÀ MINH MẠNG VỀ XÂY DỰNG, QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ
QUAN LẠI ..................................................................................................... 32
2.1. Khái niệm quan lại và quan lại triều Nguyễn dưới thời Gia Long
và Minh Mạng (1802 – 1841) ................................................................... 32
2.2. Những điều kiện, tiền đề khách quan cho sự hình thành quan điểm của
Gia Long và Minh Mạng trong lĩnh vực xây dựng và quản lý quan lại ........... 36
2.3. Nhân tố chủ quan trong sự hình thành quan điểm của Gia Long và
Minh Mạng về xây dựng, quản lý đội ngũ quan lại .................................. 68
Chƣơng 3: NHỮNG NỘI DUNG CHỦ YẾU TRONG QUAN ĐIỂM
CỦA GIA LONG VÀ MINH MẠNG VỀ XÂY DỰNG, QUẢN LÝ
ĐỘI NGŨ QUAN LẠI (1802-1841) VÀ SỰ THỰC HIỆN QUAN
ĐIỂM ĐÓ ĐƢƠNG THỜI ........................................................................... 74
3.1. Những nội dung chủ yếu trong quan điểm của vua Gia Long về
xây dựng, quản lý đội ngũ quan lại ........................................................... 75
3.2. Những nội dung chủ yếu trong quan điểm của vua Minh Mạng về
xây dựng, quản lý đội ngũ quan lại. .......................................................... 79
3.3. Việc thực hiện các quan điểm của vua Gia Long và vua Minh
Mạng về xây dựng, quản lý đội ngũ quan lại ............................................ 86
Chƣơng 4: GIÁ TRỊ, HẠN CHẾ TRONG QUAN ĐIỂM CỦA GIA
LONG VÀ MINH MẠNG VỀ XÂY DỰNG, QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ
QUAN LẠI VÀ BÀI HỌC LỊCH SỬ CỦA NÓ ....................................... 114
4.1. Một số giá trị, hạn chế trong quan điểm của Gia Long và Minh
Mạng về xây dựng, quản lý đội ngũ quan lại (1802 – 1841) .................. 114
4.2. Bài học lịch sử từ quan điểm của Gia Long và Minh Mạng về xây
dựng, quản lý đội ngũ quan lại (1802 – 1841) đối với công tác cán bộ
nước ta hiện nay ...................................................................................... 132
KẾT LUẬN .................................................................................................. 147
CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ ĐÃ CÔNG BỐ
LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN ..................................................... 151
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................... 152
