LỜI NÓI ĐẦU
Sắp bước sang thế kỉ 21, thế kỉ của nền khoa học kĩ thuật đang phát
triển với tốc độ nhanh chóng. Đất nước ta ngày càng hoà nhập hơn vào xu thế
tiến bộ đó của thế giới, với những bước đi công nghiệp hoá, hiện đại hoá để
trang bị cho cơ sở vật chất của chúng ta ngày càng tiên tiến hơn hiện đại hơn
.Nhờ có chính sách đổi mới đúng đắn ấy của nhà nước về công nghệ thông tin
và thu hút vốn đầu tư của nước ngoài vào Việt nam mà hiện nay chúng ta đã
có một số thiết bị điện tử được sử dụng ngày càng nhiều vào các ngành như :
Phát thanh truyền hình, Bưu chính viễn thông, các viện nghiên cứu, các bệnh
viện lớn, các nhà máy xí nghiệp... Chúng ta đang thừa hưởng những công
nghệ hiện đại vào cuộc sống và công việc hàng ngày thì cũng tồn tại song
song với chính nó là các rủi ro có thể xảy ra đối với các công nghệ đó . Chẳng
hạn nếu giả sử hệ thống bưu chính viễn thông sử dụng các thiết bị điện tử mà
gặp sự cố như sét đánh hoặc điều khiển sai kĩ thuật thì thiệt hại rất là to lớn vì
các thiết bị này có đặc điểm là phải nhập ngoại với giá trị rất cao so với thu
nhập của chúng ta . Để khắc phục những rủi ro có thể xảy ra thì bảo hiểm
thiết bị điện tử ra đời như một nhu cầu tất yêú giúp các tổ chức, cơ quan, xí
nghiệp... yên tâm, tin tưởng để sử dụng các thiết bị điện tử cho công việc của
mình .
Ở Việt nam, có thể coi bảo hiểm thiết bị điện tử là một trong những
nghiệp vụ bảo hiểm phi nhân thọ mới nhất và đây là một nghiệp vụ khá phức
tạp đòi hỏi kĩ thuật cao trong các công đoạn và trong cách tính phí... Do vậy
nghiên cứu nghiệp vụ này là rất cần thiết đối với những người làm công tác
bảo hiểm. Xuất phát từ cơ sở thực tiễn đó, nên trong quá trình thực tập tại
công ty cổ phần bảo hiểm bưu điện em đã chọn đề tài: “Thực tế triển khai
nghiệp vụ bảo hiểm thiết bị điện tử tại Công ty cổ phần bảo hiểm bưu điện”
Nội dung đề tài gồm một số phần chính như sau :
Phần I: Những vấn đề lí luận chung về nghiệp vụ bảo hiểm thiết bị
điện tử
Phần II: Thực trạng triển khai nghiệp vụ bảo hiểm thiết bị điện tử tại
công ty cổ phần bảo hiểm bưu điện
Phần III: Một số kiến nghị nhằm góp phần nâng cao chất lượng nghiệp
1
vụ bảo hiểm thiết bị điện tử.
Phần I
NHỮNG VẤN ĐỀ LÍ LUẬN CHUNG VỀ NGHIỆP VỤ
BẢO HIỂM THIẾT BỊ ĐIỆN TỬ
A> KHÁI NIỆM CHUNG VỀ BẢO HIỂM THIẾT BỊ ĐIỆN TỬ
1-Sự cần thiết phải bảo hiểm thiết bị điện tử
a-Khái niệm về thiết bị điện tử
Thiết bị điện tử là các loại thiết bị có chứa linh kiện bán dẫn và các mạch
điện tử, thông thường các thiết bị này không phải thực hiện phải thực hiện bất
kỳ hoạt động cơ khí nào. Các hoạt động như truyền và lưu trữ thông tin đo
lường và điều khiển, thử nghiệm, thẩm định và báo động đều do thiết bị điện
tử thực hiện.Với ưu điểm là có tốc độ truyền cực nhanh và chính xác tuyệt
đối, kích cỡ các linh kiện rất nhỏ, do đó chúng trở nên rất quan trọng trong
mọi lĩnh vực của cuộc sống. Đơn giản lấy ví dụ như kĩ thuật điện tử được ứng
dụng vào giải quyết vấn đề nghiêm trọng là nạn giao thông mật độ cao .Thông
qua kĩ thuật máy tính, kĩ thuật điện tín và các kĩ thuật khác lắp trên ô tô và
dọc đường để đạt được mục đích cải thiện tình hình an toàn giao thông và
nâng cao khả năng giao thông trên đường. Hiện nay do mật độ xe cộ dày đặc
mà mỗi năm Mỹ thiệt hại về kinh tế lên tới 100 tỷ đô la, số người chết do tai
nạn giao thông mỗi năm tới 41.000 người và 5 triệu người bị thương.
Các thiết bị điện tử cho phép tự động hoá trong các quả trình công nghệ
và kiểm tra sản phẩm ở các xí nghiệp dệt ,nhà máy chế tạo mô tơ, hoá chất
trong hầm mỏ, nhà máy đóng tàu. Các thiết bị điện tử trực tiếp làm tăng năng
xuất lao động ,nâng cao chất lượng sản phẩm, cải thiện điều kiện làm việc.
Chẳng hạn, trong việc học ngoại ngữ chỉ cần dùng máy vi tính và hệ thống loa
âm thanh ta có thể nghe chính xác như người nước ngoài nói mà không phải
có giáo viên trực tiếp dạy .
Ta có thể áp dụng những thành tựu của điện tử trong những thiết bị sử
dụng hàng ngày như vô tuyến truyền hình, máy ghi âm máy thu thanh. Ngoài
2
ra do sử dụng cáp quang và hệ thống vệ tinh mà khả năng liên lạc toàn cầu sẽ
được thực hiện một cách dễ dàng khả năng lựa chọn bất cứ chương trình vô
tuyến và radio hoậc thậm chí thực hiện chương trình riêng từ băng ghi hoặc
phím, khả năng thu tại nhà những bản in như; tin tức báo chí, những tư liệu
khác nhau từ trung tâm tính toán .
Để tìm hiểu một cách chi tiết về thiết bị điện tử phục vụ cho đề tài này,
có thể phân loại thiết bị điện tử ra làm các loại như sau:
- Các thiết bị EDP (Electronic Data processing) và các thiết bị điện tử
dùng trong văn phòng (máy vi tính, máy tính trung tâm), các thiết bị ngoại vi
như máy in, máy đếm, máy photocopy, máy chiếu...
-Thiết bị viễn thông: thiết bị điện thoạI (ở các tổng đài điện tử), thiết bị
truyền xa (hệ thống telex,selex .. .)
- Thiết bị thu thanh truyền hình: các thiết bị rada, trạm vệ tinh mặt đất,
các bộ kính thiên văn..., camêra truyền hình, thiết bị ghi hình, thiết bị tạo
hình, phòng ghi và sao video.
- Thiết bị chiếu sáng và thiết bị hàng hải: thiết bị đèn chiếu, đèn pha,
đèn huỳnh quang, các hệ thống tín hiệu, các hệ thống vô tuyến điện thoại và
thiết bị hàng hải bằng điện tử .
- Thiết bị y tế: thiết bị tia X quang dùng cho chẩn đoán, thiết bị bức xạ
đẳng hướng dùng để trị liệu, thiết bị phân tích dùng trong y học ...
- Các bộ truyền dẫn và phát tín hiệu: các hệ thống báo động ,hệ thống
đồng hồ đo, máy dò tìm và các hệ thống liên lạc bên trong.
Vì phạm vi bài viết có hạn, nên em chỉ đi sâu vào các thiết bị mà thực tế
công ty Bảo hiểm Bưu điện (gọi tắt là PTI) đã triển khai về nghiệp vụ. Đó là
thiết bị EDP, thiết bị viễn thông, thiết bị thu phát thanh, truyền hình.
b, Sự cần thiết phải bảo hiểm thiết bị điện tử :
Bước vào thế kỉ 21, sự phát triển của khoa học kĩ thuật sẽ là vấn đề then
chốt cho sự đI lên của thế giới văn minh. Các máy móc thiết bị đa số liên
3
quan đến điện tử, từ các máy tính cá nhân cho đến những vệ tinh đang bay
quanh trái đất của chúng ta. Do đó đòi hỏi phải có sự đảm bảo về mặt tài
chính nhằm tiến triển liên tục nhanh chóng và có hiệu quả .
Các rủi ro được bảo hiểm trong bảo hiểm thiết bị điện tử cũng rất đa
dạng, từ các rủi ro thiên tai: mưa, bão, lụt ... cho tới các rủi ro do con người
gây ra như: sai lầm trong thiết kế, sai lầm của người điều khiển, hành động
phá hoại ... chỉ cần một sai sót nhỏ, có thể rất nhỏ xảy ra cũng có thể dẫn đến
nhứng hậu quả to lớn không thể lường trước được . Nó gây tác hại không chỉ
cho một ngành hay một khu vực kinh tế quốc đân mà còn cho nhiều ngành
nhiều lĩnh vực kinh tế khác nhau. Nó cũng có thể làm chậm hẳn lại sự tiến
triển của một ngành khoa học. Đặc biệt ngày nay nhiều công trình, máy móc,
thiết bị với các chức năng tự động hoá, chuyên môn hoá cao, có giá trị rất lớn.
Nếu tai nạn xảy ra có thể dẫn tới thiệt hại to lớn, thậm chí có thể dẫn đến phá
sản.
Cũng giống như loại hình bảo hiểm khác, bảo hiểm thiết bị điện tử nhằm
ổn định hoạt động của các tổ chức kinh tế trong trường hợp chẳng may gặp
các rủi ro nói trên. Với việc thu phí bảo hiểm của nhiều tổ chức kinh tế và cá
nhân có liên quan trong xã hội để lập qũi bảo hiểm và quan hệ tái bảo hiểm có
đủ khả năng bồi thường ngay tổn thất cho người được bảo hiểm, cho dù tổn
thất có lớn tới mức nào đi chăng nữa, giúp họ nhanh chóng khắc phục hậu quả
tổn thất, khôi phục sản xuất kinh doanh và đời sống.
Đặc biệt trong cơ chế thị trường hiện nay, mỗi tổ chức, đơn vị, xí nghiệp
đều phảI tự chủ về mặt tài chính và chủ động trong kinh doanh. Với cơ sở vật
chất sẵn có của mình, họ phải lo liệu làm sao sản xuất kinh doanh đạt được
hiệu quả cao nhất. Cơ chế mới đó vừa thúc đẩy sự phát triển sản xuất của các
xí nghiệp, mặt khác đòi hỏi các xí nghiệp phải tự chủ hơn trong sản xuất kinh
doanh vì với việc xoá bỏ cơ chế bao cấp, các xí nghiệp sẽ không được Nhà
nước trợ cấp trong các trường hợp làm ăn không có hiệu quả hoặc không may
gặp phải rủi ro làm ảnh hưởng đến sản xuất, kinh doanh. Điều đó, buộc các
doanh nghiệp phải quan tâm đến vấn đề bảo hiểm. Nếu tham gia bảo hiểm, trong
trường hợp gặp phải các rủi ro gây ra thiệt hại tới tài sản, tiền vốn của họ thì bảo
4
hiểm sẽ bồi thường kịp thời các tổn thất đó, giúp người được bảo hiểm giải quyết
ngay khó khăn về mặt tài chính, không cần xin ngân sách nhà nước trợ cấp.
Căn cứ vào điều kiện tài chính của mình, chỉ với một khoản phí bảo hiểm rất
nhỏ trả cho người bảo hiểm, khi gặp tổn thất người được bảo hiểm sẽ nhận
được khoản tiền bồi thường của người bảo hiểm và sẽ chủ động nhanh chóng
khôI phục ,đưa sản xuất kinh doanh trở lại bình thường .
Ngoài ra, khi tiến hành bảo hiểm thiết bị điện tử Người bảo hiểm cùng
với các ngành, các cơ quan hữu quan khác phối hợp tiến hành công tác đè
phòng, hạn chế tổn thất nhằm ngăn chặn có hiệu quả các rủi ro có thể gây ra
thiệt hại đối với tài sản, con người. Đặc biệt trong lĩnh vực bảo hiểm thiết bị
điện tử, các biện pháp đề phòng, chữa cháy, kiểm tra, giám định các thiết bị
máy móc, đóng vai trò quan trọng. Theo thông lệ, trước khi tiến hành bảo
hiểm, người bảo hiểm phải theo rõi, kiểm tra và đánh giá mức độ rủi ro của
đối tượng được yêu cầu bảo hiểm, trên cơ sở đó sẽ đóng góp kịp thời cho
người được bảo hiểm các biện pháp cần thiết để hạn chế kha năng xảy ra các
rủi ro gây nguy hại cho tài sản được bảo hiểm.
c,Vai trò và tác dụng của bảo hiểm thiết bị điện tử
Bảo hiểm thiết bị điện tử (Electronic Equipment Insurance-EEI) có một
số ưu điểm so với các loại hình bảo hiểm khác như :
Một là, EEI đưa ra khái niệm bảo hiểm rộng rãi nhất trong ngành bảo
hiểm. Dựa trên đơn bảo hiểm mọi rủi ro với rất ít các điều kiện loại trừ ,nó
bảo đảm việc bồi thường sau khi tổn thất hay hư hỏng, thậm chí cả trong các
trường hợp không đáng quan tâm hay không quan trọng đối với tài sản khác
ví dụ như việc vận hành không có chuyên môn, dao động điện áp, ám khói
,ẩm ướt và nổ đèn chân không .Tuy nhiên ,các hiểm hoạ ấy đã gây ra một rủi
ro rất nghiêm trọng cho thiết bị điện tử có độ nhạy cảm về tần số và tính khốc
liệt. Cũng như vậy, một nguyên nhân tương đối nhỏ nhưng cũng có thể ảnh
hưởng lớn về tài chính đối với tính liên tục của hoạt động kinh doanh bởi vì
các hoạt động này có thể hoàn toàn phụ thuộc vào tình trạng sức khoẻ của
“trái tim" thiết bị điện tử .
5
