Vật lí lớp 12 - Tiết 23: CÁC MẠCH ĐIỆN XOAY
CHIỀU (2)
1. Mục tiêu:
a) Về kiến thức:
- Phát biểu được định luật Ôm đối với đoạn
mạch điện xoay chiều chỉ chứa cuộn cảm thuần.
- Phát biểu được tác dụng của cuộn cảm
thuần trogn mạch điện xoay chiều.
- Viết được công thức định luật ôm cho
mạch chỉ có cuận cảm thuần và công thức tính cảm
kháng.
b) Về kỹ năng:
- Vận dụng được kiến thức đã học để giải
một số bài tập đơn giản.
c) Về thái độ:
- Có thái độ nghiêm túc học tập.
2. Chuẩn bị của GV và HS:
a) Chuẩn bị của GV:
- Một số dụng cụ thí nghiệm như dao động
kí điện tử, ampe kế, vôn kế, một số điện trở, cuộn
cảm để minh hoạ.
b) Chuẩn bị của HS:
- Học bài cũ.
- Ôn lại các kiến thức về suất điện động tự
cảm
di
e L
dt
.
3. Tiến trình bài dạy:
* Ổn định lớp: (1 phút)
a) Kiểm tra bài cũ: (5 phút)
Câu hỏi:
1. Nêu tác dụng của điện trở, viết biểu thức định
luật ôm cho mạch chỉ có điện trở, giải thích các đại
lượng trong công thức.
2. Nêu tác dụng của tụ, viết biểu thức định luật
ôm cho mạch chỉ có tụ, công thức định nghĩa dung
kháng, giải thích các đại lượng trong công thức.
Đáp án:
1. Mạch chỉ có điện trở:
U
I
R
. (Giải thích SGK).
2. Mạch chỉ có tụ:
C
U
I
Z
.
C
Z
C
. (Giải thích
SGK).
Hoạt động 1 (1 phút): Đặt vấn đề.
- Với mạch chỉ có cuộn cảm thuần thì dòng
điện và điện áp trong mạch khác nhau như thế nào?
Hoạt động 2 (23 phút): Tìm hiểu mạch điện
xoay chiều chỉ có cuộn cảm thuần
Hoạt động của
GV
Hoạt động của
HS
Kiến thức cơ
bản
- Cuộn cảm - HS nghiên cứu III. Mạch điện
thuần là gì?
(Cuộn cảm thuần
là cuộn cảm có
điện trở không
đáng kể, khi có
dòng điện xoay
chiều chạy qua
cuộn cảm sẽ xảy
ra hiện tượng tự
cảm.)
- Khi có dòng
điện cường độ i
chạy qua cuộn
cảm (cuộn dây
dẫn nhiều vòng,
ống dây hình trụ
thẳng dài, hoặc
hình xuyến…)
Sgk để trả lời
- Dòng điện qua
cuộn dây tăng
lên trong
cuộn dây xảy ra
hiện tượng tự
cảm, từ thông
qua cuộn dây:
= Li
- Từ thông
biến thiên tuần
hoàn theo t.
xoay chiều chỉ
có cuộn cảm
thuần
- Cuộn cảm
thuần là cuộn
cảm có điện trở
không đáng kể.
1. Hiện tượng
tự cảm trong
mạch điện xoay
chiều
- Khi có dòng
điện i chạy qua
1 cuộn cảm, từ
thông tự cảm
có biểu 1. Yêu
cầu về kiến
thức, kỹ năng,
có hiện tượng gì
xảy ra trong ống
dây?
- Trường hợp i là
một dòng điện
xoay chiều thì
trong cuộn dây?
- Xét t vô cùng
nhỏ (t 0)
suất điện động tự
cảm trong cuộn
cảm trở thành gì?
- Y/c HS hoàn
thành C5
- Đặt vào hai đầu
- Trở thành đạo
hàm của i theo t.
- Khi i tăng
etc < 0, tương
đương với sự
tồn tại một
nguồn điện.
di di
e L L
dt dt
AB
di
u ri L
dt
- HS ghi nhận và
theo sự hướng
dẫn của GV để
khảo sát mạch
điện này.
tư duy
= Li
với L là độ tự
cảm của cuộn
cảm.
- Trường hợp i
là một dòng
điện xoay
chiều, suất điện
động tự cảm:
i
e L
t
- Khi t 0:
di
e L
dt
2. Khảo sát