Hoa Phi Yến (Hoa
Violet)
Hoa Phi Yến (tượng trưng cho sự nhẹ nhàng, thanh thoát)
Tên khoa học Delphimum ajacis L. Hoa phi yến còn có tên hoa
chân chim vì hoa trông giống như chân con chim hoặc phi yến
(chim yến đang bay) hay violét vì hoa màu tím và còn có tên La-
let hay đông thảo thuộc họ Mao lương (Ranuncolaceae) thực
chất cũng có cây cho hoa màu hồng và trắng xong rất ít.
Hoa Phi Yến không kén đất lắm, chịu hạn và chịu rét cao,
xong đòi hỏi được trồng ở nơi có nhiều ánh sáng, cần ít phân
bón nhưng cân đối tỉ lệ N.P.K. Đạm nhiều cây vươn cao dễ đổ,
vấn đề lấy giống và gieo giống rất cần được chú ý, chọn những
cây tốt không sâu bệnh, có hoa đẹp làm giống. Khi cắt cây lấy
hạt phải cắt những cành chính đã chín vàng, bỏ 1/3 đoạn trên và
1/3 đoạn dưới cành. Có như vậy sau này cây mới ra hoa đều. Hạt
cần phơi kỹ dưới bóng râm rồi lấy giấy báo gói lại gác lên gác
bếp nơi xa lửa bốc lên trực tiếp. Khi gieo, đem chà cho vỏ mỏng
bớt rồi ngâm nước lã ấm tay 6 - 7 tiếng sau đó đem rửa sạch
nước chua rồi lại bỏ vào tủ lạnh xử lý, sau khi đã bọc lại bằng
vải. Ngày hôm sau lại đem rửa lại và xử lý tiếp gọi là xử lý lạnh,
xử lý độ5 - 7 lần như vậy, hạt sẽ nảy mầm và đem gieo.
Cũng có thể làm như trên xong dễ dàng hơn là ủ vào nhiều
lần vải rồi phủ rơm rạ dày, làm liên tục 5 - 7 ngày. Hạt nứt nanh
thì đem gieo. Gieo rất cẩn thận trên nền đất làm kỹ, phủ rạ đày
rồi tưới đẫm. Sau 7 - 8 ngày hạt thành cây nhỏ thì bóc bỏ ra, cây
chưa cho lá thật, chỉ mới có 2 lá mầm cao 1 - 2cm thì nhổ đem
trồng. Có như vậy cây con sau này mới khỏe. Khi trồng đất cũng
cần làm thật kỹ, tưới nước đẫm rồi mới trồng cây. Trước khi nhổ
cây cũng phải tưới đẫm hoặc sau khi nhổ cáy đem nước tưới ướt
giữ cho cây không héo, dùng que nhỏ như đâu que đan áo chọc
lỗ, mỗi gốc trồng một cây, ấn gốc nhẹ tay cho vững rồi dùng ấm
tích róc nước vào gốc cây mà tưới mạnh, cây gục xuống, lá dính
xuống đất cây rất dễ chết hoặc rất lâu hồi phục, tưới như vậy vài
ba phần rồi sau dùng doa tưới nhẹ giữ ẩm luôn luôn. Đất trồng
cần bón phân lót nhưng không nhiều, mật độ 20x25cm, tưới ẩm
luôn, nhổ cỏ bằng tay không cần vun. Gieo giữa tháng 9 âm lịch,
trồng cuối tháng 9, cuối tháng 11 cây bắt đầu vươn ngọn là vừa
tết. Nếu thấy nắng ấm mà cây vươn sớm, cần bấm ngọn cho lên
ngọn khác. Nếu chậm thì thúc phân mạnh hơn.
Hoa Phi Yến nở rất bền, chỉ sợ hoa nở muộn mà thôi, nở
sớm có thể để lâu hàng tháng mới tết cũng được. Nhưng cần bón
thêm đạm cho cây trẻ lâu. Phi yến là hoa chủ lực của tết Nguyên
đán. Có thể cắm lọ kèm với thược dược, layơn. Có thể cắm riêng
hoặc cắm lọ nhỏ, cắm bàn chông. Cây hoa phi yến cao, trồng
dày không vun nên rất dễ đổ phải làm dàn nẹp lại cây mới không
bị cong.