Chiếc Nhẫn Giải Thoát
Ông John Vansta Smith, hội viên của Hội Hoàng Gia, cư ngụ tại
số nhà 147A đường Gower, là người có một nghị lực và một khả
năng trí tuệ đáng lẽ có thể đưa ông lên hàng đầu của những người
nghiên cứu về khoa học. Nhưng ông lại là nạn nhân của một tham
vọng muốn bác đủ mọi thứ, tham vọng này thúc đẩy ông muốn tỏ
ra lỗi lạc trong nhiều lảnh vực hơn chỉ là vượt trội trong ngành
thôi. Tuy hãy còn trẻ, ông đã tỏ ra có những sở kiến làm người ta
kinh ngạc về khoa động vật học và thảo mộc học; các bạn của ông
đã coi ông là một Darwin thứ hai, khi mà lẽ ra chỉ còn có việc giật
lấy chức giác sư ông đã bắt thần từ bỏ nghề đó và tự để mình tự
cuốn hút bởi môn hoá học, nhành mà các sự nghiên cứu của ông
về các quang phổ của những kim loại đã đưa ông vào Hội Hoàng
Gia. Mồi lửa rơm! Ông đã vắng mặt trong một năm trời tại phòng
thí nghiệm của ông. Khi quay về, ông gia nhập Hội Đông Phương
và công bố một bản tin về các văn bia ở El Kab. Chắn chắn là ông
vừa đa năng vừa đa tài.Tuy nhiên những anh bay bướm lắm rút lại
thể nào cũng mắc kẹt. John Vansta Smith cũng không thoát khỏi
quy luật này. Ông càng đi sâu vào lãnh vực Ai Cập học ông càng
thấy say sưa vì khoảng đất bao la mở ra trước mắt ông và vì tầm
quan trọng vô cùng của một vấn đề chỉ có thể mang lại những tia
sáng về những mầm mống đầu tiên của nền văn minh nhân loại và
về nguồn gốc phần lớn các mỹ thuật và khoa học của chúng ta.
Ông Smith bị say mê đến mức ông cưới một cô nữ sinh viên trẻ
trong môn Ai Cập học, người đã viết một bài luận án về đệ lục
triều đại. Đã vững lòng với một căn bản vững chắc dể hoạt động,
ông đi kiếm các tài liệu dành cho một công trình hợp nhất sự
nghiên cứu của Lepsius với sáng kiến của Champonllion. Việc
chuẩn bị cho tác phẩm vĩ đại này bao gồm nhiều chuyến thăm các
bộ sưu tầm về Ai Cập tại bảo tàng viện Louvre. Chuyến sau cùng
diễn ra vào trung tuần tháng mười năm ngoái; đó là cơ hội của
một cuộc mạo hiểm không tầm thường, đáng được thuật lại.
Các chuyến xe lửa thì đi chậm lại và biển Manche rất xấu; vì
vậy nhà bác học của chúng ta tới được Paris thì thể xác phát sốt,
phát nóng và tinh thần mờ mịt. Tại khách sạn Đại Pháp trên
đường Laffitte, ông đã nằm dài trong hai tiếng đồng hồ trên một
ghế dài; nhưng ông không thể ngủ được, mặc dù còn mệt mỏi ông
quyết định đi tới viện bảo tàng Louvre, để phối kiểm một chi tiết
mà vì nó ông đã phải đi tới đây, rồi lại đi chuyến xe lửa buổi
chiều tới Dieppe, ông mặc một áo choàng dài, vì trời mưa và ông
đi bộ qua con đường lớn Des Italiens và đường Opera. Tại viện
bảo tàng Louvre, ông cảm thấy như ở nhà ông vậy; ông vội vã
hướng tới chỗ bộ sưu tầm các sách viết bằng chỉ thảo mà ông có ý
định tra cứu.
Những người ái mộ điên cuồng nhất của John Vansta Smith
chắc cũng phải ngần ngừ khi nói rằng ông là người đẹp trai. Cái
mũi lớn mỏ diều hâu và cái cằm nhô ra của ông cho ta một ý niệm
về sự linh lợi và đặc tính sắc bén của trí thông minh của ông. Ông
mang cái đầu như một con chim và cũng như một con chim, ông
ném ra những lời phản đối và những câu ứng đối. Với dáng dấp
như vậy, hôm đó ông đứng ở bảo tàng viện Louvre với chiếc cổ
áo choàng kéo lên đến tận mang tai, khi tự nhìn mình trong các tủ
kính vuông mà ông kiểm kê, có lẽ ông cũng nhận thấy thực ra ông
đã có một dáng điệu bình thường, ông đã bị bực bội một cách dũ
dội khi ở phía sau lưng ông một giọng nói người Anh đã thốt ra
một cách rất rõ ràng:
- Con người kỳ cục!
Nhà bác học không phải là người không có tính kiêu ngạo của
ông được biểu lộ bằng sự hoàn toàn hững hờ đối với mọi ý kiến
cá nhân. Ông mím môi trong khi nhìn chăm chú cuộn chỉ thảo của
ông, nhưng lòng ông chứa đầy mỗi cay đắng đối với tất cả nòi
giống của người Anh đang đi nghỉ mát.
- Vâng, - một tiếng nói khác tỏ sự đồng ý. - Đúng thật là một
điển hình!
Người thứ nhất nói tiếp:
- Người ta có thể gần như tin chắc rằng cứ ngắm nghía mãi
những xác ướp, anh chàng này sẽ tự mình trở thành xác ướp một
nửa.
- Thật ra anh ta có diện mạo và dáng dấp của một người Ai
Cập.
John Vansta Smith quay gót lại với ý định làm cho các bạn
đồng hương của mình xấu hổ bởi một vài lời nhận xét cay độc.
Ông đã ngạc nhiên và thấy nhẹ nhõm hẳn khi phát hiện ra rằng
hai người thanh niên người Anh đang nói ba hoa đứng quay lưng
về phía ông và những lời nói của họ nhằm vào một trong những
người bảo vệ viện bảo tàng Lourve đang đánh bóng một mảnh
đồng ở phía bên kia của căn phòng.
- Carter sẽ đợi chúng ta ở Palais-Royal, - một trong những
người khách du lịch nói, mắt nhìn đồng hồ.
Họ đi xa dần, để nhà bác học ở lại với công việc của ông.
“Ta muốn tò mò biết con người mà mấy thằng cha xuẩn ngốc
gọi là một diện mạo và một dáng dấp của người Ai Cập!” John
Smith nghĩ. Ông bước nhẹ nhàng để nhìn thấy người đó. Quả thật
đó là khuôn mặt mà các cuộc nghiên cứu của ông đã làm ông trở
nên quen thuộc. Những nét đều đặn và bất động, vầng trán rộng,
cằm tròn trĩnh, nước da màu nâu đen nhạt, tất cả đều là sự mô
phỏng chính sác của vô số pho tượng, bức họa để trang hoàng các
bức tượng tại nhà ông. Sự việc vượt quá mọi trùng hợp ngẫu