ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
NGÔ VĂN GIANG
BẢO HỘ QUYỀN SỞ HỮU TRÍ TUỆ
Ở VIỆT NAM
Chuyên ngành: Kinh tế chính trị
Mã số: 60 31 01
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ CHÍNH TRỊ
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
PGS.TS. Phí Mạnh Hồng
Hà Nội -2007
i
MỤC LỤC
Trang
LỜI MỞ ĐẦU
1
CHƢƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUYỀN
SHTT TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƢỜNG VÀ HỘI NHẬP
QUỐC TẾ
8
1.1. Sự cần thiết của việc bảo hộ quyền SHTT
8
1.1.1. Khái niệm quyền SHTT
8
1.1.2. Nhu cầu khách quan của việc bảo hộ quyền SHTT
12
1.1.3. Đặc tính kinh tế của quyền SHTT
14
1.2. Quyền SHTT trong nền kinh tế thị trƣờng và hội nhập quốc tế
15
1.2.1. Ảnh hưởng của quyền SHTT đến hoạt động thương mại
15
1.2.2. Ảnh hưởng của quyền SHTT đến đầu tư trực tiếp nước ngoài và
chuyển giao công nghệ
16
1.2.3. Quyền SHTT và phát triển kinh tế
18
1.2.4. Quyền SHTT và thu nhập
19
1.2.5. Quyền SHTT và phát triển văn hoá
20
1.2.6. Quyền SHTT và toàn cầu hoá
21
1.3. Bảo hộ quyền SHTT theo các công ƣớc quốc tế và Hiệp định TRIPs
22
1.3.1. Bảo hộ quyền SHTT theo các công ước quốc tế
22
1.3.2. Bảo hộ quyền SHTT theo Hiệp định TRIPs
24
1.3.2.1. Bối cảnh ra đời của Hiệp định TRIPs
24
1.3.2.2. Nội dung cơ bản của Hiệp định TRIPs
26
1.3. Những cơ hội và thách thức đối với các nƣớc đang phát triển
liên quan đến bảo hộ quyền SHTT trong quá trình hội nhập kinh tế
quốc tế
31
ii
CHƢƠNG 2. THỰC TRẠNG BẢO HỘ QUYỀN SHTT Ở VIỆT NAM
38
2.1. Chủ trƣơng, chính sách và pháp luật của Đảng và Nhà nƣớc về
bảo hộ quyền SHTT
38
2.1.1. Chính sách, pháp luật liên quan đến tiêu chuẩn bảo hộ và trình
tự, thủ tục xác lập quyền SHTT
39
2.1.2. Chính sách, pháp luật liên quan đến thực thi quyền SHTT
43
2.2. Tình hình thực thi bảo hộ quyền SHTT
46
2.2.1. Đăng ký xác lập quyền SHTT
46
2.2.1.1. Đối với quyền sở hữu công nghiệp
46
2.2.1.2. Đối với quyền tác giả
52
2.2.2. Tình xâm phạm quyền SHTT
53
2.2.3. Tình hình xử lý xâm phạm quyền SHTT
59
2.3. Đánh giá khái quát về thực hiện bảo hộ quyền SHTT ở Việt Nam
62
2.3.1. Những bất cập
62
2.3.1.1. Về nội dung chính sách, quy định pháp luật
62
2.3.1.2. Về hiệu lực thực thi chính sách, pháp luật
65
2.3.2. Những vấn đề đặt ra
73
CHƢƠNG 3. QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP VỀ BẢO HỘ QUYỀN
SHTT Ở VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN TỚI
78
3.1. Quan điểm
78
3.1.1. Bảo hộ quyền SHTT cần được thắt chặt theo hướng đáp ứng các
tiêu chuẩn quốc tế, cụ thể là Hiệp định TRIPs
78
3.1.2. Đảm bảo tính hiệu lực, hiệu quả của hệ thống chính sách, pháp
luật về bảo hộ quyền SHTT
79
3.1.3. Thắt chặt bảo hộ quyền SHTT đi đôi với việc thực hiện các
chính sách, biện pháp nhằm tạo dễ dàng cho việc tận dụng có hiệu
quả những cơ hội và lợi ích được tạo ra từ bảo hộ quyền SHTT
80
iii
3.1.4. Gắn vấn đề bảo hộ quyền SHTT với việc bảo vệ lợi ích quốc gia,
phục vụ các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước
82
3.2. Các giải pháp
83
3.2.1. Hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật về bảo hộ quyền
SHTT theo hướng tuân thủ các quy định của Hiệp định TRIPs
83
3.2.2. Tăng cường hiệu lực thực thi chính sách, pháp luật về bảo hộ
quyền SHTT
85
3.2.2.1. Nâng cao nhận thức của cộng đồng về bảo hộ quyền SHTT
86
3.2.2.2. Đổi mới và nâng cao năng lực của các cơ quan đảm bảo thực thi
bảo hộ quyền SHTT
89
3.2.2.3. Thúc đẩy hợp tác quốc tế trong lĩnh vực quyền SHTT
91
3.2.3. Khai thác các quy định mềm dẻo và ngoại lệ của Hiệp định
TRIPs phục vụ các mục tiêu phát triển
92
KẾT LUẬN
97
TÀI LIỆU THAM KHẢO
100
v
MỤC LỤC CÁC HỘP
Hộp 1.1. Đối tượng quyền sở hữu công nghiệp
Hộp 1.2. Một số công ước tiêu biểu về SHTT
Hộp 2.1. Tình hình sử dụng bất hợp pháp phần mềm máy tính
Hộp 2.2. Yếu kém của hệ thống các quy định pháp luật về SHTT
Hộp 2.3. Sự thiếu hiệu quả trong hoạt động của các cơ quan thực
thi pháp luật về bảo hộ quyền SHTT