
B GIÁO DC VÀ ÀO TO
VIN KHOA HC GIÁO DC VIT NAM
----------
THU HÀ
XÂY DNG H THNG BÀI TP
PHÁT TRIN K NNG NÓI CHO SINH VIÊN SƯ PHM
HC PHN TING VIT THC HÀNH
Chuyên ngành: Lí lun và PP dy hc b môn Vn và Ting Vit
Mã s : 6214. 0111
TÓM TT LUN ÁN TIN S KHOA HC GIÁO DC
Hà Ni - 2014

CÔNG TRÌNH ƯC HOÀN THÀNH TI
VIN KHOA HC GIÁO DC VIT NAM
Ngi hng dn khoa hc:
1. PGS. TS. Nguyn Thúy Hng
2. PGS. TS. Nguyn Th Hnh
Phn bin 1: GS.TS. Bùi Minh Toán
Tr !ng i hc S phm Hà Ni 1
Phn bin 2: PGS.TS. " Huy Quang
Tr !ng i hc S phm Hà Ni 2
Phn bin 3: PGS.TS. Nguyn Trí
B Giáo d#c và ào to
Lun án s c bo v ti Hi ng ánh giá lun án cp Vin
hp ti Vin Khoa hc Giáo dc Vit Nam, 101 Trn Hng o,
Hà Ni
Có th tìm hiu lun án ti:
- Th vin Quc gia
- Th vin Vin Khoa hc Giáo dc Vit Nam
24
Kt qu kho sát thc trng cng ch ra rng KNN ca SVSP ch
mc trung bình. Nhng tin trên ây ã tr thành cn c tác gi
lun án tp trung nghiên cu góp phn làm sáng t mt s vn lí
lun v KNN. T ó, vn dng th nghim mt hng i mi trong
dy hc TVTH: chú trng phát trin KNN cho SVSP qua HTBT.
3. Bám sát nhng cơ s khoa hc ã c xác "nh, lun án tin
hành nghiên cu xây dng 108 bài tp vi 6 nhóm nhm phát trin
các k# nng: d$n nhp; thông báo; trao i tho lun; thuyt phc; kt
thúc; t ng hp. Nhóm k# nng này là trc dc ca HTBT, còn trc
ngang là ba kiu BT: nhn din, to lp, ánh giá. Chim s lng
ln nht trong HTBT là kiu bài thc hành các KNN b phn da
trên nhng tình hung gi "nh, to cho SV cơ hi thc hành KNN
và các k# nng khác. to iu kin cho GV và SV s% dng thun
li HTBT này, lun án ã xut phơng hng a HTBT phát
trin KNN vào thc ti&n dy hc TVTH các tr'ng/khoa s phm.
Hin ti, GV có th lng ghép mt s ơn v" ni dung kin thc
và BT thc hành phát trin KNN vào chơng có s tim cn gn
nht. V lâu dài, chúng tôi mong mun có s iu chnh cn thit i
vi chơng trình hc phn TVTH theo hng tách riêng 4 k# nng s%
dng ting Vit. Trên cơ s ó b sung hc phn/ho(c chuyên dy
phát trin KNN cho SVSP góp phn áp ng nhng yêu cu ca
thc ti&n, phù hp vi xu th ca th gii, và phù hp vi nhng i
mi ca chơng trình ph thông môn Ng Vn sau 2015.
4. Tính kh thi ca gi thuyt khoa hc mà lun án nêu ra
c th hin qua phn thc nghim s phm 3 tr'ng C thuc 3
vùng min khác nhau. Nhng kt qu ban u này giúp chúng tôi tin
rng vic vn dng HTBT phát trin KNN cho SVSP hc phn
TVTH có th trin khai c trên din rng. Trong quá trình thc
hin tài, m(c dù ã c g)ng th hin ý tng ca mình mt cách rõ
ràng, nhng nghiên cu xây dng HTBT nhm phát trin KNN cho
SV hc phn TVTH là mt vn còn rt mi m* và không ơn
gin; vì vy sn ph+m có c ch)c ch)n cha th hoàn thin nh
mong mun. Song NCS quan nim rng, ây là mt hng i úng,
phù hp vi xu th hin i ca th gii trong l#nh vc dy hc ting
m, *; vn nghiên cu thc s rt lí thú và b ích. NCS mong
rng trong tơng lai không xa s có c nhng cơ hi mi, tip
tc tr li vi tài này mt phm vi rng và sâu hơn.

23
3.6. Mt s kt lun qua thc nghim
HTBT hc phn TVTH mà lun án xut có tác dng phát
trin KNN cho SV; có th tr thành phơng tin tích cc trong dy
hc TVTH, góp phn vào vic ci thin cht lng dy hc. Vic
phát trin KNN cho SV s hiu qu hơn nu HTBT tip tc c
kim chng, iu chnh, b sung trong thc ti&n dy hc. Quá trình
thc nghim cng cho thy mt s vn còn tn ti trong dy hc
TVTH các tr'ng CSP cn sm c kh)c phc.
TIU KT CHƯƠNG 3
T vic phân tích, ánh giá kt qu ca quá trình thc nghim tác
gi lun án rút ra mt s kt lun sau: Mt là, sau tác ng s phm
các nhóm thc nghim ã th hin mc nhn thc và thc hành
KNN tt hơn so vi trình ban u và so vi các nhóm i chng.
Hai là, b công c ánh giá KNN ca SV trc và sau thc nghim
có tin cy tính theo tham s Alpha-Cronbach là tt. Ba là, nhng
kt qu thu c trong chơng 3, là cơ s chúng tôi có th a ra
nhn xét: S% dng HTBT phát trin KNN cho SVSP là mt hng
i úng và hoàn toàn có th trin khai c trong dy hc TVTH
các tr'ng/khoa s phm.
KT LUN
1. Phát trin toàn din nng lc s% dng ting m, * cho SV là
mt mc tiêu quan trng trong dy hc Ting Vit nói chung và hc
phn TVTH nói riêng các tr'ng/khoa s phm. Tính toàn din
ây ngh#a là phi chú trng ti c 4 k# nng nghe, nói, c, vit cho
ng'i hc. Tuy nhiên thc t cho thy, t ni dung chơng trình,
phơng pháp dy hc, n kim tra ánh giá nhà tr'ng u cha
chú ý ti vic phát trin KNN cho SV, trong khi KNN có vai trò rt
quan trng vi SVSP. Vì vy, nghiên cu xây dng HTBT nhm phát
trin KNN cho SVSP hc phn TVTH là mt vic làm rt cn thit.
2. Qua kho sát HTBT hc phn TVTH cho thy: HTBT c
biên son sát vi ni dung chơng trình; tơng i phong phú v s
lng và kiu loi; cu trúc ca các BT ánh giá khá a dng các
mc tiêu hc tp. Gii quyt tt các yêu cu ca HTBT này, SV s
n)m vng lí thuyt môn hc mt cách h thng và c rèn luyn
tơng i bài bn mt s k# nng s% dng ngôn ng ting Vit. Tuy
nhiên, bên cnh nhng u im trên ây, HTBT hc phn TVTH
v$n còn bc l mt s bt cp nh: cha m bo tính cân i; nhiu
bài cha to nên c sc hp d$n, tính thit thc i vi a s SV.
DANH MC CÁC CÔNG TRÌNH Ã CÔNG B C%A TÁC GI&
CÓ LIÊN QUAN T'I LUN ÁN
1. - Thu Hà (2011), "Vn phát trin k# nng nói cho
sinh viên s phm", Tp chí Khoa hc Giáo dc s 75, tr 26-29.
2. - Thu Hà (2011), Tm quan trng ca vic phát trin k
nng nói cho sinh viên s phm, K yu Hi ngh" khoa hc nghiên
cu sinh, Vin Khoa hc Giáo dc Vit Nam, tr 239-245.
3. - Thu Hà (2012), xut mt s ni dung dy hc nhm
phát trin k nng nghe - nói cho sinh viên s phm, K yu Hi tho
quc gia v Phát trin k nng ngh nghip cho sinh viên s phm
qua h thng trng thc hành, NXB Giáo dc Vit Nam, tr 45-52
4. - Thu Hà (2013), "Rèn luyn k# nng nói giúp giáo viên
nâng cao hiu qu giao tip trong dy hc", Tp chí Khoa hc Giáo dc
s 88, tr 21-23.
5. - Thu Hà (2013), Rèn luyn k nng nghe - nói cho hc
sinh trong dy hc môn Ng Vn bc THPT, K yu Hi tho khoa
hc quc gia v Dy hc Ng Vn tr'ng Ph thông Vit Nam,
NXB i hc s phm, tr 451-458.
6. - Thu Hà (2013), “Phát trin nng lc giao tip cho giáo
viên trung hc góp phn thc hin chu+n ngh nghip”, Tp chí giáo
dc s 319, tr 62-64

1
PHN M U
1. Lí do chn () tài
1.1. K nng nói có vai trò rt quan trng i vi SVSP
Mt trong nhng mc tiêu quan trng ca dy hc môn Ng vn
nói chung và Ting Vit nói riêng là hình thành và phát trin toàn
din các k# nng s% dng ting Vit: nghe, nói, c, vit cho ng'i
hc. M-i k# nng có v" trí, vai trò khác nhau trong cuc sng song k#
nng nói (KNN) ang ngày càng kh.ng "nh v" trí ca nó. i vi
sinh viên s phm (SVSP), vic rèn luyn, phát trin KNN là ht sc
cn thit vì iu ó s giúp h rt nhiu trong tơng lai khi thc hin
các nhim v ging dy, giáo dc, duy trì các mi quan h vi ph
huynh, ng nghip, cng ng… Mc thành công ca nhng
hot ng này ph thuc không nh vào KNN ca giáo viên. Chính
vì vy mà KNN c xem là mt trong nhng “chìa khóa thành
công” ca ngh dy hc.
1.2. Vn phát trin KNN cho SVSP vn cha c chú trng
KNN có vai trò rt quan trng vi SVSP nhng trong các
tr'ng/khoa s phm, t ni dung chơng trình, PPDH n KTG
cha chú trng ti vic phát trin KNN cho sinh viên (SV). Trong
chơng trình ào to giáo viên, s lng các hc phn hng ti vic
phát trin KNN rt hn ch và nu có thì ni dung thc hành cng
khá eo h,p. Bên cnh ó, nhng PPDH có kh nng phát huy tính
tích cc, ch ng ca SV, có u th trong vic phát trin KNN cha
c s% dng ph bin. Cách GKQHT ca SV bng hình thc kim
tra vit hu ht các hc phn (nht là nhng hc phn ting Vit)
cng làm gim i cơ hi thc hành và ng lc phát trin KNN ca
SVSP.
1.3. K nng nói ca SVSP còn bc l nhng hn ch so vi yêu
cu ca ngh nghip
Nm 2009, B Giáo dc và ào to ã ban hành Chun ngh
nghip giáo viên trung hc. Theo ó, giáo viên c ánh giá trên 6
tiêu chu+n, vi 25 tiêu chí trong ó có ti 9/25 tiêu chí liên quan mt
thit n KNN ca GV. Do s chi phi ca (c thù ngh nghip, nên
ni dung l'i nói ca GV va phi th hin tính mô phm va d& hiu;
cách nói va chu+n mc va gn gi; nhng biu hin phi ngôn ng
cn mang li nhng cm xúc tích cc cho hc sinh (HS)… i chiu
vi các yêu cu trên, có th thy KNN ca SVSP v$n còn nhng hn
ch. Mt b phn không nh SV cha t tin trong giao tip, trình bày
22
im s ca 2 nhóm thc nghim và i chng trc và sau thc
nghim ca hai vòng.
3.5. Kt qu thc nghim
3.5.1. Giai on thc nghim vòng 1
3.5.1.1. ánh giá v b công c trc và sau thc nghim
Bng phân tích s liu cho thy 2 kim tra trc và sau thc
nghim u có tin cy tính theo tham s Coefficient Alpha là tt.
kim tra trc thc nghim có tin cy là 0.77; kim tra sau
thc nghim là 0.82.
3.5.1.2. ánh giá v k nng nói ca sinh viên trc thc nghim
Qua phân tích, x% lí s liu tác cho thy trc khi tin hành thc
nghim, mc im t c ca SV các nhóm lp là khá ng
u. iu này ã to cn c chúng tôi thun li hơn khi ánh giá
kt qu vic s% dng HTBT trong dy hc thc nghim.
3.5.1.3. ánh giá v k nng nói ca sinh viên sau thc nghim
Phân tích, x% lí kt qu bài kim tra sau TN ca SV các lp C
và TN, chúng tôi nhn thy: Lp C, s tin b ca SV v KNN
cng có nhng không áng k. Trong khi ó, kt qu thc hin KNN
ca SV các lp TN hai th'i im trc và sau tác ng c th
hin tt hơn lp C khá rõ rt.
3.5.2. Giai on thc nghim vòng 2
3.5.2.1. ánh giá v b công c trc và sau thc nghim
Bng phân tích s liu cho thy 2 kim tra trc và sau thc
nghim u có tin cy tính theo tham s Coefficient Alpha là tt.
kim tra trc thc nghim có tin cy là 0.75; kim tra sau
thc nghim là 0.81.
3.5.2.2. ánh giá v k nng nói ca sinh viên trc thc nghim
Trc khi tin hành thc nghim s phm, mc im t c
ca SV các nhóm lp là khá ng u. iu này góp phn to nên
nhng cn c chúng tôi thun li hơn khi ánh giá kt qu vic s% dng
HTBT trong dy hc thc nghim.
3.5.2.3. ánh giá v k nng nói ca sinh viên sau thc nghim
Sau thc nghim, SV ca hai nhóm lp u có nhng tin b khi
thc hin KNN. Tuy nhiên SV nhóm lp i chng mc tin b là
không áng k trong khi s tin b ca SV các lp thc nghim khá
rõ nét. C th, t l SV cha thành tho và tơng i thành tho gim
3/5 k# nng. T l SV thành tho u tng tt c các k# nng, dao
ng trong khong t 15% - 17%. M(c dù t l tng cha cao nhng
cng ã cho thy kt qu bc u ca vic s% dng HTBT phát trin
KNN trong dy hc TVTH.

21
3.1.3. Quy trình tin hành thc nghim
Gm ba bc: Xây dng k hoch thc nghim; T chc thc
nghim (2 vòng); X% lí kt qu thc nghim.
3.2. a bàn và (i t *ng th+c nghim
3.2.1. a bàn thc nghim
Thc nghim SP c tin hành 3 tr'ng: Cao .ng S phm
Hà Ni; Cao .ng S phm Thái Bình; Cao .ng V#nh Phúc
3.2.2. i tng thc nghim
Là SVSP h chính quy ca 2 khoa: T nhiên và Ngoi ng. /
vòng 1 (nm hc 2012-2013) i tng thc nghim là 227 SV, trong
ó có 115 SV thuc các lp thc nghim và 112 SV thuc các lp i
chng. / vòng 2 (nm hc 2013-2014) s SV tham gia thc nghim
là 228 SV, trong ó có 116 SV thuc các lp thc nghim và 112 SV
thuc các lp i chng.
3.3. Tiêu chí (ánh giá kt qu th+c nghim
3.3.1. Quá trình t chc hot ng hc thc nghim
Các tiêu chí c xác "nh ánh giá kt qu t chc hot ng
hc là: Mc hoàn thành các BT; kt qu gi' hc thc nghim;
im s ca bài kim tra mà SV t c khi kt thúc thc nghim.
3.3.2. Quá trình nhn thc và thc hành k nng nói ca sinh viên
qua các bài tp thc nghim
GV cn c vào kiu BT, tiêu chí ánh giá vi m-i loi BT xem
xét mc t c v nhn thc và thc hành ca SV. Thang ánh
giá ca các BT gm các mc: cha thành tho; tơng i thành tho;
thành tho; rt thành tho. GV ánh giá "nh lng các mc t
c ca m-i tiêu chí tơng ng vi kí hiu mã hóa 0, 1, 2, 3.
3.3.3. Quá trình nhn thc và thc hành k nng nói ca sinh viên
qua các bài kim tra
3.3.3.1. Bài kim tra trc thc nghim
M-i SV thc hin trong khong 30 phút gii quyt các nhim
v mà phn kim tra (t ra gm ba BT ánh giá v 3 KNN nói b
phn ca SV: KNTB; KNTP, KNTTL.
3.3.3.2. Bài kim tra sau thc nghim
Các yêu cu và tiêu chí ánh giá thc hin tơng t nh bài kim
tra trc thc nghim. Các bài kim tra trc và sau thc nghim
c xây dng trên cùng mt ma trn m bo tính tơng ơng.
3.4. Phơng pháp x lí kt qu thc nghim
Kt qu thc nghim c x% lí theo phơng pháp thng kê
toán hc trong khoa hc giáo dc so sánh mc t c v
2
vn không rõ trng tâm, cách nói thiu sc cun hút… góp
phn gii quyt mâu thu$n gia thc t và yêu cu cn t v KNN
ca SVSP, vic chú trng phát trin KNN cho SVSP là rt cn thit.
1.4. Ting Vit thc hành là mt hc phn có nhiu tim nng
trong vic phát trin KNN cho sinh viên
Hc phn Ting Vit thc hành (t mc tiêu cng c h thng tri
thc cơ bn v ting Vit, trên cơ s ó rèn luyn k# nng s% dng
ting Vit cho SV. Song vì nhng nguyên nhân khác nhau, nên vic
dy hc hin nay mi tp trung phát trin các k# nng c, vit, cha
chú ý phát trin các k# nng nghe, nói. Do ó tim nng ca hc phn
v$n cha c khai thác ti a. Nu kh)c phc c nhng khó khn
và chú trng hơn ti nhim v thc hành nói ngay t khi xây dng
chơng trình, thit k ni dung, la chn phơng pháp dy hc và
kim tra ánh giá thì vic phát trin KNN cho SVSP s có thêm
nhiu cơ hi.
Xut phát t nhng lí do trên ây, NCS ã la chn tài: “Xây
dng h thng bài tp phát trin k nng nói cho sinh viên s phm
hc phn Ting Vit thc hành” nghiên cu.
2. i t *ng và phm vi nghiên c,u
2.1. i tng nghiên cu
- Quá trình dy hc hc phn Ting Vit thc hành tr'ng s
phm và h thng bài tp (HTBT) phát trin các k# nng s% dng
ting Vit trong ó có KNN.
2.2. Phm vi nghiên cu
- HTBT phát trin KNN mà lun án xây dng c s% dng ch
yu trong dy hc TVTH.
- i tng SVSP mà lun án hng ti thc hin vic phát
trin KNN là SV h Cao .ng chính quy; sn ph+m thc hành KNN
ca SV dng nói c lp s tp trung vào mt phn ho(c c bài
trình bày, dng nói tơng tác s tp trung vào các ơn v" là on
thoi ho(c cuc thoi.
3. T-ng quan các công trình liên quan t.i v/n () nghiên c,u
3.1. Tình hình nghiên cu và vn liên quan ! nc ngoài
Phát trin KNN cho SV là vn thu hút s quan tâm ca nhiu
nhà nghiên cu nh: M. Mojibur Rahman (Teaching Oral
Communication Skills: A Task-based Approach), Robert Barrass
(Speaking for yourself: a guide for students”), Sherwyn Morreale,

