
Đ TÀI: “Ề"M t s bi n pháp nâng cao ch t l ng d y h c môn Âm nh c ộ ố ệ ấ ượ ạ ọ ạ ở
tr ng Ti u H c”ườ ể ọ
NG I TH C HI N: NGUY N TH H NHƯỜ Ự Ệ Ễ Ị Ạ
ĐN V : TI U H C KHÁNH L C, CAN L CƠ Ị Ể Ọ Ộ Ộ
A. PH N M ĐU.Ầ Ở Ầ
I. Lí do ch n đ tài:ọ ề
Âm nh c là ngh thu t c a âm thanh, là món ăn tinh th n không th thi u đcạ ệ ậ ủ ầ ể ế ượ
c a m i con ng i . Âm nh c đc cha ông ta mang đi trên đng hành quân ra tr n,ủ ỗ ườ ạ ượ ườ ậ
là s c m nh đánh l i quân thù qua m y cu c tr ng chinh đ b o v n n đc l p tứ ạ ạ ấ ộ ườ ể ả ệ ề ộ ậ ự
do cho dân t c. Âm nh c có m t s c s ng vô cùng m nh li t, nó góp ph n kh ng đnhộ ạ ộ ứ ố ạ ệ ầ ẳ ị
b n s c văn hóa dân t c là m t trong nh ng ngu n s n sinh nuôi d ng bao tâm h n vàả ắ ộ ộ ữ ồ ả ưỡ ồ
ý chí nh ng th h Vi t Nam trong đu tranh d ng n c và gi n c.ữ ế ệ ệ ấ ự ướ ữ ướ
Có đc s c s ng và v th to l n, t thân âm nh c đã có m t s c m nh ti mượ ứ ố ị ế ớ ự ạ ộ ứ ạ ề
n và lôi cu n, ho t đng âm nh c đã tr thành m t nhu c u c a m i con ng i trongẩ ố ạ ộ ạ ở ộ ầ ủ ỗ ườ
xã h i.ộ
Đc bi t b c ti u h c, giáo d c âm nh c cho h c sinh vô cùng quan tr ng, làặ ệ ở ậ ể ọ ụ ạ ọ ọ
môn h c có tác đng tích c c t i s phát tri n năng l c trí tu và hoàn thi n nhân cáchọ ộ ự ớ ự ể ự ệ ệ
cũng nh làm cân b ng các n i dung h c t p khác ti u h c.ư ằ ộ ọ ậ ở ể ọ
H c Âm nh c tr ng ti u h c là m t trong nh ng ho t đng khá h p d n vàọ ạ ở ườ ể ọ ộ ữ ạ ộ ấ ẫ
lý thú v i các em. Nh ng giai đi u đp đ, nh ng ti t t u phong phú nh ng s c thái đaớ ữ ệ ẹ ẽ ư ế ấ ữ ắ
d ng c a bài hát đã làm cho các em yêu thích xúc c m th m m âm nh c c a các emạ ủ ả ẩ ỹ ạ ủ
ngày càng hoàn thi n. Mu n th c hi n đc yêu c u, m c tiêu giáo d c đ ra chúngệ ố ự ệ ượ ầ ụ ụ ề
ta ph i đi m i ph ng pháp d y h c, t o đi u ki n đ h c sinh t lĩnh h i ki nả ổ ớ ươ ạ ọ ạ ề ệ ể ọ ự ộ ế
th c. Các em t làm ch đi s ng âm nh c c a mình.ứ ự ủ ờ ố ạ ủ
M c dù Âm nh c là môn h c ch a có b dày nh môn h c khác tr ng nhàặ ạ ọ ư ề ư ọ ở ườ ở
tr ng ti u h c nh ng nó đã góp m t ph n không nh vào vi c giáo d c kĩ năng s ng ,ườ ể ọ ư ộ ầ ỏ ệ ụ ố
hình thành nhân cách cho h c sinh. V y làm th nào đ nâng cao ch t l ng gi ng d yọ ậ ế ể ấ ượ ả ạ
môn âm nh c, nâng cao ch t l ng giáo d c toàn di n trong nhà tr ng đó là lí do tôiạ ấ ượ ụ ệ ườ
ch n đ tài ọ ề "M t s bi n pháp nâng cao ch t l ng d y h c môn Âm nh c ộ ố ệ ấ ượ ạ ọ ạ ở
tr ng Ti u H c ".ườ ể ọ Ti u h c, môn Âm nh c không d y ph n lý thuy t riêng màở ể ọ ạ ạ ầ ế
1

th ng k t h p trong quá trình d y hát và TĐN. Nh ng nhi u ng i v n cho r ng h cườ ế ợ ạ ư ề ườ ẫ ằ ọ
sinh Ti u h c ch c n h c hát và hát đúng là đc, không c n h c phân môn t p đcể ọ ỉ ầ ọ ượ ầ ọ ậ ọ
nh c. Theo h phân môn t p đc nh c ch dành cho nh ng em có năng khi u m i th cạ ọ ậ ọ ạ ỉ ữ ế ớ ự
hi n yêu c u này, đi u đó không đúng.ệ ầ ề
Đc h c T p đc nh c, h c sinh s càng yêu thích âm nh c, càng say s a ca ượ ọ ậ ọ ạ ọ ẽ ạ ư
hát và có nhu c u h p qu n cao. B n thân tôi là m t giáo viên gi ng d y âm nh c Ti uầ ợ ầ ả ộ ả ạ ạ ể
h c, qua kinh nghi m gi ng d y, qua d gi thăm l p c a các đng nghi p, qua sách ọ ệ ả ạ ự ờ ớ ủ ồ ệ
báo...tôi đã đúc rút ra m t s kinh nghi m nh trong ộ ố ệ ỏ "M t s bi n pháp nâng cao ộ ố ệ
ch t l ng d y h c môn Âm nh c tr ng Ti u H c "ấ ượ ạ ọ ạ ở ườ ể ọ
II. Đi t ng, ph m vi nghiên c u c a đ tài: ố ượ ạ ứ ủ ề
Ch ng trình, n i dung môn âm nh c ti u h c, ươ ộ ạ ể ọ bi n pháp gi ng d y nh m nângệ ả ạ ằ
cao ch t l ng d y – h c môn âm nh c tr ng Ti u h cấ ượ ạ ọ ạ ở ườ ể ọ
III. M c đích nghiên c u:ụ ứ
Nh m n m b t th c tr ng ch t l ng giáo d c môn âm nh c tr ng Ti uằ ắ ắ ự ạ ấ ượ ụ ạ ở ườ ể
h c, phân tích nguyên nhân c b n làm h n ch ch t l ng d y – h c rèn luy n vàọ ơ ả ạ ế ấ ượ ạ ọ ệ
giáo d c c a b môn, đng th i tìm ra nh ng bi n pháp tích c c tác đng có hi u quụ ủ ộ ồ ờ ữ ệ ự ộ ệ ả
đ nh m nâng cao ch t l ng giáo d c toàn di n c a nhà tr ng. ể ằ ấ ượ ụ ệ ủ ườ
C s c a v n đ nghiên c u: Nh ng yêu c u v ch t l ng d y- h c môn âmơ ở ủ ấ ề ứ ữ ầ ề ấ ượ ạ ọ
nh c ti u h c.ạ ể ọ
Th c tr ng v d y – h c môn âm nh c tr ng Ti u h c. Đ xu t các bi nự ạ ề ạ ọ ạ ở ườ ể ọ ề ấ ệ
pháp đ làm thay đi th c tr ng và nâng cao ch t l ng d y – h c môn âm nh c ể ổ ự ạ ấ ượ ạ ọ ạ ơ
ti u h c.ể ọ
IV. Gi thi t khoa h c c a đ tàiả ế ọ ủ ề :
N u đa ra đc các gi i pháp giúp h c sinh hát đúng , bi t cách b t nh p cho ế ư ượ ả ọ ế ắ ị
m i bài hát, n m đc cao đ , tr ng đ trong bài t p đc nh c cũng nh phát tri n ỗ ắ ượ ộ ườ ộ ậ ọ ạ ư ể
kh năng âm nh c, thì s nâng cao ch t l ng môn âm nh c tr ng ti u h c.ả ạ ẽ ấ ượ ạ ở ườ ể ọ
V. ph ng pháp nghiên c u:ươ ứ
Đc các tài li u tham kh o có liên quan đn vi c nâng cao ch t l ng d y- h c,ọ ệ ả ế ệ ấ ượ ạ ọ
nghiên c u ch ng trình n i dung âm nh c ti u h c. ứ ươ ộ ạ ể ọ
2

S d ng các ph ng pháp tr c ti p khác nh : Ph ng pháp quan sát - Ph ngử ụ ươ ự ế ư ươ ươ
pháp đi u tra ph ng v n - Ph ng pháp t ng k t rút kinh nghi m - Ph ng pháp thôngề ỏ ấ ươ ổ ế ệ ươ
kê.
VI. D ki n đóng góp c a đ tài:ự ế ủ ề
Đ tài đc nghiên c u trong th i gian 3 năm, t năm 2011-2014ề ượ ứ ờ ừ
N u đa ra đc các gi i pháp đ h c sinh n m đc cách b t nh p ( ho c đmế ư ượ ả ể ọ ắ ượ ắ ị ặ ế
nh p ) , cũng nh phát hi n nh ng ch khó h c sinh d hát sai đ s a cho h c sinh ,ị ư ệ ữ ỗ ọ ễ ể ữ ọ
n m đc cao đ , tr ng đ trong bài t p đc nh c …Thì tôi tin r ng ch t l ng d yắ ượ ộ ườ ộ ậ ọ ạ ằ ấ ượ ạ
h c môn âm nh c tr ng ti u h c s đc nâng cao.ọ ạ ở ườ ể ọ ẽ ượ
B. GI I QUY T V N Đ:Ả Ế Ấ Ề
I. C s khoa h c:ơ ở ọ
1. C s lí lu n:ơ ở ậ
Nh chúng ta đã bi t Âm nh c là m t môn h c mang tính ngh thu t cao, nó khác v i ư ế ạ ộ ọ ệ ậ ớ
các môn h c khác, đòi h i ng i h c ph i có s yêu thích , s đam mê , th m chí là ọ ỏ ườ ọ ả ự ự ậ
m t chút cái g i là “năng khi u’’đi u này, không ph i h c sinh nào cũng có đc . H cộ ọ ế ề ả ọ ượ ọ
Âm nh c mang đn cho h c sinh nh ng phút giây th giãn , tho i mái , h c mà ch i , ạ ế ọ ữ ư ả ọ ơ
ch i mà h c. Thông qua nh ng câu hát , nh ng ca t , nh ng c ch , nh ng đi u b ơ ọ ữ ữ ừ ữ ử ỉ ữ ệ ộ
Âm nh c giúp các em nh n th c nh ng hình t ng âm thanh, giai đi u , giúp các em ạ ậ ứ ữ ượ ệ
c m th đc nh ng cái hay cái đp qua t ng bài hát , t ng câu nh c . Vì v y, ng i ả ụ ượ ữ ẹ ừ ừ ạ ậ ườ
giáo viên c n truy n t i chính xác giai đi u các bài hát hát , bài t p đc nh c giúp các ầ ề ả ệ ậ ọ ạ
em hi u đc ý nghĩa l i ca , c m nh n đc nh ng tình c m vui t i đm th m , nhí ể ượ ờ ả ậ ượ ữ ả ươ ằ ắ
nh nh hay tr m l ng trong giai đi u t ng bài hát , t ng bài t p đc nh c . Đây là ti t ả ầ ắ ệ ừ ừ ậ ọ ạ ế
h c khá h p d n và lí thú đi v i h c sinh.Các em luôn ch đón, hào h ng đn v i ti t ọ ấ ẫ ố ớ ọ ờ ứ ế ớ ế
h c âm nh c đ đc hòa mình vào nh ng ti ng gõ đm vui tai, nh ng đi u múa minh ọ ạ ể ượ ữ ế ệ ữ ệ
h a vui m t .Cô trò, b n bè giao hòa v i nhau m t cách tho i mái .Qu th t gi h c ọ ắ ạ ớ ộ ả ả ậ ờ ọ
âm nh c đã đ l i cho các em nh ng d u n khó quên , t o ti n đ cho các em h c t t ạ ể ạ ữ ấ ấ ạ ề ề ọ ố
h n b c trung h c c s .ơ ở ậ ọ ơ ở
2. C s th c ti nơ ở ự ễ :
3

Trong th c t , tr c đây b môn Âm nh c ch a có giáo viên chuyên trách, cácự ế ướ ộ ạ ư
ti t d y trong ch ng trình đu do các giáo viên d y văn hoá đm nh n. V i quanế ạ ươ ề ạ ả ậ ớ
ni m là môn h c ph nên nhi u giáo viên ch a chú tr ng , ph ng pháp d y h c cònệ ọ ụ ề ư ọ ươ ạ ọ
h n ch , vì v y hi u qu c a các gi d y ch a cao. Hi n nay, các tr ng ti u h cạ ế ậ ệ ả ủ ờ ạ ư ệ ở ườ ể ọ
đã có giáo viên chuyên trách b môn Âm nh c, song tài li u tham kh o c a b môn nàyộ ạ ệ ả ủ ộ
quá ít. Qua m t s ti t d gi c a m t s giáo viên b n bè đng nghi p, tôi nh n th y:ộ ố ế ự ờ ủ ộ ố ạ ồ ệ ậ ấ
Giáo viên ch nghiêng v d y hát, không chú tr ng đn phân môn t p đc nh c, nên kỉ ề ạ ọ ế ậ ọ ạ ỹ
năng nh n d ng khuông nh c, nh tên dòng, khe, xác đnh tên n t trên khuông , th cậ ạ ạ ớ ị ố ự
hi n giá tr các ký hi u ghi nh c khác .... r t kém, th m chí có m t s em không chú ýệ ị ệ ạ ấ ậ ộ ố
ti p thu bài khi cô giáo gi ng…ế ả
H c sinh hoàn toàn ti p thu bài m t cách th đng, giáo viên không phát huyọ ế ộ ụ ộ
đc năng khi u c a các em, ch a truy n th đc cho các em nh ng nét đăc tr ngượ ế ủ ư ề ụ ượ ữ ư
riêng c a môn t p đc nh c. Do đó k năng v phân môn t p đc nh c còn h n ch .ủ ậ ọ ạ ỹ ề ậ ọ ạ ạ ế
V i xu th c a th i đi ngày nay, nhu c u đòi h i ngày càng cao thì b t bu c các emớ ế ủ ờ ạ ầ ỏ ắ ộ
không nh ng h c thu c nh ng bài hát do giáo viên d y mà còn có th t v bài r i hátữ ọ ộ ữ ạ ể ự ỡ ồ
nh ng bài hát khác.ữ
II. Th c tr ng:ự ạ
Qua d gi các đt thi giáo viên gi i huy n, giáo viên gi i t nh cũng nh m tự ờ ở ợ ỏ ệ ỏ ỉ ư ộ
s ti t d y th nghi m c a m t s đng nghi p, tôi th y h c sinh ch a tham gia nhi tố ế ạ ể ệ ủ ộ ố ồ ệ ấ ọ ư ệ
tình vào các ho t đng h c t p, qua đi u tra kh o sát k t qu h c t p c a h c sinhạ ộ ọ ậ ề ả ế ả ọ ậ ủ ọ
cu i kì m t năm h c 2012 – 2013ố ộ ọ +, tôi th y ấs h c sinh ch a hoàn thành còn khá nhi uố ọ ư ề
và nhi u h c sinh ch a n m đc cách b t nh p các bài hát,cũng nh hát còn sai ề ọ ư ắ ượ ắ ị ư ở
nh ng ch khó, trong t p đc nh c ch a n m v ng v cao đ,tr ng đ , năng l cữ ỗ ậ ọ ạ ư ắ ữ ề ộ ườ ộ ự
c m th Âm nh c còn kém.ả ụ ạ
Sau đây là k t qu kh o sát:ế ả ả
T ng sổ ố
h c sinhọ
Các phân
môn
Hoàn thành
t t(Aố+)
Hoàn Thành
(A)
Ch a hoàn thànhư
(B)
SL % SL %SL %
4

281 H c hátọ40 14,3 219 78,6 22 7,1
281 T p đc ậ ọ
nh cạ
30 10,7 200 71,2 51 18,1
281
Phát tri n ể
kh năng ả
âm nh cạ
35 12 205 73 41 15
-Giáo viên ch a n m v ng ch ng trình.ư ắ ữ ươ
-Ch a dành th i gian đ thi t k bài d y .ư ờ ể ế ế ạ
-Ti t h c ch a sôi n i thi u s chú ý c a h c sinh.ế ọ ư ổ ế ự ủ ọ
-Ch a th hi n rõ tính tích h p c a ch ng trình trong t ng ti t d y.ư ể ệ ợ ủ ươ ừ ế ạ
-Giáo viên còn lúng túng khi b t nh p cho h c sinh hát .ắ ị ọ
III. Các gi i pháp th c hi n:ả ự ệ
1. M t s bi n pháp nâng cao ch t l ng d y h c môn Âm nh c tr ng ti u ộ ố ệ ấ ượ ạ ọ ạ ở ườ ể
h cọ
Đ d y t t môn Âm nh c b c ti u h c theo tôi đi u đu tiên là ng i giáoể ạ ố ạ ở ậ ể ọ ề ầ ườ
viên ph i có lòng nhi t tình, say mê ngh thu t, có s tìm tòi v âm nh c, không nh iả ệ ệ ậ ự ề ạ ồ
nhét cho h c sinh nh ng ki n th c tr u t ng mà ph i chú ý đn th c hành, giúp h cọ ữ ế ứ ừ ượ ả ế ự ọ
sinh n m đc các ký hi u ghi chép âm thanh và gi i mã chúng. Giáo viên c n nghiênắ ượ ệ ả ầ
c u k bài đ có nhi u ph ng pháp lên l p m t cách h p d n, lôi cu n h c sinh đứ ỹ ể ề ươ ớ ộ ấ ẫ ố ọ ể
ti t d y có hi u qu . Sau đây là m t s kinh nghi m c a tôi trong ph ng pháp gi ngế ạ ệ ả ộ ố ệ ủ ươ ả
d y môn âm nh c tr ng ti u h c.ạ ạ ở ườ ể ọ
1.1. Nghiên c u ,n m v ng ch ng trình âm nh c c a ti u h c.ứ ắ ữ ươ ạ ủ ể ọ
a). Ch ng trình h c hát:ươ ọ
các l p 1,2,3 âm nh c là m t trong 3 phân môn trong môn ngh thu t. H c âm nh cở ớ ạ ộ ệ ậ ọ ạ
ch y u là h c các bài hát k t h p v i m t s ho t đng nh : Gõ đm, múa ph hoủ ế ọ ế ợ ớ ộ ố ạ ộ ư ệ ụ ạ
5

