
B GIÁO DCĐÀO TO
ĐI HC ĐÀ NNG
TRN ĐĂNG CƯNG
XÂY DNG MÔ HÌNH GIÁM SÁT TRC TIP
ĐIN NĂNG TIÊU TH KHI S DNG B BIN TN
Đ ĐIU KHIN ĐNG CƠ BƠM THY LC
Chuyên ngành: Mng và H thng ñin
Mã s: 60.52.50
TÓM TT LUN VĂN THC SĨ K THUT
Đà Nng - Năm 2012

Công trình ñưc hoàn thành ti
ĐI HC ĐÀ NNG
Ngưi hưng dn khoa hc: TS. ĐOÀN ANH TUN
Phn bin 1: TS. NGUYN HU HIU
Phn bin 2: TS. NGUYN XUÂN HOÀNG VIT
Lun văn ñưc bo v ti Hi ñng chm Lun văn tt nghip
thc sĩ k thut hp ti Đi hc Đà Nng vào ngày 27 tháng 10
năm 2012
Có th tìm hiu lun văn ti:
- Trung tâm Thông tin - Hc liu, Đi hc Đà Nng
- Trung tâm Hc liu, Đi hc Đà Nng

M ĐU
1. Lý do ch!n ñ" tài
Hin nay, nưc ta vic giám sát ñin năng tiêu th mi
quan tâm hàng ñu ca các nhà qun có ý nghĩa ln ñi vi
s phát trin kinh t- hi, nht các doanh nghip. Hơn na,
trong các nhà máy sn xut công nghip hu ht ñu s dng ñng cơ
công sut ln hơn so vi công sut yêu cu, hiu sut thp, ñng cơ
hot ñng thưng xuyên b non ti còn thiu các thit b ñiu
khin. Cho nên gây ra t!n tht ñin năng lãng phí rt ln cho doanh
nghip nh hưng ñn tình hình cung cp ñin ca c nưc. Đ
kh"c phc ñiu ñó bin tn ñưc #ng dng ñ ñiu khin ñng cơ s$
gii quyt ñưc vn ñ mà thc t sn xut yêu cu.
Nh%m thy các gii pháp tit kim năng lưng trong vn
hành khai thác ñng cơ ñin cn phi xây dng mt mô hình giám sát
trc tip ñin năng tiêu th ca ñng cơ #ng vi các ph ti khác
nhau. T& ñó, giúp cho các doanh nghip, nhà ñu tư, cán b qun
năng lưng ca các doanh nghip các ñơn v sn xut thy rõ tim
năng tit kim năng lưng trong ñng cơ ñin .
Xut phát t& các nhìn nhn nhng suy nghĩ ñó mà tôi la
chn ñ tài lun văn cao hc: Xây dng hình giám sát trc tip
ñin năng tiêu th khi s dng b bin tn ñ ñiu khin ñng cơ
bơm thy lc ht s#c cn thit, to tin ñ cho các doanh nghip
t ch ñng ñu tư nh%m góp phn gim chi phí sn xut, tăng s#c
cnh tranh và bo v môi trưng.
2. M#c ñích nghiên c$u
- Xây dng mô hình thc t giám sát trc tip ñin năng khi s
dng bin tn ñ ñiu khin ñng cơ bơm thy lc.

- Phân tích ñánh giá kt qu vic tit kim ñin năng trên
thc nghim mô hình.
- Xây dng các bài t nghim c th ñ phc v ñào to
chuyên môn và thc hành.
3. Đi tư&ng và phm vi nghiên c$u
Đi tưng nghiên cu
-Xây dng mô hình giám sát trc tip ñin năng b%ng máy tính
khi s dng b bin tn ñ ñiu khin ñng cơ bơm thy lc.
- Xây dng các bài thí nghim thc t trên mô hình .
Phm vi nghiên cu
-Da trên cơ s thuyt thc nghim hình tin hành
công vic kho sát, ño ñc các thông s ñ ñánh giá kh năng tit
kim ñin năng.
- Nghiên c#u kim ch#ng kt qu cui cùng v tit kim
ñin năng cho các ñng cơ bơm thy lc khi s dng bin tn ñ ñiu
ch'nh tc ñ ñng cơ.
4. Phương pháp nghiên c$u
Phương pháp nghiên cu lý thuyt
- Nghiên c#u thuyt các cơ hi tit kim năng lưng trong
ñng cơ ñin.
- Nghiên c#u nguyên hot ñng, phương pháp ñiu khin
ca c h thng bin tn t& ñó la chn các b bin tn phù hp ñ
s dng trong ñiu khin ñng cơ.
-Phân tích, tính toán t!ng hp kt qu s liu v gii pháp
tit kim năng lưng dùng bin tn ñ ñiu khin ñng cơ bơm thy
lc.
Phương pháp nghiên cu kho sát thc tin

- Tin hành công vic ño các thông s trên hình thc
nghim c th
- Kt lun cui ng v nhng gii pháp tit kim năng lưng
nh%m ñm bo tính chính xác và khoa hc ca vic s dng bin tn.
5. Ý nghĩa khoa h!c và th)c ti*n c+a ñ"i
-Đây là ñ tài nghiên c#u #ng dng trong lĩnh vc truyn ñng
ñin nh%m tit kim năng lưng.
- hình th s dng ñưa vào ñ ñào to sinh viên ngành
ñin, các cán b qun lý năng lưng. Trong các ñơn v sn xut, kinh
doanh ti nơi sn xut công nghip, trưng hc nh%m phc v công
vic ging dy nghiên c#u thí nghim tit kim năng lưng. Đng
thi góp phn gii quyt bài toán cung cp ñin cho ngành ñin lc,
nâng cao hiu qu s dng năng lưng, nâng cao hiu qu kinh t cho
các ñơn v sn xut, gim hiu #ng nhà kính bo v môi trưng.
6. K,t c-u c+a lu.n văn
Ni dung chính ca ñ tài bao gm bn chương:
M ñu: Trình bày s cn thit phi nghiên c#u, ñi tưng
phm vi nghiên c#u, ý nghĩa khoa hc và thc ti(n ca ñ tài.
Chương 1: T!ng quan v ñng cơ không ñng b ba pha và
phương pháp ñiu khin dùng b bin tn.
Chương 2: Xây dng mô hình giám sát trc tip ñin năng tiêu
th khi s dng b bin tn ñ ñiu khin ñng cơ bơm thy lc
Chương 3: Phân tích hin trng s dng năng lưng trên
hình h thng bơm thy lc
Chương 4: Xây dng các bài thí nghim
Kt lun và kin ngh .

CHƯƠNG 1: T/NG QUAN V ĐNG CƠ KHÔNG Đ0NG B
BA PHA VÀ PHƯƠNG PHÁP ĐIU KHIN
DÙNG B BIN TN
1.1. Đ1ng cơ không ñ2ng b1 ba pha
1.1.1.Mô t chung
1.1.2. Phương trình ñc tính cơ ca ñng cơ không ñng b
1.1.3. ng dng ñng cơ không ñng b
1.2.Các phương pháp ñi"u ch3nh tc ñ1 ñ1ng cơ không ñ2ng b1
ba pha
1.2.1. Điu chnh ñng cơ không ñng b bng cách thay ñi tn s
ngun
Tc ñ ñng b ca ñng cơ ph thuc vào tn s ngun s
ñôi cc t& theo công th#c:
p
f
n1
1
.2
π
=
. Do ñó khi thay ñ!i tn s thì
s$ dn ñn tc ñ ñng cơ thay ñ!i.
1.2.2.Phương pháp ñiu chnh U/f = const
1.3. B1 bi,n t4n
1.3.1.Bin tn và tm quan trng ca bin tn trong công nghip
1.3.2. Nguyên lý làm vic ca bin tn
1.4. K,t lu.n
Mc ñích tit kim năng lưng trong h thng truyn ñng
ñin cho máy bơm ho)c các dây chuyn sn xut. S dng ph! bin
ñng cơ ñin xoay chiu ba pha không ñng b loi roto lng sóc.
Vi s phát trin vưt bc ca k thut vi ñin t ñin t
công sut. Nên ngày càng nhiu loi thit b ñiu khin ñng
cơ ñin không ñng b vi ch#c năng hoàn ho, mà bin tn s$ ñáp
#ng yêu cu h thng truyn ñng cn ñưc ñiu khin tc ñ liên tc
theo mô men và ph ti thay ñ!i.

Như vy phương pháp ñiu khin U
1
(f
1
) gi t& thông không
ñ!i ñơn gin d( thc hin. vy, phn ln bin tn công nghip
thưng s dng gii pháp này.
CHƯƠNG 2: XÂY DNG MÔ HÌNH GIÁM SÁT TRC TIP
ĐIN NĂNG TIÊU TH KHI S DNG B BIN TN Đ
ĐIU KHIN ĐNG CƠ BƠM THY LC.
2.1. T5ng quan v" h thng bơm th+y l)c
2.1.1. H thng bơm bánh răng
Bơm bánh răng là loi bơm th tích ñưc s dng rng rãi và
làm vic theo nguyên lý dn và nén.
2.1.2. Nguyên lý làm vic ca h thng bơm thy lc
Du thy lc t& thùng du ñưc bơm ñn các ph ti. Nh
ñng cơ bơm thy lc và cơ cu chp hành. Thu hi v thùng, nh h
thng các ñưng ng. Đưc s dng trong công nghip như: thang
máy và các máy ép trong các nhà máy sn xut.
2.1.3. Mi quan h gia các thông s trong h thng bơm
Lưu lưng t* l bc nht vi tc ñ, áp lc t* l bình phương
tc ñ và công sut ñin tiêu th t* l lp phương vi tc ñ.
2.2. Xây d)ng hình giám sát tr)c ti,p ñin năng khi s6 d#ng
b1 bi,n t4n ñ7 ñi"u khi7n ñ1ng cơ bơm th+y l)c
2.2.1 Sơ ñ nguyên lý cu to ca mô hình thit b

Hình 2.2. Sơ ñ khi tng th h thng bơm thy lc
Trên cơ s ñó, hình thc nghim h thng bơm thy lc
ñưc trình bày như hình 2.3.
Hình 2.3. Mô hình thc nghim h thng bơm thy lc
2.2.2 Các thông s ca mô hình
2.3. Công c# giám sát ñin năng
Đng h giám t năng lưng selec MFM383và phn mn
EN-VIEW.

Hình 2.4. Thit b ñng h giám sát năng lưng selec MFM383
và phn mn EN-VIEW
2.3.1.Kh i ñng phn mm EN-VIEW
2.3.2.Tin hành thc hin chương trình
2.3.3. Cách xut d liu ra file excel
2.4.Các yêu c4u ñ8t ra ñi v9i vic ñi"u khi7n ñ1ng cơ
Khi khi ñng trc tip t& lưi ngun, dòng khi ñng rt
ln. Điu này gây ra t!n tht và hao tn năng lưng.
2.5. Cơ h1i ti,t kim năng lư&ng trong v.n hành khai thác ñ1ng
cơ ñin
2.5.1.Thay th ñng cơ non ti bng ñng cơ ñúng ti
Khi ñng cơ non ti, hiu sut h s cosφ gim. Gii
pháp thay th ñng cơ non ti vi mc ñích chính tăng hiu sut
cho ñng cơ.
2.5.2. Tit kim năng lưng ñi v!i ñng cơ ñin có hiu sut cao
2.5.3.Gim ñin áp nhng ñng cơ thư"ng xuyên làm vic non
ti bng vic ñi ni tam giác sang sao
2.5.4. Dùng thit b PowerBoss hn ch ñng cơ làm vic non ti
hoc quá ti
2.5.5. Tit kim ñin trong ñng cơ không ñng b khi s dng b
bin tn

Điu khin tc ñ ca ñng cơ khi s dng b bin tn, ts$
tit kim mt lưng ñin năng rt ln. Năng lưng ñu vào ñưc bin
tn ñiu ch'nh tc ñ thay ñ!i theo công sut yêu cu ca ph ti.
2.6. K,t lu.n
Trên cơ s thuyt, áp dng ñ trong xây dng nh giám
sát trc tip ñin năng tiêu th khi s dng b bin tn ñ ñiu khin
bơm thy lc. Nh%m phc v cho công tác thí nghim và nghiên c#u.
Vi công c giám sát trc tip ñin năng nh phn mm EN- VIEW.
S$ thy ñưc tim năng tit kim năng lưng khi s dng bin tn
ñ ñiu khin tc ñ ñng cơ.
H thng bơm thy lc mt thit b s dng rng rãi trong
công nghip mang li hiu qu kinh t to ln, ñ)c bit các máy
ép trong các nhà máy sn xut ñòi h,i cht lưng cao. Do ñó vic
nghiên c#u xây dng mô hình #ng dng vào thc trt cn thit.
Vi các cơ hi tit kim năng lưng trong vn hành khai thác
ñng cơ ñin như ñã trình bày. Theo như mô hình giám sát trc tip
ñin năng khi s dng b bin tn ñ ñiu khin bơm thy lc thì ta
thc hin hai gii pháp sau:
+ Thay th ñng cơ ban ñu công sut 5,5kW b%ng ñng cơ
công sut 2,2kW.
+ S dng b bin tn ñ ñiu khin tc ñ ñng cơ.
CHƯƠNG 3: PHÂN TÍCH HIN TRNG S DNG NĂNG
LƯ:NG TRÊN MÔ HÌNH H TH;NG BƠM THY LC
3.1. Năng lư&ng cung c-p cho ñ1ng cơ bơm th+y l)c khi không s6
d#ng bi,n t4n ñ7 ñi"u khi7n tc ñ1 ñ1ng cơ
3.1.1. Kt qu s liu thí nghim