Buổi 23 NHỮNG NGÔI SAO XA XÔI
- Lê Minh Khuê-
A. TÓM TẮT KIẾN THỨC CƠ BẢN:
1. Tác giả:
- Lê Minh Khuê sinh năm 1949, quê ở huyện Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hoá. Từ
một nữ sinh Trung học phổ thông Lê Minh Khuê gia nhập đội thanh niên xung
phong thời chống Mĩ cứu nước. Năm 1970 chị bắt đầu viết văn.Trong những năm
chiến tranh, truyện của Lê Minh Khuê viết về cuộc sống chiến đấu của thanh niên
xung phong (mà bản thân chị là thành viên) và bộ đội trên tuyến đường Trường
Sơn đó gõy được sự chú ý của bạn đọc.
- Sau năm 1975, tác phẩm của nhà văn bám sát những chuyển biến của đời
sống xó hội và con người với tinh thần đổi mới mạnh mẽ, tâm lí tinh tế, sắc sảo,
đặc biệt là tâm lí nhân vật phụ nữ.
2. Tác phẩm:
- Truyện " Những ngôi sao xa xôi" ở trong số những tác phẩm đầu tay của
Lê Minh Khuê, viết năm 1971, lúc cuộc kháng chiến chống Mĩ của dân tộc đang
diÔN ra ác liệt.
- Lờ Minh Khuê am hiểu cặn kẽ nỗi lũng cựng với tõm lớ của những con
người tuổi trẻ trên tuyến đường Trường Sơn.
- Truyện được trần thuật qua lời một nhân vật nữ Phương Định, một cô gái
thanh niên xung phong trẻ nhiều mơ mộng, có tâm hồn nhạy cảm và trong sáng.
a. Nội dung:
Truyện “Những ngôi sao xa xôi” đó làm nổi bật tõm hồn trong sỏng, mộng
mơ, tinh thần dũng cảm, cuộc sống chiến đấu đầy gian khổ, hi sinh nhưng rất hồn
nhiên, lạc quan của những cô gái thanh niên xung phong trên tuyến đường Trường
Sơn. Đó là Hình ảnh đẹp, tiêu biểu về thế hệ trẻ Việt Nam trong thời kỡ khỏng
chiến chống Mĩ.
b. Nghệ thuật:
Truyện sử dụng vai kể là nhân vật chính, có cách kể chuyện tự nhiên, ngôn ngữ
sinh động, trẻ trung và đặc biệt thành cụng về nghệ thuật miờu tả tõm lớ nhõn vật.
c. Chủ đề:
Ca ngợi những cô gái thanh niên xung phong trên những nẻo đường Trường
Sơn thời kỡ khỏng chiến chống Mĩ với tõm hồn trong sỏng, mơ mộng, tinh thần lạc
quan, dũng cảm, cuộc sống chiến đấu đầy gian khổ hi sinh nhưng rất hồn nhiên, lạc
quan. Đó là Hình ảnh đẹp của thế hệ trẻ Việt Nam những năm sáu mươi, bảy mươi
của thế kỉ XX.
B. CÁC DẠNG ĐỀ:
1. Dạng đề 2 đến 3 điểm
Đề 1:
Viết một đoạn văn ngắn (khoảng từ 15 đến 20 dũng) về tuổi trẻ Việt Nam trong
khỏng chiến chống Mĩ qua truyện ngắn "Những ngụi sao xa xụi" của Lờ Minh
Khuê.
Gợi ý:
1. Mở đoạn
- Giới thiệu chung về tuổi trẻ Việt Nam trong kháng chiến chống Mĩ cứu
nước qua Hình ảnh có cụ thanh niờn xung phong trong truyện " Những ngụi sao xa
xụi" của Lờ Minh Khuê.
2. Thân đoạn
- Hoàn cảnh cuộc chiến đấu đầy gian khổ, ác liệt, họ vẫn vươn lên và toả
sáng những phẩm chất cao đẹp.
+ Trẻ trung, trong sáng, hồn nhiên, yêu thương nhau trên tinh thần đồng chí,
đồng đội.
+ Tâm hồn mơ mộng, lóng mạn, lạc quan.
+ Vượt qua mọi gian khổ, hi sinh, dũng cảm chiến đấu, hoàn thành nhiệm vụ
để bảo vệ Tổ quốc.
3. Kết đoạn
Tuổi trẻ Việt Nam trong kháng chiến chống Mĩ, sống có lí tưởng, có mục
đích, có trách nhiệm, có trái tim yêu nước nồng nàn.
2. Dạng đề 5 đến 7 điểm
Đề 1:
Vẻ đẹp tính cách và tâm hồn của các nhân vật nữ thanh niên xung phong
trong truyện " Những ngụi sao xa xụi" của Lờ Minh Khuê.
Dàn bài:
1. Mở bài
( Nêu những nét chính về tác giả và hoàn cảnh ra đời của tác phẩm)
- Lờ Minh Khuê là cây bút nữ chuyên về truyện ngắn. Trong những năm
chiến tranh, truyện của Lê Minh Khuê viết về cuộc sống chiến đấu của tuổi trẻ ở
tuyến đường Trường Sơn. Sau năm 1975, tác phẩm của nhà văn bám sát những
chuyển biến của đời sống xó hội và con người trên con đường đổi mới.
- Truyện " Những ngôi sao xa xôi" ở trong số những tác phẩm đầu tay của
Lê Minh Khuê, viết năm 1971, lúc cuộc kháng chiến chống Mĩ của dân tộc đang
diÔN ra ác liệt.
2. Thõn bài
* Vẻ đẹp chung của các cô gái thanh niên xung phong trên tuyến đường Trường
Sơn.
- Đó là những cô gái tuổi đời cũn trẻ. Vỡ nhiệm vụ giải phúng miền Nam, họ
đó khụng tiếc tuổi xuõn chiến đấu, cống hiến cho đất nước.
- Công việc của họ là trinh sát mặt đường gặp nhiều khó khăn nguy hiểm.
Họ phải làm việc dưới mưa bom bóo đạn, phải phá bom thông đường để những
đoàn quân tiến vào giải phóng miền Nam.
- Họ mang lí tưởng chiến đấu để thống nhất Tổ Quốc nên đều giàu tinh thần
trách nhiệm, coi thường gian khổ. Mỗi nhân vật có nét tính cách riêng nhưng họ
yêu thương, lạc quan, cú niềm tin vào tình yờu đất nước.
* Vẻ đẹp riêng của các cô gái thanh niên xung phong
a) Nhân vật Phương Định.
- Đây là cô gái Hà Nội trẻ trung yêu đời. Phương Định thích ngắm mỡnh
trong gương, là người có ý thức về nhan sắc của mỡnh. Cụ cú hai bớm tóc dày,
tương đối mềm, một cái cổ cao, kiêu hónh như đài hoa loa kèn. Đôi mắt màu nâu,
dài dài, hay nheo nheo như chói nắng...
- Phương Định là nhân vật kể chuyện xưng tôi đầy nữ tính.Cô đẹp nhưng
không kiêu căng mà có sự thông cảm, hoà nhập. Cô thích hát dân ca quan họ Bắc
Ninh, dân ca ý, đặc biệt hát bài Ca Chiu Sa. Cô có tài bịa lời cho những bài hát.
Những bài hát về cuộc đời, về tình yờu và sự sống cất lờn giữa cuộc chiến tranh ỏc
liệt tụn thờm vẻ đẹp của những cô thanh niên xung phong có niềm tin vào cuộc
chiến tranh chính nghĩa của dõn tộc.
- Phương Định là cô gái dũng cảm. Hành động phá bom của cô cùng đồng
đội đó gúp phần thụng mạch giao thụng. Cảnh phỏ bom vừa hồi hộp, vừa căng
