
HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH
NGUYỄN LƯƠNG NGỌC
Ý THỨC CÔNG DÂN VỚI VIỆC XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC
PHÁP QUYỀN XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM HIỆN NAY
LUẬN ÁN TIẾN SĨ
HÀ NỘI - 2019

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH
NGUYỄN LƯƠNG NGỌC
Ý THỨC CÔNG DÂN VỚI VIỆC XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC
PHÁP QUYỀN XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM HIỆN NAY
Chuyên ngành: Chủ nghĩa duy vật biện chứng và Chủ nghĩa duy vật lịch sử
Mã số: 62 22 03 02
LUẬN ÁN TIẾN SĨ
Người hướng dẫn khoa học: 1. GS,TS. Trần Thành
2. PGS, TS. Lê Thị Thanh Hà
HÀ NỘI - 2019

LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi
dưới sự dẫn dắt của thầy, cô hướng dẫn và góp ý của các hội
đồng khoa học. Các số liệu, tài liệu, kết quả nghiên cứu nêu
trong luận án là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và được trích
dẫn đầy đủ theo quy định.
Tác giả
Nguyễn Lương Ngọc

MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ......................................................................................................................... 1
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU ........................................ 6
1.1. Các công trình nghiên cứu liên quan đến vấn đề ý thức công dân, nhà nước pháp
quyền và vai trò của ý thức công dân trong xây dựng nhà nước pháp quyền ............... 6
1.2. Các công trình nghiên cứu liên quan đến thực trạng và một số vấn đề đặt ra trong
việc phát huy vai trò ý thức công dân trong xây dựng nhà nước pháp quyền............. 22
1.3. Các công trình nghiên cứu liên quan đến một số giải pháp nhằm phát huy vai
trò ý thức công dân trong xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa
Việt Vam ................................................................................................................. 26
1.4. Những vấn đề đặt ra cần tiếp tục nghiên cứu và làm sáng tỏ thêm ........................ 32
CHƯƠNG 2: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ Ý THỨC CÔNG DÂN VÀ
VAI TRÒ CỦA NÓ TRONG XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC PHÁP
QUYỀN XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM HIỆN NAY ........................ 35
2.1. Khái niệm, đặc điểm, kết cấu của ý thức công dân ................................................ 35
2.2. Xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam - Nội dung và
đặc trưng ................................................................................................................. 51
2.3. Vai trò của ý thức công dân trong xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ
nghĩa Việt Nam và một số yếu tố ảnh hưởng tới việc phát huy vai trò của ý
thức công dân .......................................................................................................... 61
CHƯƠNG 3: Ý THỨC CÔNG DÂN VỚI VIỆC XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC PHÁP
QUYỀN XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM HIỆN NAY - THỰC
TRẠNG VÀ VẤN ĐỀ ĐẶT RA ................................................................ 85
3.1. Thực trạng ý thức công dân trong tham gia xây dựng nhà nước pháp quyền xã
hội chủ nghĩa Việt Nam những năm qua ................................................................ 85
3.2. Vấn đề đặt ra trong việc phát huy ý thức công dân tham gia xây dựng nhà
nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay ........................................ 114
CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP CƠ BẢN PHÁT HUY VAI TRÒ Ý THỨC CÔNG DÂN
TRONG XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC PHÁP QUYỀN XÃ HỘI CHỦ
NGHĨA VIỆT NAM HIỆN NAY ............................................................ 121
4.1. Phát triển kinh tế - xã hội, giải quyết hài hòa mối quan hệ giữa quyền lợi,
nghĩa vụ, trách nhiệm công dân ............................................................................ 121

4.2. Hoàn thiện hệ thống pháp luật, cải cách bộ máy nhà nước và nâng cao năng
lực đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức ............................................................. 128
4.3. Nâng cao nhận thức và thực hành dân chủ của công dân ..................................... 139
KẾT LUẬN ................................................................................................................ 150
DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ ........................ 152
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................................. 153
PHỤ LỤC ................................................................................................................... 168

