SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TỈNH QUẢNG NINH
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH THPT NĂM 2022
Môn thi: SINH HỌC -Bảng A
ĐỀ THI CHÍNH THỨC
Ngày thi: 02/12/2022
Thời gian làm bài: 180 phút, không kể thời gian giao đề
(Đề thi này có 03 trang)
PHẦN I. SINH HỌC TẾ BÀO
Câu 1 (2,0 điểm)
Người ta thiết kế các túi lọc A, B, C, D, E bao gồm một màng bán thấm (không cho saccarôzơ
đi qua), bên trong chứa các dung dịch saccarôzơ với nồng độ và khối lượng khác nhau. Cho mỗi túi
vào một cốc riêng biệt đựng dung dịch saccarôzơ có nồng độ 0,5M. Cứ cách10 phút người ta lại cân
trọng lượng của mỗi túi một lần. Mức thay đổi khối lượng so với khối lượng ban đầu của mỗi túi được
biểu diễn trong đồ thị ở Hình I. Dựa vào đồ thị và cơ chế vận chuyển nước qua màng, hãy trả lời các
câu hỏi sau và giải thích.
1. Vào lúc bắt đầu thí nghiệm:
a. Túi lọc nào chứa dung dịch
saccarôzơ có nồng độ thấp nhất?
b. Túi lọc nào chứa dung dịch
saccarôzơ đẳng trương so với dung dịch
bên ngoài?
2. Tại thời điểm 30 phút, những túi
lọc nào chứa dung dịch saccarôzơ ưu
trương so với dung dịch bên ngoài?
3. Tại thời điểm 50 phút, những túi
lọc nào chứa dung dịch đẳng trương so
với dung dịch bên ngoài?
PHẦN II. SINH LÍ THỰC VẬT
Câu 2 (2,0 điểm)
Hình II mô tả về các quá trình sinh học diễn ra trong các bào quan của một tế bào thực vật.
Kí hiệu:
- Bào quan I:
- Bào quan II:
- A, B, C là tên các giai đoạn hoặc pha
của quá trình sinh học.
-1, 2 là các chất tạo ra hoặc nguyên liệu
của các quá trình sinh học.
Quan sát Hình II, hãy xác định:
1. Tên gọi của bào quan I và II.
2. Tên gọi của các giai đoạn hoặc pha A,
B, C.
3. Tên gọi của các chất 1,2.
PHẦN III. SINH LÍ ĐỘNG VẬT
Câu 3(2,0 điểm)
1. Chức năng của hệ tuần hoàn ở côn trùng khác với ở thú như thế nào?
2.Nhận định: “Đối với những loài động vật nhai lại, biện pháp sử dụng thuốc kháng sinh để điều
trị bệnh bằng cách tiêm hay trộn lẫn với thức ăn đều có tác dụng như nhau”đúng hay sai? Giải thích.
3. Hihnh 1, 2, 3, 4 trong Hình III
lah cơ quan tiêu hoja cuka thú ăn thịt và
thú ăn thực vật.
Hãy cho biết, hình nào là cơ
quan tiêu hóa của thú ăn thịt, hình nào
là cơ quan tiêu hóa của thú ăn thực vật?
Giải thích.
PHẦN IV. DI TRUYỀN HỌC
Câu 4 (2,0 điểm)
Một chủng E.coli kiểu dại bịđột biến điểm tạo ra ba chủng E.coli đột biến 1, 2, 3. Cho trình tự
đoạn mARN bắt đầu từ bộ ba mã mở đầu (AUG)củaba chủng E.coli đột biến như sau:
Chủng 1 5’- ... AUG AXG XAU XGA GGG GUG GUA AAXXXU UAG ... -3’
Chủng 2 5’- ... AUG AXA XAU XXA GGG GUG GUA AAXXXU UAG ... -3’
Chủng 3 5’- ...AUG AXA XAU XGA GGG GUG GUA AAU XXU UAG ... -3’
Khi nói về chủng E.coli kiểu dại và ba chủng E.coli đột biến nói trên, những phát biểu sau đây
đúng hay sai? Vì sao?
I. Trình tự nuclêôtit trên mạch gốc của gen ở dạng kiểu dại là:
3’- ...TAX TGT GTA GXT XXXXAXXAT TTG GGA ATX...- 5’
II. Dạng đột biến tạo ra chủng 1 làm số liên kết hiđrô của gen sau đột biến giảm 1.
III. Chủng2 tạo rado đột biến thay thế 1 cặp X- Gbằng 1 cặp G-X.
IV. Chủng 3 có thể sinh ra Guanin dạng hiếm kết cặp không đúng trong quá trình nhân đôi ADN.
Câu 5 (2,0 điểm)
Ở một loài thực vật, tính trạng màu sắc hoa do một gen có ba alen nằm trên nhiễm sắc thể
thường quy định. Alen A1 quy định hoa màu đỏ trội hoàn toàn so với các alen A2, A3; alen A2 quy định
hoa màu vàng trội hoàn toàn so với alen A3 quy định hoa màu trắng. Sử dụng cônsixin gây đột biến tứ
bội hóa các cây lưỡng bội hoa đỏ, hoa vàng và hoa trắng thu được các cây tứ bội. Cho rằng các cây tứ
bội giảm phân chỉ sinh ra giao tử lưỡng bội, các giao tử lưỡng bội thụ tinh với xác suất như nhau.
1. Cho cây (P) tứ bội thuần chủng hoa đỏ lai với cây tứ bội thuần chủng hoa trắng được F1. Cho
các cây F1 lai với các cây tứ bội thuần chủng hoa vàng được thế hệ F2. Hãy xác định tỉ lệ kiểu gen, kiểu
hình ở thế hệ F2.
2. Cho các cây (P) tứ bội hoa đỏ giao phấn với nhau thu được F1 có hai loại kiểu hình, trong đó
kiểu hình hoa trắng chiếm tỉ lệ 1/36. Hãy xác định:
a. Tỉ lệ cây chỉ có hai alen A3 ở F1.
b.Xác suất thu được câycó kiểu gen A1A1A3A3 ở F2khi cho các cây hoa đỏ ở F1 tự thụ phấn.
Câu 6 (3,0 điểm)
1. Cho phép lai P: ♂aaBbDdEE × ♀ aaBbDdEe thu được F1. Biết mỗi gen quy định một tính
trạng, các alen trội là trội hoàn toàn và không phát sinh đột biến. Không lập bảng tổ hợp giao tử, hãy
cho biết ở đời F1:
a. Số loại kiểu gen, kiểu hình.
b.Tỉ lệ cá thể mang kiểu gen aaBbDdEe.
c.Tỉ lệ cá thể mang hai tính trạng trội và hai tính trạng lặn.
2. Một loài thực vật lưỡng bội, alen A quy định thân cao trội hoàn toàn so với alen a quy định
thân thấp; alen B quy định hoa đỏ trội hoàn toàn so với alen b quy định hoa trắng; hai cặp gen này nằm
trên cùng một cặp nhiễm sắc thể thường và không xảy ra hoán vị gen. Ở thế hệ (P) cho các cây thân
cao, hoa trắng thuần chủng thụ phấn với các cây cùng loài tạo ra F1. Biết rằng ở đời F1 của mỗi phép
lai đều có tỉ lệ 1 cây thân cao, hoa đỏ: 1 cây thân cao, hoa trắng. Ở thế hệ (P) có những phép lai nào
thỏa mãn kết quả trên?
Câu 7 (3,0 điểm)
Sơ đồ phả hệ ở Hình IV mô tả sự
di truyền của hai bệnh A và B ở người;
mỗi bệnh do một trong hai alen của một
gen quy định. Alen A quy định người
không bị bệnh A trội hoàn toàn so với
alen a quy định người bị bệnh A; alen
B quy định người không bị bệnh B trội
hoàn toàn so với alen b quy định người
bị bệnh B; hai cặp gen Aa và Bb cùng
nằm trên một cặp nhiễm sắc thể thường
và liên kết hoàn toàn. Biết rằng không
xảy ra đột biến và người số 10 và 12
đều có mẹ bị cả hai bệnh A và B. Dựa
vào sơ đồ phả hệ này, hãy xác định:
1.Kiểu gen của người số 1, 2, 3, 5, 8. Giải thích.
2. Xác suất người số 9 có kiểu gen .
3.Xác suất sinh con không mang alen bệnh của cặp vợ chồng 11 - 12.
Câu 8 (3,0 điểm)
1.Ở một loài thực vật, tính trạng hình dạng quả do hai cặp gen Aa và Bb nằm trên hai cặp
nhiễm sắc thể thường khác nhau và tương tác bổ sung. Kiểu gen A-B- quy định kiểu hình quả dẹt; kiểu
gen A-bb và aaB- cùng quy định kiểu hình quả tròn; kiểu gen aabb quy định kiểu hình quả dài. Trong
một quần thể (P) ở trạng thái cân bằng di truyền, tần số alen b là 0,6 và tỉ lệ cây quả dài là 9%.
a. Hãy tính tần sốalen A, a, B của P.
b.Cho các cây quả dẹt ở P giaophấn ngẫu nhiên thu được F1. Theo lí thuyết, trong số cây quả
dẹt ở F1, cây dị hợp chiếm tỉ lệ là bao nhiêu?
2.Màu hoa ở một loài thực vật do một gen gồm hai alen nằm trên nhiễm sắc thể thường quy định.
Alen A quy định hoa đỏ trội hoàn toàn so với alen a quy định hoatrắng. Ở thế hệ xuất phát (P) quần thể
có 80% cây hoa đỏ, sau 4 thế hệ tự thụ phấn nghiêm ngặt ở F4 cây hoa đỏ chiếm tỉ lệ 62%. Theo lí
thuyết, tỉ lệ cây hoa đỏ có kiểu gen đồng hợp tử trong quần thể ở thế hệ xuất phát (P) là bao nhiêu?
PHẦN V. LÍ THUYẾT THỰC HÀNH
Câu 9(1,0 điểm)
Một bạn học sinh đã chuẩn bị dụng cụ và vật liệu thí nghiệm như sau:
- Mẫu vật: Một sôj cuk khoai tây sôjng vah chijn.
- Dụng cụ vah hóa chất: Dao, ôjng nhok gio…t, nươjc oxi giah (H2O2),nươjc đaj.
Em hãy giúp bạn thiết kế một thí nghiệm vêh enzim và giải thích kết quả thí nghiệm.
-------------------------- HẾT-------------------------
- Thí sinh không được sử dụng tài liệu;
- Giám thị không giải thích gì thêm.
Họ và tên thí sinh: .................................................................. Số báo danh:..........................................
Chữ kí của Giám thị 1:.........................................… Chữ kí của Giám thị 2:.......................................