M T S TH CỘ Ố Ắ M C KHI ÁP D NG Đ M LÓT SINH THÁIẮ Ụ Ệ
1. Cách xác đ nh đ m lót c n ph i thay m i và cách thay m i?ị ệ ầ ả ớ ớ
- Đ m lót sinh ệ thái sau th i gian s d ng kho ng m t năm, thì ta nênờ ử ụ ả ộ
ti n hành thay m i l p đ m, vi c thay m i l p đ m cũng nh s l n thayế ớ ớ ệ ệ ớ ớ ệ ư ố ầ
m i đ c quy t đ nh b i nhi u y u t nh ch t x c a l p đ m quá th p,ớ ượ ế ị ở ề ế ố ư ấ ơ ủ ớ ệ ấ
quá m n, m t đ nuôi quá l n s gây nên tình tr ng quá t i đ i v i l p đ m.ị ậ ộ ớ ẽ ạ ả ố ớ ớ ệ
Vì v y, th i gian thay m i và s l n thay m i l p đ m nên tùy vào t ngậ ờ ớ ố ầ ớ ớ ệ ừ
tr ng h p c th đ áp d ng cho hi u qu .ườ ợ ụ ể ể ụ ệ ả
- Đ i v i tr i gàố ớ ạ : l n 1:Ta l y đi b m t l p đ m t 15-20cm, và bầ ấ ề ặ ớ ệ ừ ổ
sung l p đ m m i kho ng 20-25cm; L n 2ớ ệ ớ ả ầ Ta thay m i hoàn toàn.ớ
- Đ i v i tr i heoố ớ ạ : L n 1:Ta l y đi b m t l p đ m t 10-15cm, và bầ ấ ề ặ ớ ệ ừ ổ
sung l p đ m m i kho ng 12-18cm; L n 2:Ta l y đi b m t l p đ m t 20-ớ ệ ớ ả ầ ấ ề ặ ớ ệ ừ
30cm, và b sung l p đ m m i kho ng 25-35cm. L n 3: Ta thay m i hoànổ ớ ệ ớ ả ầ ớ
toàn.
V th i gian thay m i, ta tùy vào lo i hình tr i nuôi(gà,heo) đ xácề ờ ớ ạ ạ ể
đ nh th i gian thích h p.ị ờ ợ
2. Dùng đ m lót sinh thái trong chăn nuôi heo có đòi h i gì v v tríệ ỏ ề ị
xây chu ng tr i không?ồ ạ
- V trí đ làm tr i nuôi b ng đ m lót sinh thái trên c b n cũng gi ngị ể ạ ằ ệ ơ ả ố
nh tr i nuôi thông th ng, nh ng cũng có vài đi m c n l u ý khi ch n v tríư ạ ườ ư ể ầ ư ọ ị
xây tr i:ạ
+ Nên ch n v trí có giao thông thu n l i, đi n n c đ y đ , không cóọ ị ậ ợ ệ ướ ầ ủ
ngu n ô nhi m công nghi p, n i có m t b ng r ng rãi, n u có th đ t ví tríồ ễ ệ ơ ặ ằ ộ ế ể ặ ở
h ng B c quay v h ng Nam thì càng t t.ướ ắ ề ườ ố
+ Đ i v i vùng đ t trũng, nên ch n ki u đ m lót n m trên m t đ t. Ng cố ớ ấ ọ ể ệ ằ ặ ấ ượ
l i thì ta có th ch n ki u n a trên n a d i ho c hoàn toàn d i đ t.ạ ể ọ ể ử ử ướ ặ ướ ấ
+ V chi u cao c a chu ng nuôi, t mái hiên xu ng m t n n ít nh t ph i caoề ề ủ ồ ừ ố ặ ề ấ ả
t 2,5m tr lên nh m đ m b o trao đ i không khí trong mùa hè oi b c.ừ ở ằ ả ả ổ ứ
3. Cách duy trì cân b ng cho n m vi sinh trong l p đ mằ ấ ớ ệ
- V v n đ này, ngoài vi c duy trì b ng cách b sung n c, ta cóề ấ ề ệ ằ ổ ướ
th d a vào mùi(ho c đ PH c a l p đ m, đ PH t t nh t là vào kho ng 5, vìể ự ặ ộ ủ ớ ệ ộ ố ấ ả
đ PH c a phân heo vào kho ng 8.5) đ đánh giá xem l p đ m có ho t đ ngộ ủ ả ể ớ ệ ạ ộ
bình th ng hay không.ườ
V i l p đ m ho t đ ng bình th ng thì ta có th ng i th y mùiớ ớ ệ ạ ồ ườ ể ưở ấ
h ng nh ho c có mùi c a nguyên li u làm đ m lót(mùn c a, dăm bào,tr uươ ẹ ặ ủ ệ ệ ư ấ
v.v...), nh ng khi s d ng m t th i gian thì mùi c a nguyên li u s gi m đi vàư ử ụ ộ ờ ủ ệ ẽ ả
d n đ c thay th b i mùi c a phân khi b phân h y, nh ng không hôi th i.ầ ượ ế ở ủ ị ủ ư ố
Tr ng h p khi ng i th y mùi c a amoniac ho c mùi hôi nh , thì ch ng tườ ợ ưở ấ ủ ặ ẹ ứ ỏ
phân ch a đ c phân h y hoàn toàn, ho c l ng phân và n c ti u v t quáư ượ ủ ặ ượ ướ ể ượ
kh năng phân h y c a n m vi sinh, trong tr ng h p này ta có th ti n hànhả ủ ủ ấ ườ ợ ể ế
nh ng b c sau đây: 1. Tăng thêm đ dày cho l p đ m, nh t là vào mùa l nh,ữ ướ ộ ớ ệ ấ ạ
ho c nh ng ngày th i ti t chuy n l nh(áp th p) và tăng thêm m t l ng nhặ ữ ờ ế ể ạ ấ ộ ượ ỏ
cám b p. 2. Tăng thêm men vi sinh. 3. X i cho t i x p l p đ m đ tăng thêmắ ớ ơ ố ớ ệ ể
l ng ôxy, tăng kh năng lên men. Cách làm này th ng dùng khi l p đ m cóượ ả ườ ớ ệ
tình tr ng vón c c ho c thành ph n n c quá cao. 4. Gi m m t đ nuôi. 5.ạ ụ ặ ầ ướ ả ậ ộ
Tăng thêm nguyên li u cho l p đ m b ng dăm bào(vì có kích th c l n h nệ ớ ệ ằ ướ ớ ơ
mùn c a) nh v y l p đ m s tr nên t i x p h n.ư ư ậ ớ ệ ẽ ở ơ ố ơ
4. Cách qu n lý thành ph n n c trong l p đ mả ầ ướ ớ ệ
- Vào mùa xuân ho c mùa m a có đ m cao, ặ ư ộ ẩ c 10-15 ngày là taứ
có th ti n hành b sung n c cho l p đ m, chú ý không nên b sung n cể ế ổ ướ ớ ệ ổ ướ
vào nh ng ngày có nhi t đ quá th p.ữ ệ ộ ấ
Vào mùa giá rét, ta nên d a vào đ m c a b m t l p đ m đự ộ ẩ ủ ề ặ ớ ệ ể
quy t đ nh b sung n c, thông th ng c 5-7 ngày m t l n.ế ị ổ ướ ườ ứ ộ ầ
Nói chung ch c n đ m b o đ m nh t đ nh cho b m t l p đ mỉ ầ ả ả ộ ẩ ấ ị ề ặ ớ ệ
là đ c, ho c ta có th quan xác b ng m t th ng v i hàm l ng n c vàoượ ặ ể ằ ắ ườ ớ ượ ướ
kho ng 30%, l p đ m có đ x p và không vón c c làả ớ ệ ộ ố ụ t t nh t. V i đ mố ấ ớ ộ ẩ
này s không gây nh h ng x u và cũng không t o c m giác quá mát đ i v iẽ ả ưở ấ ạ ả ố ớ
v t nuôi(nh gà,heo), ng c l i s r t có ích đ i v i l p da c a heo. Nh taậ ư ượ ạ ẽ ấ ố ớ ớ ủ ư
th ng th y v i chu ng nuôi b ng n n xi măng truy n th ng, trên l p da c aườ ấ ớ ồ ằ ề ề ố ớ ủ
con heo th ng có các đ m đ nh Đ u, nh ng khi nuôi trên đ m lót sinh tháiườ ố ỏ ư ậ ư ệ
v i m t đ m thích h p thì h u nh không th y xu t hi n tình tr ng này,ớ ộ ộ ẩ ợ ầ ư ấ ấ ệ ạ
ng c l i còn t o cho ta m t c m giác tho i mái khi chăn nuôi.ượ ạ ạ ộ ả ả
5.S d ng đ m lót sinh thái trong chăn nuôi heo có yêu c u gì đ iử ụ ệ ầ ố
v i th c ăn không?ớ ứ
- V c b n, th c ăn cho heo khi chúng ta nuôi trên đ m lót sinh tháiề ơ ả ứ ệ
không khác bi t gí so v i cách nuôi thông th ng. Chúng ta có th dùng hoànệ ớ ườ ể
toàn b ng cám công nghi p ho c cám t ph i tr n đ u đ c.ằ ệ ặ ự ố ộ ề ượ
6. Chu ng nuôi b ng đ m lót sinh thái có th ti n hành tiêu trùngồ ằ ệ ể ế
kh đ c không?ử ộ
- Dĩ nhiên là đ c. Nh ng b n s t h i: Đ m lót sinh thái ho tượ ư ạ ẽ ự ỏ ệ ạ
đ ng b ng n m vi sinh, n u ta ti n hành tiêu trùng kh đ c thì ch ng ph i sộ ằ ấ ế ế ử ộ ẳ ả ẽ
di t c n m vi sinh? Đúng v y, khi ti n hành tiêu trùng kh đ c thì m tệ ả ấ ậ ế ử ộ ộ
l ng nh n m vi sinh trên b m t l p đ m s b di t, nh ng l ng n m viượ ỏ ấ ề ặ ớ ệ ẽ ị ệ ư ượ ấ
sinh bên trong l p đ m v n ho t đ ng, và sau m t th i gian ng n l ng n mớ ệ ẫ ạ ộ ộ ờ ắ ượ ấ
l i phát tri n bình th ng nh vào quá trình phân h y ch t th i t v t nuôi.ạ ể ườ ờ ủ ấ ả ừ ậ
7. T c đ sinh tr ng c a heo nuôi trên đ m lót sinh thái có nhanhố ộ ưở ủ ệ
h n so v i cách nuôi thông th ng không?ơ ớ ườ
- V c b n thì heo nuôi trên đ m lót sinh thái th ng tăng tr ngề ơ ả ệ ườ ọ
nhanh h n so v i cách nuôi thông th ng do môi tr ng sinh s ng đ c c iơ ớ ườ ườ ố ượ ả
thi n, gi m thi u m t s d ch b nh, và quan tr ng h n là có th ti t ki mệ ả ể ộ ố ị ệ ọ ơ ể ế ệ
đ c t 5-10% l ng th c ăn cũng nh nhân công v sinh.ượ ừ ượ ứ ư ệ
8. S thay đ i c a nhi t đ bên trong l p đ m nh th nào?ự ổ ủ ệ ộ ớ ệ ư ế
- Đa s chúng ta khi s d ng đ m lót sinh thái trong chăn nuôi đ uố ử ụ ệ ề
r t lo l ng khi b c vào mùa hè oi b c, l p đ m s không th ho t đ ng bìnhấ ắ ướ ứ ớ ệ ẽ ể ạ ộ
th ng, chúng ta th ng r t s nhi t đ c a l p đ m tăng quá cao s d nườ ườ ấ ợ ệ ộ ủ ớ ệ ẽ ẫ
đ n các nh h ng x u cho v t nuôi. Trên th c t chúng ta hoàn toàn khôngế ả ưở ấ ậ ự ế
ph i lo l ng đ n v n đ này.ả ắ ế ấ ề
Qua quá trình s d ng th c t đã ch ng minh, nh ng thay đ i c aử ụ ự ế ứ ữ ổ ủ
nhi t đ trong l p đ m nh sau:ệ ộ ớ ệ ư
Giai đo n đ u khi ta ph i tr n nguyên li u cho n n chu ng(ch aạ ầ ố ộ ệ ề ồ ư
cho v t nuôi vào nuôi) thì nhi t đ th ng t 35-50 đ C, ch y u là nhi t đậ ệ ộ ườ ừ ộ ủ ế ệ ộ
c a b t ngô trong quá trình lên men. Sau khi nhi t l ng c a b t ngô đã tiêuủ ộ ệ ượ ủ ộ
hao h t, trong l p đ m không còn th c ăn c n thi t cho n m, lúc đó đàn n mế ớ ệ ứ ầ ế ấ ấ
s t n t i d ng ng đông(không sinh nhi t) và s tái sinh nhi t m t khiẽ ồ ạ ở ạ ủ ệ ẽ ệ ộ
đ c cung c p thêm th c ăn c n thi t nh phân heo, phân gà, nh ng s l ngượ ấ ứ ầ ế ư ư ố ượ
phân này s không th giúp cho l p đ m sinh nhi t m t cách toàn di n nhẽ ể ớ ệ ệ ộ ệ ư
giai đo n đ u khi lên men, và nhi t đ s không th cao h n khi lên menạ ầ ệ ộ ẽ ể ơ
b ng b t ngô, vì v y bên trong l p đ m luôn luôn có nhi t(ch y u là do đànằ ộ ậ ớ ệ ệ ủ ế
n m bên trong l p đ m g p ph i ngu n th c ăn t phân c a heo,gà). Và nhi tấ ớ ệ ặ ả ồ ứ ừ ủ ệ
đ th ng s nh sau:ộ ườ ẽ ư
S ngàyố
s d ng l pử ụ ớ
đ mệ
Nhi tệ
đ trong l pộ ớ
đ mệ ℃
Di n gi iễ ả
1-
7
30-50 Khi nhi t đ gi a l p đ mệ ộ ở ữ ớ ệ
d i 35ướ ℃ thì ta có th cho heo vàoể
nuôi.
8-
60
40-28 Th ng thì nhi t đ s duy trìườ ệ ộ ẽ
kho ng 30ở ả ℃ sau 20 ngày
Sau
60
22-33 Cho dù nhi t đ ngoài t nhiênệ ộ ự
xu ng th p d i 10ố ấ ướ ℃ thì nhi t đệ ộ
bên trong v n s đ t đ n kho ngẫ ẽ ạ ế ả
25 .℃
Ghi chú: Ta l y nhi t đ l p đ m đ sâu 30cm, vá c càng sâu thì nhi t đấ ệ ộ ớ ệ ở ộ ứ ệ ộ
s càng cao.ẽ
