CÂU 1: C s hình thành t t ng HCM:ơ ư ưở
- TT HCM là h th ng quan đi m toàn dân và sâu s c v nh ng v n đ c b n c a ơ
CMVN t CM dân t c dân ch đ n nhân dân CM XHCN, là k t qu c a s v n d ng ế ế
sáng t o và phát tri n CN Mac Lênin vào đi u kiên c th c a n c ta, đ ng th i là s ướ
k t tinh tinh hoa dân t c và trí tu c a Đ nh m gi i phóng dân t c, gi i phóng giai c p,ế
gp công nhân.
A/ C s khách quan:ơ
a. B i c nh l ch s :
* XHVN cu i TK 19 đ u TK 20:
- XHCN TK 19, tr c khi TDP xâm l c là 1 XH PK l c h u, trì tru vì v y đã k phátướ ượ
huy đ c th m nh c a dt, k t o ra ti m l c v t ch t và tinh th n đ s c đ b o v tượ ế
qu c và ch ng l i th c dân ph ng tây. ươ
- Khi TDP xâm l c:ượ
+ Chính quy n nhà Nguy n đã t ng b c kh t ph c tr c s xâm c c a TDP, l n ướ ướ ượ
l t ký k t các hi p c đ u hàng và th a nh n n n b o h c a TDP trên toàn cõi VNượ ế ướ
và VN chuy n thành 1 ch đ c thu c đ a n a PK. ế
+ Các cu c kh i nghĩa đ u tranh c a nhân dân ch ng l i TDP liên t c di n ra: Các cu c
kh i nghĩa d i ng n c “C n v ng” do các sĩ phu lãnh đ o, các phong trào đ u tranh ướ ươ
c a nhân dân d i ng n c PK, nh ng các phong trào đ u tranh này đ u th t b i, h t ướ ư ư
t ng PK cũng t ra l i th i tr c s ki n l ch s .ưở ướ
+ Các cu c khai thác thu c đ a c a TDP cũng làm cho XH n c ta có nh ng chuy n hóa ướ
và phân hóa hình thành nh ng giai c p m i, t ng l p m i làm xu t hi n phong trào yêu
n c giait phóng dân t c đ u TK 20. Đ c bi t là các phong trào yêu n c theo khuynhướ ướ
h ng dân ch t s n: Phong trào Đông Du, Duy Tân,…nh ng t t c phong trào nàyướ ư ư
đ u b th t b i.
- Dù th t b i nh ng các phong trào yêu n c này đã n i ti p nhau đ duy trì ng n l a ư ướ ế
c u nc, yêu c y c a dân t c lúc này là ph i tìm ra 1 con đ ng c u n c m i. ườ ướ
* B i c nh qu c t : ế
- Trong khi con thuy n VN còn lênh đênh thì l ch s TG trên giai đo n này cũng đang có
nh ng chuy n bi n l n. CNTB t giai đo n t do c nh tranh chuy n sang giai đo n ế
đ c quy n. Nghĩa là CNĐQ đã xác l p quy n th ng tr c a chúng trên toàn TG và tr
thành k thù chung c a các dân t c thu c đ a. T đó các phong trào gi i phóng dân t c
phát tri n m nh m nh ng ch a có n i nào giành đ c th ng l i. ư ư ơ ượ
- T cu c đ u tranh sôi n i c a công nhân các n c TB cu i TK 19 đ u TK 20 đã d n ướ
đ n 1 cao trào m i c a CMTG, đ nh cao là cu c CMT10 Nga năm 1917. CMT10 Ngaế
thành công đã m ra 1 th i đ i m i trong ls loài ng i, nó đã thúc đ y s phát tri n cu ườ
phong trào gi i phóng dân t c trên TG.
- Qu c t c ng s n (3/1919) cùng v i cu c CMT10 Nga đã làm cho phong trào đ u ế
tranh c a công nhân các n c TB ph ng tây và phong trào dân t c các n c thu c ướ ươ ướ
đ a ph ng Đông có m i quan h m t thi t v i nhau trong 1 cu c đ u tranh ch ng k ươ ế
thù chung là CNĐQ.
b. Nh ng ti n đ t t ng lý lu n: ư ưở
* Giá tr truy n th ng yêu n c kiên c ng b t khu t là tinh th n t ng thân t ng ái, ướ ườ ươ ươ
lòng nhân nghĩa, ý th c c ng đ ng, ý trí v n lên v t qua m i khó khăn th thách, ươ ượ
thông minh sáng t o, quý tr ng ti n tài, khiêm t n đ ti p thu tinh hoa văn hóa c a nhân ế
lo i làm giàu cho văn hóa c a dân t c.
- Trong đó ch nghĩa yêu n c là truy n th ng là t t ng tình c m cao quý nh t, ướ ư ưở
thi ng liêng nh t, là c i ngu n c a trí tu sáng t o và lòng dũng c m c a con ng i ườ
VN.
- Chính s c m nh c a ch nghĩa yêu n c đã thúc gi c Nguy n T t Thành quy t trí ra ướ ế
đi tìm đ ng c u n c, tìm s c s ng cho cu c đ u tranh gi i phóng dân t c.ườ ướ
- Ch nghĩa yêu n c s bi n thành l c l ng v t ch t th c s khi nó ăn sâu vào ti m ướ ế ượ
th c, vào ý trí và hành đ ng c a m i con ng i. ườ
* Tinh hoa văn hóa nhân lo i:
- Văn hóa ph ng Đông:ươ
+ V Nho giáo: Ng i đã ti p thu nh ng m t tích c c c a Nho giáo, đó là tri t lý hành ườ ế ế
đ ng t t ng nhân th hành đ o giúp đ i, đó là c v ng v xac h i hòa bình, tri t lý ư ưở ế ướ ế
nhân sinh tu thân d ng tính đ cao văn hóa l giáo t o ra truy n th ng hi u h c.ưỡ ế
+ V ph t giáo: HCM đã ti p thu và ch u nh h ng sâu s c các t t ng v tha, t bi, ế ưở ư ưở
bác ái, c u kh c u n n, th ng ng i nh th th ng thân, là n p s ng có đ o đ c, ươ ườ ư ươ ế
trong s ch gi n d , tinh th n bình đ ng, dân ch , g n bó v i dân, v i n c tích c c ướ
tham gia vào cu c đ u tranh c a nhân dân ch ng k thù dân t c.
+ T t ng Tôn Trung S n: Ng i tìm hi u v ch nghĩa Tam Dân c a Tôn Trung S nư ưở ơ ườ ơ
và tìm th y trong đó nh ng đi u thích h p v i đi u ki n n c ta “ Đ c l p dân t c, dân ướ
quy n t do, dân sinh h nh phúc”
- Văn hóa ph ng Tây:ươ
+ Ng i ti p thu nh ng t t ng v t do bình đ ng c a các tác ph m văn h c Pháp,ườ ế ư ưở
v quy n s ng, quy n t do, quy n m u c u h nh phúc c a các b n tuyên ngôn, nhân ư
quy n và dân quy n c a Pháp, tuyên ngôn đ c l p c a M , t t ng dân ch . ượ ư ưở
+ Ch nghĩa Mac Lênin là th gi i quan ph ng pháp lu n c a t t ng HCM. Đây là ế ươ ư ưở
c s quy t đ nh nh h ng quan tr ng nh t đ n s hình thành lên t t ng HCM,ơ ế ưở ế ư ưở
nh ng tri th c văn hóa tinh túy đã đ c ch n l c, tích lũy qua th c ti n ho t đ ng đâu ượ
tranh vì m c tiêu c u n c và gi i phóng dân t c. Qua ch nghĩa Mac Lênin, HCM đã ướ
tìm th y con đ ng gi i phóng dân t c: Cách m ng vô s n. ườ
- HCM đã t bi t làm giàu trí tu c a mình b ng v i trí tu c a th i đ i ph ng tây ế ươ
v a ti p thu, v a ch n l c, l a ch n k th a và đ i m i, v n d ng v i m c đích cu i ế ế
cùng là đem l i đ c l p t do cho dân t c.
B/ Nhân t ch quan:
- Kh năng t duy trí tu HCM: Trong năm tháng ho t đ ng trong n c và bôn ba kh p ư ướ
th gi i đ h c t p, đ nghiên c u, HCM đã k ng ng quan sát nh n xét th c ti n làmế
phong phú thêm s hi u bi t c a mình đ có nh ng thành công trong lĩnh v c ho t ế
đ ng, lý lu n c a Ng i v sau. ườ
- Ph m ch t tài năng đ c bi u hi n tr c h t t t ng đ c l p, t ch , sáng t o ượ ướ ế ư ưở
v i s phê phán tinh t ng sáng su t trong vi c nh n th c đánh giá các s v t, s vi c ườ
xung quanh.
+ Nó còn đ c bi u hi n b n lĩnh kiên đ nh, lòng tin vào nhân dân, s khiêm t n bìnhượ
d , ham h c h i nh y bén nh ng cái m i, các ph ng pháp bi n ch ng. ươ
+ Ph m ch t cá nhân c a HCM còn đ c bi u hiên s kh công h c t p đ chi m ượ ế
lĩnh đ nh cao trí th c c a nhân lo i, đó là tâm h n c a 1 nhà yêu n c chân chính, 1 ướ
chi n sĩ c ng s n nhi t thành cách m ng, 1 trái tim yêu th ng dân s n sàng ch u đ ngế ươ
hy sinh vì đ c l p - t do c a t qu c và h nh phúc c a đ ng bào.
CÂU 2: Quá trình hình thành và phát tri n TT HCM:
* Th i kỳ tr c năm 1911: ướ Hình thành t t ng yêu n c và chí h ng c a n c:ư ưở ướ ướ ướ
- HCM (lúc nh tên là Nguy n Sinh Cung, sau đ i là Nguy n T t thành), sinh ngày
19/5/1890, trong m t gia đình nhà nho yêu n c, g n gũi v i nhân dân. C Phó b ng ướ
Nguy n Sinh S t - thân sinh c a Ng i, là 1 nhà nho c p ti n có lòng yêu n c, th ng ườ ế ướ ươ
dân sâu s c. T m g ng lao đ ng c n cù, ý chí kiên c ng v t qua gian kh đ đ t ươ ườ ượ
đ c m c tiêu, đ c bi t là t t ng thân dân, l y dân làm h u thu n cho c i cách chínhượ ư ưở
tr - xã h i c a C Phó b ng đã có nh h ng l n đ n quá trình hình thành nhân cách ưở ế
c a Nguy n T t Thành.
- Cu c s ng c a ng i m - Bà Hoàng Th Loan - cũng nh h ng đ n t t ng tình ườ ư ế ư ưở
c m c a Ng i v đ c tính nhân h u, s tran hòa v i m i ng i xung quanh. M i quan ườ ườ
h tác đ ng gi a ba anh em c a Nguy n T t Thành cũng tác đ ng r t l n đ n vi c hình ế
thành nhân cách c a Ng i. ườ
- Quê h ng đã nh h ng đ n vi c hình thành nhân cách c a Ng i đ c bi t nó đãươ ưở ế ườ
nuôi d ng b n lĩnh phi th ng c a v lãnh t cách m ng dân t c.ưỡ ườ
- Ngay t lúc còn bé, Ng i đã t n m t ch ng ki n cu c s ng nghèo kh b áp b c bóc ườ ế
l t đ n cùng c c c a đ ng bào mình, t n m t nhìn th y t i ác c a b n TDP và thái đ ế
n hèn, b c nh c c a tri u đình PK. Cùng v i đó là nh ng bài h c th t b i c aươ ượ
nh ng nhà yêu n c đ ng th i… T t c đã thôi thúc Nguy n T t Thành ra đi tìm con ướ ươ
đ ng c u n c m i.ườ ướ
* TK 1911 -1920: Tìm th y con đ ng c u n c, gi i phóng dân t c. ườ ướ
- Năm 1911, Nguy n T t Thành đã r i t qu c sang ph ng Tây tìm con đ ng c u ươ ườ
n c m i. Qua cu c hành trình đ n nhi u n c thu c đ a, t b n đ qu c, Ng i đãướ ế ướ ư ế ườ
nh n th y đâu nhân dân cũng mong mu n đ c thoát kh i ách áp b c bóc l t. Nó đã ượ
làm n y sinh trong Ng i ý th c v s c n thi t đoàn k t nh ng ng i b áp b c đ ườ ế ế ườ
đ u tranh cho nguy n v ng và quy n l i chung.
- Năm 1919, thay m t nh ng ng i yêu n c VN t i Pháp, Ng i đã g i b n yêu sách ườ ướ ườ
c a nhân dân An Nam t i h i ngh Vecxay đ đòi chính ph Pháp th a nh n các quy n
t do dân ch và bình đ ng c a nhân dân VN.
- Tháng 7/1920, Ng i đã đ c tác ph m “S th o l n th nh t” c a Leenin và tìm raườ ơ
con đ ng gi i phóng cho dân t c VN: Cách m ng vô s n.ườ
- Tháng 12/1920, Ng i tham gia thành l p ĐCS Pháp, tr thành ng i c ng s n VNườ ườ
đ u tiên, đánh d u m c chuy n bi n v ch t trong t t ng c a Ng i. T ch nghĩa ế ư ưở ườ
yêu n c đ n ch nghĩa Mac Leenin, t giác ng dân t c đ n giác ng giai c p, tướ ế
ng i yêu n c thành ng i c ng s n, t ng i tìm đ ng thành ng i d n đ ng.ườ ướ ườ ườ ườ ườ ườ
Vi c xác đ nh con đ ng đúng đ n đ gi i phóng dân t c là công lao to l n c a HCM. ườ
* TK 1921 - 1930: Hình thành c b n v cách m ng VN:ơ
- Đây là 1 th i kỳ ho t đ ng th c ti n và lý lu n h t s c sôi n i, phong phú c a ế
Nguy n Ái Qu c trên đ a bàn n c Pháp (1921 - 1923), Liên Xô (1923 - 1924), Trung ướ
Qu c (1924 - 1927), Thái Lan (1928-1929). Trong kho n th i gian này t t ng HCM ư ưở
v cách m ng VN đã hình thành v c b n. ơ
- Ng i đã vi t r t nhi u bài báo đ t cáo ch nghĩa th c dân đ c p m i quan hườ ế
m t thi t gi a cách m ng thu c đ a v i cách m ng chính qu c. Kh ng đ nh cách ế
m ng gi i phóng dân t c thu c đ a là 1 b ph n c a cách m ng vô s n TG.
- Các tác ph m c a Ng i nh : “B n án ch đ TDP” (1925), “Đ ng cách m nh” ườ ư ế ườ
(1927), “C ng lĩnh cách m ng đ u ti n c a Đ” (1930) và nhi u bài vi t khác c aươ ế
Ng i. Trong giai đo n này là s phát tri n và ti p t c hoàn thi n t t ng cách m ngườ ế ư ư
v gi i phóng dân t c.
- Ng i đã ch rõ b n ch t c a ch nghĩa th c dân là “ăn c p” và “gi t ng i”.ườ ướ ế ườ
- Ng i đã ch ra r ng cách m ng gi i phóng dân t c trong th i đ i m i ph i đi theoườ
con đ ng cách m ng vô s n và là 1 b ph n c a cách m ng vô s n TG.ườ
- Cách m ng gi i phóng dân t c thu c đ a và cách m ng vô s n chính qu c có quan
h khăng khít v i nhau nh ng k ph thu c vào nhau. Cách m ng gi i phóng dân t c c a ư
thu c đ a có th bùng n và giành th ng l i tr c cách m ng vô s n chính qu c. ướ
- Cách m ng thu c đ a tr c h t là 1 cu c cách m ng dân t c nh m đánh đu i b n đ ướ ế ế
qu c xâm l c, giành đ c l p t do dân t c. ượ
- Cách m ng gi i phóng dân t c mu n giành th ng l i c n ph i thu ph c, lôi cu n
đ c nhân dân đi theo, c n xây d ng đ c kh i liên minh công - nông v ng ch c, đ ngượ ượ
th i ph i thu hút t p h p r ng rãi các giai c p xã h i khác vào 1 tr n tuy n chung c a ế
dân t c.
- Cách m ng gi i phóng dân t c mu n thành công tr c h t ph i có Đ lãnh đ o, cách ướ ế
m ng là s nghi p c a qu n chúng nhân dân ch k ph i vi c c a 1 vài ng i, vì v y ườ
c n ph i t p h p giác ng và t ng b c t ch c qu n chúng đ u tranh t th p đ n ướ ế
cao.