Luận văn Thạc sĩ: Địa vị pháp lý của sàn giao dịch thương mại điện tử theo pháp luật Việt Nam

Hoạt động thương mại điện tử (TMĐT) toàn cầu và tại Việt Nam đã chứng kiến sự phát triển vượt bậc, trở thành động lực quan trọng của nền kinh tế số. Các sàn giao dịch thương mại điện tử (SGD TMĐT) đóng vai trò trung tâm trong hệ sinh thái này, kết nối cung cầu và quản lý thông tin. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của chúng đã đặt ra nhiều vấn đề pháp lý mới, đặc biệt là việc xác định địa vị pháp lý của SGD TMĐT trong các mối quan hệ ba bên. Với việc Luật Thương mại điện tử 2025 có hiệu lực, một khung pháp lý mới đang hình thành, trực tiếp điều chỉnh các dịch vụ trung gian TMĐT, bao gồm cả hoạt động xuyên biên giới. Nghiên cứu này nhằm làm rõ cách tiếp cận mới của pháp luật Việt Nam trong việc xác định địa vị pháp lý và trách nhiệm của SGD TMĐT, mang ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc trong bối cảnh chuyển đổi pháp lý quan trọng này.

Các nhà nghiên cứu pháp lý, sinh viên luật kinh tế, nhà lập pháp, cơ quan quản lý nhà nước, và các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực thương mại điện tử và sàn giao dịch thương mại điện tử tại Việt Nam.

Luận văn này tập trung nghiên cứu địa vị pháp lý của sàn giao dịch thương mại điện tử (SGD TMĐT) theo pháp luật Việt Nam, một vấn đề cấp thiết trong bối cảnh thương mại điện tử (TMĐT) phát triển mạnh mẽ và Luật TMĐT 2025 sắp có hiệu lực. Tác giả đã xây dựng luận văn với hai chương chính: Chương 1 trình bày cơ sở lý luận về địa vị pháp lý của SGD TMĐT, bao gồm khái niệm, đặc điểm và vai trò, cùng với các quy định pháp luật hiện hành tại Việt Nam. Chương 2 phân tích thực trạng pháp luật và thực tiễn thực hiện, chỉ ra những bất cập và hạn chế, đặc biệt là khoảng cách giữa pháp luật và sự phát triển nhanh chóng của các nền tảng số, cũng như các vấn đề về trách nhiệm trong kiểm soát hàng giả, giải quyết tranh chấp và bảo vệ dữ liệu người tiêu dùng (NTD). Nghiên cứu sử dụng phương pháp phân tích, tổng hợp và so sánh luật học để đánh giá tiến bộ và bất cập trong quy định pháp luật. Mục tiêu là đưa ra các kiến nghị cụ thể nhằm hoàn thiện khung pháp lý về SGD TMĐT, thúc đẩy phát triển bền vững của TMĐT, và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Luận văn cung cấp nguồn tài liệu tham khảo giá trị cho các nhà quản lý, lập pháp và doanh nghiệp, giúp làm rõ các vấn đề pháp lý liên quan đến SGD TMĐT trong kỷ nguyên số và mối quan hệ phức tạp của các chủ thể tham gia.