Luận án Tiến sĩ: Quản lý lễ hội truyền thống ở tỉnh Bắc Ninh

Lễ hội truyền thống đóng vai trò thiết yếu trong đời sống văn hóa, tinh thần của cộng đồng Việt Nam, là di sản văn hóa phi vật thể quý giá. Tuy nhiên, trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội và đô thị hóa mạnh mẽ hiện nay, công tác quản lý lễ hội truyền thống đang đối mặt với nhiều thách thức về tổ chức, bảo tồn và phát huy giá trị. Bắc Ninh, một tỉnh giàu truyền thống văn hóa với kho tàng lễ hội phong phú, là minh chứng rõ nét cho sự phức tạp này. Luận án này tập trung nghiên cứu sâu về thực trạng và hiệu quả của sự phối hợp giữa nhà nước và cộng đồng trong quản lý lễ hội truyền thống tại tỉnh Bắc Ninh, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, bảo tồn và phát huy bền vững các giá trị văn hóa độc đáo.

Các nhà nghiên cứu, cán bộ quản lý văn hóa, chính quyền địa phương, tổ chức cộng đồng và sinh viên ngành quản lý văn hóa, di sản.

Luận án "Quản lý lễ hội truyền thống ở tỉnh Bắc Ninh" đi sâu phân tích thực trạng phối hợp giữa các bên liên quan, đặc biệt là giữa nhà nước và cộng đồng, trong công tác quản lý lễ hội truyền thống. Nghiên cứu chỉ ra rằng mặc dù lễ hội là di sản văn hóa phi vật thể quan trọng, sự phát triển kinh tế - xã hội và quá trình đô thị hóa đã tạo ra nhiều bất cập trong tổ chức và quản lý, từ thương mại hóa đến các vấn đề an ninh trật tự. Tỉnh Bắc Ninh, với hơn 500 lễ hội và di sản Quan họ được UNESCO công nhận, là điển hình cho những thách thức này. Để đạt được mục tiêu, luận án sử dụng phương pháp tiếp cận liên ngành (Quản lý văn hóa, Văn hóa học, Nhân học, Xã hội học), kết hợp phân tích tài liệu thứ cấp với khảo sát thực địa tại ba lễ hội tiêu biểu: Lim, Đồng Kỵ, và Diềm. Dữ liệu được thu thập thông qua khảo sát bằng phiếu hỏi và phỏng vấn sâu các cán bộ quản lý và thành viên cộng đồng (tổng cộng 382 phiếu hợp lệ). Phương pháp nghiên cứu trường hợp và so sánh cũng được áp dụng để đánh giá đa dạng trong quản lý. Kết quả nghiên cứu cung cấp cái nhìn toàn diện về cơ chế phối hợp hiện tại, chỉ rõ các điểm mạnh, hạn chế và mức độ phối hợp không đồng nhất. Từ đó, luận án đề xuất 7 nhóm giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, góp phần bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa đặc sắc và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững của địa phương. Đây là tài liệu tham khảo quan trọng cho công tác quản lý di sản văn hóa và giảng dạy chuyên ngành.