
VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
NGUYỄN THỊ HIỀN
XUNG ĐỘT TÂM LÝ TRONG GIAO TIẾP
CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
LUẬN ÁN TIẾN SĨ TÂM LÝ HỌC
HÀ NỘI- 2018

VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
NGUYỄN THỊ HIỀN
XUNG ĐỘT TÂM LÝ TRONG GIAO TIẾP
CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Ngành: Tâm lý học
Mã số: 9.31.04.01
LUẬN ÁN TIẾN SĨ TÂM LÝ HỌC
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Nguyễn Thị Thanh Bình
HÀ NỘI- 2018

i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các dữ
liệu, kết quả nghiên cứu trong luận án là trung thực và chưa từng công bố
trong bất kỳ công trình nghiên cứu nào khác.

ii
LỜI CẢM ƠN
Để hoàn thành khóa học nghiên cứu sinh trong hơn 3 năm, tôi nhận
được rất nhiều sự giúp đỡ, hướng dẫn, động viên của rất nhiều người.
Lời đầu tiên tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến PGS.TS.
Nguyễn Thị Thanh Bình, cô đã hướng dẫn nhiệt tình, giúp đỡ chỉnh sửa luận
án trong suốt quá trình nghiên cứu.
Bày tỏ lòng tri ân sâu sắc đến GS.TS. Vũ Dũng và PGS.TS. Nguyễn
Thị Mai Lan đã nhiệt tình giúp đỡ, định hướng, góp ý chỉnh sửa luận án, tạo
mọi điều kiện thuận lợi nhất cho tôi hoàn thành khóa học đúng tiến độ.
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đến các thầy cô giáo của Học Viện Khoa
học Xã hội đã tận tình giảng dạy, giúp đỡ tôi trong 3 năm vừa qua.
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đến quý bạn bè, quý đồng nghiệp tại Trường
Cao đẳng sư phạm Trung ương Thành phố Hồ Chí Minh, gia đình nội ngoại
đã động viên, hỗ trợ tôi trong suốt thời gian vừa qua. Đặc biệt hơn là sự ủng
hộ, động viên hết sức của người bạn đời, người bạn tri kỷ, anh đã đồng hành
chia sẻ khó khăn trong suốt thời gian tôi theo học nghiên cứu sinh.
Tôi bày tỏ lòng tri ân sâu sắc đến các em học sinh, thầy cô giáo, cán bộ
quản lý, phụ huynh học sinh tại các trường Trung học cơ sở An Nhơn, trường
Trung học cơ sở Lý Tự Trọng ở quận Gò Vấp, trường Trung học cơ sở Tây
Thạnh ở quận Tân phú, trường Trung học cơ sở Hoàng Văn Thụ ở quận 10 đã
nhiệt tình giúp tôi thu thập dữ liệu, cung cấp thông tin cho quá trình khảo sát
thực tiễn tại trường.
Xin chân thành cảm ơn!
Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 3 tháng 4 năm 2018
NCS Nguyễn Thị Hiền

MỤC LỤC
MỞ ĐẦU .................................................................................................................... 1
Chƣơng 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU XUNG ĐỘT TÂM
LÝ TRONG GIAO TIẾP CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ .................... 8
1.1. Các nghiên cứu về xung đột tâm lý ...................................................................... 8
1.2. Các nghiên cứu về xung đột tâm lý trong giao tiếp ........................................... 15
Chƣơng 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ XUNG ĐỘT TÂM LÝ TRONG GIAO
TIẾP CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ .................................................... 27
2.1. Lý luận về xung đột tâm lý ................................................................................ 27
2.2. Lý luận về giao tiếp và giao tiếp của học sinh trung học cơ sở ......................... 37
2.3. Xung đột tâm lý trong giao tiếp của học sinh trung học cơ sở .......................... 52
2.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến xung đột tâm lý trong giao tiếp của học sinh
trung học cơ sở .......................................................................................................... 61
2.5. Các cách giải quyết xung đột tâm lý trong giao tiếp của học sinh trung học cơ sở .. 70
Chƣơng 3: TỔ CHỨC VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ............................ 75
3.1. Tổ chức nghiên cứu ............................................................................................ 75
3.2. Phương pháp nghiên cứu .................................................................................... 80
Chƣơng 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU THỰC TIỄN XUNG ĐỘT TÂM LÝ
TRONG GIAO TIẾP CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ THÀNH
PHỐ HỒ CHÍ MINH .............................................................................................. 90
4.1. Thực trạng xung đột tâm lý trong giao tiếp của học sinh trung học cơ sở ......... 90
4.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến xung đột tâm lý trong giao tiếp của học sinh
trung học cơ sở ........................................................................................................ 117
4.3. Nghiên cứu trường hợp điển hình .................................................................... 124
4.4. Các cách giải quyết xung đột tâm lý trong giao tiếp của học sinh trung học
cơ sở ....................................................................................................................... 133
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ ....................................................................... 140
DANH MỤC CÁC BÀI VIẾT CỦA NGHIÊN CỨU SINH LIÊN QUAN
ĐẾN LUẬN ÁN ĐÃ ĐƢỢC CÔNG BỐ ............................................................. 144
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................. 145

