BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG CAO ĐẲNG DƯỢC HÀ NỘI
GIÁO TRÌNH
DƯỢC LÂM SÀNG
NGÀNH/NGHỀ: DƯỢC
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
Ban hành kèm theo Quyết đnh số: 119/QĐ-DHN ngày 31 tháng 3 năm 2025
ca Hiệu trưng Trường Cao đng Dưc Hà Ni
LƯU HÀNH NỘI BỘ - 2025
1
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin thể được phép dùng
nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành
mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
2
LỜI GIỚI THIỆU
Thực hin nhiệm vụ đào tạo m học 2024 - 2025 và nhng năm tiếp theo; Trường Cao đẳng
Dược Hà Nội t chc biên son giáo trình Dược lâm sàng” để phục vụ công tác đào tạo, với
mong muốn ngày càng nâng cao chất lượng giảng dạy học tập. Nội dung cuốn sách gồm 15
chương lý thuyết, gồm:
- Chương 1: Gii thiu môn hc và các nguyên tc đánh giá s dng thuc an toàn - hp lý
- Chương 2: Các thông số của dược động học áp dụng trong lâm sàng
- Chương 3: Sự biến đổi các thông số dược động học liên quan đến thay đổi chức năng gan -
thận.
- Chương 4: Xét nghiệm lâm sàng và nhận định kết quả
- Chương 5: Các đường đưa thuốc và cách sử dụng
- Chương 6: Tương tác thuốc
- Chương 7: Phản ứng bất lợi của thuốc - Dị ứng thuốc
- Chương 8: Thông tin thuốc
- Chương 9: Sử dụng thuốc cho các đối tượng đặc biệt
- Chương 10: Nguyên tắc sử dụng thuốc giảm đau
- Chương 11: Nguyên tắc sử dụng kháng sinh và kháng khuẩn
- Chương 12: Nguyên tắc sử dụng glucocorticoid
- Chương 13: Nguyên tắc sử dụng vitamin và chất khoáng
- Chương 14: Sử dụng thuốc trong điều trị hen phế quản
- Chương 15: Sử dụng thuốc trong điều trị loét dạ dày - tá tràng
Và 6 chương thực hành, gồm:
- Chương 1: Tra cứu thông tin thuốc từ các nguồn thông tin thuốc không trực tuyến trực
tuyến
- Chương 2: Tra cứu tương tác thuốc
- Chương 3: Phân tích tương tác thuốc trong đơn
- Chương 4: Thực hành tính toán các thông số cơ bản trong hướng dẫn sử dụng thuốc
- Chương 5: Thực hành sử dụng một số dụng cụ và dạng bào chế đặc biệt.
- Chương 6: Phân tích thuốc trong đơn
Mặc đã nhiều cố gắng trong quá trình biên soạn giáo trình nhưng khó tránh khỏi
những thiếu sót. Chúng tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp quý báu của bạn đọc để
giáo trình hoàn thiện hơn trong lần tái bản sau.
Hà Nội, ngày 28 tháng 3 năm 2025
Tham gia biên soạn
1. DSCK2. Lê Đình Mạnh - Chủ biên
2. DSCK1. Phạm Văn Báo
3. DSCK1. Lý Ngọc Binh
4. ThS. Nguyễn Trường Giang
3
MỤC LỤC
Nội dung TRANG
Phần lý thuyết 16
Chương 1. Giới thiệu môn học và các nguyên tắc đánh giá sử dụng thuốc
an toàn – hợp lý.
17
Chương 2. Các thông số của dược động học áp dụng trong lâm sàng 28
Chương 3. Sự biến đổi các thông số dược động học liên quan đến thay đổi
chức năng gan - thận.
41
Chương 4. Xét nghiệm lâm sàng và nhận định kết quả 60
Chương 5. Các đường đưa thuốc và cách sử dụng 84
Chương 6. Tương tác thuốc 97
Chương 7. Phản ứng bất lợi của thuốc - Dị ứng thuốc 121
Chương 8. Thông tin thuốc 139
Chương 9. Sử dụng thuốc cho các đối tượng đặc biệt 150
Chương 10. Nguyên tắc sử dụng thuốc giảm đau 189
Chương 11. Nguyên tắc sử dụng kháng sinh và kháng khuẩn 209
Chương 12. Nguyên tắc sử dụng glucocorticoid 235
Chương 13. Nguyên tắc sử dụng vitamin và chất khoáng 254
Chương 14. Sử dụng thuốc trong điều trị hen phế quản 271
Chương 15. Sử dụng thuốc trong điều trị loét dạ dày - tá tràng 298
Phần Thực hành 305
Chương 1. Tra cứu thông tin thuốc t các nguồn thông tin thuốc không
trực tuyến và trực tuyến
306
Chương 2. Tra cứu tương tác thuốc 310
Chương 3. Phân tích tương tác thuốc trong đơn 312
Chương 4. Thực hành tính toán các thông số bản trong hướng dẫn sử
dụng thuốc
315
Chương 5. Thực hành sử dụng một số dụng cụ và dạng bào chế đặc biệt. 317
Chương 6. Phân tích thuốc trong đơn 333
Tài liệu tham khảo 336
4
CHƯƠNG TRÌNH MÔN HỌC
Tên môn học: Dược lâm sàng
Mã môn học: MH19
Thời gian thực hiện môn học: 75 giờ (Lý thuyết: 45 giờ; thực hành: 27 giờ; kiểm tra: 3
giờ).
I. Vị trí, tính chất của môn học
- Vị trí: Là môn học thuộc phần kiến thức bổ trợ đặc thù, môn học này được học sau khi
sinh viên đã hoàn thành các môn: Giải phẫu, Sinh lý, Bệnh học, Vi sinh - sinh trùng, Hóa
sinh, Hóa dược, Dược lý.
- Tính chất: môn học thuộc phần kiến thức bổ trợ đặc thù chuyên ngành giúp sinh
viên có khả năng hướng dẫn sử dụng một số nhóm thuốc thông dụng, đảm bảo mục tiêu sử dụng
thuốc hợp lý, an toàn và hiệu quả.
II. Mục tiêu môn học
- Về kiến thức
+ Trình bày được các kiến thức cơ bản liên quan đến sử dụng thuốc hợp lý, an toàn, hiệu
quả.
+ Trình bày được nguyên tắc sử dụng hợp lý, an toàn hiệu quả một số nhóm thuốc
thông dụng.
- Về kỹ năng
+ Thực hành một số kỹ năng cơ bản trong hướng dẫn sử dụng thuốc.
+ Theo dõi và nhận xét được việc kê đơn, sử dụng thuốc thông qua giao tiếp và tìm hiểu
bệnh án.
- Về năng lực tự chủ và trách nhiệm
+ Tích cực, chủ động, sáng tạo trong học tập, nghiên cứu môn học.
+ Rèn luyện tác phong thận trọng, tỉ mỉ, chính xác ân cần trong vấn hướng dẫn sử
dụng thuốc cho người bệnh đảm bảo an toàn, hợp lý và hiệu quả.
III. Nội dung môn học
1. Nội dung tổng quát và phân bổ thời gian
Số
TT Tên chương, mục
Thời gian (giờ)
Tổng
số
thuyết
Thực
hành, thực
tập
Thi/
Kiểm
tra
IPhần lý thuyết
1
Chương 1: Giới thiệu môn học các
nguyên tắc đánh giá s dụng thuốc an toàn
– hợp lý.
1. Giới thiệu môn học
2. Các tiêu chuẩn để lựa chọn thuốc hợp lý.
3. Các bước cần làm để lựa chọn được
thuốc hợp lý khi thiết lập phác đồ điều trị.
2 2
5