
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ
VIỆN CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN
_____________________________
NGUYỄN CÔNG NAM
PHÁT TRIỂN SINH KẾ THEO HƯỚNG BỀN VỮNG
TRONG LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP Ở NGOẠI THÀNH HÀ NỘI
LUẬN ÁN TIẾN SĨ
NGÀNH KINH TẾ PHÁT TRIỂN
HÀ NỘI – 2024

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ
VIỆN CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN
_____________________________
NGUYỄN CÔNG NAM
PHÁT TRIỂN SINH KẾ THEO HƯỚNG BỀN VỮNG
TRONG LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP Ở NGOẠI THÀNH HÀ NỘI
Chuyên ngành:
KINH TẾ PHÁT TRIỂN
Mã số:
9310105
LUẬN ÁN TIẾN SĨ
NGÀNH KINH TẾ PHÁT TRIỂN
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
1: PGS.TS. Bùi Huy Nhượng
2: PGS. TS. Nguyễn Thị Nguyệt
HÀ NỘI – 2024

i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận án “Phát triển sinh kế theo hướng bền vững trong lĩnh vực
nông nghiệp ở ngoại thành Hà Nội” là công trình nghiên cứu cá nhân của tôi. Số liệu,
kết quả nghiên cứu của các tổ chức, cá nhân được tham khảo được trích dẫn trung thực.
Số liệu và kết quả khảo sát trong luận án là hoàn toàn trung thực và chưa từng sử dụng
hoặc công bố trong bất cứ công trình nghiên cứu nào khác.
Hà Nội, ngày 26 tháng 02 năm 2024
Nghiên cứu sinh
Nguyễn Công Nam

ii
LỜI CẢM ƠN
Ngoài nỗ lực của bản thân, tác giả còn nhận được sự giúp đỡ, hỗ trợ tích cực của
các tập thể và cá nhân để hoàn thành luận án “Phát triển sinh kế theo hướng bền vững
trong lĩnh vực nông nghiệp ở ngoại thành Hà Nội”.
Trước hết, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành và sâu sắc đến thầy, cô: PGS. TS. Bùi
Huy Nhượng và PGS.TS. Nguyễn Thị Nguyệt, người trực tiếp hướng dẫn tôi hoàn thành
luận án. Thầy, cô đã chỉ bảo, hướng dẫn và giúp đỡ tận tình trong suốt quá trình làm
luận án.
Tôi xin chân thành cảm ơn Viện trưởng Viện Chiến lược phát triển, Ban Lãnh đạo
Viện, Ban Lãnh đạo và tập thể Văn phòng Viện và các các thầy, cô giảng dạy tại Viện
Chiến lược phát triển, các thầy, cô giảng dạy tại trường Đại học Kinh tế Quốc dân, Lãnh
đạo và tập thể các phòng chuyên môn Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Phòng
kinh tế UBND các huyện trên địa bàn Hà Nội, Sở Du lịch Hà Nội, các nhà khoa học và
đơn vị liên quan đã giúp đỡ tôi thu thập số liệu, đóng góp những ý kiến quý báu giúp tôi
hoàn thành luận án.
Tôi cũng gửi lời cảm ơn chân thành đến gia đình, bạn bè, đồng nghiệp tại Viện
Chiến lược phát triển đã động viên, tạo điều kiện thuận lợi giúp đỡ tôi trong quá trình
thực hiện luận án.
Hà Nội, ngày 26 tháng 02 năm 2024
Nghiên cứu sinh
Nguyễn Công Nam

iii
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN ..................................................................................................................... i
LỜI CẢM ƠN .......................................................................................................................... ii
MỤC LỤC ............................................................................................................................... iii
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ............................................................................................... vi
DANH MỤC BẢNG ............................................................................................................ viii
DANH MỤC HÌNH ................................................................................................................ x
DANH MỤC PHỤ LỤC ........................................................................................................ xi
PHẦN MỞ ĐẦU ...................................................................................................................... 1
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ CÓ
LIÊN QUAN ĐẾN PHÁT TRIỂN SINH KẾ THEO HƯỚNG BỀN VỮNG TRONG
LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP ............................................................................................. 10
1.1. Tổng quan về sinh kế theo hướng bền vững ...................................................... 10
1.1.1. Về sinh kế .................................................................................................... 10
1.1.2. Về sinh kế theo hướng bền vững ................................................................. 12
1.2. Tổng quan về các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sinh kế theo hướng bền
vững ................................................................................................................................ 17
1.2.1. Đô thị hóa của thành phố và ảnh hưởng của nó tới sinh kế của ngoại thành ... 17
1.2.2. Chính sách phát triển khu vực ngoại thành ................................................. 20
1.2.3. Phát triển kết cấu hạ tầng ở ngoại thành ...................................................... 22
1.2.4. Khả năng tài chính để phát triển sinh kế của khu vực ngoại thành ............ 24
1.2.5. Yếu tố con người của vùng ngoại thành ...................................................... 26
1.3. Tổng quan về hiệu quả phát triển sinh kế .......................................................... 29
1.3.1. Về bản chất hiệu quả phát triển sinh kế ....................................................... 29
1.3.2. Về đánh giá hiệu quả phát triển sinh kế ...................................................... 32
1.4. Đánh giá kết quả tổng quan ................................................................................. 38
1.4.1. Những điểm có thể kế thừa cho luận án ...................................................... 38
1.4.2. Những vấn đề luận án cần tiếp tục nghiên cứu làm rõ ................................ 39
CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN VỀ PHÁT
TRIỂN SINH KẾ THEO HƯỚNG BỀN VỮNG TRONG LĨNH VỰC NÔNG
NGHIỆP Ở NGOẠI THÀNH THÀNH PHỐ TRỰC THUỘC TRUNG ƯƠNG ...... 40
2.1. Cơ sở lý luận về phát triển sinh kế theo hướng bền vững trong lĩnh vực nông
nghiệp ở ngoại thành của thành phố trực thuộc trung ương ................................. 40

