ĐẠI HC QUC GIA HÀ NI
TRƯỜNG ĐẠI HC KINH T
--------****----------
ĐỖ TH M DUNG
PHÁT TRIN KINH T KHU VC MIN NÚI
THANH HOÁ
LUN VĂN THC S KINH T CHÍNH TR
HÀ NI - 2008
ĐẠI HC QUC GIA HÀ NI
TRƯỜNG ĐẠI HC KINH T
--------****----------
ĐỖ TH M DUNG
PHÁT TRIN KINH T KHU VC MIN NÚI
THANH HOÁ
Chuyên ngành: Kinh tế chính tr
Mã s: 60 31 01
LUN VĂN THC S KINH T CHÍNH TR
NGƯỜI HƯỚNG DN KHOA HC:
TS. Vũ Đức Thanh
HÀ NI - 2008
MC LC
LI CM ƠN
M ĐẦU
CHƢƠNG 1: CƠ S LÝ LUN VÀ THC TIN CA VIC PHÁT TRIN
KINH T KHU VC MIN NÚI ................................................................. 1
1.1. Lý lun chung v phát trin kinh tế .................................................... 1
1.1.1. Khái nim phát trin kinh tế ............................................................ 1
1.1.2. Ni dung phát trin kinh tế ............................................................. 8
1.1.3. Các nhân t nh hƣởng đến phát trin kinh tế ................................ 17
1.2. Tình hình phát trin kinh tế mt s khu vc min núi nước ta hin nay
.......................................................................................................................... 21
1.2.1. Tình hình phát trin kinh tế khu vc min núi phía bc ................. 21
1.2.2. Tình hình phát trin kinh tế khu vc Tây Nguyên ........................... 25
1.2.3. Đánh giá chung v tình hình kinh tế khu vc min núi c nƣớc thi k
đổi mi ............................................................................................................ 30
Tóm tt chương 1 ........................................................................................... 39
CHƢƠNG 2: THC TRNG PHÁT TRIN KINH T KHU VC MIN NÚI
THANH HOÁ ................................................................................................ 40
2.1. Nhng nhân t nh hưởng đến phát trin kinh tế khu vc ............. 40
2.1.1. Điu kin t nhiên ........................................................................... 40
2.1.2. Điu kin kinh tế xã hi ............................................................... 45
2.1.3. Các chính sách, chƣơng trình phát trin kinh tế min núi Thanh Hoá
......................................................................................................................... 53
2.2. Thc trng phát trin kinh tế khu vc nhng năm qua .................... 63
2.2.1. V tăng trƣởng kinh tế .................................................................... 63
2.2.2. V chuyn dch cơ cu kinh tế ........................................................ 67
2.3. Đánh giá quá trình phát trin kinh tế khu vc min núi Thanh Hoá
......................................................................................................................... 72
2.3.1. Nhng thành tu đạt đƣợc ............................................................... 72
2.3.2. Nhng mt hn chế .......................................................................... 74
Tóm tt chương 2 .......................................................................................... 79
CHƢƠNG 3: QUAN ĐIM ĐỊNH HƢỚNG VÀ GII PHÁP PHÁT TRIN
KINH T KHU VC MIN NÚI THANH HOÁ ........................................ 80
3.1. Bi cnh hin nay và định hướng phát trin kinh tế khu vc min núi
Thanh Hoá .................................................................................................... 80
3.1.1. Bi cnh mi nh hƣởng đến s phát trin kinh tế khu vc min núi
Thanh Hoá ....................................................................................................... 80
3.1.2. Quan đim đnh hƣớng và mc tiêu phát trin khu vc min núi Thanh
Hoá nhng năm ti .......................................................................................... 83
3.2. Gii pháp đẩy mnh phát trin kinh tế khu vc min núi Thanh Hoá 90
3.2.1. Chuyn dch cơ cu kinh tế, khai thác tt tim năng thế mnh ca khu
vc .................................................................................................................. 90
3.2.2. Đào to, nâng cao cht lƣợng ngun nhân lc ................................. 95
3.2.3. Phát trin th trƣờng và nâng cao sc tiêu th sn phm ................ 96
3.2.4. Xây dng cơ s h tng .................................................................... 97
3.2.5. Đẩy mnh ng dng khoa hc k thut, to đng lc mi cho sn xut
kinh doanh ...................................................................................................... 98
3.2.6. Huy động và s dng vn đầu tƣ .................................................... 98
Tóm tt chương 3 .......................................................................................... 101
KT LUN ..................................................................................................... 102
PH LC
DANH MC TÀI LIU THAM KHO
M ĐẦU
1. Tính cp thiết ca đề tài
Phát trin kinh tế xã hi min núi, nâng cao mc sng dân cư, gim dn
khong cách chênh lch gia min núi vi đồng bng, hướng ti phát trin bn
vng là mt trong nhng định hướng chiến lược phát trin theo lãnh th nước
ta. Trong chiến lược phát trin kinh tế ca Vit Nam, Thanh Hoá có mt v trí
đầy tim năng, ha hn s tr thành mt trong nhng trung tâm phát trin ca
đất nước trong thế k XXI.
Thanh Hoá là mt tnh min Trung, cách th đô Hà Ni 153 km v phía
nam. Din tích t nhiên toàn tnh là 11.106 km2 chiếm 3,37% din tích c nước.
Trong đó, khu vc min núi có din tích trên 8.000 km2 (chiếm trên 2/3 din tích
toàn tnh). Khu vc min núi Thanh Hoá gm 105 xã vùng cao, 102 xã đc bit
khó khăn, thuc chương trình 135 và 15 xã biên gii vi chiu dài đường biên
gii 192 km.
Nhng năm đầu ca thế k XX, kinh tế min núi tnh Thanh Hoá cơ bn
là sn xut t cung, t cp. Lao động nông nghip chiếm ti 90%, t l đói
nghèo chiếm 60%. Trong nhng năm qua, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiu
ch trương, chính sách to điu kin thun li để khai thác các ngun lc để
phát trin kinh tế, nâng cao dân trí, xoá đói gim nghèo, n định và nâng dn
mc sng cho đồng bào các dân tc khu vc min núi, gi vng n định chính
tr và bo đảm quc phòng, an ninh vùng biên gii.
Do có v trí chiến lược quan trng c v kinh tế xã hi và an ninh, quc
phòng, trong nhng năm qua min núi Thanh Hoá luôn nhn được s quan tâm
ca Đảng và Nhà nước. Công cuc đổi mi đã trc tiếp to thế và lc cho min
núi phát trin trong nhng năm va qua. Tuy nhiên, đến nay khu vc min núi
Thanh Hoá vn còn nhiu khó khăn, yếu kém; kinh tế phát trin chm và vn là
mt trong nhng vùng nghèo nht ca c nước, sc phát trin kinh tế chưa tương
xng vi tim năng ca bn thân khu vc nói riêng và ca toàn tnh nói chung.
Đứng trước nhu cu, đòi hi ca quá trình công nghip hoá, hin đại hoá đất