TR NG ĐI H C S PH M K THU TƯỜ Ạ Ọ Ư Ạ Ỹ Ậ
KHOA C KHÍ ĐNG L CƠ Ộ Ự
B MÔN CÔNG NGH NHI T ĐI N L NHỘ Ệ Ệ Ệ Ạ
-------***-------
I. T NG QUAN V B M NHI T.Ổ Ề Ơ Ệ
1. B m nhi t là gì ?ơ ệ
Trong t nhiên, nhi t đ có xu h ng truy n t n i có nhi t đ cao đn n i có nhi tự ệ ộ ướ ề ừ ơ ệ ộ ế ơ ệ
đ th p h n. V y dùng cách nào thu th p, đ ki m soát và đi u khi n nhi t đ theo ý mu n.ộ ấ ơ ậ ậ ể ể ề ể ệ ộ ố
Ng i ta dùng b m nhi t (Heat Pump) đ di chuy n nhi t t m t ngu n nhi t th pườ ơ ệ ể ể ệ ừ ộ ồ ệ ấ
h n (không khí trong môi tr ng xung quanh) t i ngu n nhi t cao h n (bình ch a n c nóngơ ườ ớ ồ ệ ơ ứ ướ
ch ng h n) và ng c l i. Nh v y: b m nhi t là m t thi t b có s d ng m t l ng nhẳ ạ ượ ạ ư ậ ơ ệ ộ ế ị ử ụ ộ ượ ỏ
năng l ng đ h p th , đi u ch nh nhi t đ và di chuy n nó đn n i mong mu n.ượ ể ấ ụ ề ỉ ệ ộ ể ế ơ ố
2. Nguyên lý ho t đng.ạ ộ
Trong t nhiên, n c luôn ch y t cao xu ng th p, nhi t luôn truy n t n i có nhi tự ướ ả ừ ố ấ ệ ề ừ ơ ệ
đ cao sang n i có nhi t đ th p. Nh ng chúng ta có th dung b m đ b m n c t d iộ ơ ệ ộ ấ ư ể ơ ể ơ ướ ừ ướ
th p lên cao và dùng b m nhi t đ di chuy n nhi t t m t ngu n nhi t th p (không khí môiấ ơ ệ ể ể ệ ừ ộ ồ ệ ấ
tr ng xung quanh) t i ngu n nhi t cao h n (bình ch a n c nóng). Nh v y b m nhi tườ ớ ồ ệ ơ ứ ướ ư ậ ơ ệ
chính là m t h th ng làm tăng nhi t l ng. H th ng này làm vi c trên nguyên lý c a đi uộ ệ ố ệ ượ ệ ố ệ ủ ề
hòa nhi t đ 2 chi u, nh ng ho t đng theo nguyên lý ng c v i quy trình làm l nh.ệ ộ ề ư ạ ộ ượ ớ ạ
Máy b m nhi t bao g m 4 b ph n chính: máy s y, máy nén, máy ng ng t và vanơ ệ ồ ộ ậ ấ ư ụ
gi m áp n i v i nhau t o thành m t vòng kín. M t lu ng ch t l u d bay h i, g i là l u ch tả ố ớ ạ ộ ộ ồ ấ ư ễ ơ ọ ư ấ
v n đng (working fluid) luân chuy n trong máy b m v i nhi m v v n chuy n nhi t l ngậ ộ ể ơ ớ ệ ụ ậ ể ệ ượ
l y t môi tr ng ngoài cung c p cho môi tr ng ti p nh n.ấ ừ ườ ấ ườ ế ậ
ch đ s i, máy b m nhi t ho t đng theo nguyên t c sau:Ở ế ộ ưở ơ ệ ạ ộ ắ
- Đu tiên, máy b m s thu nhi t l ng t môi tr ng ngoài và đc lu ng l uầ ơ ẽ ệ ượ ừ ườ ượ ồ ư
ch t v n đng (lúc này d i d ng h i, áp su t th p, nhi t đ kho ng 10 đ C) v nấ ậ ộ ở ướ ạ ơ ấ ấ ệ ộ ả ộ ậ
chuy n t i máy nén.ể ớ
- T i máy nén, lu ng l u ch t v n đng b nén s tăng nhi t đ (lên kho ng 80ạ ồ ư ấ ậ ộ ị ẽ ệ ộ ả
đ C), đng th i nhi t l ng đc lu ng l u ch t v n đng mang theo bên mình cũngộ ồ ờ ệ ượ ượ ồ ư ấ ậ ộ
s tăng theo.ẽ
- Sau đó lu ng l u ch t v n đng nhi t đ cao này đc chuy n t i máyồ ư ấ ậ ộ ở ệ ộ ượ ể ớ
ng ng t , t i đây l u ch t v n đng khi ng ng t thành ch t l ng s gi i phóng nhi tư ụ ạ ư ấ ậ ộ ư ụ ấ ỏ ẽ ả ệ
l ng mang theo bên mình (nhi t l ng này thu đc t môi tr ng ngoài và t quáượ ệ ượ ượ ừ ườ ừ
trình nén t i máy nén) đ cung c p cho thi t b s i.ạ ể ấ ế ị ưở
- Lúc này l ng l u ch t v n đng ( tr ng thái l ng, áp su t cao) s đi quaượ ư ấ ậ ộ ở ạ ỏ ấ ẽ
van gi m áp đ đa l i v máy s y, sau đó nó đc s y thành lu ng l u ch t v nả ể ư ạ ề ấ ượ ấ ồ ư ấ ậ
đng m i ( d ng h i, áp su t th p) và mang theo nhi t l ng thu t môi tr ngộ ớ ở ạ ơ ấ ấ ệ ượ ừ ườ
ngoài ti p t c m t chu trình m i.ế ụ ộ ớ
3. ng d ng.Ứ ụ
a) Trong dân d ng.ụ
V i tính năng ti t ki m và an toàn cao, b m nhi t đc áp d ng trong dân d ng sớ ế ệ ơ ệ ượ ụ ụ ẽ
đm b o nhu c u n c nóng quanh năm v i chi phí ít h n kho ng 65% so v i s d ng bìnhả ả ầ ướ ớ ơ ả ớ ử ụ
n c nóng dun đi n thông th ng. M t s lo i máy b m nhi t c a Midea còn đc k t h pướ ệ ườ ộ ố ạ ơ ệ ủ ượ ế ợ
gi a vi c làm n c nóng và đi u hòa đm b o c nhu c u làm mát, s i m và n c nóngữ ệ ướ ề ả ả ả ầ ưở ấ ướ
quanh năm v i chi phí th p nh t.ớ ấ ấ
b) Trong th ng m i và công nghi p.ươ ạ ệ
Trong th ng m i và công nghi p, b m nhi t (Heat Pump) r t thích h p ng d ng choươ ạ ệ ơ ệ ấ ợ ứ ụ
nh ng nghành c n l ng n c nóng l n nh khách s n, khu t h p chung c , nhà máy s nữ ầ ượ ướ ớ ư ạ ổ ợ ư ả
xu t th c ph m, nhà hàng, x ng gi t là và b nh vi n....ấ ự ẩ ưở ặ ệ ệ