BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI
ĐỖ THỊ NHÀN
TIỂU THUYẾT LỊCH SỬ CỦA LAN KHAI
LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGỮ VĂN
Hà Nội - Năm 2020
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI
ĐỖ THỊ NHÀN
TIỂU THUYẾT LỊCH SỬ CỦA LAN KHAI
Chuyên ngành: LÍ LUẬN VĂN HỌC
Mã số: 9.22.01.20
LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGỮ VĂN
Người hướng dẫn khoa học:
PGS.TS. TRẦN MẠNH TIẾN
Hà Nội - Năm 2020
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các kết quả nêu
trong luận án là trung thực, đảm bảo độ chính xác. Các tài liệu tham khảo, trích dẫn có
xuất xứ rõ ràng. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về công trình nghiên cứu của mình.
Hà Nội, tháng 09 năm 2020
Tác giả luận án
Đỗ Thị Nhàn
ii
LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình học tập và nghiên cứu, tôi đã nhận được sự giúp đỡ quý báu của
các thầy cô, gia đình, anh chị em và bè bạn.
Em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến PGS.TS Trần Mạnh Tiến, người thầy đã
trực tiếp giảng dạy và tận tình hướng dẫn em trong suốt quá trình học tập, hoàn thành
công trình nghiên cứu này.
Em xin trân trọng cảm ơn các thầy cô giảng viên của Tổ Bộ môn Lí luận văn
học, Khoa Ngữ Văn, Phòng Sau đại học Trường Đại học Sư phạm Hà Nội đã tận tình
giúp đỡ em trong quá trình học tập, nghiên cứu tại trường.
Tôi xin trân trọng cảm ơn Ban Giám hiệu, Hội đồng giáo dục trường THPT
Chuyên Trần Phú, Hải Phòng đã tạo điều kiện tốt để tôi học tập, nghiên cứu nâng cao
trình độ chuyên môn, nghiệp vụ.
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn gia đình, người thân, bạn bè, những người đã động
viên tôi trong quá trình tôi học tập và hoàn thành luận án.
Hà Nội, tháng 09 năm 2020
Tác giả luận án
Đỗ Thị Nhàn
iii
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN ......................................................................................................... i
LỜI CẢM ƠN ............................................................................................................... ii
MỤC LỤC ....................................................................................................................iii
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ................................................................................... vi
MỞ ĐẦU ........................................................................................................................ 1
1. Tính cấp thiết của đề tài ............................................................................................. 1
2. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu ................................................................................ 2
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu ........................................................................... 3
4. Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu ........................................................... 3
4.1. Cơ sở lý thuyết ........................................................................................................ 3
4.2. Phương pháp nghiên cứu ....................................................................................... 4
5. Đóng góp mới của luận án ........................................................................................ 5
6. Cấu trúc luận án.......................................................................................................... 5
Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU .................................... 6
1.1. Tổng quan tình hình nghiên cứu tiểu thuyết lịch sử ............................................ 6
1.1.1. Khái niệm về tiểu thuyết lịch sử ......................................................................... 6
1.1.2. Một số công trình nghiên cứu về tiểu thuyết lịch sử trên thế giới ................... 8
1.1.3. Các bài viết và công trình nghiên cứu tiểu thuyết lịch sử ở Việt Nam ......... 14
1.2. Sự khác nhau giữa TTLS thời kì trung đại và thời kì hiện đại ......................... 26
1.3. Tình hình nghiên cứu về Lan Khai và tiểu thuyết lịch sử của ông................... 28
1.3.1. Về nhà văn Lan Khai ......................................................................................... 28
1.3.2. Về tiểu thuyết lịch sử của Lan Khai ................................................................. 32
1.4. Những vấn đề cấp thiết đặt ra trong nghiên cứu tiểu thuyết lịch sử của
Lan Khai ...................................................................................................................... 35
Tiểu kết chương 1......................................................................................................... 36
Chương 2: TỪ QUAN NIỆM NGHỆ THUẬT ĐẾN QUÁ TRÌNH SÁNG TÁC
TIỂU THUYẾT LỊCH SỬ CỦA LAN KHAI ............................................................. 38
2.1. Về quan niệm của Lan Khai ....................................................................................... 38
2.1.1. Quan niệm về nhà văn ............................................................................................. 38
2.1.2. Quan niệm về văn học ....................................................................................... 41