ĐẠI HỌC HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-------***-------
TÔ THÚY HẠNH
THỰC TRẠNG NIỀM TIN ĐỐI VỚI ĐẠO TIN LÀNH
CỦA CÁC TÍN ĐỒ NGƢỜI HMÔNG Ở MỘT SỐ TỈNH
MIỀN NÚI TÂY BẮC VIỆT NAM HIỆN NAY
LUẬN VĂN THẠC SĨ TÂM LÝ HỌC
HÀ NỘI - 2009
ĐẠI HỌC HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-------***-------
TÔ THÚY HẠNH
THỰC TRẠNG NIỀM TIN ĐỐI VỚI ĐẠO TIN LÀNH
CỦA CÁC TÍN ĐỒ NGƢỜI HMÔNG Ở MỘT SỐ TỈNH
MIỀN NÚI TÂY BẮC VIỆT NAM HIỆN NAY
Chuyên ngành: Tâm lý học
Mã số: 60.31.80
LUẬN VĂN THẠC SĨ TÂM LÝ HỌC
Giáo viên hướng dẫn khoa học:
PGS.TS. TRẦN QUỐC THÀNH
HÀ NỘI – 2009
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU
Trang
1. Lý do chọn đề tài
3
2. Mục đích nghiên cứu
4
3. Nhiệm vụ nghiên cứu
4
4. Đối tƣợng, khách thể, phạm vi nghiên cứu
4
5. Giả thuyết nghiên cứu
5
6. Phƣơng pháp nghiên cứu
5
7. Cấu trúc của luận văn
6
Chƣơng I. CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
7
1.1. Tổng quan lịch sử nghiên cứu về niềm tin tôn giáo
7
1.1.1. Nghiên cứu của các tác giả nƣớc ngoài
7
1.1.2. Nghiên cứu của các tác giả trong nƣớc
9
1.2. Các khái niệm cơ bản của đề tài
11
1.2.1.Tôn giáo
11
1.2.2. Niềm tin
15
1.2.3. Niềm tin tôn giáo
16
1.2.4. Đạo Tin lành
18
1.2.5. Tín đồ – Tín đồ Đạo Tin lành
20
1.2.6. Dân tộc thiểu số (DTTS)
21
1.3. Đặc điểm của niềm tin tôn giáo
22
1.3.1. Niềm tin tôn giáo là niềm tin hƣ ảo
23
1.3.2. Niềm tin tôn giáo có tính ổn định, bền vững
24
1.4. Cấu trúc tâm lý của niềm tin tôn giáo
24
1.4.1. Thành tố nhận thức
26
1.4.2. Thành tố xúc cảm, tình cảm
26
1.4.3. Thành tố ý chí hành động
26
1.5. Một số đặc điểm tâm lý của ngƣời Hmông
26
1.5.1. Tâm lý cộng đồng dân tộc, dòng họ truyền thống
27
1.5.2. Về nhận thức của dân tộc Hmông
1.5.3. Niềm tin, tín ngƣỡng tôn giáo của ngƣời Hmông rất phong phú,
đa dạng, phức tạp
27
1.6. Hiện tƣợng Vàng Trứ xuất hiện ở các tín đồ ngƣời Hmông
30
1.6.1. Vài nét sơ lƣợc về hiện tƣợng “xƣng vua”
31
1.6.2. Sự ra đời và phát triển hiện tƣợng Vàng Trứ
32
1.7. Đặc điểm niềm tin của các tín đồ đối với đạo Vàng Trứ - Tin
lành
32
1.7.1. Niềm tin vào vàng Trứ- Đức Chúa Trời
33
1.7.2. Niềm tin vào sự tồn tại một thế giới khác, thế giới thứ hai
34
1.7.3. Niềm tin vào con ngƣời
36
1.7.4. Niềm tin vào đạo Tin lành – Vàng Trứ đòi hỏi ngƣời Hmông
phải từ bỏ nhiều phong tục tập quán truyền thống
36
1.8. Tiểu kết chƣơng 1
37
Chƣơng 2. TỔ CHỨC VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
38
2.1. Phƣơng pháp luận nghiên cứu của đề tài
38
2.1.1. Nghiên cứu niềm tin đối với đạo Tin lành từ góc độ của tâm lý
học xã hội
38
2.1.2. Nghiên cứu niềm tin đối với đạo Tin lành từ góc độ văn hoá và
tôn giáo
38
2.1.3. Nghiên cứu niềm tin đối với đạo Tin lành mang tính hệ thống
38
2.2. Các phƣơng pháp nghiên cứu
39
2.2.1. Phƣơng pháp nghiên cứu tài liệu
39
2.2.2 Phƣơng pháp quan sát có tham dự
39
2.2.3. Phƣơng pháp điều tra bằng bảng hỏi
39
2.2.4. Phƣơng pháp phỏng vấn sâu
41
2.2.5. Phƣơng pháp mô phỏng thống kê toán học
44
2.3. Tiểu kết chƣơng 2
44
Chƣơng 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
45
3.1.Vài nét về đặc điểm đời sống tâm linh và sự chuyển đạo của
ngƣời Hmông
45
3.1.1. Dân tộc Hmông ở khu vực phía Bắc nƣớc ta – dân số và các đặc
điểm kinh tế - xã hội
45
3.1.2. Đời sống tâm linh và sự chuyển đạo của dân tộc Hmông phía
Bắc nƣớc ta
51
3.2. Thực trạng niềm tin tôn giáo của ngƣời Hmông ở một số tỉnh
phía Bắc nƣớc ta hiện nay
67
3.2.1. Niềm tin vào Đức chúa trời – Vàng Trứ
68
3.2.2. Niềm tin của các tín đồ Hmông vào sự tồn tại một thế giới khác
81
3.2.3. Niềm tin vào con ngƣời
88
3.3. Tiểu kết chƣơng 3
89
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
1. Kết luận
91
2. Kiến nghị
93
TÀI LIỆU THAM KHẢO
94
PHỤ LỤC
97