ĐAI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÁI NGUYÊN
NGUYỄN THU TRANG
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN LỊCH SỬ
THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH
Ở CÁC TRƯỜNG THPT THÀNH PHỐ BẮC NINH,
TỈNH BẮC NINH
Ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 8140114
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
Người hướng dẫn khoa học: TS. Vũ Thị Thúy Hằng
THÁI NGUYÊN - 2020
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả
nghiên cứu là trung thực và chưa được công bố trong bất kỳ công trình nào khác.
Thái Nguyên, tháng 8 năm 2020
Tác giả luận văn
Nguyễn Thu Trang
ii
LỜI CẢM ƠN
Với tình cảm chân thành, tác giả xin được bày tỏ lòng biết ơn tới Hội đồng khoa
học của trường Đại học sư phạm Thái Nguyên, các thầy giáo, cô giáo đã tận tình giảng
dạy, tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tác giả trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và
hoàn thành luận văn.
Tác giả xin chân thành cảm ơn các đồng chí trong Ban giám hiệu, các thầy giáo,
cô giáo trường Trung học phổ thông trong thành phố Bắc Ninh đã tham gia đóng góp ý
kiến, cung cấp thông tin giúp đỡ tác giả trong quá trình điều tra, nghiên cứu.
Xin trân trọng cảm ơn gia đình và bạn bè đã động viên, giúp đỡ tác giả trong
quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn. Đặc biệt, tác giả xin được bày
tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới TS. Vũ Thị Thúy Hằng - Người Thầy đã
tận tình hướng dẫn, giúp đỡ, chỉ bảo ân cần cho tác giả trong quá trình nghiên cứu,
hoàn thành luận văn.
Do thời gian và khả năng có hạn, luận văn khó tránh khỏi những thiếu sót. Kính
mong được sự đóng góp, chỉ bảo của các thầy, cô trong Hội đồng khoa học, bạn bè và
đồng nghiệp.
Một lần nữa tác giả xin trân trọng cảm ơn!
Thái Nguyên, tháng 8 năm 2020
Tác giả
Nguyễn Thu Trang
iii
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN .......................................................................................................... i
LỜI CẢM ƠN ............................................................................................................... ii
MỤC LỤC ................................................................................................................... iii
DANH MỤC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT .................................................................... vii
DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU ĐỒ ...................................................................... viii
MỞ ĐẦU ...................................................................................................................... 1
1. Lí do chọn đề tài ....................................................................................................... 1
2. Mục đích nghiên cứu ................................................................................................ 2
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu .......................................................................... 2
4. Giả thuyết khoa học .................................................................................................. 2
5. Nhiệm vụ nghiên cứu ................................................................................................ 2
6. Giới hạn và phạm vi nghiên cứu ............................................................................... 3
7. Phương pháp nghiên cứu .......................................................................................... 3
8. Cấu trúc luận văn ...................................................................................................... 4
Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN
LỊCH SỬ THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH Ở
TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG ...................................................... 5
1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề ............................................................................ 5
1.1.1. Nghiên cứu về dạy học môn Lịch sử theo hướng phát triển năng lực học sinh ........ 5
1.1.2. Nghiên cứu về quản lý dạy học và quản lý hoạt động dạy học môn Lịch sử
theo hướng phát triển năng lực HS .................................................................. 10
1.2. Môn Lịch sử và yêu cầu năng lực cần hình thành cho học sinh trong dạy
học môn Lịch sử ở trường THPT ..................................................................... 12
1.2.1. Môn Lịch sử ở trường trung học phổ thông ..................................................... 12
1.2.2. Năng lực và yêu cầu phát triển năng lực học sinh của môn Lịch sử ở trường
THPT ................................................................................................................ 15
1.3. Hoạt động dạy học môn Lịch sử theo hướng phát triển năng lực học sinh ở
trường THPT .................................................................................................... 17
1.3.1. Khái niệm hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh .......... 18
1.3.2. Yêu cầu đối với hoạt động dạy học môn Lịch sử theo hướng phát triển năng
lực học sinh ở trường THPT ............................................................................ 20
iv
1.4. Quản lý hoạt động dạy học môn Lịch sử theo định hướng phát triển năng
lực học sinh ở trường THPT ............................................................................ 24
1.4.1. Khái niệm quản lý hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh ..... 24
1.4.2. Nội dung quản lý hoạt động dạy học môn Lịch sử theo hướng phát triển
NLHS ở trường THPT ..................................................................................... 26
1.5. Các yếu tố ảnh hưởng tới quản lý hoạt động dạy học theo hướng phát triển
năng lực người học ở trường THPT ................................................................. 33
1.5.1. Nhận thức và năng lực quản lý dạy học theo hướng phát triển NLHS của CBQL .. 33
1.5.2. Nhận thức và năng lực dạy học theo hướng phát triển NLHS của giáo viên
Lịch sử ............................................................................................................. 33
1.5.3. Chất lượng tuyển sinh đầu vào và đặc điểm học sinh THPT ........................... 34
1.5.4. Điều kiện cơ sở vật chất, thiết bị phục vụ dạy học Lịch sử .............................. 35
1.5.5. Nhận thức và sự tham gia giáo dục Lịch sử cho học sinh của các lực lượng
giáo dục khác trong nhà trường ....................................................................... 35
1.5.6. Hệ thống văn bản quản lý giáo dục liên quan đến dạy học Lịch sử ở trường THPT . 36
1.5.7. Điều kiện kinh tế, văn hóa, xã hội ở địa phương .................................................... 37
Chương 2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN LỊCH
SỬ THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH Ở CÁC
TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THÀNH PHỐ BẮC NINH,
TỈNH BẮC NINH .......................................................................................... 39
2.1. Giới thiệu về giáo dục trung học phổ thông thành phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh .. 39
2.1.1. Khái quát về tình hình phát triển GD TP Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh ................. 39
2.1.2. Thực trạng giáo dục cấp THPT......................................................................... 40
2.2. Giới thiệu về tổ chức khảo sát ......................................................................... 43
2.2.1. Mục đích khảo sát ............................................................................................. 43
2.2.2. Đối tượng khảo sát ............................................................................................ 44
2.2.3. Nội dung khảo sát ............................................................................................. 44
2.2.4. Phương pháp khảo sát ....................................................................................... 44
2.2.5. Xử lý kết quả khảo sát ...................................................................................... 45
2.3.1. Thực trạng hoạt động giảng dạy môn Lịch sử của giáo viên ............................ 45
2.3.2. Thực trạng hoạt động học môn Lịch sử của học sinh ....................................... 54
2.4. Thực trạng quản lý hoạt động dạy học môn Lịch sử theo hướng phát triển
năng lực học sinh ở các trường THPT TP Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh .............. 57
