intTypePromotion=1

Yêu thương trong "Truyện Kiều" từ góc nhìn của ngôn ngữ học tri nhận

Chia sẻ: Trương Tiên | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:9

0
46
lượt xem
5
download

Yêu thương trong "Truyện Kiều" từ góc nhìn của ngôn ngữ học tri nhận

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Bài viết tìm hiểu phương thức thể hiện tình cảm yêu thương trong "Truyện Kiều" từ góc độ của ngôn ngữ học tri nhận với mong muốn góp phần giải mã một số tín hiệu ngôn ngữ trong tác phẩm, qua đó thấy được bức trang tình cảm trong thế giới nội tâm của các nhân vật, đồng thời làm rõ đặc trưng tri nhận và phong cách nghệ thuật của Nguyễn Du thể hiện trong tác phẩm "Truyện Kiều".

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Yêu thương trong "Truyện Kiều" từ góc nhìn của ngôn ngữ học tri nhận

So 5 (247)-2016<br /> <br /> NGON N G C & B(n S 6 N G<br /> <br /> 21<br /> <br /> YEU THirONG TRONG "TRUYEN KIEU" Ttr GOC NHIN CUA NGON NGU" HQC TRI N H ^<br /> LOVE IN TALE OF KIEU UNDER THE VIEWPOINT OF COGNITIVE LINGUISTICS<br /> NGUYfiN THU QUYNH<br /> (TS; D^i hpc Sir ph^m, DH Thai Nguyen)<br /> Abstract: The concept of emotional LOVE as a special emotional attachment of two<br /> people of the opposite sex can be different from every person, every culture, every ideology.<br /> Try to look from the perspective of Cognitive linguistics, as what the Tale of Kieu suggests<br /> about the best way of understanding the subtie and unique emotion.<br /> Key words: cognitive model; concept; emotion; love; Tale of Kieu.<br /> 1. Dat vin dl<br /> nhiing ngudi ngang bing); tinh yen ngirdi mp<br /> Vdi 3254 cau tha, Tnty$n Kiiu cua Nguyin (tinh yeu ddi vdi nhiing tin tgi yiu duoi); tinh<br /> Du, nhu edch ndi cda Phan Ngpc, Id "qiiyin ydu ban than; tinh ydu Chiia,.. .vd thudng lidn<br /> bdch khoa todn thu eOa mgt ng^ tdm trgng"quan din nhthig tu ddng nghia nhu: thuong,<br /> [6]. Trtey^n Kiiu qud thyc Id tdc phdm t^p quy, min, ...Ttong Truyen Kieu, cung cd tiie<br /> trung vd vdn tam trgng, tinh cam khdc nhau. bit g$p nhiing vl dy tuong ty, nhu;<br /> Mdt trong nhiing tinh edm thudng xuit hifn<br /> Qudn gia cd mgt mu ndo/Thdy ngudi thdy<br /> nhit trong tdc phim chinh Id tinh edm ydu nit ra vdo md thuong.<br /> tiiuong. Tim hidu phuang thftc thi hifn tinh<br /> d trin edn cd nhd thung/Liegng trin trdng<br /> edm ydu thuang trong Truy$n Kiiu tft gdc dp xudng biit long cd thuong,...<br /> ngdn ngft hpc tri nhfn, bdi vilt hi vpng se gdp<br /> Trong khi dd, thufc tinh thft hai chft ydu Id<br /> phdn gidi md mft sd tin hifu ngdn ngft trong ndi ve tinh yen trong quan hf khdc gjdi vdi<br /> tac phdm, qua dd thiy dupc biic tranh tinh nhung cung b ^ tinh edm khdc nhau vd trong<br /> edm trong thi gidi nfi tdm cua cac nhdn vft Truy$n Kiiu thudng dupc bilu dgt bdng nhiing<br /> ddng thdi ldm ro d^c tnmg tri nhan vd phong tft ddng nghia nhu: thuong (vdi nghia "y^u"),<br /> each nghe thudt cda Nguyen Du thi hifn trong ua,mg... trong nhiing cdu tha nhu;<br /> tdc pham Tney^n Kiiu.<br /> Thuong nhau xin nhd lot nhau/Ndm chdy<br /> 2. M6 thih: tri nh|ln ve tinh cam VfiU ciing chdng di ddu md ch^.<br /> THU'ONG trong Truyen Kieu<br /> Thuang nhau sinh td da Hiu/ Gap nhau<br /> Trong nh|intiiiiccua nhiing ngudi ndi tiing edn chut bay nhiiu la tinh.<br /> Vift, tinh edm YEU THU"C(NG (dupc till hifn<br /> Ddt trong khudn kho li thuyit ve md thftc<br /> qua Id tft "yiu ", "thuang " vd cdctiingft ding tri nhgn II tudng, ed the hinh dung ve tinh edm<br /> nghia khdc) thudng dupc xdc dinh.cd hai YEU THU'ONG nhu mpt md tiiftc phftc cdu<br /> thufc tinh rAu sau: 1/Cd tmh edm de eluu khi gIm mft so tilu md thuc tri nhfn nhu;<br /> tilp xuc vdi mpt dii tupng ndo dd, muon gin<br /> (i) Tilu md thuc ve sy dnh hudng (duong<br /> giii vd thudng sdn sang vi doi tupng dd md het<br /> long; 2/Cd tinh edm thim thilt ddnh cho mft tInh - tich cyc/dm tinh - tidu eye);tirtiiedm<br /> n^iA khdc gidi ndo dd, muon chung sing vd YEU THU'ONG Id tinh cam cd tinh chdt<br /> duang tinh, tdc dpngticheye tdi trgng thai tdm<br /> cCing nhau gdn bd cupc ddi.<br /> Cd thi thiy, thupc tmh dau tien rfng han II cua con ngudi<br /> (ii) Tilu md thftc ve mftc df (manh/khdng<br /> tiiufc tinh thft hai. Tliufc tinh ndy xdc dinh<br /> phgm vi Y^U THU'ONGtiongnhftng quan hf mgnh):tinhedm YEU THU'ONG cd cudng df<br /> mgnh<br /> hon nhftng tinh edm khdc.<br /> tinh edm nhu tinh ydu anh - em (tmh yeu gifta<br /> <br /> 22<br /> <br /> NG6N NGC & B(n S6NG<br /> <br /> So 5 (247)-2016<br /> <br /> (iii) Tieu md thdc vl ddi tupng (hudng vl du: Thuang nhau xin nhd ldi nhau/Ggp.<br /> ngoai/ hudng ndi): tinh cam YfiU THU'ONG nhau edn chiit bdy nhiiu Id tinh<br /> danh cho doi tupng khdc (thudng dupe nhdc<br /> d miic df cao han, dl bilu thi y nifm tinh<br /> den Id ngudi dgc bift, khdc gidi) ho§c cho bdn cam gin bd ddc bift cda hai ngudi khdc gidi,<br /> thdn minh. Ngudi thy hudng hdnh vi thich ung Nguyen Du cdn diing tft^u vd dl dn<br /> cd thi Id chu till (yeu ban thdn) nhung thdng<br /> Tu Yiu xuat hifn trong trudng cdnh khi<br /> tiiudng la ddi thi (ngudi ^ bift khdc gidi, Kilu ndi vdi TTiuc sinh: Binh Khang ndn nd<br /> cha mp, anh em, con cdi, bgn be, nhdn logi,...). bay Idu/Yiu hoa y^ duQc m^t mdu diim trang<br /> (iv) Tilu md thftc vl nguydn nhdn; tinh hay khi Nguyin Du mieu tdtinhedm say dim<br /> edm YfeU THU'ONG cd till phdt sinh do cua Kim Trpng ddnh dio Kilu trong ngdy ^p<br /> nhiing nguydn nhdn thuin tdy xftc edm ho$c Igi: Thoat thdi, toy Igi edm tay/Cangyiu vi net<br /> nhirng nguydn nhdn khdc nhu sy tri dn, sy suy cdng say vi tinh<br /> tinh,...<br /> Tu di dn dupc Nguyin Du sft dyng trong<br /> (v) Tidu md tiiftc vl khd ndng kilm sodt; trudng hpp ndi ve tinh edm cua Kieu danh cho<br /> tinh edm YEU THU'ONG (ti^ng mli quan hf Kim Trpng trong dem trac> duyen cho Thiiy<br /> khdc gidi) cd thi din ddn nhftng hdnh dfng Vdn: Bdy gid trdm gdy giKy>ig tan/Ki ldm sao<br /> mat kiem sodt nhu muon gdn giii hay sy dfng hit mudn vdn didn. Thuc sinh ciing dd cd lin<br /> chgm vl thi xdc, muln au yim, tinh tft,...<br /> khuyen Kieu: Liiu md xa ch^ cao bav/Aidn<br /> Dudi ddy, xin minh hpa cdctilumd thftc tri ta cd ngdn ndy md thdi, khi nhdn thftc dupc<br /> nhfn ndi trdn md tiiudng hay g$p nhdt tix)ng tinh ydu ciia minh vd Kilu da bi Hoan Thu<br /> TriQ/^n Kiiu, bdng nhiing vl dy Id cac bilu ldm cho tan vd, chia lia. Sau ndy, khi Kieu<br /> tiiftc ngdn ngft (BTNN) cd chfta cdc tft ngft dupc trd vl dodn ty vdi gia ^nh, Nguyin Du<br /> bilutiiitryctilptinhcam YEU THUONG.<br /> cung da dftng IdyffiIdy Igi tft an di vd di dn dl<br /> fl. Tiiu md thdc vi mdc dg<br /> ndi ve mong muon mft tinh edm gin bd d$c<br /> Tu lifu khao sdt Tnty^n Kiiu cho thdy: tinh bift cua Kim Trpng ddnh cho Thuy Kilu; Cdn<br /> edm YiUTHUONG dupe till hifn rit phong nhieu dn di chan chan/NghT rdng ehua thodt<br /> phii vd da dgng vdi nhilu cung bfc khdc nhau. khoi vdng didn.<br /> Mft phgm tiii nhu YEU THU'ONG (tuong<br /> Cd 16, trong ba moi tinh vdi ba ngudi ddn<br /> duong trong tiing Anh Id LOVE) d Tnry$n dng Kim Trpng, Thuc sinh vd Tft Hdi thi tinh<br /> Kiiu cd the dupc bilu hifn bdng 7 tft sau day ydu cua Kilu ddnh cho Kim Trpng Id sdu d§m<br /> (sip xep theo tin sl xuit hifn cao - thkp trong vd tha tiiilt nhdt Ching till mdtiudekhi ra di<br /> tdc pham): throng, yiu. tea, di dn, thuong nhd,vdi Ma gidm sinh, Kilu ddtiiankhdc vdt \^<br /> m0, kinh yiu. (3 mdc dp eao efta tinh yeu Id di Kim Lang hdi Kim Lang/lhoi thdi thiip da<br /> cdc tft; yeu, di dn Idnh yiu, thuang; d mftc df phti chdng ta ddy. Khi d idu Ngung Bich, giiia<br /> thip han dupc bilu thj bing cdc tii Id: thuang bon bl tra ti^i, ndng cung dd tudng nhd tdi<br /> nhd, md, ua Ching hgn;<br /> ngudi ydu ndm xua dd cdng thi udc: Tudng<br /> Ndi vl tinh cam ciia Kilu vd Thuc sinh ngmi duoi ngiey^t chin dSng/Tin steong luong<br /> ngay tii khi mdi gdp ga; Thuong sao cho v?n rdtOn^ rcty trdng mai chd/Bin trdi gdc bi ba<br /> thi thuang/Tinh sao cho trgn mgi dudng xin va/Tdm son ggt rua bao gid cho phai. Khi d<br /> vdng. Din khi chia tay Thuc sinh, Kilu ciing liu xanh, ndng cung khdn ngudi thuang nhd<br /> da dn can ddn dd: Thuong nhau xin nhd ldi Kim Trpi^; Mid ldi ngiQ^n udc ba sinh/Xa<br /> nhau/Ndm chdy cung chdng di ddu md chdy.xdi en cd thdutinhchdng ai? vd khi dd liy Tii<br /> Vd sau nay, khi Kilu gdp lai Kun Trpng sau Hdi, hinh dnh ciia Kim Trpng vln ludn hifn<br /> 15 ndm ddi xa cdch, Nguyen Du cung diing tft Idntixjngtdm tri ndng; Tiic thay chat nghia c&<br /> thteong dl y nifm hdatinhedm giiia 1^ ngudi. cdn^Ddu lia ngd ^ cdn vuong to ldng.<br /> <br /> So 5 (247)-2016<br /> <br /> NG6N NGC* & B(n S6NG<br /> <br /> 23<br /> <br /> 0 mftc dp thip ban, Nguyen Du sft dyng ydutiiucmgnhdt. Ddy Id moi tinh tha ngdy,<br /> cdc BTNN nhu w£^ mp khi ndi din tinh edm troi^ sdng vd rat mfng ma. Hai ngudi yeu<br /> YEU THU'ONG mdi d muc dp edm tinh. t nhau trong udc mfng, trong tudng tupng<br /> nifm bilu thj tinh yen d mftc df edmtinhnhu nhieu han Id trongttiycte. Kim Trpng dd tham<br /> idy lam bdng ldng, thich tiid dupc xuit hifn yeu Kilu tft khi chua g|p gd: Ntede non cdch<br /> tixmg n ^ cdnh khi Ma Gidm sinh mua Kilu: mdy buong thiu/NhOng la trdm gidu thdm yiu<br /> Man ndng mgt ve mgt ug/Bdng ldng khdch choc mdng. Vfta mdi gip nhau trong tiet<br /> mai tuy co dgt diu hay khi Tft Hdi gdp Kilu: Thanh minh, hai bdn dd yeu nhautixmgmft<br /> Trudng to giap mgt hoa ddo/Ve ndo chdng mli tinh thim Idi^: Ngudi qudc sdc, ke thiin<br /> man, net ndo chdng ug; Hai bin ciing liic haitdi/Tinh trong nhu dd mdt ngodi cdn e. Tinh<br /> long cimg tm. Y nifm bilu thi tinh yen mdi d ydu ciia Thuy Kilu vdi Kim Trpng cd thi ndi<br /> mftc dp efta sy ham thich dupc xudt hifn trong Id nong thdm nhung khdng vfi vdng; trdi lai cd<br /> ngft cdnh Tft Hdi chu dfng den tim Kilu khi phin e ap, diu dang, gin gift.<br /> nghe dupe danh tiing ciia Kilu da Idu: Hoa<br /> Khdc vdi Kim Trpng, tinh yeu cua Kilu vdi<br /> khdi mo tiing Kiiu nhilThiip hdng tim din<br /> TTiftc sinh Id tinh ydu cda mpt ki nft dii vdi<br /> huong khui gui vdo.<br /> Nhu vgy, dya trdn tu lieu khdo sdt trong khdch ldng choi. Tinh yeu cua Tft Hdi vdi<br /> Truy$n Kiiu,tidumd thftc tri nhgn ve muc dp Thuy Kilu cung Id tinh gifta khdch ldng choi<br /> cua tinh edm YEU THLTONG chotiidy,tinh vd kl nft nhung moi tinh ndy cung ed It nhieu<br /> cam ndy dupc the hifn trong tdc pham la mpt dilm gilng v
ADSENSE
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2