BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƢỜNG ĐẠI HỌC NHA TRANG
----------oOo----------
ĐÀO VĂN TRÍ
NGHIEÂN CÖÙU MOÄT SOÁ ÑAËC ÑIEÅM SINH HOÏC SINH SAÛN NHAÂN TAÏO
VAØ COÂNG NGHEÄ SAÛN XUAÁT GIOÁNG TOÂM HE CHAÂN TRAÉNG
LITOPENAEUS VANNAMEI
(BOONE, 1931)
Chuyên ngành: Nuôi thủy sản nƣớc mặn, lợ
Mã số: 62 62 70 05
LUẬN ÁN TIẾN SĨ NÔNG NGHIỆP
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC:
1. PGS.TS NGUYỄN XUÂN LÝ
2. PGS.TS ĐỖ THỊ HÒA
NHA TRANG – 2012
ii
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình do tôi nghiên cứu. Một phần số liệu sử
dụng trong luận án đƣợc tập hợp từ 02 đề tài cấp Bộ Thủy sản và 01 đề tài cấp cơ sở
Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản III. Cả 3 đề tài này đều do tôi làm chủ
nhiệm.
1. Đề tài cấp Bộ: “Nghiên cứu áp dụng quy trình sản xuất giống và cơ sở
khoa học phục vụ quy hoạch vùng nuôi tôm chân trắng Litopenaeus vannamei
(Boone, 1931)” năm 2003-2004. Đề tài đã đƣợc nghiệm thu cấp Bộ năm 2005.
2. Đề tài cấp Bộ: ”Đánh giá và phân tích cơ sở khoa học của phát triển nuôi
bền vững tôm chân trắng Litopenaeus vannamei (Boone, 1931) ở Việt Nam” năm
2004-2005. Đề tài đã đƣợc nghiệm thu cấp Bộ năm 2006.
3. Đề tài cấp cơ sở: ”Nghiên cứu sản xuất tôm chân trắng Litopenaeus
vannamei (Boone, 1931) bố mẹ chất lƣợng và sạch bệnh có nguồn gốc nhập từ
Hawaii phục vụ sản xuất giống nhân tạo” năm 2009. Đề tài đã đƣợc nghiệm thu cấp
Viện năm 2010.
Các số liệu trong luận án là trung thực, nội dung trích dẫn đều đƣợc chỉ rõ
nguồn gốc.
Những kết luận khoa học trong luận án chƣa từng đƣợc ai công bố trong bất
kỳ công trình nào.
Tác giả luận án
Đào Văn Trí
iii
LỜI CẢM ƠN
Xin gửi lời biết ơn chân thành đến PGS.TS Nguyễn Xuân Lý và PGS.TS Đỗ
Thị Hòa đã tận tình giúp đỡ, hướng dẫn và truyền đạt cho tôi những kiến thức quí
báu để hoàn thành bản luận án này.
Xin bày tỏ lòng biết ơn đến:
PGS.TS Lại Văn Hùng - Khoa NTTS - Đại học Nha Trang
PGS.TS Nguyễn Đình Mão - Khoa Tại chức - Đại học Nha Trang
đã tận tình giúp đỡ, động viên và truyền đạt cho tôi những kinh nghiệm quí báu,
giúp tôi chỉnh sửa những thiếu sót trong luận án.
Đến tất cả các những người thân trong gia đình: Ba mẹ, anh chị và người vợ
hiền; và các bạn đồng nghiệp những lời cảm ơn sâu sắc nhất.
Ban lãnh đạo Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản III, Trung tâm Quốc gia
giống hải sản Miền Trung, Trung tâm tư vấn, sản xuất và dịch vụ khoa học công
nghệ Thủy sản đã tạo nhiều điều kiện thuận lợi, và cho sử dụng các trang thiết bị
sẵn có của đơn vị để tôi triển khai nội dung luận án.
Các cán bộ thuộc Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản III- những người đã
phối hợp làm việc nhiệt tình và đầy trách nhiệm.
Tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc nhất đến những sự
giúp đỡ quí báu đó./.
Tác giả luận án
Đào Văn Trí
iv
MỤC LỤC
trang
Trang phụ bìa ............................................................................................................ i
Lời cam đoan ............................................................................................................ ii
Lời cảm ơn ............................................................................................................... iii
Mục lục ..................................................................................................................... iv
Danh mục các ký hiệu, các chữ viết tắt ............................................................... viii
Danh mục các bảng ................................................................................................. ix
Danh mục các hình ............................................................................................... xii
MỞ ĐẦU ................................................................................................................... 1
Chƣơng 1 - TỔNG QUAN TÀI LIỆU .................................................................. 4
1.1. MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC CỦA TÔM CHÂN TRẮNG
1.1.1 Hệ thống phân loại .................................................................................. 4
1.1.2 Đặc điểm hình thái. ................................................................................. 4
1.1.3 Đặc điểm phân bố ................................................................................... 6
1.1.4 Tập tính sống .......................................................................................... 7
1.1.5 Tính ăn và nhu cầu dinh dƣỡng .............................................................. 7
1.1.6 Sinh trƣởng và lột xác ............................................................................. 9
1.1.7 Đặc điểm sinh sản ............................................................................... 11
1.2. HIỆN TRẠNG NUÔI TÔM CHÂN TRẮNG THƢƠNG PHẨM TRÊN THẾ
GIỚI VÀ VIỆT NAM .......................................................................... 13
1.2.1 Trên thế giới .......................................................................................... 13
1.2.2 Tại Việt Nam ........................................................................................ 15
v
1.3. MỘT SỐ NGHIÊN CỨU VỀ SINH SẢN NHÂN TẠO TÔM CHÂN TRẮNG
............................................................................................................... 18
1.3.1 Nghiên cứu liên quan đến nuôi thành thục tôm chân trắng bố mẹ ...... 18
1.3.2 Nghiên cứu liên quan đến sản xuất giống nhân tạo tôm chân trắng ..... 22
1.4. NGHIÊN CỨU VỀ BỆNH Ở TÔM CHÂN TRẮNG TRÊN THẾ GIỚI VÀ
VIỆT NAM ............................................................................................ 26
1.4.1 Trên thế giới ......................................................................................... 26
1.4.2 Tại Việt Nam ........................................................................................ 33
1.5. NGHIÊN CỨU VỀ CHỌN GIỐNG TÔM CHÂN TRẮNG ............................ 34
1.5.1 Chƣơng trình nghiên cứu chọn giống tôm chân trắng tại Viện Hải
Dƣơng Hawaii (OI) ........................................................................ 35
1.5.2 Chƣơng trình nghiên cứu chọn giống tôm chân trắng của SyAqua (Mỹ)
....................................................................................................... 37
1.5.3 Chƣơng trình quản lý nguồn giống tôm của tổ chức thú y thế giới (OIE)
........................................................................................................ 37
1.5.4 Nghiên cứu sản xuất tôm chân trắng sạch bệnh tại Trung tâm giống
Vannamei (VBC)-Indonesia........................................................... 38
Chƣơng 2 - VẬT LIỆU VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ......................... 39
2.1. ĐỐI TƢỢNG, ĐỊA ĐIỂM VÀ THỜI GIAN NGHIÊN CỨU .................... 39
2.1.1. Đối tƣợng nghiên cứu ......................................................................... 39
2.1.2. Thời gian nghiên cứu ............................................................................ 39
2.1.3. Địa điểm nghiên cứu ............................................................................. 39
2.2. SƠ ĐỒ KHỐI NỘI DUNG NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI ......................... 40
2.3. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU................................................................. 41
