ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
–––––––––––––––––––––––––
DƯƠNG THỊ THÚY VINH
HÀNH ĐỘNG NGÔN NGỮ
TRONG TRUYỆN KIỀU
LUẬN ÁN TIẾN SĨ
NGÔN NGỮ, VĂN HỌC VÀ VĂN HOÁ VIỆT NAM
THÁI NGUYÊN - 2023
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
–––––––––––––––––––––––––
DƯƠNG THỊ THÚY VINH
HÀNH ĐỘNG NGÔN NGỮ
TRONG TRUYỆN KIỀU
Ngành: Ngôn ngữ Việt Nam
Mã số: 92 201 02
LUẬN ÁN TIẾN SĨ
NGÔN NGỮ, VĂN HỌC VÀ VĂN HOÁ VIỆT NAM
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
1. GS.TS Bùi Minh Toán
2. PGS.TS Nguyễn Văn Lộc
THÁI NGUYÊN - 2023
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi
dưới sự hướng dẫn khoa học của GS.TS Bùi Minh Toán và PGS.TS Nguyễn
Văn Lộc. Các kết quả nghiên cứu trong luận án là trung thực, khách quan và
chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình khoa học nào.
Tác giả
Dương Thị Thuý Vinh
ii
LỜI CẢM ƠN
Để hoàn thành được Luận án, trước tiên tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu
sắc tới hai thầy hướng dẫn khoa học: GS.TS Bùi Minh Toán và PGS.TS
Nguyễn Văn Lộc, những người thầy tâm huyết đã tận tình hướng dẫn, động
viên khích lệ, dành nhiều thời gian trao đổi và định hướng cho tôi trong quá
trình thực hiện luận án.
Tiếp theo, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn tới Ban Giám hiệu, Phòng Đào tạo,
Ban chủ nhiệm Khoa Ngữ văn, quý thầy cô thuộc tổ bộ môn Ngôn ngữ - Khoa
Ngữ văn, Trường đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên cùng tất cả các
thầy cô giáo trong khoa đã tạo điều kiện, giúp đỡ, chỉ bảo và chia sẻ kinh
nghiệm cho tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu.
Tôi cũng xin gửi lời cảm ơn đến Ban chủ nhiệm Khoa Giáo dục Mầm
non - Trường đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên, cùng tất cả các anh chị
em đồng nghiệp trong khoa đã tạo điều kiện về thời gian, điều kiện công tác
để tôi tập trung nghiên cứu.
Không chỉ vậy, để hoàn thành luận án này, tôi còn nhận được rất nhiều
sự quan tâm giúp đỡ của bạn bè, những người thân quen. Từng trang luận án
đều ghi dấu ấn tình cảm và trách nhiệm của những người bạn đã đồng hành
cùng tôi. Nếu không có sự động viên, hỗ trợ và chia sẻ đó, tôi rất khó có thể
thực hiện được luận án. Xin gửi tới những người bạn của tôi lời cảm ơn chân
thành nhất.
Cuối cùng, tôi xin gửi tấm lòng ân tình tới gia đình tôi, những người đã
theo sát tôi trong suốt thời gian qua. Gia đình chính là nguồn động viên, cổ vũ
giúp tôi có thêm sức mạnh, động lực và sự cố gắng để hoàn thành luận án này.
Thái Nguyên, tháng 12 năm 2023
Tác giả
Dương Thị Thuý Vinh
iii
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN .............................................................................................. i
LỜI CẢM ƠN ................................................................................................... ii
MỤC LỤC ....................................................................................................... iii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ................................................................. vi
DANH MỤC CÁC BẢNG ............................................................................. vii
MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1
1. Lí do chọn đề tài ........................................................................................... 1
2. Mục đích nghiên cứu và nhiệm vụ nghiên cứu............................................. 3
3. Đối tượng nghiên cứu ................................................................................... 3
4. Phạm vi nghiên cứu ...................................................................................... 4
5. Phương pháp nghiên cứu .............................................................................. 4
6. Những đóng góp mới của luận án................................................................. 6
7. Cấu trúc của luận án ..................................................................................... 7
Chương 1: TỔNG QUAN VỀ TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ
SỞ LÍ LUẬN, THỰC TIỄN ........................................................................... 8
1.1. Tổng quan về tình hình nghiên cứu ........................................................... 8
1.1.1. Những nghiên cứu về hành động ngôn ngữ ở nước ngoài...................... 8
1.1.2. Những nghiên cứu về hành động ngôn ngữ ở trong nước .................... 17
1.2. Cơ sở lí luận ............................................................................................. 32
1.2.1. Cơ sở ngôn ngữ học .............................................................................. 32
1.2.2. Cơ sở văn học ....................................................................................... 51
1.3. Cơ sở thực tiễn ......................................................................................... 56
1.3.1. Yếu tố lịch sử, văn hoá tác động đến nội dung, nghệ thuật của
Truyện Kiều ................................................................................................... 57
1.3.2. Truyện Kiều trong chương trình Ngữ văn trung học cơ sở và trung
học phổ thông ................................................................................................. 57