Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o
Trêng §¹i häc vinh
- - - - -- - - - -
NguyÔn ®¨ng quang
X©y dùng hÖ thèng c©u hái ®Þnh
híng
ph¸t triÓn t duy cña häc sinh trong d¹y häc ch-
¬ng “dßng ®iÖn xoay chiÒu”
vËt lÝ 12 ch¬ng tr×nh n©ng cao
LuËn v¨n th¹c sÜ gi¸o dôc häc
vinh - 2010
1
L I C M NỜ Ả Ơ
Trong quá trình hoàn thành lu n văn này, tác gi đã nh n đ c sậ ả ậ ượ ự
giúp đ t n tình c a các th y cô giáo, b n bè, m t s đ ng nghi p,ỡ ậ ủ ầ ạ ộ ố ồ ệ
ng i thân. Tác gi xin đ c g i l i c m n chân thành t i nh ngườ ả ượ ử ờ ả ơ ớ ữ
ng i đã giúp đ tác gi hoàn thành lu n văn này.ườ ỡ ả ậ
Tác gi xin đ c bày t lòng bi t n sâu s c đ i v i th y giáo,ả ượ ỏ ế ơ ắ ố ớ ầ
PGS.TS. Nguy n Đình Th c, ng i đã t n tình h ng d n, đ ng viênễ ướ ườ ậ ướ ẫ ộ
và giúp đ tác gi trong su t th i gian nghiên c u và hoàn thành lu nỡ ả ố ờ ứ ậ
văn.
Tác gi xin chân thành c m n hai th y giáo ph n bi n là PGS.TS.ả ả ơ ầ ả ệ
Lê Văn Giáo và PGS.TS. Nguy n Quang L c đã đóng góp nh ng ý ki nễ ạ ữ ế
quý báu đ lu n văn đ c hoàn thi n. ể ậ ượ ệ
Tác gi g i l i c m n t i các th y giáo, cô giáo trong t PPGDả ử ờ ả ơ ớ ầ ổ
V t lí và các th y cô giáo gi ng d y khoa v t lý Tr ng Đ i h c Vinh.ậ ầ ả ạ ậ ườ ạ ọ
Tác gi lu n văn xin chân thành c m n ban giám hi u, các giáo viên,ả ậ ả ơ ệ
t ổ
Lý - Hóa tr ng THPT- DTNT Tân Kỳ.ườ
Cu i cùng, Tác gi xin chân thành c m n gia đình, đ ng nghi p vàố ả ả ơ ồ ệ
b n bè đã đ ng viên, giúp đ Tác gi trong quá trình h c t p, nghiên c u vàạ ộ ỡ ả ọ ậ ứ
hoàn thành Lu n văn này.ậ
Vinh, ngày 18 tháng 12 năm 2010
Tác giả
Nguy n Đăng Quangễ
2
M C L CỤ Ụ
Trang
M Đ UỞ Ầ 1
1. Lí do ch n đọ ề
tài ........................................................................................ 1
2. M c đích nghiên c u .................................................................................ụ ứ 2
3. Đ i t ng nghiêố ượ n
c u ................................................................................ứ2
4. Gi thuy t khoaả ế
h c ...................................................................................ọ2
5. Nhi m ệv nghiênụ
c u .................................................................................ứ3
6. Ph ng pháp nghiên c u ...........................................................................ươ ứ 3
7. C u trúc lu nấ ậ
văn ....................................................................................... 4
8. Đóng góp của lu nậ
văn .............................................................................. 4
N I DUNGỘ
Ch ng 1. C s lí lu n và th c ti n c a đươ ơ ở ậ ự ễ ủ ề
tài ..................................... 5
1.1. D y h c phát tri n, v n d ng vào d y h c v t lýạ ọ ể ậ ụ ạ ọ ậ
……………………….. 5
1.2. T duy v t lý và các bi n pháp tích c c hóa t duy c a h c sinh trongư ậ ệ ự ư ủ ọ
quá trình d y h cạ ọ
………………………………………………………… 9
1.2.1. Khái ni m t duy v t lýệ ư ậ
…………………………………………………. 9
1.2.2. M t s thao tác t duy c a h c sinh th ng dùng trong h c t p v t lý ộ ố ư ủ ọ ườ ọ ậ ậ 9
1.2.3. Các bi n pháp tích c c hóa ho t đ ng t duy c a h c sinh trong d yệ ự ạ ộ ư ủ ọ ạ
h c v t lýọ ậ
…………………………………………………………………….. 9
1.3. Câu h i – Ph ng ti n d y h c nh m tích c c hóa ho t đ ng nh nỏ ươ ệ ạ ọ ằ ự ạ ộ ậ
th c cứa h c sinh …...ủ ọ
………………………………………………………. 13
3
1.3.1. Câu h i …………………………………………………………………...ỏ13
1.3.2. Quy trình xây d ng câu h i cho quá trình d y h cự ỏ ạ ọ
……………………… 13
1.3.3. Tiêu chu n v câu h i s d ng trong d y h cẩ ề ỏ ử ụ ạ ọ
………………………….. 17
1.3.4. Các d ng câu h i trong d y h cạ ỏ ạ ọ
…………………………………………. 17
1.3.5. Câu h i đ nh h ng phát tri n t duy trong d y h c v t lýỏ ị ướ ể ư ạ ọ ậ
……………... 22
1.3.6. M t s k năng c n thi t đ i v i giáo viên khi đ a ra câu h i cho h cộ ố ỹ ầ ế ố ớ ư ỏ ọ
sinh ………………………………………………………………………. 27
1.4. Th c tr ng s d ng câu h i c a giáo viên trong quá trình d y h c v tự ạ ử ụ ỏ ủ ạ ọ ậ
lý 33
K t lu n ch ng 1ế ậ ươ
……………………………………………………….. 36
Ch ng 2. Xây d ng h th ng câu h i đ nh h ng ươ ự ệ ố ỏ ị ướ phát tri n tể ư
duy c a h c sinh trong d y h c ủ ọ ạ ọ ch ng “Dòng đi n xoay chi u”ươ ệ ề
v t lí 12 ch ng trình nâng cao.ậ ươ
........................................................................... 38
2.1. N i dung c b n c a ch ng “Dòng đi n xoay chi u” V t lý 12ộ ơ ả ủ ươ ệ ề ậ -
Nâng
cao ............................................................................................................. 38
2.1.1. N i dung d yộ ạ
h cọ ....................................................................................... 38
2.1.2. C u trúc c a ch ngấ ủ ươ
.................................................................................. 38
2.2. Xây d ng h th ng câu h i đ nh h ng t duy c a h c sinh trong d yự ệ ố ỏ ị ướ ư ủ ọ ạ
h c ch ng “Dòng đi n xoay chi u” V t lí 12 - Nâng caoọ ươ ệ ề ậ
…………….. 40
2.2.1. H th ng câu h i đ nh h ng t duy trong thi t k bài h c xây d ngệ ố ỏ ị ướ ư ế ế ọ ự
ki n th c m i ……………ế ứ ớ 40
2.2.2. H th ng câu h i đ nh h ng t duy trong vi c h ng d n h c sinhệ ố ỏ ị ướ ư ệ ướ ẫ ọ
gi i bàiả
t p ....................................................................................................ậ54
4
2.2.3. H th ng câu h i đ nh h ng t duy trong d y h c th c hànhệ ố ỏ ị ướ ư ạ ọ ự v t lý ...ậ61
2.2.4. H th ng câu h i đ nh h ng t duy trong vi c h ng d n h c sinhệ ố ỏ ị ướ ư ệ ướ ẫ ọ
ôn t p ch ngậ ươ
………………………………………………….................. 63
2.3. Thi t k m t s giáo án c thế ế ộ ố ụ ể
………………………………………….. 64
K t lu n ch ng 2ế ậ ươ
………………………………………………………. 81
Ch ng 3. Th c nghi m s ph mươ ự ệ ư ạ
…………………………………… 82
3.1. M c đích th c nghi m …………………………………………………..ụ ự ệ 82
3.2. Đ i t ng th c nghi mố ượ ự ệ
…………………………………………………. 82
3.3. Nhi m v th c nghi mệ ụ ự ệ
………………………………………………….. 82
3.4. Ph ng pháp th c nghi m ………………………………………………ươ ự ệ 83
3.5. N i dung th c nghi mộ ự ệ
…………………………………………………… 83
3.6. K t qu th c nghi mế ả ự ệ
…………………………………………………….. 84
3.6.1. K t qu đ nh tínhế ả ị
………………………………………………………… 84
3.6.2. K t qu đ nh l ngế ả ị ượ
……………………………………………………… 85
K t lu n ch ng 3 ...................................................................................ế ậ ươ 91
K T LU NẾ Ậ 92
Tài li u tham kh o ......................ệ ả ............................................................ 94
Ph l cụ ụ
1 .................................................................................................... 96
Ph l cụ ụ
2 .................................................................................................... 99
Ph l cụ ụ
3 .................................................................................................... 107
Ph l cụ ụ
4 .................................................................................................... 113
5