intTypePromotion=1

Nghiên cứu một số đặc điểm dịch tễ và kết quả điều trị nang ấu trùng sán dây lợn ở người tại Bệnh viện đa khoa trung ương Thái Nguyên

Chia sẻ: Nguyễn Tuấn Anh | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:3

0
33
lượt xem
2
download

Nghiên cứu một số đặc điểm dịch tễ và kết quả điều trị nang ấu trùng sán dây lợn ở người tại Bệnh viện đa khoa trung ương Thái Nguyên

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Nội dung bài viết tiến hành khám cho 16 bệnh nhân có triệu chứng nhiễm bệnh ấu trùng sán dây lợn và điều trị cho 8 bệnh nhân đã được chẩn đoán xác định bằng thuốc Albendazole (Zentel) liều: 10-15 mg/kg/24giờ x 20 ngày x 2-3 đợt. Tuy số liệu nghiên cứu còn ít, chưa thật khách quan nhưng chúng tôi cũng đã có một số nhận xét kết quả như sau: Nang ấu trùng sán dây lợn phân bố nhiều nhất ở chi trên và ngực, bụng, sau đó là ở chi dưới – lưng – đầu, mặt và ít hơn là ở vùng cổ. Triệu chứng hay gặp nhất là đau nhẹ các cơ, sau đó là co giật cơ – nhức đầu – suy nhược giảm trí nhớ và ít nhất là động kinh. Điều trị bệnh ấu trùng sán dây lợn bằng Albendazole liều.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Nghiên cứu một số đặc điểm dịch tễ và kết quả điều trị nang ấu trùng sán dây lợn ở người tại Bệnh viện đa khoa trung ương Thái Nguyên

NGHIEÂN CÖÙU MOÄT SOÁ ÑAËC ÑIEÅM DÒCH TEÃ<br /> VAØ KEÁT QUAÛ ÑIEÀU TRÒ NANG AÁU TRUØNG SAÙN DAÂY LÔÏN ÔÛ NGÖÔØI<br /> TAÏI BEÄNH VIEÄN ÑA KHOA TRUNG ÖÔNG THAÙI NGUYEÂN<br /> Höùa Vaên Thöôùc vaø coäng söï*<br /> <br /> SURVEY OF EPIDERMIOLOGICAL CHARACTERISTICS AND EFFICACY TREATMENT IN HUMAN<br /> CYSTICERCOSIS IN THAI NGUYEN GENERAL HOAPITAL<br /> Hua Van Thuoc et al.* Y Hoc TP. Ho Chi Minh * Special issue of Parasitology - Vol. 5<br /> - Supplement of No 1 - 2001: 55 - 58<br /> <br /> TOÙM TAÉT<br /> Chuùng toâi ñaõ tieán haønh khaùm cho 16 beänh nhaân coù trieäu chöùng nhieãm beänh aáu truøng saùn daây lôïn vaø ñieàu<br /> trò cho 8 beänh nhaân ñaõ ñöôïc chaån ñoaùn xaùc ñònh baèng thuoác Albendazole (Zentel) lieàu: 10-15 mg/kg/24giôø x<br /> 20 ngaøy x 2-3 ñôït. Tuy soá lieäu nghieân cöùu coøn ít, chöa thaät khaùch quan nhöng chuùng toâi cuõng ñaõ coù moät soá<br /> nhaän xeùt keát quaû nhö sau: * Nang aáu truøng saùn daây lôïn phaân boá nhieàu nhaát ôû chi treân vaø ngöïc, buïng, sau ñoù laø<br /> ôû chi döôùi – löng – ñaàu, maët vaø ít hôn laø ôû vuøng coå. * Trieäâu chöùng hay gaëp nhaát laø ñau nheï caùc cô, sau ñoù laø<br /> co giaät cô – nhöùc ñaàu – suy nhöôïc giaûm trí nhôù vaø ít nhaát laø ñoäng kinh. * Ñieàu trò beänh aáu truøng saùn daây lôïn<br /> baèng Albendazole lieàu:<br /> 15 mg/kg/24 giôø x 20 ngaøy x 2-3 ñôït – heát nang saùn vôùi tyû leä 6/8 tröôøng hôïp.<br /> * Boä moân Kyù sinh hoïc, Tröôøng Ñaïi hoïc Y Khoa Thaùi Nguyeân<br /> <br /> ÑAËT VAÁN ÑEÀ<br /> Beänh aáu truøng saùn lôïn daây laø moät beänh nguy<br /> hieåm ñoái vôùi con ngöôøi. Ngöôøi maéc beänh aáu truøng<br /> saùn lôïn daây coù theå daãn ñeán töû vong ñaëc bieät laø theå<br /> naõo. Beänh saùn daây lôïn ñaõ coù töø laâu vaø ôû haàu heát caùc<br /> nöôùc treân theá giôùi, ñaëc bieät lieân quan tôùi phong tuïc<br /> taäp quaùn nuoâi lôïn thaû roâng, aên tieát canh, nem chua,<br /> thòt taùi vaø vaán ñeà troàng troït baèng phaân ngöôøi. Beänh<br /> phoå bieán ôû nhöõng vuøng daân cö soáng trong ñieàu kieän<br /> veä sinh moâi tröôøng keùm, xöû lyù chaát thaûi khoâng ñuùng<br /> quy caùch.<br /> ÔÛ nöôùc ta, beänh aáu truøng saùn daây lôïn chaéc chaén<br /> coù töø laâu. Tuy nhieân, caùc y vaên môùi nhaéc tôùi nhieàu<br /> trong nhöõng naêm gaàn ñaây. Tröôøng ñaïi hoïc Y Haø<br /> Noäi (1985) vaø Vieän Soát Reùt-Kyù sinh truøng-Coân<br /> Truøng (1993) ñaõ nghieân cöùu dòch teã hoïc, chaån ñoaùn<br /> vaø ñieàu trò beänh aáu truøng saùn daây lôïn ôû moät soá ñieåm<br /> thuoäc ñoàng baèng, trung du vaø caû mieàn nuùi. Tuy<br /> nhieân, caùc soá lieäu nghieân cöùu veà beänh aáu truøng saùn<br /> daây lôïn ôû nöôùc ta coøn ít oûi so vôùi caùc lónh vöïc khaùc,<br /> nhaát laø ôû ñòa baøn mieàn nuùi. Do vaäy, chuùng toâi tieán<br /> <br /> Chuyeân ñeà kyù sinh truøng<br /> <br /> haønh ñeà taøi naøy nhaèm hai muïc tieâu sau:<br /> 1. Goùp phaàn nghieân cöùu moät soá ñaëc ñieåm veà<br /> dòch teã cuûa beänh aáu truøng saùn daây lôïn ôû moät soá<br /> dieåm thuoäc mieàn nuùi phía Baéc Vieät Nam.<br /> 2. Nhaän xeùt keát quaû böôùc ñaàu ñieàu trò beänh aáu<br /> truøng saùn daây lôïn baèng thuoác uoáng (Albendazole)<br /> daøi ngaøy.<br /> <br /> ÑOÁI TÖÔÏNG<br /> NGHIEÂN CÖÙU<br /> <br /> VAØ<br /> <br /> PHÖÔNG<br /> <br /> PHAÙP<br /> <br /> Ñoái töôïng nghieân cöùu<br /> Taát caû nhöõng beänh nhaân coù bieåu hieän beänh aáu<br /> truøng saùn daây lôïn ñeán khaùm taïi beänh vieän Ña khoa<br /> Trung öông Thaùi Nguyeân.<br /> Phuông phaùp nghieân cöùu<br /> - Hoûi kyõ trieäu chöùng cô naêng. Do chöa coù ñieàu<br /> kieän chuïp caét lôùp cho beänh nhaân neân caàn löu yù ñeán<br /> caùc daáu hieäu (ñoäng kinh, co giaät, nhöùc ñaàu, giaûm trí<br /> nhôù…) khi nang saùn ôû naõo.<br /> Khaùm caùc nang aáu truøng döôùi da vaø trong caùc<br /> <br /> 1<br /> <br /> lôùp cô noâng baèng sôø naén.<br /> Tieán haønh moät soá xeùt nghieäm caàn thieát:<br /> <br /> caùc cô<br /> 7/0<br /> <br /> caùc cô<br /> 6/10<br /> <br /> 5/10<br /> <br /> giaûm trí nhôù<br /> 2/10<br /> <br /> 2/10<br /> <br /> + Soi ñaùy maét<br /> <br /> Keát quaû baûng 5 cho thaáy bieåu hieän ñau nheï caùc<br /> cô hay gaëp nhaát, sau ñoù laø hieän töôïng co giaät cô,<br /> ñau ñaàu vaø ít gaëp hôn laø suy nhöôïc, giaûm trí nhôù,<br /> ñoäng kinh.<br /> <br /> + Ñieän taâm ñoà<br /> <br /> Keát quaû ñieàu trò beänh aáu truøng saùn daây lôïn<br /> <br /> + X quang tim phoåi<br /> <br /> Baûng 6. Keát quaû ñieàu trò<br /> <br /> + Sinh thieát nang saùn.<br /> + Xeùt nghieäm baïch caàu aùi toan.<br /> <br /> Ñieàu trò theo phaùc ñoà Albendazole (Zentel)<br /> 10 –15 mg/kg/24 giôø x 20 ngaøy x 2-3 ñôït.<br /> Xöû lyù soá lieäu theo phöông phaùp thoáng keâ y hoïc.<br /> <br /> KEÁT QUAÛ NGHIEÂN CÖÙU<br /> <br /> Keát quaû baûng 6 cho thaáy: qua ñieàu trò, 8 beänh<br /> nhaân thaáy heát nang saùn laø 6/8, giaûm 1/8 vaø khoâng<br /> taùc duïng 1/8.<br /> <br /> Moät soá ñaëc ñieåm dòch teã hoïc<br /> Baûng 1. Keát quaû chaån ñoaùn.<br /> N = 16 beänh nhaân<br /> U môõ<br /> U thaàn<br /> kinh<br /> 2/16<br /> 1/16<br /> <br /> Nang saùn<br /> 10/16<br /> <br /> Khoâng xaùc ñònh<br /> 3/16<br /> <br /> Keát quaû baûng 1: Soá beänh nhaân coù nang saùn<br /> 10/16, u môõ 2/16, u thaàn kinh 1/16 vaø 3/16 tröôøng<br /> hôïp khoâng xaùc ñònh.<br /> Baûng 2. Tyû leä maéc beänh nang aáu truøng saùn daây lôïn<br /> theo giôùi.<br /> Nam<br /> 8/10<br /> <br /> Nöõ<br /> 2/10<br /> <br /> Qua keát quaû baøng 2 cho thaáy tæ leä maéc beänh aáu<br /> truøng saùn daây lôïn ôû nam nhieàu hôn nöõ.<br /> Baûng 3. Tyû leä maéc beänh nang aáu truøng saùn daây lôïn<br /> theo ngheà nghieäp<br /> Laøm ruoäng<br /> 5/10<br /> <br /> Töï do<br /> 4/10<br /> <br /> Caùn boä<br /> 1/10<br /> <br /> Qua keát quaû baøng 3 cho thaáy tæ leä maéc beänh aáu<br /> truøng saùn daây lôïn ôû ngheà laøm ruoäng vaø töï do buoân<br /> baùn cao hôn caùn boä coâng nhaân vieân.<br /> Baûng 4. Phaân boá nang aáu truøng saùn daây lôïn treân ô<br /> theå ngöôøi.<br /> Ñaàu maët<br /> 7/10<br /> <br /> Coå<br /> 4/10<br /> <br /> Ngöïc, buïng Löng<br /> 10/10<br /> 7/10<br /> <br /> Chi treân Chi döôùi<br /> 10/10<br /> 8/10<br /> <br /> Keát quaû baûng 4 cho thaáy tæ leä nang aáu truøng saùn<br /> nhieàu nhaát ôû chi treân vaø ngöïc buïng sau ñoù ñeán chi<br /> döôùi, löng, ñaàu maët, thaáp nhaát laø ôû vuøng coå.<br /> Baûng 5. Caùc bieåu hieän thöôøng gaëp<br /> Ñau nheï Co giaät<br /> <br /> Nhöùc ñaàu<br /> <br /> N=10 Göõi tuyeán<br /> Ñieàu trò taïi choã 8/10<br /> treân<br /> Heát nang saùn Giaûm nang<br /> Khoâng<br /> saùn<br /> giaûm nang<br /> saùn<br /> 2/10<br /> 6/8<br /> 1/8<br /> 1/8<br /> <br /> Suy nhöôïc<br /> <br /> Ñoäng kinh<br /> <br /> Baûng 7. Soá ñôït ñieàu trò<br /> 1 ñôït<br /> 3<br /> <br /> N= 8<br /> 2 ñôït<br /> 3<br /> <br /> 3 ñôït<br /> 2<br /> <br /> Keát quaû baûng 7 cho thaáy soá chæ caàn duøng 1 dôït<br /> thuoác ñaõ khoûi laø 3 beänh nhaân, soá duøng ñeán 2 ñôït<br /> môùi khoûi laø 3 beänh nhaân vaø 2 tröôøng hôïp duøng 3<br /> ñôït thuoác khoâng taùc duïng.<br /> <br /> NHAÄN XEÙT KEÁT QUAÛ<br /> Moät soá ñaëc ñieåm cuûa beänh<br /> - Qua khaùm 16 beänh nhaân nghi maéc beänh aáu<br /> truøng saùn daây lôïn, chuùng toâi xaùc ñònh 10 tröôøng hôïp<br /> coù nang saùn, 2 beänh nhaân u môõ, 1 beänh nhaân u thaàn<br /> kinh vaø 3 tröôøng hôïp göõi ñi Haø Noäi.<br /> - Tæ leä maéc beänh aáu truøng saùn daây lôïn ôû nam<br /> cao hôn ôû nöõ (nam 8/10 vaø nöõ 2/`10). Coù theå do<br /> nam giôùi hay aên tieát canh lôïn, thòt taùi vaø nem chua<br /> hôn nöõ giôùi.<br /> - Tæ leä maéc beänh aáu truøng saùn daây lôïn theo<br /> ngheà nghieäp: tuy soá lieäu coøn ít nhöng cuõng ñaõ thaáy<br /> ñöôïc tæ leä 5/10 thuoäc nhöõng ngöôøi laøm ruoäng, 4/10<br /> laø ngheà töï do vaø caùn boä coâng nhaân vieân chöùc chæ<br /> 1/10. Chöùng toû nhöõng ngöôøi laøm ruoäng vaø töï do<br /> buoân baùn do ñieàu kieän coâng vieäc vaø veä sinh, aên<br /> uoáng deã tieáp xuùc vôùi caùc yeáu toá nhieãm beänh hôn<br /> nhöõng ngöôøi laø caùn boä coâng nhaân vieân chöùc.<br /> - Phaân boá aáu truøng saùn daây lôïn treân cô theå<br /> <br /> ngöôøi: tæ leä nang saùn nhieàu nhaát ôû ngöïc, buïng vaø chi<br /> treân (10/10), sau ñoù laø chi döôùi (8/10), ñaàu maët vaø<br /> löng 7/10 vaø ít nhaát laø vuøng coå (4/10). Tæ leä naøy<br /> cuõng töông ñoàng vôùi soái lieäu cuûa Boä moân Kyù sinh<br /> truøng - Ñaïi hoïc Y Haø Noäi nghieân cöùu naêm 1985: tæ<br /> leä nang saùn nhieàu nhaát ôû chi treân (26,2%), sau ñoù laø<br /> ngöïc, buïng (24,5%), ñaàu – maët (10,5%) vaø ít gaëo<br /> nhaát laø löng vaø coå (9,3%).<br /> - Bieåu hieän trieäu chöùng beänh: Hieän töông ñau<br /> nheï caùc cô coù ôû haàu heát caùc beänh nhaân (7/10) sau<br /> ñoù laø co giaät caùc cô (6/10), nhöùc ñaàu (5/10) vaø cuoái<br /> cuøng laø ñoäng kinh, suy nhöôïc cô theå, giaûm trí nhôù<br /> (2/10). nghieân cöùu cuûa Ñaïi hoïc Y Haø Noäi naêm 1985<br /> thaáy bieåu hieän nhöùc ñaàu vôùi tæ leä cao nhaát (48,2%),<br /> co giaät cô (34,3%), suy nhöôïc cô theå vaø giaûm trí<br /> nhôù (28,1%). Qua keát quaû nghieân cöùu treân chöùng toû<br /> phaàn lôùn beänh nhaân khi ñaõ ñeán Haø Noäi thöôøng laø<br /> naëng. Keát quaû cuûa chuùng toâi chuû yeáu laø nöõng beänh<br /> nhaân coù nang saùn ôû döôùi da, cô noâng. Beänh nhaân<br /> ñeán vôùi chuùng toâi thöôøng laø nheï, hôn nöõa soá lieäu<br /> coøn ít neân chöa thaät söï ñaïi dieän.<br /> <br /> KEÁT QUAÛ ÑIEÀU TRÒ<br /> - Trong soá 10 beänh nhaân ñöôïc chaån ñoaùn maéc<br /> beänh nang aáu truøng saùn daây lôïn, coù 2 tröôøng hôïp<br /> ñoäng kinh naëng, chuùng toâi göõi tuyeán treân. Qua ñieàu<br /> trò 8 beänh nhaân coøn laïi baèng Albendazole lieàu 15<br /> mg.kg.24 giôø x 20 ngaøy x 2-3 ñôït, chuùng toâi thaáy:<br /> 6/8 beänh nhaân heát nang saùn<br /> 1/8 beänh nhaân giaûm vaø sau vaøi thaùng laïi taùi<br /> phaùt<br /> 1/8 tröôøng hôïp khoâng taùc duïng.<br /> - Keát quaû cuûa chuùng toâi phuø hôïp vôùi soá lieäu cuûa<br /> Vieän Soát reùt Kyù sinh truøng-Coân truøng nghieân cöùu<br /> 1998 thaáy: ñieàu trò beänh aáu truøng saùn daây lôïn ôû<br /> <br /> Chuyeân ñeà kyù sinh truøng<br /> <br /> ngöôøi baèng Albendazole lieàu 15 mg/kg/24 giôø x 20<br /> ngaøy x 2-3 ñôït, heát nang saùn döôùi da 83,3% vaø naõo<br /> 18,8%.<br /> - Sau khi uoáng thuoác 2 tuaàn caùc nang saùn to<br /> leân. Sang tuaàn thöù 3, caùc nang saùn nhoû daàn vaø maát<br /> ñi, moät soá taïi thaønh noát hoaù voâi nhoû. Tuaàn töï dieãn<br /> bieán naøy phuø hôïp vôùi nhaän xeùt cuûa caùc taùc giaû Vieän<br /> Soát reùt-Kyù sinh truøng-Coân truøng vaø Ñaïi hoïc Y Haø<br /> Noäi ñaõ nghieân cöùu tröôùc ñaây.<br /> Soá beänh nhaân chæ duøng 1 ñôït thuoác: 3/8<br /> Soá beänh nhaân phaûi duøng ñeán 2 ñôït thuoác : 3/8<br /> 2/8 tröôøng hôïp duøng 3 ñôït maø khoâng khoûi beänh.<br /> Ñieàu naøy coù theå do chuùng toâi chaån ñoaùn khoâng<br /> ñuùng hoaëc naèm trong tyû leä 16,7% khoâng taùc duïng<br /> nhö taøi lieäu cuûa Vieän Soát reùt ñaõ neâu. Tuy nhieân,<br /> Albendazole vaãn ñöôïc cho laø thuoác taùc duïng toát<br /> nhaát vôùi nang aáu truøng saùn daây lôïn.<br /> <br /> KEÁT LUAÄN<br /> Beänh aáu truøng saùn daây lôïn thöôøng bieåu hieän vôùi<br /> nhöõng nang (keùn) ôû döôùi da vaø ôû cô noâng neân deã<br /> phaùt hieän baèng caùc phöông phaùp khaùm thoâng<br /> thöôøng. Nang saùn nhieàu nhaát ôû ngöïc, buïng, chi treân,<br /> sau ñoù ñeán chi döôùi, löng-ñaàu maët vaø ít nhaát laø<br /> vuøng coå.<br /> Trieäu chöùng hay gaëp nhaát laø ñau nheï caùc cô,<br /> sau ñoù ñeán co giaät cô - nhöùc ñaàu - suy nhöôïc, giaûm<br /> trí nhôù- ñoäng kinh.<br /> Ñieàu trò beänh aáu truøng saùn daây lôïn baèng thuoác<br /> Albendazole<br /> <br /> TAØI LIEÄU THAM KHAÛO<br /> 1.<br /> 2.<br /> <br /> Kyù sinh truøng y hoïc. NXB Y hoïc. Haø Noäi – 1997.<br /> Thoâng tin phoøng choáng beänh soát reùt vaø caùc beänh kyù sinh truøng.<br /> Vieän soát reùt - Kyù sinh truøng - Coân truøng Haø Noäi, naêm 1998.<br /> <br /> 3<br /> <br />
ADSENSE
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2