Tiêu chí nào để đánh giá
một CEO?
Làm sao để tôi nhận được phản hồi thật sự từ phía hội đồng
quản trị khi tôi trở thành CEO (Tổng Giám đốc Điều hành – Chief
Executive Officer)? Điều đó thật không đơn giản, bởi hội đồng
quản trị dường như chỉ đánh giá CEO bằng những thước đo về
hiệu quả tài chính
Hiệu quả tài chính: thước đo giá trị của CEO?
Sau khi trở thành CEO, tôi ngạc nhiên vì hội đồng quản trị quá đại
khái khi phản hồi lại hoạt động điều hành của tôi. Chủ tịch ủy ban
đền bù chỉ ghé qua văn phòng của tôi có 10 phút sau khi cuộc
họp bế mạc cuối năm của các giám đốc độc lập kết thúc.
Ông bảy tỏ rằng hội đồng rất vui sướng khi công ty đạt được
doanh thu dự kiến, cảm ơn năng lực điều hành của tôi và thông
báo khoản bồi thường nào được thông qua, ông lấy làm tiếc
không thể ở lại trao đổi thêm vì sắp phải ra sân bay. Ông đưa cho
tôi một phong bì, trong đó bao gồm chi tiết khoản tiền lương và
ngày nghỉ của tôi. Ông ấy thậm chí còn không cả ngồi xuống.
Những nhìn nhận trên rất khác với cách tôi đánh giá đội ngũ của
tôi. Tôi thu thập thông tin từ rất nhiều nguồn và đánh giá hoạt
động ở nhiều mảng. Tôi nghiền ngẫm những báo cáo trực tiếp
gửi cho mình để xác định thiếu sót trong phong cách quản lý của
họ, và cố gắng giúp họ điều chỉnh trước khi vấn đề nảy sinh hoặc
công việc của họ bị sa lầy.
Tôi đã nhận được chỉ dẫn tương tự trên hành trình gia nhập vào
đội ngũ giám đốc (C-suite), nhưng tất cả đột nhiên biến mất khi
tôi trở thành CEO. Tất cả giá trị của tôi chỉ dựa trên ba hay bốn
thước đo hiệu quả tài chính, và đánh giá của hội đồng giám đốc
độc lập về tôi hầu như hoàn toàn được đưa ra chỉ để họ biện
minh cho những quyết định bồi thường của họ.
Khi CEO trượt ngã...
Tất nhiên, có một biên độ khá rộng giữa việc trao đổi ý kiến với
các CEO và yêu cầu họ làm gì. Và bạn cần để cho các CEO tự
do đưa ra những lựa chọn. Tuy nhiên, sẽ chẳng có ý nghĩa nhiều
nếu sử dụng quyền tự quyết của CEO như là một lập luận để hạn
chế quản lý hoạt động chỉ đối với một số biện pháp tài chính. Tất
cả những khích lệ trên thế giới không thể biến các CEO thành
những người ra quyết định tốt hơn.
Và khi các CEO trượt ngã, họ sẽ kéo cả công ty theo. Hội đồng
quản trị có nghĩa vụ với các cổ đông về việc đảm bảo rằng các
công ty đang được điều hành tốt và sẽ còn tốt hơn nếu họ sớm
phát hiện ra những trục trặc trong hoạt động điều hành của
những người lãnh đạo. Quả đúng như vậy, vào thời điểm mà
công ty sa thải các CEO thì thiệt hại đã xảy ra rồi.
Thêm vào đó, hãy nghĩ về việc chúng tay thay thế các CEO ra
sao: Phải mất từ 6 đến 9 tháng từ khi hội đồng quản trị nhận ra có
cái gì đó sai trái đi đến nhất trí và tâp trung can đảm để hành
động. Rồi lại mất từ 3 đến 6 tháng để tìm kiếm một CEO mới,
giao quyền cho CEO đó, thêm một năm nữa cho CEO đó tìm hiểu
về lĩnh kinh doanh này, xác định mình muốn làm gì và phải bắt
đầu ra sao. Tối thiểu phải mất gần hai năm để công ty thoát khỏi
ngưng trệ một cách tốn kém.
Để tránh những va vấp đó, tại hãng Arrow Electronics, nơi tôi là
CEO trong 14 năm, đã đưa ra một quá trình cải tiến cách thức
đánh giá CEO. Các giám đốc độc lập đánh giá về tôi dựa trên sự
quan sát trực tiếp công ty và những dữ liệu đầu vào được cung
cấp bởi các nhà điều hành từ các cấp quản lý khác nhau.