Trên thế giới hiện nay, Ung thư vú đứng hàng đầu trong các loại ung thư ở nữ giới → phát hiện sớm căn bệnh này rất quan trọng

Chụp nhũ ảnh là phương

tiện tầm soát ung thư vú tốt nhất

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN

BệnhviệnHùngVương BS CKII. NguyễnVũ Mỹ Linh

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Nội dung

 Mục tiêu  Mở đầu  Chỉ định  Ưu & nhược điểm  Kỹ thuật siêu âm  Cấu trúc vú trên siêu âm  Các dạng vú cơ bản

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Mục tiêu

 Kể ra 7 chỉ định siêu âm vú  Hiểu rõ kỹ thuật siêu âm vú  Nắm vững cấu trúc vú trên siêu âm

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Mở đầu

 Năm 1950, Wild & Reid (USA) đầu tiên

siêu âm vú đầu dò 1.5 MHz

 1980, đầu dò với độ ly giải 7.5-13MHz  Siêu âm vú hỗ trợ quan trọng Nhũ ảnh (NA) trong tầm soát ung thư vú, giúp chẩn đoán các bệnh lý vú

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Chỉ định siêu âm vú

 Kết hợp khám LS, NA chẩn đoán BL vú  Hỗ trợ NA trong tầm soát ung thư vú  Tổn thương không rõ bản chất/NA  Mô vú dày/NA

 Đặc biệt ở PN trẻ, mang thai, nam giới  Nhiễm trùng vú  Theo dõi hậu phẫu vú (máu tụ, tụ dịch,

u tái phát), ung thư vú

 Hướng dẫn FNAC, sinh thiết, định vị PT

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Ưu điểm

 Kỹ thuật không xâm lấn  Không nhiễm xạ → PN có thai & trẻ em  Giá thành rẻ  Cho hình ảnh tức thì, quan sát toàn bộ

& chi tiết cấu trúc giải phẫu vú

 Phân biệt rõ nang / khối mờ trên NA  Giúp định vị, sinh thiết vú dễ dàng

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Ưu điểm

Nhũ ảnh: khối mờ - Siêu âm: nang

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Ưu điểm

Hướng dẫn Chọc hút tế bào-FNA

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Ưu điểm

Hướng dẫn sinh thiết

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Nhược điểm

 Є trình độ, kinh nghiệm người đọc  Є chất lượng máy  Giới hạn PN béo phì, tạng vú mỡ  Giới hạn PN mãn kinh

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Kỹ thuật siêu âm vú

 Real-time, gray-scale, B-Mode  Đầu dò linear, 38-50mm  Tần số trung tâm ≥ 7.5Mhz,

thấp nhất 5Mhz

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Kỹ thuật siêu âm vú

5Mhz

7.5Mhz

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Kỹ thuật siêu âm vú

 Điều chỉnh ánh sáng phù hợp

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Kỹ thuật siêu âm vú

 Điều chỉnh Gain phù hợp

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Kỹ thuật siêu âm vú

 Điều chỉnh Gain phù hợp

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Kỹ thuật siêu âm vú

 BN nằm ngữa, 2 tay

trên đầu

 Siêu âm khắp vú, hố

nách

 Đầu dò vuông góc

với mặt da, lướt nhẹ trên da

6/2014 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Kỹ thuật siêu âm vú

Dọc

Nang hoa

Ngang

Tiếp tuyến núm vú

Hố nách

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Kỹ thuật siêu âm vú

 Vùng sau quầng vú dễ sót tổn thương do bóng lưng → đầu dò tiếp tuyến núm vú: chếch & hướng tâm

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Kỹ thuật siêu âm vú

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Giải phẫu học của vú

 X.sườn 2-6,

x.ức - đ.nách trước, trên cân cơ ngực lớn,bé  Che bởi da, mỡ

dưới da

 Treo bởi các d/c

Cooper

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Giải phẫu tuyến vú

 3 mô: tuyến-mỡ-liên kết

tạo thành 5 lớp  Da  Mỡ dưới da  Dây chằng Cooper  Tuyến  Mỡ sau tuyến  1 vú có 15-20 thùy  1 thùy có 38-80 tiểu

thùy

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Cấu trúc vú trên siêu âm

Da

Mỡ

D/c

Tuyến

Mỡ

Cân

X.Sườn

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Cấu trúc vú trên siêu âm

Độ sáng của các cấu trúc vú

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Cấu trúc vú trên siêu âm

 Da

 2 đường thẳng sinh âm nằm song song, ở phía trên cùng  Dày < 3mm - bình

thường

 Vùng quầng vú da

dày 3-5mm

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Cấu trúc vú trên siêu âm

 Mỡ dưới da

 Phản âm kém không đồng nhất, có d/c Cooper

 Thay đổi theo tuổi &

PARA PN trẻ ít mỡ

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Cấu trúc vú trên siêu âm

 Dây chằng Cooper  Phản âm dày với

dạng vách lều, sợi từ mô tuyến - lớp dưới da

 Giảm âm sau đỉnh

d/c Cooper → nhầm giảm âm sau u

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Cấu trúc vú trên siêu âm

 Mô tuyến

 Phản âm dày, cấu

trúc trung gian giữa mỡ - cân

 Ống tuyến vú-nốt phản âm kém nhỏ 1-2mm rải rác/ mô tuyến phản âm dày  Thay đổi theo tuổi,

PARA

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Cấu trúc vú trên siêu âm

 Mỡ sau tuyến

 ± không có/ PN trẻ  Phản âm kém nằm

dưới mô tuyến - trên cân cơ ngực

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Cấu trúc vú trên siêu âm

Cơ ngực

Phản âm kém với các dải sợi nằm trên xương sườn, được lớp mỏng phản âm dày của cân bao bọc

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Cấu trúc vú trên siêu âm

 Xương sườn

 Sụn x.sườn: các khối phản âm kém bầu dục

 X.sườn: phản âm

sáng có bóng lưng, trên màng phổi.

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Các dạng mô tuyến vú

 Dậy thì

 Ống tuyến vú chưa

phân nhánh

 Dạng chồi vú (trái

tràm)

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Các dạng mô tuyến vú

 Người trẻ

24 tuổi, ĐT

 Lớp mỡ rất ít  Mô tuyến khá đồng nhất, nhiều hơn mô sợi

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Các dạng mô tuyến vú

 Tiền mãn kinh

 Hình ảnh đa dạng, không đồng nhất

 Mãn kinh

 Mô tuyến thoái hóa mỡ (vú mỡ, vú sợi mỡ)

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Các dạng mô tuyến vú

37 tuổi, ĐT

45 tuổi, 3003

35 tuổi, 2002

Mãn kinh SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

4/2012

Các dạng mô tuyến vú

Mãn kinh

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Các dạng mô tuyến vú

Mãn kinh

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Các dạng mô tuyến vú

 Thai & cho con bú  Tuyến vú tăng sản  Ống tuyến giãn

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Vú nam giới

Nam, 28 tuổi

Nam, 50 tuổi

Nam, 40 tuổi

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Kết luận

 Siêu âm đóng vai trò quan trọng chẩn

đoán bệnh lý của vú

 Cần khảo sát đầy đủ các cấu trúc vú & các dạng vú thay đổi theo tuổi, PARA

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

CHÂN THÀNH

CÁM ƠN

QUÝ Vị

Lượng giá

Cấu trúc giải phẫu vú ?

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Lượng giá

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Lượng giá

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

Lượng giá

Kể ra 07 chỉ định siêu âm vú

 Kết hợp khám LS, NA chẩn đoán BL vú  Hỗ trợ NA trong tầm soát ung thư vú  Tổn thương không rõ bản chất/NA  Mô vú dày/NA

 Đặc biệt ở PN trẻ, mang thai, nam giới  Nhiễm trùng vú  Theo dõi hậu phẫu vú (máu tụ, tụ dịch, u tái

phát), ung thư vú

 Hướng dẫn FNAC, sinh thiết, định vị PT

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh

4/2012 SIÊU ÂM VÚ CƠ BẢN BSCKII. Nguyễn Vũ Mỹ Linh