ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT
PHẠM THỊ PHƯƠNG ANH
CÁC TỘI XÂM PHẠM QUYỀN TỰ DO CỦA CON
NGƯỜI, QUYỀN TỰ DO, DÂN CHỦ CỦA CÔNG DÂN
TRONG LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
HÀ NỘI – 2019
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT
PHẠM THỊ PHƯƠNG ANH
CÁC TỘI XÂM PHẠM QUYỀN TỰ DO CỦA CON
NGƯỜI, QUYỀN TỰ DO, DÂN CHỦ CỦA CÔNG DÂN
TRONG LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM
Chuyên ngành : Luật hình sự và tố tụng hình sự
Mã số : 8380101.03
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Trịnh Tiến Việt
Hà Nội – 2019
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan Luận văn là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các
kết quả nêu trong Luận văn chưa được công bố trong bất kỳ công trình nào
khác. Các số liệu, ví dụ và trích dẫn trong Luận văn đảm bảo tính chính xác,
tin cậy và trung thực. Tôi đã hoàn thành tất cả các môn học và đã thanh toán
tất cả các nghĩa vụ tài chính theo quy định của Khoa Luật Đại học Quốc gia
Hà Nội.
Vậy tôi viết Lời cam đoan này đề nghị Khoa Luật xem xét để tôi có thể
bảo vệ Luận văn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
NGƯỜI CAM ĐOAN
Phạm Thị Phương Anh
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
DANH MỤC CÁC BẢNG
MỞ ĐẦU ....................................................................................................... 1
CHƯƠNG 1:MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ CÁC TỘI XÂM PHẠM
QUYỀN TỰ DO CỦA CON NGƯỜI, QUYỀN TỰ DO, DÂN CHỦ CỦA
CÔNG DÂN TRONG LUẬT HÌNH SỰ ...................................................... 10
1.1. Khái niệm quyền con người, quyền tự do của con người, quyền công dân
và quyền tự do, dân chủ của công dân .......................................................... 10
1.1.1. Quyền con người ............................................................................. 10
1.1.2. Quyền tự do của con người .............................................................. 12
1.1.3. Quyền công dân ............................................................................... 13
1.1.4. Quyền tự do, dân chủ của công dân ................................................. 14
1.2. Khái niệm và ý nghĩa của việc quy định các tội xâm phạm quyền tự do
của con người, quyền tự do, dân chủ của công dân trong luật hình sự Việt
Nam ............................................................................................................. 16
1.2.1. Khái niệm các tội xâm phạm quyền tự do của con người, quyền tự do,
dân chủ của công dân ................................................................................ 16
1.2.2. Ý nghĩa của việc quy định các tội xâm phạm quyền tự do của con
người, quyền tự do, dân chủ của công dân trong luật hình sự Việt Nam .... 20
1.3. Khái quát lịch sử hình thành và phát triển của luật hình sự Việt Nam về
các tội xâm phạm quyền tự do của con người, quyền tự do, dân chủ của công
dân từ năm 1945 đến nay .............................................................................. 22
1.3.1. Giai đoạn từ sau Cách mạng tháng Tám năm 1945 cho đến trước pháp
điển hóa lần thứ nhất – Bộ luật hình sự năm 1985 ..................................... 22
1.3.2. Giai đoạn từ sau khi ban hành Bộ luật hình sự năm 1985 đến trước
khi pháp điển hóa lần thứ hai – Bộ luật hình sự năm 1999 ........................ 25
1.3.3. Giai đoạn từ sau khi ban hành Bộ luật hình sự năm 1999 đến trước
khi pháp điển hóa lần thứ ba – Bộ luật hình sự năm 2015 .......................... 28
CHƯƠNG 2:NHỮNG QUY ĐỊNH CỦA BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM
NĂM 2015 VÀ BỘ LUẬT HÌNH SỰ MỘT SỐ NƯỚC VỀ CÁC TỘI XÂM
PHẠM QUYỀN TỰ DO CỦA CON NGƯỜI, QUYỀN TỰ DO, DÂN CHỦ
CỦA CÔNG DÂN VÀ THỰC TIỄN XÉT XỬ ............................................ 34
2.1. Những quy định của Bộ luật Hình sự Việt Nam hiện hành về các tội xâm
phạm quyền tự do của con người, quyền tự do, dân chủ của công dân .......... 34
2.1.1. Nhóm các tội xâm phạm quyền tự do của con người, quyền tự do của
công dân .................................................................................................... 36
2.1.2. Nhóm các tội xâm phạm quyền dân chủ của công dân ..................... 52
2.2. Quy định tương tự của Bộ luật hình sự một số nước trên thế giới về các
tội xâm phạm quyền tự do của con người, quyền tự do, dân chủ của công dân
..................................................................................................................... 65
2.2.1. Bộ luật hình sự Liên bang Nga ........................................................ 66
2.2.2. Bộ luật hình sự nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa....................... 69
2.2.3. Bộ luật hình sự Cộng hòa Liên bang Đức ........................................ 72
2.3. Thực tiễn xét xử các quy định của luật hình sự về các tội xâm phạm
quyền tự do của con người, quyền tự do dân chủ của công dân .................... 75
2.3.1. Về công tác xét xử các tội xâm phạm quyền tự do của con người,
quyền tự do dân chủ của công dân trong thời gian qua .............................. 75
2.3.1. Một số tồn tại, vướng mắc trong công tác xét xử các tội xâm phạm
quyền tự do của con người, quyền tự do dân chủ của công dân và những
nguyên nhân cơ bản ................................................................................... 83
CHƯƠNG 3:TIẾP TỤC HOÀN THIỆN QUY ĐỊNH CỦA BỘ LUẬT HÌNH
SỰ NĂM 2015 VỀ CÁC TỘI XÂM PHẠM QUYỀN TỰ DO CỦA CON