ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA KINH TẾ
TRƯƠNG DUY HÒA
TOÀN CẦU HÓA KINH TÊ VÀ HỘI NHẬP Quốc TÊ
CỦA VIỆT NAM
Chuyên ngành: Kinh tế chính trị XHCN
Mã số: 50201
LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC KINH TẾ
Người hướng dẫn khoa học: TS. Tạ Kim Ngọc, Viện Kinh tế thế giói
OAI HOC QUÔC IỈIA HA N Jt !
TRUNG TÂM THÒNG TIN T>*L:
HÀ NỘI - 200«
M ỤC LỤC
Trang
Lời nói đầu 3
Chương 1 6
C ơ SỞ CỦA TOÀN CẦU HOÁ KINH TẾ 6
1.1. Bản châ't của toàn cầu hóa kinh tế 6
1.1.1. Xét về mặt quan niệm 6
1.1.2. Xét về mặt lịch sử 10
1.2. Cơ sở khách quan và những nhân tố thúc đẩy sự gia tăng 11
toàn cầu hóa kinh tế
1.2.1. Sự phát triển mạnh mẽ của lực lượng sản xuất dưới tác 11
động của cách mạng khoa học và công nghệ
1.2.2. Sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế thị trường 19
1.2.3. Sự phát triển mạnh mẽ của các công ty xuyên quốc gia 21
1.2.4. Vai trò của một số định chế kinh tế - tài chính toàn cầu 28
và khu vực
1.2.4.1. Tổ chức thương mại thế giới ( WTO ) 29
1.2.4.2. Quỹ tiền tệ quốc tế ( IMF ) 30
1.2.4.3. Ngân hàng thế giới ( WB ) 32
1.2.4.4. Ngân hàng phát triển Châu Á ( ADB ) 34
1.2.4.5. Các tổ chức kinh tế khu vực khác 36
1.2.5. Chiến tranh lạnh kết thúc là động lực thúc đẩy toàn cầu 36
hóa kinh tế và hội nhập quốc tế.
Chương 2 38
NHŨNG ĐẶC TRUNG CHỦ YẾU CỦA TOÀN
CẦU HÓA KINH TẾ
2.1. Toàn cầu hóa kinh tế hiện nay là giai đoạn phát triển 38
cao của quốc tế hóa kinh tế
I
47
49
53
57
63
69
69
72
72
74
3}
94
94
95
Toàn cầu hóa kinh tế là một quá trình vận động khách
quan của lịch sử bao hàm trong đó đổng thời xu hướng
tự do hóa gắn liền với việc hội nhập kinh tế quốc tế
Toàn cầu hóa kinh tế là một quá trình vừa hợp tác chặt
chẽ vừa cạnh tranh với nhau rất quyết liệt
Toàn cầu hóa kinh tê là xu thế khách quan nhưng đang
chịu sự chi phối của chủ nghĩa tư bản, đứng đầu là Mỹ
Toàn cầu hóa kinh tế là một quá trình mang tính hai
mặt: tích cực và tiêu cực.
Toàn cầu hóa kinh tế hiện nay đang gia tăng mạnh mẽ
gắn liền với xu thế khu vực hóa
Chương 3
VIỆT NAM HỘI NHẬP KINH TÊ KHU vực VÀ
THẾ GIỚI
Quan điểm của Đảng và Nhà nước Việt Nam về vấn đề
hội nhập và phát triển
Qúa trình hội nhập quốc tế của Việt Nam
Những thuận lợi hay là cơ hội của Việt Nam khi tham
gia toàn cầu hóa kinh tế và hội nhập quốc tế
Những thành tựu bước đầu của Việt Nam trong tiến
trình hội nhập quốc tế
Những khó khăn thách thức đối với Việt Nam trong tiến
trình toàn cầu hóa kinh tế và hội nhập quốc tế
Một số giải pháp góp phần thúc đẩy việc hội nhập với
khu vực và thế giới của Việt Nam
Cần chủ động hội nhập quốc tế bằng một chương trình
tổng thể với những nội dung và lộ trình hợp lý...
Cần tiếp tục đường lối đổi mới...theo hướng đạt tiêu
chuẩn phổ biến của quốc tế về các thể chế kinh tế thị
trường, trước hết là trong các lĩnh vực thương mại, đầu
tư, tài chính - ngãn hàng, thủ tục hành chính...
n
3.3.3. Cần tiếp tục đổi mới tiến tới hoàn thiện cơ chế hoạt 96
động kinh tế của bản thân các doanh nghiệp Nhà nước
theo hướng năng động, hiệu quả, tự hạch toán kinh
doanh trên cơ sở lỗ lãi...
3.3.4. Đổi mới công tác đào tạo nguồn nhân lực cho phù hợp 98
với thị trường lao động trong nước và quốc tế...
3.3.5. Cần có kế hoạch đồng bộ từng bước xây dựng và phát 99
triển...các công ty xuyên quốc gia của Việt Nam...
3.3.6. Đẩy nhanh việc xây dựng và phát triển các cơ sở hạ tầng 99
quan trọng như đường giao thông, hải cảng, sân bay...
KẾT LUẬN 101
PHẦN PHỤ LỤC 102
Phụ lục 1 103
Phụ lục 2 105
Phụ lục 3 106
Phụ lục 4 107
Phụ lục 5 108
Phụ lục 6 109
Phụ lục 7 111
Phụ lục 8 112
Phụ lục 9 113
Phụ lục 10 114
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 115
m
NHŨNG CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN
ADB : Ngân hàng phát triển Châu Á
AIA : Khu vực đầu tư A SE AN
A FT A : Khu vực mậu dịch tự do ASEAN
APEC : Diễn đàn hợp tấc kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương
A SE A N : Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á
ASEM : Hội nghị thượng đỉnh Á - Âu
CEPT : Chương trình ưu đãi thuế quan có hiệu lực chung
E C A F E : Hội nghị ủy ban kinh tế của LHQ về Châu Á và Viễn Đôn]
E X IM B A N K : Ngân hàng xuất nhập khẩu của Mỹ
EU : Liên minh Châu Âu
FDI : Đầu tư trực tiếp nước ngoài
GATT : Hiệp định chung về thuế quan và thương mại
GDP : Tổng sản phẩm quốc nội
GNP : Tổng sản phẩm quốc dân
IBRD : Ngân hàng tái thiết và phát triển quốc tế
IDA : Hiệp hội phát triển quốc tế
IFC : Công ty tài chính quốc tế
IM F : Quỹ tiền tệ quốc tế