intTypePromotion=1
ADSENSE

Vai trò của nguồn nhân lực và nhân lực chất lượng cao trong phát triển bền vững vùng Tây Nam bộ

Chia sẻ: Danh Nguyen Tuong Vi | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:7

93
lượt xem
7
download
 
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Nhấn mạnh vai trò quan trọng của nguồn nhân lực và nhân lực chất lượng cao đối với tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững. Những thách thức về phát triển nguồn nhân lực được xem xét dựa trên phân tích thực trạng đào tạo và sử dụng nhân lực hiện nay đặt trong điều kiện đặc thù của khu vực Tây Nam Bộ. Trên cơ sở đó, tác giả đưa ra một số định hướng chính sách nhằm phát triển nguồn nhân lực và nhân lực chất lượng cao, thực hiện mục tiêu phát triển bền vững của khu vực này.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Vai trò của nguồn nhân lực và nhân lực chất lượng cao trong phát triển bền vững vùng Tây Nam bộ

16 Xa hoi hoc thyc ngm^m<br /> <br /> Aangingc.sozfuaj.^y.f<br /> <br /> VAX TRO CUA N G U O N N H A N LT/C v A N H A N LI/C<br /> C H A T LXrONG C A O T R O N G P H A T T R I E N B E N VU>3G<br /> V U N G T A Y N A M BO<br /> DANG NGUYEN ANH*<br /> Torn tdt: Bdi viit nhdn mgnh vai tro quan trgng cua ngudn nhdn lire vd nhdn luc<br /> chdt lugng cao dSi vdi tdng truang kinh ti vd phdt triin bin yOng. Nhiing thdch thUe ve<br /> phdt triin ngudn nhdn luc duac xem xet di^ra trin phdn tich thuc trgng ddo tao vd su dung<br /> nhdn Ittc hien nay dgt trong diiu ki?n dgc thii cua khu vuc Toy Nam Bg. Tren ca sd do.<br /> tdc gid dua ra mgt sd dinh huong chinh sdch nhdm phdt trien nguon nhdn luc vd nhdn luc<br /> chdt lugng cao, thuc hien m{tc tiiu phdt trien ben viing ciia khu vuc nay.<br /> Tir khda: ngudn nhan lye, nhan lye chdt lupng cao, phdi tri§n ben vfing, Tdy Nam Bd.<br /> <br /> Bk phat triln, ede qude gia cdn ed du cdc ngudn luc nhu tai nguygn thien nhien, dat<br /> dai, lao ddng, vdn tdi chinh, khoa hgc va cdng nghe v.v... trong dd ngudn lye eon ngudi<br /> nhu mpt nang lye ndi sinh ed vai trd quan trpng nhat, quyet dinh su thdnh cdng hay that<br /> bai ddi vdi tdng trudng kinh tl vd phat triln xd hOi (Boozer, 2003; Kim, 2012). Dii vdi<br /> mdt qude gia, dii dugc thien nhien uu dai, hay ed Igi thi tdi nguyen phong phii, song neu<br /> khdng cd ngudn nhdn lye cd trinh dp vd nang lye thi qude gia dd khd cd the tang trudng<br /> vd phdt trien ben vfing (Kim, 2008). Sy phdt trien than k^' ciia cae qude gia va vung lanh<br /> thd Ddng A nhu Nhdt Ban, Han Qude, Dai Loan, Hdng Kong (Tnmg Qude) diu cd sy<br /> ddng gdp quan trpng eiia ngudn nhan lyc vd nhan luc chdt luang cao (Powell vd Lindsay,<br /> 2010; Dgng Nguyen Anh, 2014).<br /> Tuy nhien, hien van eo nhfing cdch hilu khac nhau vl nguon nhan lue. Theo ngMa<br /> rOng, ngudn nhdn lyc Id ngudn cung cap sue lao dOng eho sdn xudt xa hdi, cung cdp<br /> ngudn lyc con ngudi cho su phat trien ciia mOt nganh, dia phuong, khu vuc hay qude gia.<br /> Theo nghia hep, ngudn nhan lue la khd ndng lao ddng cua xd hgi, bao gdm sd lupng, ehdt<br /> lugng va co cdu lao ddng eung nhu tilm ndng ciia moi td chiie, moi khu vyc, hay moi<br /> qude gia. Cdch hilu ehung hien nay dinh nghia ngudn nhdn lye la tdng hod cua yeu td thi<br /> lyc vd tri luc tdn tai trong toan bd lye lupng lao dOng xa hpi, cdc kinh nghiem, kiln thdc,<br /> ' Vien Xd hgi hgc, Vi4n Hdn ldm Khoa hgc xa hgi Vi4t Nam.<br /> <br /> iJgng fi/guyen Ann<br /> ky ndng ciia mgt dan tge dugc vdn dung de san xuat ra ciia cai vdt chat va tinh thdn phyc<br /> vy cho nhu eau hien tai vd tuong lai. Quan dilm nay cung chi ra rdng phdt trien va quan I^<br /> ngudn nhan lye phai dam bdo, tao dilu kien cho eon ngudi phat huy dugc eao nhdt nang<br /> lyc va khd ndng tiem tang von cd cua minh, cdng hiln tdi da trong nhfing vi tri tdt nhdt<br /> (L6 Thi Hdng Diep, 2012).<br /> Nhan lye chdt lupng cao la mpt bd phan ciia ngudn nhdn lue, ed khd ndng dap ling<br /> nhimg yeu cdu phdc tap eiia cdng viec, tu do tao ra ndng sudt vd hiSu qua cao trong cdng<br /> viec, cd nhung ddng gdp quan trpng cho sy tang trudng va phat triln ciia cdng ddng ndi<br /> rieng va eho todn xa hdi ndi chung. Ngudn nhan lye chdt lugng eao dupe ddo tao eo ban<br /> ve nghS nghiep, day du ky ndng, sdc khoe va pham chat tot, cd kha ndng van dyng sang<br /> tao nhiing tri thuc, nhung k^ ndng da dugc ddo tao vao qud trinh lao dOng sdn xuat nhdm<br /> dem lai ndng sudt, chat lugng vd hiOu qua cao. Nhdn lyc chdt lugng cao khdng chi vugt<br /> trdi ve tri tu?, ehdt xdm, ky ndng lao dOng ma cdn ed nang lyc thich dng nhanh vdi nhimg<br /> thay ddi nhanh chdng eiia edng ngh? sdn xuat. Day la bO phgn lao dOng xa hdi cd trinh dp<br /> tien tien, ddng vai trd quyet dinh sy phat trien cua nen kinh te tri thdc (Ddng COng san<br /> Via Nam, 2011).<br /> Phdt triln ngudn nhan lyc vd nhdn lyc chdt lupng cao la vdn dl cdp thilt d cae<br /> qude gia. Xet tren binh dien ly luan va chinh sdch - the che cho thdy phat trien ngudn<br /> nhdn lue ed chat lupng la chu dl nghien euu cd y nghia quan trpng va cap bach. Thyc te<br /> hien nay cho thay lpi thi so sanh ciia tang trudng kinh te dang ehuyin tu yeu to giau tai<br /> nguyen, nhieu vdn, nhdn cong re sang Igi the ve sdn phdm tri tue sdng tao va nhdn lye<br /> ehdt lugng cao. Cdn cd each tilp cdn mdi ddi vdi ngudn nhdn luc va phat triln ngudn<br /> nhan lye ehdt luong eao. Thdi ky tang trudng kinh tS dya vao nhdn lyc gia re va tham<br /> dyng vdn da ket thiic. De cd thi duy tri duge tdc dp tang trudng cao, eac qude gia, trong<br /> do cd Viet Nam, cdn doi mdi md hinh tdng trudng vd tao ra dupe ddng luc mdi dya tren<br /> tdng ndng sudt lao dOng tren eo sd mOt nguon nhdn lye sdng tgo vd lanh nghe, gidu tri<br /> thuc khoa hpc - cdng nghp. Nlu bilt su dung hipu qud, ngudn nhan lyc chdt luong eao<br /> sS gdp phdn quylt dinh vdo sy thanh edng sy nghiep edng nghiep hda, hpi nhdp qude tl<br /> va phdt triln bin vung ddt nude.<br /> 1.1. Ve mfft ly luan<br /> Dgi hdi dai bilu todn qude Ddng COng san ViOt Nam Ian thu XI dd xac djnh ba khau<br /> dpt phd chiln luge, trong dd cd vdn dl ddo tao va phdt triln nguin nhdn lyc trong giai<br /> doan hi?n nay, vdi npi dung cy thi la phat trien nhanh ngudn nhdn lyc, nhdt la ngudn<br /> nhdn lyc chdt lugng eao, tgp trung dii mdi edn ban va toan di?n nen giao due qude dan;<br /> gdn kit ehat chg gifia phat hiln ngudn nhan lyc vdi phdt triln va ung dyng khoa hpc,<br /> cdng nghe. Vl nhgn thdc va quan diem chi dao, edn xdc dinh ro ngudn nhan lye chdt<br /> lugng cao Id tdi nguyen quy gia nhdt eiia dat nude, phai lay ngudn lyc con ngudi lam tdi<br /> nguySn thay the eho cac ngudn lyc v§t chat. Vi vdy, phdi ldm eho mgi cap, mpi nganh,<br /> <br /> 18<br /> <br /> Vai trd cua nguon nhdn luc...<br /> <br /> mpi ngudi thdy cd trdch nhiem trong viec ddo tgo, phat trien va su dung ngudn nhdn lyc,<br /> biln chdt lupng vd sd lupng nhdn lue thdnh lpi the canh tranh de phat tri6n.<br /> Van kien Dai hOi XII tilp tue nhdn manh tdm quan trpng cua vi8c phat triln ngudn<br /> nhdn lye chdt lupng cao trong bdi canh hOi nhap qude t6. Dai hOi dd xde dinh nhi^m vu<br /> hien nay Id "phdt triln nhanh ngudn nhdn lyc, nhdt Id ngudn nhan lyc chdt lupng cao, tap<br /> trung ddi mdi cdn ban va todn di^n nin giao dye qude dan, gan kit chat che gifia phat<br /> triln ngudn nhdn lyc vdi phdt triln vd ung dung khoa hpc cdng nghS" (Ddng Cpr^ san<br /> Vi?t Nam, 2016). Hang loat eau hdi dugc ddt ra nhu lam the ndo de Vidt Nam cd dugc dOi<br /> ngu chuyen gia, doanh nhdn gidi? Ldm the nao de he thdng giao dye - dao tao va dgy<br /> nghe dap dng nhu edu eua xa hpi va nen kinh te? Ldm th6 ndo de trien khai cac chuong<br /> trinh dl dn ddo tao nhdn lyc trong cac ngdnh mui nhpn trudc tac dOng ngdy cang manh<br /> mg ciia cuOc Cdch mgng Cdng nghiOp lan thd tu (4.0)?<br /> Gidng nhu Tdy Bdc vd Tdy Nguyen, khu vyc Tay Nam Bp Id dia bdn ed trinh do<br /> phdt trien thdp hon so vdi mat bang chung eiia cd nude. Nlu khdng rut ngan dupe khoang<br /> each se anh hudng d8n viec thyc hien nhfing myc tieu phat trien bin vihig cua Viet Nam.<br /> Chu truong dot phd ve phat trien ngudn nhan lyc la hodn todn dung, la dilu kiSn tiln dl<br /> eho eac khu vyc ndi tren phat trien trSn mgi phuang diSn kinh tl, xa hpi, mdi trudng.<br /> Nhfing cdu hdi neu trSn eung dupe dat ra ddi vdi cac tinh Tdy Nam Bd, nhdt la viee day<br /> nghe eho ndng dan, ndng eao t j 1$ lao ddng qua dao tgo va ed viec lam phii hgp vdi tay<br /> nghe dao tao.<br /> Yeu cdu phat triln bin viing ngay edng trd nSn cdp bach, nhdt la vdi nhfing anh<br /> hudng nang n l eua biln ddi khi hau tgi cac dia phuong thuOe Tdy Nam Bd. Vi ly do do,<br /> trong giai dogn 2016-2020, khdng the dya vao tang sd lupng lao ddng dl tang trudng ma<br /> phuang thdc dung dan vd dn dinh Idu ddi cho phat triln bin vfing cua Tay Nam Bp la sii<br /> dung ngudn nhan lye eo trmh dp, ky nang tien tiln, kit hpp vdi dng dung khoa hpc - cdng<br /> ngh? dl ed thi tdng nang suat lao dpng, thuc ddy gid tri gia tdng ciia cdc san phdm chii<br /> lye. Mudn vgy, cdn quan tdm ddy mgnh tu phdt triln nguon nhan lye ehdt lugng eao, phu<br /> hpp va dap ung myc tieu phdt triln bin vfing cda vimg.<br /> 1.2. Ve chinh sdch - the chi<br /> Mdt trong nhfing quan dilm eiia Dang va Nha nude Viet Nam dugc thi hi$n qua<br /> Chiln luge phdt tiiln kinh t l - xd hOi giai doan 2011-2020 la "phat triln nhanh gdn vdi<br /> phat trien b6n vfing la yeu cdu xuyen sudt" vdi nhfing ludn dilm ey thi nhu: "phat triln<br /> ben vfing ve kinh tl, gifi vung dn dinh kinh tl vi md, bao dam an ninh kinh tl. Day manh<br /> chuyen djch co edu kinh te, ehuyin doi md hinh tdng tiardng, eoi chdt lugng, ndng sudt,<br /> hipu qua, sue canh tranh Id uu tien hang ddu, chu trpng phat triln theo chilu sdu, phdt<br /> trien kinh te tri thdc"'. Chiln luge cdn khdng dinh phdt triln nhanh nguin nhdn lyc, nhdt<br /> ' Xem Chi^n lupc phit tri^n kinh te - xi hgi thiri kj- 2011-2020 (Bp Kg ho?ch vi Diu tu, 2011).<br /> <br /> la ngudn nhan lye chdt lugng cao, tap tnmg vao viOc ddi mdi can bdn vd toan diOn nen<br /> giao due qude ddn; gan ket chdt che phdt triln ngudn nhdn lue vdi phat triln va dng dyng<br /> khoa hpe, cdng nghe la mpt trong ba dOt phd chien luge.<br /> Phat triln ngudn nhdn lyc va nhdn lyc ehdt lupng eao nhdm phdt triln bin vOng Tay<br /> Nam BO la sy ey the hda quan diem phat triln bin vfing vdo mOt viing ey the vd ddng gdp<br /> quan trgng vdo viec thyc hidn eac khdu dOt phd cua Chiln luge phat triln kinh t l - xa hOi<br /> ddi vdi khu vuc Tdy Nam Bd ndi rieng vd ca nude ndi chung. Chinh phu da ban hanh<br /> Quylt dinh QD2770/TTg dl h i l n khai Ket ludn 28-KL/TW eua Bp Chinh hi vl phuong<br /> hudng, nhiOm vy, giai phdp phat triln kinh t l - xa hpi va dam bdo an ninh qude phdng<br /> vimg Tay Nam Bd din 2020. Quylt dinh sd 1033/QD-TTg ngay 30/6/2011 cua Thu hidng<br /> Chinh phu ve phat trien giao dye, ddo tgo va dgy nghi vimg ddng bdng sdng Cdu Long<br /> giai doan 2011-2015 dd ddt myc tieu tgo bude dOt phd dl nang cao ehdt lupng gido due<br /> todn dien, dap dng nhu cdu ngudn nhdn lye eho phat triln kinh te - xa hOi nhanh, b6n<br /> viing CUE viing Tdy Nam Bp.<br /> Thyc hi?n ehi dgo cua Ban Bi thu vd Thu tudng Chinh phu, cac dia phuang tr§n dia<br /> bdn cd nude, trong dd cd Tdy Nam Bp, dd xay dyng ehiln lupc va ede de an phdt trien<br /> ngudn nhdn lue vd nhan lye chat lupng eao phu hpp vdi dgc thu dia phuang va bdm sat<br /> vdi Chiln luge phdt triln triln nhdn lye thdi ky 2011-2020. Cac nghi quyet cua Tinh uy<br /> ban hanh dd nhdn manh thilu hyt, bdt can ddi trong ca cdu nguon nhdn lyc eiia dia<br /> phuang, ddng thdi de xudt cdc giai phap nhdm phat trien nhdn lyc chdt lupng cao nhu: thu<br /> hut ngudn nhan lye ehdt lugng cao den lam viee (lam vi?e lau dai, ngdn han hogc bdn thdi<br /> gian); chpn va cu hpe vidn di dao tao dai hpe, thgc sT, tien sT d nude ngoai (ke ed thu hut<br /> dao tgo ngudi dang hpe dgi hpc vd sau dai hpc); bdi duong ngan hgn ehat lugng eao phuc<br /> vu cho cac doanh nghiep va ddp dng nhu eau xa hdi.<br /> 2. T h u | n I9I va thach thirc cua nguin nhdn lyc do! vdi phat trien ben vtfng khu<br /> vyc Tay Nam B9<br /> Tdy Nam Bd ndm ve phia eve Nam ViOt Nam. Phia Ddng gidp biln Ddng. Phia Tdy<br /> giap vinh Thdi Lan. Phia Nam gidp Thdi Binh Duong. Phia Tay Bdc gidp Campuehia.<br /> Phia Ddng Bde tilp giap vimg Ddng Nam BO- Vdi ting di?n tich ty nhien Id<br /> 40.518,5 km^ va dan so 17.478.900 ngudi, Tdy Nam BO cd 13 tinh/thdnh^. Dan so Tdy<br /> Nam BO udc tinh dat g ^ 19 trieu ngudi vao nam 2020 (Ting eye Thing ke, 2014). Day<br /> Id dia ban rOng va ddng ddn cu ddng thd hai (sau Ding bdng sdng Hing) trong 8 vimg<br /> kinh t l - xa hOi cua cd nude. Thi mgnh ndng nghiOp cua Tay Nam Bg Id liia gao, trdi cay<br /> vd thuy sdn. Ndng nghiOp viing Tay Nam Bd cd hai nhiOm vy quan trpng vda sdn xudt<br /> ddm bao an ninh luong thyc, vfia sdn xudt thuang mai dl xudt khdu. Tay Nam Bp ddng<br /> gdp khoang 27% vao GDP cd nude, sdn xudt 55% sdn lupng luong thyc, chilm 90%<br /> ^ G6m thinh ph6 C k Tho, tinh Long An, Ti^ Giang, B^n Tre, D^ng Thip, Tri Vinh, An Giang, H^u<br /> Giang, S6c Trtng, Kien Giang, B^c Lieu, vi Ci Mau.<br /> <br /> 20<br /> <br /> Vai tro cua nguon nhdn luc...<br /> <br /> lupng gao xudt khdu eua cd nude (Trdn Hfiu Hiep, 2013). Tay Nam Bd cdn cd vi tri thudn<br /> lpi cho khai thac va nudi trdng thuy hdi sdn, du lich sinh thdi, eiing nhu khd thuan lpi<br /> trong giao thdng hang hdi, hang khdng ndi liln gifia cae quoc gia Nam A vd Ddng A.<br /> Tuy khu vyc Tay Nam BO ed nhilu lpi thi ve dia ly ty nhiSn, ve sdn pham mui<br /> nhgn, nhung khu vyc nay chua phat huy hit tilm nang, thilu khd ndng lidn kit, hpp tac<br /> hieu qua tren phgm vi vimg. Kinh t l Tdy Nam Bd phat triln chua bin vfing, chdt lupng<br /> tdng trudng, nang sudt, hi6u qud, sue canh tranh cdn thdp. Thu nhgp binh qudn ddu ngudi<br /> tuy dupe cai thien nhung vdn chua dat mdc bhih quan chimg cua cd nude. Nong nghigp<br /> ed Igi the nhung ehua khai thac tdt tilm ndng vd cac mat hdng ndng sdn chu lyc, m ^ du<br /> ndng nghidp la kinh t l miii nhpn ciia viing, song chua tao dugc thuong hidu nen gid ca<br /> khdng dn dinh. N i n kinh tl ndng nghiep cua Tdy Nam BO din nay van manh mdn, dau ra<br /> ylu, lai ehiu riii ro cao, vd ludn bj de dpa bdi nguy co nude bidn ddng, dieh benh dudi tdc<br /> ddng cua bien ddi khi hau.<br /> Thyc trgng phdt triln hien nay cua Tdy Nam Bd cdn nhieu han ehe, ehua tuong<br /> xdng vdi tilm ndng vd lpi thi cua khu vyc. Ngudn nhdn lye eiia khu vyc nay dupe hmh<br /> thanh chu ylu td ddn so tgi eho. Ty I? ngudi lao ddng nhap eu den td noi khdc chiem tj<br /> trpng tuong ddi thap tgi khu vyc Tay Nam BO, nhung sd lupng lao dOng va ngudi ddn d<br /> day rdi qu8 huong di lam an xa d thanh phd Hd Chi Minh va cac tinh Ddng Nam BO. Hon<br /> nfia, do lieh sd phdt triln cda vung ddt Nam Bd nen trinh dO vd nhdn thdc cua ngudi dan<br /> cdn hgn che. Ngudi lao dOng d day hdu hit xu4t than ehd ylu td cdc vimg ndng thon<br /> ngheo nen trinh dO hoc van va trinh dO chuyen mdn - ky thuat thap. Trudc thue te kh6<br /> khan do, ddo tgo vd nang eao trinh dO Idnh nghi, trinh dO chuyen mdn ky thuat eiia nhan<br /> lyc vung Tdy Nam Bg la mOt trong nhfing ddi hdi cap bach de tang ndng sudt lao dOng,<br /> hieu qua tang trudng de thyc hien muc ti6u phat triln ben viing.<br /> Tuy nhien, Tdy Nam Bd dang thieu lao ddng Idnh nghi d l phdt triln cac ngdnh kinh<br /> te chu lyc nhu ndng nghiep, thdy sdn, du lieh, dde biSt la de cd th6 tham gia vao ehuSi gid<br /> tri toan edu. Ndng sudt lao dgng van thap, chua cd sy tuong thieh gifia tdc do tdng trudng<br /> nhdn lyc qua dao tao vdi tde dO tdng ndng sudt lao ddng (BO K l hogch vd Ddu tu, 2011).<br /> Trong khi do, eae tinh Tay Nam BO Igi dang cd xu hudng hinh thdnh nhanh cac khu cdng<br /> nghiep vd nha may nhiet dien nen dan den tinh trang ddu tu trung lap, gdy d nhilm va hiiy<br /> hoai mdi trudng trSn todn vimg.<br /> Tdy Nam Bg cd nhieu mdt phdt triln cham so vdi eae vung mien khde, nhdt Id hg<br /> tdng giao thdng, thuy lpi, gido dye - dao tgo, dgy nghi vd y tl. Chdt lupng ngudn nhan<br /> lyc, nhdt la nhan lyc chdt lupng eao cdn han ehl d khu vyc nay. Chdt lugng eo sd giao<br /> dye va day nghi van thdp hon so vdi eac vung khac. Trang thilt bi gidng dgy thilu, Igc<br /> hau, gido vien day nghe thilu ve sd lupng, chat lupng chua tdt, Igi chu ylu day nghi ngdn<br /> han, hpc xong khdng b l tri dugc viee Idm... Mae du da cd mOt n h ^ thdc khd thing nhdt<br /> vl phat triln bin vfing vd vai trd cua ngudn nhan lyc trong phat triln kinh t l - xd hOi vung<br /> <br />
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD


intNumView=93

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2