2011
1
BỘ CÔNG THƯ Ơ NG
TẬ P ĐOÀN DỆ T MAY VIỆT NAM
VIỆN DỆT MAY
PHÂN VIỆN DỆT MAY TẠI TPHCM
-----oOo-----
BÁO CÁO TỔNG HỢP KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
NGHIÊN CỨU THIẾT KẾ CÔNG NGHỆ DỆT NHUỘM HOÀN
TẤT VẢI HAI THÀNH PHẦ N TƠ TẰ M (SỢI DỌC FILAMENT)
VÀ COTTON (SỢI NGANG) DÙNG TRONG MAY MẶC.
Đề tài số : 21.11.RD / HĐ-KHCN
Chủ nhiệ m đề tài: LÊ HỒNG TÂM
Thành Phố Hồ Chí Minh, tháng 12 năm 2011
2011
2
BÁO CÁO TỔ NG HỢ P KẾ T QUẢ NGHIÊN CỨ U ĐỀ
TÀI 2011
1/ Cơ quan chủ trì:
Phân Viện Dệt-May Tại Thành phố Hồ Chí Minh
Địa chỉ : 345/128A Trần Hưng Đạo, Quận 1, Tp. HCM
2/ Tên đề tài:
“Nghiên cứu thiết kế công nghệ dệt nhuộm vải hai thành phần từ tơ tằm (sợi dọc)
và cotton (sợi ngang) dùng trong may mặc”
Thực hiện theo hợp đồng KHCN số 23.11 RD/HD-KHCN ký ngày 10 tháng 03 năm 2011 giữa
Bộ công thương và Phân Viện Dệt May tại TP.Hồ Chí Minh.
3/ Chủ nhiệm đề tài: KS. Lê Hồng Tâm
4/ Cán bộ phối hợp nghiên cứu đề tài:
Bùi Thị Chuyên Kỹ sư
Bùi Thị Minh Thúy Kỹ sư
Nguyễn Thanh Tuyến Kỹ sư
Phạm Thị Mỹ Giang Kỹ sư
5/ TP.Hồ Chí Minh – Tháng 12 năm 2011
2011
3
MỤ C LỤ C
ĐỀ MỤ C
Mụ c lụ c ....................................................................................................
Mở đầ u ..................................................................................................... 1
PHẦ N I: TỔ NG QUAN ................................................................................... 4
I.1 Tổ ng quan về nguyên liệ u............................................................................. 4
1.1. Tơ tằ m ..................................................................................................... 4
1.2. Xơ bông................................................................................................... 5
I.2 Tính chấ t cơ lí, hóa lí củ a nguyên liệ u.......................................................... 6
2.1 Đặ c tính củ a tơ tằ m .................................................................................. 6
2.2 Đặ c tính củ a xơ bông ............................................................................... 9
I.3 Tổ ng quan dệ t nhuộ m sợ i tơ tằ m và sợ i cotton ........................................... 11
3.1 Tổ ng quan dệ t nhuộ m sợ i tơ tằ m ............................................................ 11
3.2 Tổ ng quan dệ t nhuộ m sợ i cotton............................................................. 22
PHẦ N II: THÍ NGHIỆ M MẪ U..................................................................... 25
II.1 Quy trình công nghệ................................................................................... 25
II.2 Thiế t kế mặ t hàng ....................................................................................... 26
II.3 Nhuộ m thí nghiệ m sợ i dọ c bằ ng thuố c nhuộ m axit ................................... 31
II.4 Nhuộ m thí nghiệ m sợ i ngang bằ ng thuố c nhuộ m hoạ t tính ....................... 34
II.5 Dệ t thí nghiệ m ............................................................................................ 41
PHẦ N III: TIẾ N HÀNH SẢ N XUẤ T THỰ C NGHIỆ M............................ 44
III.1 Thiế t bị sử dụ ng......................................................................................... 44
III.2 Quy trình công nghệ.................................................................................. 45
III.3 Thông số kỹ thuậ t dệ t................................................................................ 46
III.4 Làm mề m sợ i dọ c...................................................................................... 47
2011
4
III.5 Thông số đả o- đậ u-xe-hấ p......................................................................... 47
III.6 Xử lí sợ i dọ c.............................................................................................. 48
III.7 Xử lí sợ i ngang.......................................................................................... 53
III.8 Dệ t ............................................................................................................ 57
III.9 Hoàn tấ t vả i ............................................................................................... 57
PHẦ N IV: KẾ T QUẢ ĐẠ T ĐƯ Ợ C VÀ KIẾ N NGHỊ ................................. 58
IV.1 Kế t quả đạ t đư ợ c ....................................................................................... 58
IV.2 Kế t luậ n..................................................................................................... 62
IV.3 Kiế n nghị................................................................................................... 62
TÀI LIỆ U THAM KHẢ O................................................................................. 64
PHỤ LỤ C ...........................................................................................................
2011
5
MỞ ĐẦ U
Từ xư a, các sản phẩm may mặc từ vả i tơ tằ m, lanh , gai cotton đãđư ợ c biết
tớ i và luôn đư ợ c ư a chuộ ng, trải qua nhiều thời kỳ, nhất là thế kỉ XX với sự phát
triể n vư ợ t bậc của khoa học kỹ thuật, các lọai vải tổng hợp dần chiếm lĩnh thị
trư ờ ng. Do chúng đáp ứ ng đư ợ c các tiêu chí về sả n lư ợ ng, bền và rẻ, phong phú về
chủng lọai.
Tuy nhiên khi đờ i số ng đư ợ c nâng cao. Ngư ờ i tiêu dùng lại muốn trở về với các sản
phẩm may mặc truyền thống có nguồn gốc thiên nhiên do chúng có nhữ ng ư u điể m
vư ợ t trội mà các lọai sợi tổng hợ p khó đáp ứ ng như nhẹ , xốp, mát mẻ, có khả năng
hút nhả ẩ m tố t đặ c biệt là chúng thân thiệ n môi trư ờ ng, có khả năng kháng nấ m
mốc, chống tia UV.
Để đáp ứ ng việc bảo vệ sức khỏe cũng như thị hiếu ngày càng cao củ a ngư ờ i tiêu
dùng về loại vải thân thiện vớ i môi trư ờ ng khiến các hãng dệt may khổng lồ trên
thế giới ngày càng muốn khẳ ng định vị thế trong lĩnh vự c dệt may bằ ng cách tăng
cư ờ ng sản xuất các loại vải“sạch” từ sợi tự nhiên. Sợ i tự nhiên có thể đư ợ c định
nghĩa là "nhữ ng sợ i đư ợ c tái tạ o từ thự c vậ t (như lá, thân cây, lớ p vỏ hay cây,quả ,
hạ t như cotton, sợi gai, dâm bụt, lanh, , sợ i đay, tre, chuối, xơ dừ a, bông gạ o và
rong tảo) hay độ ng vậ t ( như tơ tằ m, len), có thể dễ dàng chuyể n đổ i thành dạ ng sợ i
dùng cho dệ t may hay dùng để sả n xuấ t nhiề u loạ i vậ t liệ u khác". Việc sử dụng sợi
tự nhiên để đáp ứ ng nhu cầu củ a con ngư ờ i bắt nguồn từ hàng ngàn năm trư ớ c
và luôn giữ một vai trò quan trọ ng trong đờ i sống.
Vải dệt từ sợ i tơ tằ m đư ợ c sử dụng ở Trung Quốc từ nhữ ng năm trư ớ c Công
Nguyên, tiếp theo là Ấ n độ , Nhật, Hàn quốc, Ý và sau này là các nư ớ c cộng hòa
thuộc Nga, Mỹ latinh… Ngày nay chúng vẫn chiếm vị trí độ c tôn để may các loại