ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
===========o0o============
NGUYỄN THỊ THÙY DƢƠNG
THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN TÂM LÝ SẴN SÀNG ĐI
HỌC CỦA TRẺ ĐẾN TUỔI VÀO LỚP 1 (6 TUỔI) Ở
TỈNH THÁI BÌNH
Ngành: Tâm lý học
Chuyên ngành: Tâm lý học xã hội
Mã số: 60.31.80
LUẬN VĂN THẠC SĨ
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
PGS.TS LÊ KHANH
HÀ NỘI 2009
Lời cảm ơn!
Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Giám Hiệu Trường Đại học Khoa học
Xã hội và Nhân văn, Ban Chủ nhiệm Khoa Tâm lý học và toàn thể các thầy cô
giáo đã nhiệt tình giảng dạy, hướng dẫn, tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong
suốt quá trình học tập.
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới thầy giáo hướng dẫn: PGS.TS Lê
Khanh - Người thầy đã tận tình giúp đỡ, hướng dẫn tôi trong suốt quá trình
học tập và làm luận văn.
Xin cảm ơn:
- Cô giáo Nguyễn Thị Hồng Nga đã hướng dẫn tôi cách sử dụng “Trắc
nghiệm sẵn sàng đi học” và giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên
cứu.
- Vụ Mầm non, Vụ Tiểu học – Bộ Giáo dục và Đào tạo.
- Các phòng ban đào tạo sau đại học Trường ĐH. KHXH & NV
- Cán bộ quản lý Thư viện Khoa Tâm lý học.
- Trường Tiểu học Lê Hồng Phong, Thành phố Thái Bình.
- Trường Tiểu học Thị trấn Vũ Thư, tỉnh Thái Bình.
- Trường Tiểu học Tân Lập II, xã Tân Lập, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái
Bình.
- 30 Hiệu trưởng trường mầm non đã nghiên cứu trên địa bàn tỉnh TB.
- 100 phụ huynh của 3 trường Tiểu học Lê Hồng Phong, trường Tiểu học
Thị Trấn Vũ Thư và trường Tiểu học Tân Lập II, tỉnh Thái Bình.
Đã tạo mọi điều kiện giúp đỡ tôi hoàn thành đề tài này.
Xin cảm ơn gia đình, bạn bè, đồng nghiệp đã động viên, khích lệ và
giúp đỡ tôi rất nhiều trong quá trình học tập và hoàn thiện luận văn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày 9 tháng 10 năm 2009
TÁC GIẢ
Nguyễn Thị Thuỳ Dƣơng
MỤC LỤC
PHẦN MỞ ĐẦU ............................................................................................................... 5
Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI ............................................................. 9
1.1. Tổng quan lịch sử nghiên cứu vấn đề .................................................................... 9
1.1.1. Ở nƣớc ngoài .................................................................................................... 9
1.1.2. Ở trong nƣớc. ................................................................................................. 12
1.2. Một số khái niệm công cụ của đề tài .................................................................... 15
1.2.1. Khái niệm “Tuổi vào lớp 1” (còn gọi là Tuổi đi học) ............................. 15
1.2.2. Khái niệm “Lớp 1” ....................................................................................... 16
1.2.3. Khái niệm “Tâm lí sẵn sàng đi học lớp 1” ............................................... 17
1.3. Một số vấn đề lý luận liên quan đến sự phát triển tâm lí sẵn sàng đi học của
trẻ em tròn 6 tuổi ............................................................................................................. 19
1.3.1. Khái niệm “Hoạt động chủ đạo” ............................................................... 19
1.3.2. Mét sè ®Æc ®iÓm cña ho¹t ®éng vui ch¬i cña trÎ mÉu gi¸o víi t- c¸ch
lµ ho¹t ®éng chñ ®¹o ....................................................................................................... 23
1.3.3. Mét sè ®Æc ®iÓm cña ho¹t ®éng häc tËp cña häc sinh líp 1 víi t- c¸ch
lµ ho¹t ®éng chñ ®¹o. .................................................................................................. ..27
1.3.4. Sù chuyÓn ho¹t ®éng chñ ®¹o tõ ho¹t ®éng vui ch¬i sang ho¹t ®éng
häc tËp ë trÎ 6 tuæi vµo líp 1 tr- êng phæ
th«ng……………………………………..33
1.3.5. Mét sè khã kh¨n t©m lý khi trÎ 6 tuæi vµo häc líp 1 (Khi diÔn ra qu¸
tr×nh chuyÓn ho¹t ®éng chñ ®¹o tõ ho¹t ®éng vui ch¬i sang ho¹t ®éng häc tËp).
............................................................................................................................................ .36
1.4. Một số đặc điểm phát triển của trẻ 6
tuổi……………………………………38
1.4.1. Vận
động………………………………………………………………..38
1.4.2. Chú
ý……………………………………………………………………39
1.4.3. Tri
giác………………………………………………………………….39
1.4.4. Trí
nhớ...………………………………………………………………..40
1.4.5. Tƣ
duy……………………………………………………………....40
1.4.6. Tƣởng
tƣợng……………………………………………………………41
1.4.7. Ngôn
ngữ………………………………………………………………..41
1.4.8. Ý chí…………………………………………………………………...42
1.4.9. Tình cảm - Quan hệ xã hội……………………………………………42
1.4.10. Động
cơ……………………………………………………………….43
1.4.11. Giao tiếp……………………………………………………………...43
1.4.12. Mèi quan hÖ chÆt chÏ gi÷a sù ph¸t triÓn nhËn thøc, hµnh vi ý chÝ, kh
n¨ng chó ý, ng«n ng÷, ®éng c¬, giao tiÕp vµ t×nh c¶m - quan hÖ x· héi cña trÎ 6
tuæi………………………………………………………………………………45
1.5. Các yếu tố tác động đến sự phát triển tâm lý sẵn sàng đi học lớp 1 và những
việc cần làm của gia đình và trƣờng mầm non để phát triển tâm lý sẵn sàng đi
học cho trẻ 6
tuổi……………………………………………………………………47
1.5.1. YÕu tè gi¸o dôc gia ®×nh…………………….…………………….…...47
1.5.2. Yếu tố giáo dục của lớp mẫu giáo ở trƣờng mầm non………………..51
Chƣơng 2: TỔ CHỨC VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU……………….57
2.1. Tæ chøc nghiªn cøu………………………………………………………...57
2.1.1. Giới thiệu chung về địa bàn nghiên cứu……………………………….57
2.1.2. Mẫu nghiên cứu………………………………………………………..58
2.1.3. Triển khai nghiên cứu…………………………………………………60