ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
VÕ NGỌC QUÂN
TƯ TƯỞNG TRIẾT HỌC GIÁO DỤC
CỦA J.J.ROUSSEAU
LUẬN ÁN TIẾN SĨ TRIẾT HỌC
Hà Nội - 2022
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
VÕ NGỌC QUÂN
TƯ TƯỞNG TRIẾT HỌC GIÁO DỤC
CỦA J.J.ROUSSEAU
Chuyên ngành:
CNDVBC&CNDVLS
Mã số:
9229001.01
LUẬN ÁN TIẾN SĨ TRIẾT HỌC
Hà Nội – 2022
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan, luận án này là công trình nghiên cứu của riêng tôi,
dưới sự hướng dẫn của PGS.TS. Nguyễn Thị Thanh Huyền và PGS.TS.
Nguyễn Quang Hưng. Các số liệu được nêu và sử dụng trong luận án là trung
thực, đảm bảo tính khách quan và khoa học. Các tài liệu tham khảo dùng để
thực hiện luận án có nguồn gốc và xuất sứ rõ ràng. Nếu sai, tôi xin hoàn toàn
chịu trách nhiệm.
Hà Nội, ngày tháng năm 2022
Tác giả
Võ Ngọc Quân
LỜI CẢM ƠN
Sau một thời gian học tập và nghiên cứu tại Trường Đại học Khoa học
Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, được sự giúp đỡ của nhà
trường, phòng, ban, khoa Triết học, nay tôi đã hoàn thành chương trình học
tập và luận án.
Tôi xin trân trọng cảm ơn quý Thầy, Cô trong Ban Thường vụ Đảng
uỷ, Ban Giám hiệu, phòng Quản lý đào tạo sau đại học, khoa Triết học
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội đã
giúp đỡ, tạo điều kiện cho tôi được học tập, thực hiện và hoàn thành Luận án
Tiến sĩ triết học này.
Với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, tôi xin bày tỏ lời cảm ơn chân
thành đến PGS.TS. Nguyễn Thị Thanh Huyền và PGS.TS. Nguyễn Quang
Hưng, những người đã trực tiếp hướng dẫn tôi nghiên cứu và học tập, hoàn
thành luận án Tiến sĩ này.
Tôi vô cùng biết ơn sự động viên, khích lệ, tạo điều kiện và giúp đỡ
của gia đình, bạn bè trong suốt quá trình học tập nghiên cứu và hoàn thiện
luận án.
Xin chân thành cảm ơn.
Hà Nội, ngày tháng năm 2022
Tác giả
Võ Ngọc Quân
1
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ..................................................................................................................... 3
CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN
ĐỀ TÀI TƯ TƯỞNG TRIẾT HỌC GIÁO DỤC CỦA J.J.ROUSSEAU ............ 9
1.1. Các công trình liên quan đến bối cảnh và những tiền đề lý luận cho sự ra đời
tư tưởng triết học giáo dục của J.J.Rousseau ............................................................. 9
1.2. Các công trình liên quan đến những nội dung cơ bản trong tư tưởng triết học
giáo dục của J.J.Rousseau ........................................................................................... 14
1.3. Các công trình liên quan đến đánh giá về tư tưởng triết học giáo dục của
J.J.Rousseau .................................................................................................................. 26
1.4. Khái quát kết quả nghiên cứu của các công trình tổng quan và những vấn đề
đặt ra cho luận án ......................................................................................................... 30
CHƯƠNG 2. BỐI CẢNH VÀ NHỮNG TIỀN ĐỀ LÝ LUẬN CHO SỰ RA
ĐỜI TƯ TƯỞNG TRIẾT HỌC GIÁO DỤC CỦA J.J.ROUSSEAU ............... 34
2.1. Bối cảnh nước Pháp thế kỷ XVIII cho sự ra đời tư tưởng triết học giáo dục
của J.J.Rousseau ........................................................................................................... 34
2.2. Những tiền đề lý luận cho sự ra đời tư tưởng triết học giáo dục của
J.J.Rousseau .................................................................................................................. 42
2.3. J.J. Rousseau: cuộc đời và tác phẩm.................................................................... 57
CHƯƠNG 3. NHỮNG NỘI DUNG CƠ BẢN TRONG TƯ TƯỞNG
TRIẾT HỌC GIÁO DỤC CỦA J.J.ROUSSEAU ................................................ 65
3.1. Quan niệm về con người - cơ sở và xuất phát điểm cho tư tưởng triết học
giáo dục của J.J.Rousseau ........................................................................................... 66
3.2. Mục tiêu giáo dục trẻ em ...................................................................................... 73
3.3. Đối tượng và chủ thể giáo dục là trẻ em ............................................................. 80
3.4. Nội dung giáo dục trẻ em ..................................................................................... 83
3.5. Phương pháp giáo dục trẻ em ............................................................................. 101
CHƯƠNG 4. ĐÁNH GIÁ VỀ TƯ TƯỞNG TRIẾT HỌC GIÁO DỤC CỦA
J.J.ROUSSEAU VÀ MỘI SỐ GỢI MỞ ĐỐI VỚI GIÁO DỤC VIỆT NAM