Phòng bệnh viêm mũi dị ứng
lúc chuyển mùa
(Kỳ 1)
Viêm mũi dị ứng có thể gặp quanh năm nhưng những lúc thời tiết
chuyển mùa bệnh thường xuất hiện nhiều hơn nhất là mùa nóng chuyển sang
lạnh.
Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi nhưng tỷ lệ chiếm nhiều hơn là ở tuổi
trưởng thành và cả ở người cao tuổi. Viêm mũi dị ứng tuy không gây nguy hiểm
cho người bệnh nhưng thường kéo dài và gây nhiều phiền toái, khó chịu.
Truy tìm “thủ phạm”
Người ta thấy rằng trong bệnh viêm mũi dị ứng có liên quan mật thiết đến
hiện tượng dị ứng, nhất là ở người có cơ địa dị ứng. Chính vì vậy có một số giả
thuyết giải thích về nguyên nhân gây viêm mũi dị ứng chủ yếu do phản ứng của cơ
thể khi gặp vật lạ (kháng nguyên hay còn gọi là dị nguyên) đối với cơ thể.
Một số dị nguyên có khả năng gây nên viêm mũi dị ứng như bụi, phấn hoa,
lông chó, mèo, bào tử nấm (nấm mốc)… Những dạng này rất phổ biến ở nước ta
và chúng thường đóng vai trò như một kháng nguyên không hoàn toàn (Hapten)
khi gặp kháng thể (có trong cơ thể) tương ứng thì xảy ra hiện tượng phản ứng tức
thì.Hiện tượng phản ứng dị ứng tức thì này xảy ra ngay ở lớp nhầy niêm mạc của
hệ thống đường hô hấp trên như mũi, họng, xoang… gây nên hiện tượng viêm và
kích thích niêm mạc mà được biểu hiện là ngứa, hắt hơi (có khi hắt hơi liên tục
nhiều lần trong một khoảng thời gian ngắn).
Hắt hơi là một phản xạ nhanh, nhạy của cơ thể nhằm tống vật lạ ra khỏi
vùng niêm mạc mà các dị nguyên vừa mới xâm nhập.
Cơ địa dị ứng cũng có liên quan mật thiết với bệnh viêm mũi dị ứng. Người
ta đã tổng kết thấy rằng tỷ lệ người bị viêm mũi dị ứng mà có cơ địa dị ứng như
viêm da dị ứng, mề đay mạn tính, eczema, tổ đỉa, hen suyễn… thì tỷ lệ cao hơn
người bị viêm mũi dị ứng mà không có cơ địa dị ứng…
Chính vì vậy, cùng một tác nhân gây kích thích nhưng có người bị bệnh
viêm mũi dị ứng nhưng cũng có người không bị. Ví dụ trong nhà có nuôi chó, mèo
thì không phải mọi người đều bị viêm mũi dị ứng mà chỉ có một số ít người nào
đó bị bệnh mà thôi (điều này còn liên quan đến sức đề kháng chung của từng
người nữa).
Các tác nhân kích thích gây viêm mũi dị ứng cũng có thể theo đường hô
hấp nhưng cũng có thể vào cơ thể theo đường khác như qua da hoặc theo đường
ăn uống.