262
ỨNG DỤNG TRÍ TUỆ NHÂN TẠO TRONG HỖ TRỢ
HƢỚNG NGHIỆP VÀ KẾT NỐI VIỆC LÀM CHO SINH VIÊN
SAU TỐT NGHIỆP TẠI CÁC CƠ SỞ GIÁO DỤC NGHỀ NGHIỆP
Ở THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Phương Thị Hệ (1)
Trường Cao đẳng Công thương Tp. Hồ Chí Minh
Email: phuongthihe@hitu.edu.vn
Điện thoại: 0938.003.775
TS. Trần Tuyến (2)
Trường Đại học Sư phạm K thuật Tp. Hồ Chí Minh
TÓM TẮT: Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, giáo dục nghề nghiệp tại
Việt Nam đứng trước yêu cầu đổi mới toàn diện, đặc biệt là trong công tác hướng nghiệp và
kết nối việc làm cho sinh viên sau tốt nghiệp. Bài viết này tập trung phân tích tiềm năng ứng
dụng trí tuệ nhân tạo trong lĩnh vực này, đồng thời đề xuất một số giải pháp khả thi cho các
cơ sở giáo dục nghề nghiệp. Từ các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước, tác giả giới
thiệu các công cụ AI hiện đại như VMock, Rezi, Jobscan, Eightfold AI… vốn đang được sử
dụng rộng rãi trên thế giới nhằm hỗ trợ sinh viên trong việc viết hồ sơ xin việc, mô phỏng
phỏng vấn và kết nối với thị trường lao động. Từ kết quả khảo sát thực tế tại Trường Cao
đẳng Công Thương TP. Hồ Chí Minh đối với 50 giảng viên và 410 sinh viên, bài viết chỉ ra
rằng nhận thức và nhu cầu về AI trong hướng nghiệp là rất lớn, song vẫn còn khoảng cách
về năng lực, kỹ thuật và cơ sở hạ tầng. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất các định hướng phù
hợp để từng bước triển khai AI vào hoạt động hỗ trợ nghề nghiệp cho sinh viên trong các cơ
sở giáo dục nghề nghiệp.
Từ khóa: Ứng dụng trí tuệ nhân tạo, giáo dục nghề nghiệp, hướng nghiệp, kết nối việc làm.
1. Mở đầu
Giáo dục nghề nghiệp đang đóng vai trò trung tâm trong chiến lược phát triển nguồn nhân
lực chất lượng cao tại Việt Nam. Theo báo cáo của Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp (2023),
cả nước hiện có hơn 1.900 cơ sở giáo dục nghề nghiệp, với gần 2 triệu người học mỗi năm.
Tuy nhiên, tỷ lệ sinh viên tìm được việc làm đúng chuyên ngành, phù hợp năng lực sau tốt
nghiệp vẫn chưa cao. Một phần nguyên nhân đến từ việc hoạt động tư vấn hướng nghiệp,
kết nối thị trường lao động còn dàn trải, thiếu công cụ chuyên sâu và chưa cá nhân hóa cho
từng người học.
Trong bối cảnh đó, trí tuệ nhân tạo (AI) nổi lên như một xu thế công nghệ then chốt trong
giáo dục hiện đại, đặc biệt ở các nước phát triển như Mỹ, Anh, Singapore. AI được ứng
dụng để thiết kế lộ trình học tập, phân tích kỹ năng còn thiếu, gợi ý việc làm phù hợp và mô
phỏng phỏng vấn – từ đó giúp sinh viên có sự chuẩn bị tốt hơn khi bước vào thị trường lao
động (Eightfold AI, 2023; LinkedIn, 2023; GovTech Singapore, 2022).
Theo báo cáo của Hội đồng Quốc gia giáo dục và phát triển nhân lực (2021), tại Việt Nam,
AI bước đầu được ứng dụng trong một số khâu như chấm điểm trắc nghiệm, quản lý đào
tạo, hỗ trợ học tập thông qua các nền tảng như ChatGPT, Grammarly… Tuy nhiên, việc tích
263
hợp AI vào hoạt động hướng nghiệp và kết nối việc làm cho sinh viên sau tốt nghiệp, đặc
biệt tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, vẫn còn rất mới mẻ và chưa có mô hình cụ thể.
Xuất phát từ thực tiễn đó, bài viết này tập trung vào phân tích tiềm năng ứng dụng AI trong
công tác hướng nghiệp và kết nối việc làm cho sinh viên tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp
tại Việt Nam, đồng thời trình bày khảo sát thực tiễn tại Trường Cao đẳng Công Thương TP.
Hồ Chí Minh và đề xuất định hướng triển khai ứng dụng AI trong thời gian tới đối với nhà
trường nói riêng và đối với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp ở Tp. Hồ Chí Minh nói chung.
2. Xu hƣớng toàn cầu về ứng dụng AI trong giáo dục nghề nghiệp
Trong bối cảnh chuyển đổi số, giáo dục nghề nghiệp trên toàn cầu đang chuyển từ mô hình
đào tạo đồng loạt sang cá nhân hóa, tích hợp công nghệ sâu rộng nhằm đáp ứng yêu cầu linh
hoạt của thị trường lao động. Báo cáo của OECD (2022) chỉ ra rằng việc tích hợp AI trong
giáo dục nghề nghiệp sẽ giúp nâng cao trải nghiệm học tập, tăng khả năng kết nối nghề
nghiệp và cải thiện năng suất đầu ra của người học.
Tại các quốc gia phát triển như Mỹ và châu Âu, nhiều nền tảng ứng dụng AI đã được triển
khai rộng rãi để phục vụ công tác hướng nghiệp. Nổi bật trong số này có:
Eightfold AI: sử dụng trí tuệ nhân tạo để phân tích năng lực, kỹ năng của người học, từ đó
đề xuất các cơ hội nghề nghiệp phù hợp và lộ trình phát triển kỹ năng (Eightfold AI, 2023).
LinkedIn Talent Insights: phân tích thị trường lao động theo thời gian thực, giúp người học
xác định nghề nghiệp tiềm năng và phát hiện kỹ năng còn thiếu (LinkedIn, 2023).
Coursera Career Coach: tích hợp hệ thống tư vấn nghề nghiệp thông minh, đề xuất khóa học
phù hợp để người học tiếp cận công việc mơ ước (Coursera, 2023).
Tại khu vực Đông Nam Á, Singapore và Malaysia đang tiên phong triển khai AI vào giáo
dục nghề nghiệp. Cụ thể:
Singapore đã phát triển hệ thống Student Learning Space (SLS) do Bộ Giáo dục phối hợp
với GovTech xây dựng. Nền tảng này sử dụng AI để cá nhân hóa lộ trình học tập và kỹ năng
nghề nghiệp cho người học (GovTech Singapore, 2022).
Malaysia, thông qua hợp tác với Amazon Web Services (AWS), đã triển khai chương trình
đào tạo kỹ năng AI cho sinh viên nghề nhằm xây dựng lực lượng lao động tương lai (AWS,
2023).
Tại Việt Nam, việc ứng dụng AI trong giáo dục nghề nghiệp đang ở giai đoạn khởi đầu. Một
số cơ sở giáo dục đã bước đầu áp dụng AI vào quản lý đào tạo và hỗ trợ học tập qua các
công cụ như ChatGPT hay Grammarly nhưng chưa có mô hình ứng dụng AI cụ thể vào
hướng nghiệp (Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp, 2023). Theo Vũ Thế Việt và Nguyễn Quốc
Tuấn (2023), các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tại Việt Nam cần khẩn trương cập nhật xu
hướng AI, kết hợp giữa công nghệ và nhân lực tư vấn để xây dựng hệ sinh thái giáo dục
nghề nghiệp thông minh, hướng tới phát triển bền vững.
3. Các công cụ trí tuệ nhân tạo hỗ trợ hƣớng nghiệp và kết nối việc làm cho sinh viên
Trong bối cảnh thị trường lao động biến động nhanh chóng, các công cụ ứng dụng AI đang
ngày càng được ưa chuộng nhằm hỗ trợ người học trong việc xác định lộ trình nghề nghiệp,
cải thiện hồ sơ ứng tuyển và mô phỏng các tình huống tuyển dụng thực tế. Dưới đây là một
số công cụ AI tiêu biểu đã và đang được áp dụng rộng rãi trên thế giới:
Tên công cụ
Chức năng chính
264
VMock
Đánh giá CV của sinh viên theo chuẩn quốc tế, cung cấp phản
hồi tức thời và hướng dẫn cải thiện điểm mạnh/yếu (VMock,
2023).
Jobscan
So sánh CV với mô tả công việc cụ thể (Job Description), gợi ý
các điều chỉnh để tăng mức độ phù hợp (Jobscan, 2023).
Rezi
Tạo và tối ưu hóa CV hoàn toàn tự động, đảm bảo phù hợp với
ATS (Applicant Tracking Systems) – hệ thống lọc CV tự động
của nhà tuyển dụng (Rezi, 2023).
Eightfold AI
Sử dụng trí tuệ nhân tạo để phân tích kỹ năng, kinh nghiệm và
mục tiêu nghề nghiệp nhằm đề xuất các vị trí công việc phù hợp
(Eightfold, 2023).
LinkedInAI
Tools
Đề xuất các kỹ năng cần cải thiện, cơ hội học tập và vị trí công
việc phù hợp trên thị trường dựa trên hồ sơ LinkedIn cá nhân
(LinkedIn, 2023).
HireVue
Mô phỏng phỏng vấn qua video có sử dụng AI để phân tích
giọng nói, biểu cảm khuôn mặt, ngôn ngữ cơ thể và nội dung trả
lời (HireVue, 2023).
Các công cụ trên có thể chia thành ba nhóm chức năng chính:
Tối ưu hóa hồ sơ ứng tuyển (CV/Resume): VMock, Jobscan, Rezi.
Phân tích năng lực và định hướng nghề nghiệp: Eightfold AI, LinkedIn.
Mô phỏng và cải thiện kỹ năng phỏng vấn: HireVue.
Việc sử dụng những công cụ này không chỉ giúp sinh viên tiết kiệm thời gian, mà còn
tăng khả năng trúng tuyển, đặc biệt trong môi trường cạnh tranh cao.
Theo nghiên cứu của University of California (2022), sinh viên sử dụng VMock, Rezi và
Jobscan có khả năng được mời phỏng vấn và vượt qua vòng lọc hồ sơ ATS cao hơn 40% so
với nhóm không sử dụng. Điều này cho thấy AI không chỉ hỗ trợ kỹ thuật mà còn góp phần
cải thiện cơ hội việc làm thực tế.
Tại Đại học Stanford (Mỹ), sinh viên sử dụng Rezi đã cải thiện 42% tỷ lệ được mời phỏng
vấn so với nhóm đối chứng không sử dụng (Stanford Career Center, 2022).
Tại Singapore, nền tảng Student Learning Space do Bộ Giáo dục và GovTech phát triển đã
giúp hơn 90% sinh viên cải thiện kỹ năng nghề nghiệp theo lộ trình cá nhân hóa (GovTech
Singapore, 2022).
Một nghiên cứu từ Đại học Oxford (Anh) cho thấy 67% sinh viên sử dụng VMock cảm thấy
tự tin hơn khi nộp hồ sơ xin việc, và 58% cho biết CV của họ đạt chuẩn ATS sau khi được
hệ thống đánh giá và gợi ý chỉnh sửa (Oxford AI Careers Report, 2023).
HireVue đã được các công ty trong danh sách Fortune 500 sử dụng để sàng lọc video phỏng
vấn tự động, góp phần tiết kiệm 25–40% chi phí tuyển dụng (HireVue, 2023). Điển hình,
HireVue được công ty Deloitte triển khai thử nghiệm trong phỏng vấn tuyển dụng sinh viên
265
tốt nghiệp tại Anh, kết quả cho thấy thời gian sàng lọc ứng viên giảm 60% và độ chính xác
trong đánh giá thái độ, kỹ năng mềm tăng 35% (Deloitte Recruitment Review, 2022).
Theo thống kê của Jobscan (2023), các ứng viên sử dụng công cụ này để tối ưu hóa CV có
khả năng lọt vào vòng phỏng vấn cao hơn 40% so với trung bình chung.
Ngoài ra, báo cáo của Eightfold AI (2023) cho biết nền tảng này đã giúp rút ngắn 35% thời
gian tìm kiếm việc làm cho sinh viên tại các trường đại học đối tác.
Các con số thực tiễn trên cho thấy hiệu quả rõ rệt của các công cụ AI trong hỗ trợ hướng
nghiệp và việc làm.
4. Khảo sát thực tiễn và định hƣớng ứng dụng trí tuệ nhân tạo tại Trƣờng Cao đẳng
Công thƣơng Thành phố Hồ Chí Minh
Để đánh giá mức độ nhận thức, mức độ trải nghiệm và nhu cầu ứng dụng AI trong giáo dục
và định hướng nghề nghiệp, nhóm nghiên cứu đã tiến hành khảo sát đối với 50 giảng viên
đang giảng dạy tại các khoa chuyên ngành đồng thời là cố vấn học tập và 410 sinh viên năm
cuối các khoa khác nhau tại Trường Cao đẳng Công thương Tp. Hồ Chí Minh trong đầu
tháng 5 năm 2025.
Bảng khảo sát giảng viên gồm 12 câu hỏi, bảng khảo sát sinh viên gồm 13 câu hỏi và được
chia thành 3 nhóm thực tiễn, sử dụng thang đo Likert 5 mức độ từ 1 (Hoàn toàn không đồng
ý) đến 5 (Hoàn toàn đồng ý). Khảo sát được thực hiện dưới hình thức bảng hỏi trực tuyến
thông qua nền tảng Google Forms. Kết quả khảo sát như sau:
4.1. Kết quả khảo s t giảng viên
Bảng 1: Mức độ nhận thức của giảng viên về AI và ứng dụng AI trong công tác hướng
nghiệp
TT
Nội dung câu hỏi khảo sát
Hoàn
toàn
không
đồng
ý
(%)
Không
đồng ý
(%)
Trung
lập
(%)
Đồng
ý
(%)
1
Tôi có hiểu biết cơ bản về trí tuệ
nhân tạo (AI).
2
0
24
44
2
Tôi tin rằng AI có thể hỗ trợ hiệu
quả trong công tác hướng nghiệp.
0
2
20
42
3
AI có thể giúp tiết kiệm thời gian
cho giảng viên trong hoạt động
hướng nghiệp.
0
6
18
44
4
AI có thể thay thế hoàn toàn vai
trò của giảng viên trong tương lai.
42
30
14
2
5
Tôi đánh giá cao vai trò của AI
trong cá nhân hóa định hướng
0
6
26
40
266
nghề nghiệp.
Phân tích kết quả từ Bảng 1 và biểu đồ trên cho thấy đội ngũ giảng viên có nhận thức tương
đối tích cực về AI trong lĩnh vực hướng nghiệp. Cụ thể, 74% giảng viên khẳng định có hiểu
biết cơ bản về AI, trong khi 78% tin tưởng rằng AI có thể hỗ trợ hiệu quả trong công tác tư
vấn nghề nghiệp. Ngoài ra, 76% đồng tình rằng AI có thể giúp tiết kiệm thời gian cho giảng
viên, qua đó cho thấy sự ghi nhận về mặt tiện ích và hiệu quả của công nghệ này trong bối
cảnh giáo dục nghề nghiệp.
Đáng chú ý, 68% giảng viên đánh giá cao vai trò của AI trong cá nhân hóa định hướng nghề
nghiệp – một trong những điểm mạnh cốt lõi của công nghệ AI so với phương pháp tư vấn
truyền thống. Tuy nhiên, phần lớn giảng viên (72%) không đồng tình với quan điểm rằng AI
có thể thay thế hoàn toàn vai trò của con người, phản ánh thái độ thận trọng và quan điểm
cân bằng giữa đổi mới công nghệ và yếu tố con người trong giáo dục.
Bảng 2: Mức độ trải nghiệm AI của giảng viên trong công tác giáo dục
và hướng nghiệp cho sinh viên
TT
Nội dung câu hỏi khảo sát
Hoàn
toàn
không
đồng
ý
(%)
Không
đồng ý
(%)
Trung
lập
(%)
Đồng
ý
(%)
Hoàn
toàn
đồng
ý
(%)
1
Tôi đã từng sử dụng các công cụ
AI hỗ trợ viết CV hoặc phỏng vấn.
30
16
20
14
20
2
Tôi cảm thấy tự tin khi hướng dẫn
sinh viên sử dụng AI.
6
10
52
22
10
3
Tôi đã từng tham gia lớp học/tập
huấn liên quan đến AI.
34
10
20
18
18
4
Tôi biết đến các nền tảng AI nổi
tiếng như VMock, Jobscan,
Rezi,... trong việc hỗ trợ tạo nội
40
20
20
10
10
0
10
20
30
40
50
Hiểu biết cơ
bản về AI AI hỗ trợ
hiệu quả
hướng
nghiệp
AI giúp tiết
kiệm thời
gian
AI thay thế
giảng viên
AI cá nhân
hóa định
hướng
Biểu đồ 1: Mức độ nhận thức về AI của giảng viên
Hoàn toàn không đồng ý
Không đồng ý