Đ 1
Câu 2: Đng chí hãy trình bày T t ng H Chí Minh v ư ưở các
nguyên t c t ch c và sinh ho t đng . S v n d ng nh ng nguyên t c
trên trong xây d ng Đng ta hi n nay.
Trong h th ng t t ng H Chí Minh, t t ng v Đng C ng s n ư ưở ư ưở
c a Ng i có v trí đc bi t quan tr ng. T t ng H Chí Minh v Đng ườ ư ưở
đc hình thành, phát tri n trong quá trình Ng i ti p thu b n ch t cáchượ ườ ế
m ng, khoa h c c a Ch nghĩa Mác - Lênin và v n d ng sáng t o vào đi u
ki n c th c a Vi t Nam. Trong quan ni m c a H Chí Minh, Đng C ng
s n là đi ti n phong c a giai c p công nhân. B n ch t giai c p c a Đng
th hi n ch đc vũ trang b ng ch nghĩa Mác- Lênin, h t t ng tiên ượ ư ưở
ti n c a giai c p vô s n. Đng không ch đi di n cho giai c p công nhân màế
còn vì quy n l i chung c a nhân dân lao đng.Vì v y,là m t l c l ng chính ư
tr lãnh đo toàn xã h i thì Đng C ng S n Vi t Nam ph i có nguyên t c c
th ,rõ ràng,ch t ch trong vi c t ch c và ho t đng.
T t ng H Chí Minh v Đng c ng s n là 1 h th ng lý lu n v iư ưở
n i dung h t s c phong phú.T t ng đó đc hình thành và phát tri n t ng ế ư ưở ượ
b c qua các th i k c a cách m ng Vi t Nam.Theo H Chí Minh,Đngướ
c ng s n Vi t Nam ph i đc xây d ng theo nh ng nguyên t c đng ki u ượ
m i c a giai c p vô s n.Vì v y , H Chí Minh tuân th các nguyên t c t
ch c Đng ki u m i c a lênin vào vi c xây d ng, t ch c Đng c ng s n
Vi t Nam.
I.Các nguyên t c t ch c và ho t đng c a Đng c ng s n Vi t
Nam theo t t ng H Chí Minh.ư ưở
1.T p trung dân ch là nguyên t c c b n trong xây d ng Đng. ơ
T p trung dân ch là nguyên t c t ch c c a Đng,là y u t quy t đnh ế ế
s c m nh c a Đng.Đây cũng là nguyên t c c b n nh t đ xây d ng Đng ơ
c ng s n tr thành 1 t ch c chi n đu ch t ch ,v a phát huy s c m nh c a ế
m i ng i v a phát huy s c m nh c a c t ch c Đng . ườ
H Chí Minh cho r ng v n đ t p trung c a có nghĩa là thi u s ph i
ph c tùng đa s ,c p d i ph i ph c tùng c p trên ,t t c các đng viên ph i ướ
ch p hành vô đi u ki n ngh quy t c a Đng .Ng i nh n m nh: “Cá nhân ế ườ
ph i ph c tùng t ch c;s ít ph i ph c tùng s nhi u;c p d i ph i ph c ướ
tùng c p trên ;các đa ph ng ph i ph c tùng Trung ng.Đng tuy đông ươ ươ
ng i nh ng ti n hành ch nh 1 ng i”.Bên c nh đó Ng i cũng nh nườ ư ế ư ườ ư
m nh dân ch trong Đng.Quan ni m g c c a v n đ này là ch ,H Chí
Minh cho r ng :n c ta là n c dân ch , “dân ch là c a quý báu nh t c a ướ ướ
nhân dân”,là thành qu c a cách m ng ,là làm cho m i ng i m nh d n có ý ư
ki n ,làm cho Đng t p trung đc trí tu ,tăng c ng s c m nh lãnh đoế ượ ườ
1
c a Đng.Ng i kh ng đnh: “Ch đ ta là ch đ dân ch ,t t ng ph i ườ ế ế ư ưở
đc t do .T do là th nào ?Đi v i m i v n đ ,m i ng i t do bày t ýượ ế ườ
ki n c a mình ,góp ph n tìm ra chân lý.Đó là 1 quy n l i cũng là 1 nghĩa vế
c a m i ng i.Khi m i ng i đã phát bi u ý ki n ,đã tìm th y chân lý ,lúc đó ườ ườ ế
quy n t do t t ng hóa ra quy n t do ph c tùng chân lý”.Ng i luôn luôn ư ưở ườ
nh n m nh ph i chú ý th c hành dân ch r ng rãi trong Đng .Ng i cho ườ
r ng : “Ph i th t s m r ng dân ch đ t t c các đng viên bày t h t ý ế
ki n c a mình ;ph i gom góp ý ki n c a đng viên đ giúp đ Trung ngế ế ươ
chu n b Đi h i Đng cho th t t t”.Đng th i ,ng i luôn nh n m nh s ườ
c n thi t c a vi c th c hi n và phát huy dân ch trong n i b Đng và các t ế
ch c chính tr xã h i,vì n u không có dân ch n i b s làm cho “n i b c a ế
Đng âm u”.Trong tình hình y,t p trung không t o ra s c m nh ,vì Đng đã
b suy y u t bên trong .Ng i yêu c u trong Đng , m i Đng viên có ế ườ
quy n nêu ý ki n ,đt đ ngh ,tham gia gi i quy t v n đ nh ng không trái ế ế ư
v i s lãnh đo t p trung c a Đng ,không trái v i ngh quy t và k lu t c a ế
Đng”
Trong t ch c và sinh ho t Đng ,nguyên t c t p trung dân ch chính là
s th ng nh t bi n ch ng gi a dân ch và t p trung .Gi a chúng có m i quan
h g n bó và th ng nh t v i nhau,trong đó dân ch là c s c a t p trung ,đ ơ
đi đn t p trung ch không ph i là dân ch tùy ti n ,phân tán ,vô t ch c ;cònế
t p trung là t p trung trên c s dân ch ,ch không ph i là t p trung quan ơ
liêu ,đc đoán chuyên quy n . Ng i vi t “Trên báo chí c a chúng tôi ,chúng ườ ế
tôi luôn b o v dân ch trong n i b Đng .Nh ng chúng tôi không bao gi ư
ph n đi ch đ t p trung c a Đng .Chúng tôi ch tr ng ch đ t p trung ế ươ ế
dân ch .Do đó ,đi v i 1 đng mác xít ,tr nh ng hoàn c nh riêng bi t cu
giai đo n cách m ng ,dân ch và t p trung ph i đc coi tr ng nh nhau ượ ư
,tuy t đi hóa 1 m t nào đu có th d n đn nh ng sai l m nghiêm tr ng ,có ế
h i cho s lãnh đo và s c m nh c a Đng”.Khi nguyên t c t p trung dân
ch b vi ph m ,s làm cho Đng suy y u ,n i b Đng m t đoàn k t,đng ế ế ườ
l i,ch tr ng c a Đng l ch l c ,sai l m ,uy tín c a Đng b gi m ,Đng ươ
d n m t quy n lãnh đo đi v i qu n chúng .Vì v y,phát huy nguyên t c t p
trung dân ch trong xây d ng Đng nh m đoàn k t th ng nh t trong ế
Đng,nâng cao năng l c và s c chi n đu c a Đng là 1 trong nh ng nhi m ế
v quan tr ng hàng đu trong công tác xây d ng Đng giai đo n hi n nay.Đ
th c hi n nhi m v này đòi h i ph i gi i quy t đng b nhi u v n đ mang ế
tính h th ng và trên c s đm b o gi v ng các nguyên t c sinh ho t ơ
Đng.
2.T p th lãnh đo ,cá nhân ph trách là nguyên t c lãnh đo c a
Đng.
Theo H Chí Minh : “Lãnh đo không t p th thì s đi đn cái t bao ế
bi n ,đc đoán,ch quan.K t qu là h ng vi c .Ph trách không do cá nhân ế
thì s đi đn cái t b a bãi ,l n x n,vô chính ph .K t qu cũng là h ng ế ế
vi c .T p th lãnh đo ,cá nhân ph trách ph i luôn đi đôi v i nhau”.T p th
lãnh đo là dân ch .Cá nhân ph trách là t p trung.
“Vì sao c n ph i có t p th lãnh đo”?Ng i lý gi i :Vì 1 ng i dù ườ ườ
khôn ngoan tài gi i đn m y ,dù nhi u kinh nghi m đn đâu,cũng ch trông ế ế
th y,ch xem th y đc 1 ho c nhi u m t c a 1 v n đ,không th trông th y ượ
và xem xét t t c m i m t c a 1 v n đ .Vì v y ,c n ph i có nhi u ng i ườ
.Nhi u ng i thì nhi u kinh nghi m . Ng i thì th y rõ m t này,ng i thì ườ ườ ườ
trông th y rõ m t khác c a v n đ đó .Góp kinh nghi m và xem xét c a nhi u
ng i ,thì v n đ đó đc th y rõ kh p m i m t.Mà có th y rõ kh p m iườ ượ
m t ,thì v n đ y m i đc gi i quy t chu đáo,kh i sai l m.T đó có th ượ ế
th y rõ vai trò c a t p th lãnh đo là r t l n.Ch có lãnh đo t p th m i
huy đng đc toàn b trí tu c a đi tiên phong c a giai c p công nhân,nhân ượ
dân lao đng chi n đu vì s nghi p cách m ng gi i phóng dân t c và xây ế
d ng ch nghĩa xã h i Vi t Nam.T c ng có câu: “Khôn b y h n khôn ơ
đc” là nghĩa đó.
“Vì sao c n ph i cá nhân ph trách”?Ng i ch rõ :Vi c gì đã đc ư ượ
đông ng i bàn b c k l ng r i,k ho ch đnh rõ ràng r i ,thì c n ph i giaoư ưỡ ế
cho 1 ng i, n u giao cho 1 nhóm ng i ph trách thì cũng c n có 1 ng iườ ế ườ ườ
ph trách chính .Nh th m i có chuyên trách,công vi c m i ch y.N u không ư ế ế
có cá nhân ph trách thì s sinh ra cái t ng i này y cho ng i kia ,ng i ườ ườ ườ
kia y cho ng i n ,k t qu không ai thi hành ,gi ng nh “Nhi u sãi không ai ườ ế ư
đóng c a chùa”.
T p th lãnh đo và cá nhân ph trách ph i luôn đi đôi v i nhau ,có m i
quan h m t thi t v i nhau ,không đc máy móc.Ng i còn ch rõ: “Nh ng ế ượ ườ ư
không ph i v n đ gì nh nh t,v n v t,m t ng i v n có th gi i quy t ườ ế
đc ,cũng đa ra bàn-m i là t p th lãnh đo .N u làm nh v y ,là hi u t pượ ư ế ư
th lãnh đo 1 cách quá máy móc .K t qu là c khai h i mà h t ngày ế ế
gi .Nh ng vi c bình th ng ,m t ng i có th gi i quy t đúng ,thì ng i ườ ườ ế ườ
ph trách c c n th n gi i quy t theo đúng h ng t p th và ph i ch u trách ế ướ
nhi m .Nh ng vi c quan tr ng m i c n t p th quy t đnh” ế
T p th lãnh đo và cá nhân ph trách có ý nghĩa to l n.Th nh t là
phát huy đc s c m nh t p th đng th i kh ng đnh năng l c cá nhân.Thượ
hai là tránh đc tình tr ng quan liêu,ch ng l i b nh đc đoán,chuyênượ
quy n,vi ph m dân ch trong Đng; đng th i ch ng l i t d a d m t p
th ,không dám ch u trách nhi m.Đây là hi n t ng th ng th y h ng ượ ườ
ngày,khi có thành tích thì nh n v mình,còn khuy t đi m sai l m thì đ l i ế
cho t p th .Không chú ý lãnh đo t p th thì s bao bi n,đc đoán,ch
quan;đng th i không chú ý đn cá nhân ph trách thì s d n đn b a bãi,l n ế ế
x n,vô chính ph ..Trong giai đo n đt n c m c a h i nh p v i th gi i ướ ế
hi nnay,trách nhi m c a t p th ,c a cá nhân càng ph i đc phát huy đ t ượ
3
ch c Đng không ng ng l n m nh,đ s c d n d t toàn dân t c đi đn th ng ế
l i cu i cùng-th c hi n thành công m c tiêu dân giàu n c m nh,xã h i công ướ
b ng ,dân ch ,văn minh.
3.T phê bình và phê bình là nguyên t c sinh ho t c a Đng,là quy
lu t phát tri n c a Đng.
H Chí Minh r t coi tr ng nguyên t c này,nó là vũ khí đ rèn luy n
đng viên , đ nâng cao trình đ lãnh đo c a đng ,b o đm cho đng luôn
trong s ch,v ng m nh.Theo Ng i,con ng i ta ai cũng có khuy t đi m ,ch ư ườ ế
khác nhau n ng hay nh , tr ng thái bi u hi n mà thôi: “Ng i đi không ư
ph i th n thánh,không ai tránh kh i khuy t đi m”. “M i con ng i đu có cái ế ườ
thi n và cái ác trong lòng.Ta ph i bi t làm cho ph n t t trong m i con ế
ng i này n nh hoa mùa xuân và ph n x u b m t d n đi,đó là thái đ c aườ ư
ng i làm cách m ng”.Ng i cho r ng: “Thang thu c hay nh t là thi t th cườ ườ ế
phê bình và t phê bình”.H Chí Minh cho r ng, Đng ta bao g m đ các t ng
l p trong xã h i,có nhi u ng i r t kiên quy tcách m ng,r t trung thành,song ườ ế
cũng không tránh kh i nh ng t p t c,nh ng tính n t,khuy t đi m c a xã h i ế ế
bên ngoài lây ng m vào Đng.Đng ta g m nh ng ng i có tài ,có đc.Ph n ườ
đông nh ng ng i hăng hái nh t,thông minh nh t,yêu n c nh t,dũng c m ườ ướ
nh t đu trong Đng ta.Tuy v y, “không ph i là ng i ng i đu t t,vi c ườ ườ
vi c đu hay”,do v y trong Đng ph i luôn luôn t phê bình và phê bình đ
lam cho d n d n h t khuy t đi m , u đi m ngày càng nhi u h n. ế ế ư ơ
Ng i th ng đt ‘t phê bình’ lên tr c ‘phê bình’vì Ng i cho r ngườ ườ ướ ườ
m i Đng viên tr c h t ph i bi t t phê bình,t mình ph i th y rõ mình,đ ướ ế ế
phát huy uuw đi m,kh c ph c nh c đi m,cũng gi ng nh ph i bi t t soi ượ ư ế
g ng r a m t h ng ngày.Ph i t phê bình t t thì m i phê bình ng i khácươ ườ
t t đc.Ng i xem đây là vũ khí đ rèn luy n Đng viên,nh m làm cho m i ượ ườ
ng i t t h n,ti n b h n và tăng c ng đaong k t n i b h n.Đó cũng là vũườ ơ ế ơ ườ ế ơ
khí đ nâng cao trình đ lãnh đo c a Đng,đ Đng làm tròn s m nh lãnh
đo cách m ng,làm tròn trách nhi m tr c giai c p và dân t c.Ng i cũng đã ướ ườ
ch rõ : “M t Đng mà gi u gi m khuy t đi m c a mình là m t Đng ế ế
h ng.M t Đng có gan th a nh n khuy t đi m c a mình,v ch rõ nh ng cái ế
đó,vì đâu mà có khuy t đi m đó,xét rõ hoàn c nh sinh ra khuy t đi m đó ,r iế ế
tìm ki m m i cách đ s a ch a khuy t đi m đó.Nh th là m t Đng ti nế ế ư ế ế
b ,m nh d n ,ch c ch n,chân chính.”
H Chí Minh cho r ng: “M c đích phê bình c t đ giúp nhau s a
ch a,giúp nhau ti n b .C t đ s a đi cách làm vi c cho t t h n,đúng ế ơ
h n.C t đoàn k t và th ng nh t n i b ”.Theo Ng i ,m i cán b ,đng viênơ ế ườ
h ng ngày ph i ki m đi m , t phê bình ,t s a ch a nh m i ngày ph i r a ư
m t.T phê bình và phê bình liên quan đn v n đ đoàn k t trong Đng.Do ế ế
v y,m c đích c a t phê bình và phê bình cũng là nh m tăng c ng s c m nh ườ
đoàn k t trong Đng.H Chí Minh nh n m nh: “Mu n đoàn k t ch t ch làế ế
ph i th t thà t phê bình,thành kh n phê bình đng chi và nh ng ng i xung ườ
quanh,phê bình ,t phê bình đ cùng nhau ti n b ,đ đi đn càng đoàn ế ế
k t.Đoàn k t,phê bình,t phê bình th t thà đ đi đn đoàn k t h n n a”.Vế ế ế ế ơ
thái đ trong vi c t phê bình,H Chí Minh cho r ng,ph i thành kh n,trung
th c kiên quy t và có văn hóa. ế
Theo H Chí Minh, t phê bình và phê bình ph i ‘ráo ri t’, ‘tri t đ,th t ế
thà ,không n nang,không thêm b t’.K lu t c a Đng là k lu t t giác cho
nên s thành kh n trong t phê bình và phê bình là r t c n thi t trong công ế
cu c xây d ng Đng h ng ngày.H Chí Minh nh n m nh: n u không kiên ế
quy t th c hi n t phê bình và phê bình thì cũng nh gi u gi m t t b nhế ư ế
trong ng i ,không dám u ng thu c ,đ b nh ngày càng n ng thêm,nguy cườ ơ
đn tính m ng.ế
T phê bình và phê bình v a là khoa h c v a là ngh thu t.Mu n th c
hi n t t nguyên t c này ,đòi h i m i ng i ph i trung th c ,chân thành v i ườ
b n thân mình cũng nh đi v i ng i khác ,ph i có ‘tình đng chí th ng ư ườ ươ
yêu l n nhau’,không đc che gi u khuy t đi m c a b n thân,s phê bình ượ ế
,không dám phê bình,s né tránh ho c l i d ng phê bình đ nói x u,bôi ơ
nh ,vùi d p ng i khác,ph i phê bình m t cách thành kh n,xây d ng,ch a ườ
b nh c u ng i, ch phê bình lung tung không ch u trách nhi m.Ng i b phê ườ ườ
bình ph i vui lòng mà s a đi,không nên vì b phê bình mà chán ghét,ph i phê
bình t trên xu ng d i ,t d i lên trên,khi phê bình ph i t phê bình b n ướ ướ
thân mình;n u t phê bình t t thì m i phê nình ng i khác t t đc,trong phêế ườ ượ
bình và t phê bình ph i dân ch .S d ng khéo t phê bình và phê bình là m t
bi n pháp đm b o s trong s ch ,v ng m nh c a Đng.
4.K lu t nghiêm minh và t giác là quy lu t phát tri n s c m nh
c a Đng.
H Chí Minh r t coi tr ng vi c xây d ng m t k lu t nghiêm minh và
t giác trong Đng đ t o nên s c m nh to l n trong Đng : “S c m nh vô
đch c a Đng là tinh th n k lu t t giác ,ý th c t ch c nghiêm minh c a
cán b ,đng viên.M i đng viên đu bình đng tr c k lu t c a Đng. ướ
Nghiêm minh là nguyên t c thu c v t ch c Đng,vì đó là k lu t đi
v i m i cán b ,đng viên,không phân bi t cán b lãnh đp cao hay th p,là
cán b lãnh đo hay đng viên th ng,m i cán b ,đng viên đu bình đng ườ
tr c k lu t c a Đng.ướ
T giác thu c v m i cán b ,đng viên đi v i Đng –m t t ch c
c a nh ng ng i t nguy n đng trong m t hàng ngũ đ cùng chi n đu cho ườ ế
đc l p dân t c và ch nghĩa xã h i: “K lu t này là do lòng t giác c a đng
viên v nhi m v c a h đi v i Đng”.
Yêu c u cao nh t c a k lu t Đng là ch p hành các ch tr ng ,ngh ươ
quy t c a Đng và tuân th các nguyên t c t ch c ,lãnh đo và sinh ho tế
5